Zwilazkowiec Alliancer, August 01, 1975

              STR 6 „ZWIĄZKOWIEC" SIERPIEŃ (August) piątek 1 — 1975 NR 61
Temat do
Pisanie jest podobno jednym
z najlalwicjszch zawodów Za-pytajmy
tylko na ten temat
pewną liczbę ludzi a dowiemy
się że dużo osób planuje napi-sać
przynajmniej jedna książkę
— "tak szybko jak tvlko czas
pozwoli" Jest to przecież bar
dzo proste trzeba tylko mieć
czas — tak jak inni maja —
nic w tym nic ma! Osoba taka
nakreśli nawet ogólny zarys
planowanej książki i wspaniało-myślnie
do spółki zapraszając
połowę zysku zaofiaruje Nic
więcej nie pozostaje do zrobie-nia
jak tylko poszerzenie ogól-nego
zarsu i przepisanie na
maszynie wykończonej pracy
Oficjalnie autorem pozostanie
tuórca samego "szkieletu" po-wieści
no bo to najważniejsze
Reszta to tylko po to aby książ-ka
była gruba!
Zarys takiej planowanej po-wieści
jest zwykle ten sam Hi-storia
życia — własnego i ro-dziny
I tak na przykład Naj-pierw
jest sugestia aby raczej
nie pisać o chorobie ciotki Ag-nieszki
a już absolutnie n e
wspominać o tm ze miała u-suni- ęty
woreczek żółciowy Od-nośnie
kuzyna Wacka to lepiej
n?dmicnić iż ma dobre "konto
bankowe" zamiast że znajduje
-- r w więzieniu za pobicie ciot-ki
Tylko tyle zastrzeżeń Reszta
to już same wielkie rzcczv god-ne
nowych czcionek diukar-skic- h
A więc np Maicin — po-nieważ
nic sprzyjało mu szczę-ście
wygrania miliona dolarów
na loterii to postanowił go za-robić
inną drogą Po kilkudnio-wych
kalkulacjach zdecydował
otworzyć sklep z obuwiem Po-stanowił
trzymać tylko najlep-sze
najdroższe i najbardziej no-woczesne
lekkie i eleganckie
obuwie damskie Zainwestował
wszystkie pieniądze jakie posia-dała
jego teściowa plus swoich
20 dolarów i otworzył sklep w
centrum miasta zaraz przy re-stauracji
"Zdrowie" Z począt-ku
wszystko szło dobrze i na-wet
teściowa musiała pomagać
w obsłudze licznej i eleganckiej
klienteli damskiej Marcin za-cierał
ręce na myśl że już w
niedługim czasie zacznie odkła-dać
pierwsze dolary swego mi-lioma
Niestety — natura stanę-ła
mu na przeszkodzie Zaczęły
S
padać deszcze a potem spadł
inieg i panie przestały się in-teresować
lekkim i eleganckim
obuwiem Marcin zbankrutował
ale miał przecież taki genial-ny
plan
Marta-Ly- n bjła na drodze do
wielkiej sławy jako śpiewaczka
Jej głos — niemal skowronka
Wprawdzie wydała dużo pienię-dzy
na naukę śpiewu ale jak
jej początkowe występy wyka-zały
była to dobra inwestycja
Znawcy poznali się na jej talen
tle i już miała zaproszenie do
Nowego Jorku aby nagrywać
płyty a tu nagle zjawili się ku-dłate
beatles i ludzie przestali
się interesować pieknjm śpie-wem
i muzyką klasezna Zawie-dziona
Marta Lyn od tego czasu
śpiewa tylko w chórze kościel-nym
Grzegorz studiował na uni-werstec- ie
i powinien był o-trzy- mać
przynajmniej doktorat
za swa prace z socjologii Trzy
lata spędził w różnch biblio-tekach
na czytaniu i pisaniu
Spotka! sie jcinak z wielkim
zawodem bo Komisja Egzanu-nacjn- a
uznała że wszystko co
on napisał bjło już kilka lat
wcześniej opublikowane przez
PiOtia Strusia
Agata — babka Grzegorza —
bła perwsza z ludzi starszych
jacy zgodnie z planem "Nowe
Horyzont}" otrzymali donacje
od rządu Chciała zrobić coś do
brego dla lokalnej społeczności
i postanowiła zaprowadzić no-wą
rasę psów Po przestudio-waniu
odpowiedniej literatury
postawiła na rasę piienejska
Są to psy olbrzmy z wielkimi
apetytami ale Agata tym właś-nie
chciała zaimponować swm
sąsiadom Po zapłaceniu za
dwóch — rodzaju żeńskiego —
olbrzymów stosów żywności
wykupieniu licencji i opłaceniu
JOHNS ELECTRIC
Urcqdicnla
elektryczne
Posiadamy
Urządzenia kil
Toronto 2M8
WIADOMOŚCI MONTREALSKIE
NouvelIes Montreal
Biuro redakcji administracji:
Montreal 288-195- 3
Przyjmuje prenumeraty ogłoszenia
redakcyjne
mmmmm@MimimmmmmwwMflMMMM£mMmmmmm&
ISo NAJSZYBCIEJ
0 NAJPEWNIEJ
O LEPI
przesyłkę
NAJSTARSZY DEALER W KANADZIE
CANMAR
TRAYEL
powieści
t%gr
Wł M KUBACKI
room 411 Montreal
TEL
SPECJALNIE POLECAMY BONY PEKAO
SAMOCHODY MIESZKANIA
Organizuemy do Polski i krajów Za-łatwiamy
różnego rodzaju kuracje w polskich uzdrowiskach
9-- P
BADANIE OCZU
Dr Lorenz© P Fcwrecau
OPTOAAETRIST
GABINETY LEKARSKIE
Christophe-Colom- b Room 204
Na telefoniczne — każdego wieczoru
Tel w dzień AV 8-67-
03 wieczorami RA 74957
IX Blvd 6
VILLE ST MICHEL
TADEUSZ KONBRAT ba lim
dawn Kopernika II
60 St O Montreal
Tel 842-550- 4 rw—~Srry ' UJ ' ' '' ' '
Tl 535
wieczorami
Telf6844532
weterynarza Agata stwierdziła
że wydała dużo więcej niż tylko
pieniądze od rządu otrzymane
Nic martwiła się tym jednak bo
bla pewna że zrodzone z tych
olbrzymów nowe pokolenie bę-dzie
przez ludzi od razu
i w ten sposób wydane
pieniądze trzykrotnie jej się
zwroca Pech chciał że będący
sąsiadów zwyczajny mongrel
Burek szybko zaprzyjaźnił się
z czworonożnymi pannami Aga-ty
i swoje terytorium zaniedbu-jąc
z nim tylko przebywał Re-zultat
tej przyjaźni jest taki
że zrodzone z tej kombinacji
trzynaście szczeniąt mają raczej
niespotykany nigdzie przedtem
wygtad Jedne sa podobne do
wilczurów z a coś jak-by
do medźwiedzi polarnych z
tylu Inne podobieństwo
z krótkimi ogonami przedsta-wiają
Liczjii ludzie do Agaty
aby rezultat "No-wych
Horyzontów" zobaczyć
jednogłośnie stwierdzają że
szczenięta sa "strasznie cieka-we"
ale jak dotychczas nikt
o ich nie zapytał
Tak więc biedna Agata ma
teraz podwójne zmartwienie:
jak i skąd doitać pieniądze na
zakup żyw-nośc- i dla tych dwóch
olbrzymów i ich trzynastu
"strasznie ciekawych"
oraz skąd dostać pieniądze na
zwrócenie od rządu pożyczki
Taki jest ogólny zarys powie-ści
Wszystkie przyprawy w
mm się znajdują Trzeba tylko
"mieć czas" którym ja nic dy-sponuję
ale w bardzo
wspaniałomyślni m humorze w
tej chwili przeto materiał po-wyższy
zainteresowanym do wy-korzystania
przekazuję
praw autorskich się zrze-kam
a w ewentualne-go
ukazania się powieści mate-riał
ten zawierającej ani jed-nego
centa za przysługę nie
oczekuję
S Blicharski
lelctryczn naprawa I uiIubI
Kupulemy sprzedalemy wymiana I naprawy: piece
lodówki pralki elektryczno suszarki duży wybór lodó
wek I plecńw eloktrcznych na letniska (cottages)
Tioty7scvjne odkurzano I Inno pzefcl zamienne oraz naprawiamy
Instalacje elektryczne
343 Roncsvalls Av Ont M6R
de Montreal — News
i
4617 Park Ave Que H2V 4E4 Tel
i
Załatwia sprawy
N AJ EJ
załatwi każdą PEKAO
1410 Stanley
288-509- 1 288-972- 6
—
tanie przeloty innych
6945
zamówienie
7227 Pie apt
ADWOKAT
Warszawa
Jecques
""
zaku-pione
u
przodu
osłów
przychodzący
cenę
dzieci
będąc
Wszel-kich
wypadku
-4546 7im i
Poszukiwania osób
Pan BRONISŁAW PILECKI zamie-szkały
6304 Vian St Uosemont P
Que Proszę o skontaktowanie sio
z Romanem Pileckim przebywają-cj- m w Toronto na wizycie — Tel
Toronto 766-089- 8 60 61
Sklep Jubilerski
CARON JEWELLERS
5043 Park Av Montreal Que
Tel 274-892- 2
Zegarki — Pierścionki — Obrqcz
ki ślubne — Biżuteria — Upo
minki — Naprawa zegarków
Mówimy po polsku 37 P
JA N ZAŚCIŃSKI
ADWOKAT
200 St James St W
Suitę 1000
MONTREAL 126 PQ
Tel 844-816- 6 9P
M Rubinstein QC
ADWOKAT i OBROŃCA
360 St James St W
Room 811
Montreal _ Tel 849-211- 1
Śt Joseph West
Dermatology Clinic
CHOROBY SKÓRNE
2 cli lekarzy specjalistów
mówiących po polsku
100 St Joseph Blvd West
Montreal Quc
Aby zamówić wizytę proszę
dzwonić od 1—7 pm
271-259- 4
27P-3- 7
DR KRYSTYNA PATER
DMD
lekarz dentysta
Przyjęcia w dzień
i wieczorem
47S'Villencuve St W
(rug Colo Sie Catficrlnc Kd)
Tel270-263- 2 1P
Stanisław Zadrożny
Pierwsze dni walczącej Warszawy
Pierwsze godziny walki upły-nęły
w nastroju wielkiego pod-niecenia
Pierwsze oddane strza-ły
miały duże znaczenie psycho-logiczne
Przełamywały strach
Bo najtrudniej jest zacząć Ale
już nasftepne godziny walki od-bywały
się w zapamiętaniu i
zaciekłości Tak było do końca
Powstania
Pierwsza noc powstańcza mi-nęła
wśród powszechnego unie-sienia
Ale było to uczucie mie-szane
Z jednej strony poczucie
wolności odurzało z drugiej w
podświadomości błąkał się nie-pokój
o dalszy przebieg walk
Tak było w dzielnicach zaję-tych
przez oddziały Armii Kra-jowej
Na obszarach pozostają-cych
w rękach niemieckich był
tylko strach
Walki trwały bez przerwy ca-łą
noc Niebo nad Warszawą
pocięte było smugami ognia
Raz po raz podnosiła się 'gwał-towna
strzelanina we wszyst-kich
prawie dzielnicach miasta
Świt wstawał szary Odsłonił ob-raz
walki Nie przyniosła ona za-mierzonych
celów Wiele punk-tów
miasta pozostało w rękach
niemieckich Wtedy w Komen-dzie
Głównej Armii Krajowej
padło pytanie: co dalej? Wpra-wdzie
nie nadeszły dokładne
meldunki ze wszystkich tere-nów
walk Nic nawiązano jesz-cze
łączności Ale wiadomo by-ło
że oddziały z Żoliborza wy-cofały
się do Puszczy Kampi-nowski- ej
Obwód Ochota nie
vj konał swego zadania Niem-cy
trzymali mocno w swych rę-kach
Krakowskie Przedmieście
i rejon Placu Marszałka Piłsud-skiego
Co dalej? Pytano w do-wództwie
AK Zastępca dowód-cy
generał Tadeusz PEŁCZYŃ-SK- I
pseudonim „Grzegorz" po-wiedział
wtedy: „Sytuacja bojo-wa
naszych oddziałów jest pa-skudna"
Ale w tych pierwszych godzi-nach
walki utraciły swe znacze-nie
mierniki wojskowe Wyzwo-liła
się siła która miała inne
zamiary Tą siłą był entuzjazm
ludności Warszawy Zasmako-wała
ona w wolności Po tylu
latach poniewierki terroru
krwawych prześladowań poczu-ła
sic wolna na wyzwolonych
obszarach miasta Za tę wol-ność
gotowa była płacić każdą
cenę Dlatego żołnierz Armii
Krajowej znalazł sprzymierzeń-ca
w ludności cywilnej i został
z nią całkowicie zespolony Już
z samego rana w drugim dniu
Powstania ludność przystąpiła
spontanicznie do budowy bary-kad
Spełniała z poświeceniem
i oddaniem każdą najmniejszą
czynność która miała jakikol-wiek
związek z walką żołnierz
z biało-czerwon- a opaską na ra-mieniu
z bronią w ręku był po-stacią
otoczoną powszechną
czcią I tak potoczyły' się w zno-ju
trudzie i w walce dni Pow-stania
Po pierwszych dziesięciu
dniach zarysował się obraz wal-czącego
miasta Obwód śród-mieście
Północ i Południc
znajdował się w rękach Armii
Krajowej Stare Miasto było
już oddzielone od reszty Od
Woli szedł wtedy wał niemiec-kiego
ognia Niemcy w ciężkich
walkach zdobywali poszczegól-ne
ulice i zbliżali się do Stare-go
Miasta Mokotów i żoliborz
to były samotne bastiony Atak
na Dworzec Gdański załamał się
w pierwszych godzinach walki
Wobec tego łączność z żolibo-rzem
odbywać się mogła tylko
kanałami Jak już wspomnia-łem
w pierwszych godzinach
walki oddziały żoliborza odma-szerował- y
do Puszczy Kampi-nowski-ej
W trzy dni potem po-wróciły
Walczyły do końca Po-wstania
Powiśle od Uniwersy-tetu
Nowego światu aż po uli-cę
Czerwonego Krzjża i Smuli-kowskiego
żyło wolnym ży-ciem
Walczył Czerniaków aż
po Sadybę Oficerską Załamał
się obwód Ochoty Uległ pod
rnaporem przeważających sił
ffl
V t -- Ąjtft tt '-- + t-- M Krjlu
nieprzyjaciela Ale walki na stania działały gospody żołnier-Ochoci- e
trwały jednak do dwul skic piekarnie kuchnie polo-nasteg- o
sierpnia W rękach od-w- e Grupy transportowe prze-działów
powstańczych znajdo- - mosiły zaopatrzenie i amunicję
wał się Dworzec Pocztowy Był Od pierwszej chwili szpitale
to niesłychanie ważny punkt wojskowe i cywilne przygoto-Placówk- a
ta trzymała się do wane były na przyjmowanie
końca Powstania rannych i operacje ehirurgicz- -
ne Był to osobny rozdział Pow- - Warszawa przestała bye ma- - stanja w poźniejszym okresie
stem o określonym kształcie ur-- ]ekarze musieli operowac w wa
banistyeznym stała się miejs- - mnknch niesbchanie ciężkich
cem walki Zmieniła się jej to- - pod bombami w tych pierw-- pografia Tam gdzie znajdowali szvch dniach wanmki by}y je
się Niemcy to były martwe cze- - „ _nn4np
ści Warszawy Życie pulsowało
w tych rejonach które znajdo-wały
się w rękach Armii Kra-jowej
Podział na obwody woj-skowe
był jednocześnie okreś-leniem
geograficznym Gdy mó-wiło
się Śródmieście-Południ- e
to wiadomo było że' chodzi o
obszar za Alejami Jerozolimski-mi
rozciągający się aż do Poli-techniki
Poznańskiej Koszyko-wej
i rejon gmachu sejmowego
Czerniaków miał swe odrębne
życie i miejsce na tej mapie
walki Sródmieśeic-Półno- e to
było samo centrum miasta Sta-re
Miasto stanowiło osobny roz-dział
Zmieniły się odległości zatra-ciły
sie wszelkie proporcje Od-cinek
który normalnie przebyć
można było 'w ciągu kilku mi-nut
przedłużał się do kilku go-dzin
Gdy mówiło się o przejś-ciu
z ulicy Widok na Kruczą to
trzeba było pamiętać o przepra-wie
pod osłoną barykady w
Alejach Jerozolimskich i kory-tarzach
podziemnych Przejście
na Stare Miasto czy potem na
Mokotów odbywało się kanała-mi
To były długie godziny mar-szu
wymagające opanowania i
hartu
Elektrownia warszawska mia-ła
również swoją bohaterską e-pop- eę
Opanowana przez od-działy
AK pracowała pod bom-bami
atakami niemieckimi
Ale Warszawa miała prąd Dzia-łały
telefony Dopiero w dniu
piątym września przerwała pra-cę
Została zbombardowana
Walczące miasto przeżywało
również chwile artystycznego
wzruszenia Zespoły piosenka-rzy
aktorów przemierzały wol-ne
obszary miasta niosąc roz-rywkę
Nie było to dziełem
przypadku Już w czasie konspi-racji
w oddziale kulturalnym
wydziału propagandy BIP-- u
gromadził się zespół aktorów
muzyków malarzy Odbywały
się wtedy konspiracyjne wie-czory
artystyczne Teraz akto-rzy
wyszli na ulice Deklamo-wano
wierzse patriotyczne śpie-wano
pieśni Powtarzające się
słowo: „Wolność Ojczyzna"
nabrało nowej realnej treści
Od ósmego sierpnia rozpo-częła
nadawanie swych progra-mów
radiostacja powstańcza
„Błyskawica" Była bez przer-wy
aż do chwili kapitulacji gło-sem
Walczącej Warszawy Wsłu- -
Warszawa w tych pierwszych śniętym sercem żołnierze Dru- - dniach walki miała nowy krwio- - picg0 Korpusu Pierwszej Dy--
bieg Już w pierwszych godzi- - wi7]-- j panccrnej lotnicy mary- - nach Powstania przebijano nar7C- - „Błyskawica" czterokrot- - przejścia piwniczne Stanowiły nic zmieniała swe miejsce Roz- -
one główne arterie bezpieczne- - p0CZcła nadawanie swych audy- -
go ruchu To plątanina pod- -
CJ--
j w gmachu PKO a skończyła
ziemnych korytarzy biegła pod w Bibliotece Publicznej na Ko- - wszystkimi niemal obszarami szykowej
Walczącej Warszawy Prasa powstańcza zaczęła u- - Od samego początku uderzała kazywać sic już w pierwszych
zadziwiająca sprawność organi- - dniach walki Wychodziły nie
zacyjna Nawet w wypadkach tylko pisma AK Pojawiały się
improwizacji wszystko odbywa- - na uiicach Warszawy dzienniki
ło się z niesłychaną precyzją iub czasopisma wszystkich par- - Działały komitety domowe któ- - tii politycznych Już w pierw- - re zajmowały się obroną prze- - szych godzinach walki ukazała
ciwlotniczą przeciwpożarową sjc ilustrowana gazeta ścienna
oraz sprawami kwaterunku WARSZAWA WALCZY Wy- - Wyszły z podziemia władze chodziła do końca Powstania
cywilne jak: Rada Jedności Na-- Komuniści z PPR-- u AL-- u kol-rodow- ej
i Delegatura Rządu portowali również swoją pra-Poszczegól- ne departamenty tej Sę Cenzury żadnej nic było Na
Delegatury odpowiadające mi- - konferencji prasowej u szefa
nisterstwom pełniły swoje obo- - wydziału propagandy BIP--u
wiązki Miały nadzór nad ży-- zbierali się dziennikarze wszyst-cie- m ludności cywilnej Wyda-- kich odcieni politycznych Przy-wary
zarządzenia odezwy chodził również Andrzej WE-- Od pierwszych godzin Pow- - BER z Armii Ludowej Nic by- - tf'''''rt''s'+'rt
UWAGA NAUCZYCIELE f
MEETING POŁISH WRITERS
I pod powyższym tytułem ukazała sie %
antologia pisarzu polskich opracowana nrzez &
prof dr DANUTĘ BIEŃKOWSKĄ
dla użytku w szkołach średnich oraz wuzszuch I Wybór tekstów w języku polskim wprowadzenie
k charakterystyka twórczości autorów przypisy
chiwali sie w ten złos ze ści- -
w
jm uii-i- c
w języku angielskim £
Bogaty słowniczek uzupełnia całość $
PRACA ZOSTAŁA DOKONANA
POD PROTEKTORATEM FEDERALNEGO t
DEPARTAMENTU SEKRETARZA STANU !
i Z powodu ograniczonego nakładu prosimy
kierować jak najszybciej zamówienia
Cena egzemplarza $10 $
Do nabycia w Księgarni „Związkowca" — $
Polish Alliance Press Ltd £
$ 1 638 Bloor St West Toronto Ont M6P 4A8 $
Szkoły przy zakupie większej ilości £
egzemplarzy korzystają z 25% zniżki &
KANADYJSKO-POLSKIEG- O INSTYTUTU BADAWCZEGO
FROM PRAIRIES TO CITIES
Referaty wygroszone na VIII Światowym Kongresie Socjolo-gów
na sesji poświęconej Polonii Kanadyjskiej
Joanna & Alcxandcr Matejko: Polish Peasants in the Canadian
Prairies
Benedykt Hcydenkom: Memoirs of tho Polish Immigrants to
Canada
Henry Radecki: Lęaders & Influentials Polish Ethnic Group in
Toronto
NOWA PUBLIKACJA
55
fj Jacek Adolf: Immigrant Adaptation and Simultaneous lnvolvc- -
ment of Immigration Group in Two Social Systems in Conflict
Les Wawrow: Nativism in English Canada
r kiADvrii xr izcicrAcwn 7iiATVrtU"ii Cl VJ MMUIVIH TT lJIVJVIMI TT IAAIV TT
j] 4 CENA EGZEMPLARZA $250
r m —
i
i
i
i
i
i
1 -- 1T
io przed nim żadnych tajemnic
Był informowany jak wszyscy
inni
Polowi korespondenci wojen-ni
przemierzali ulice walczącej
Warszawy Byli razem z żołnie-nierza- mi
AK na barykadach
Brali udział w niektórych ak-cjach
bojowych Pisali na gorą-co
reportaże z linii walki
W walkach brali udział rów-nież
filmowcy Na taśmie fil-mowej
utrwalali poszczególne
sceny bojowe Były to filmy
wstrząsające W pierwszych
dniach sierpnia odbył się w ki-nie
PALLADIUM przy ulicy
Złotej pokaz takiego filmu Mi-mo
iż rzeczywistości walczące-go
miasta nie potrzeba było
szukać daleko ten skondenso-wany
obraz Warszawy wstrząs-nął
do głębi
Już w pierwszych godzinach
Powstania wyruszyły na miasto
zespoły megafonowe Nadawały
one audycje nie tylko dla żoł-nierzy
i ludności cywilnej Zja-wiały
się blisko linii wroga by
w języku niemieckim szerzyć
dywersję w jego szeregach
Mury miasta pokryły się pla-katami
Pierwszy plakat miał
napis: Do Broni' Potem przyby-wały
inne w zależności od po-trzeby
Był więc plakat nawo-łujący
do oszczędzania amuni-cji:
Jeden pocisk jeden Nie-miec!
Inny mobilizował do wal-ki
z pożarami: Walcząc z og-niem
— bronisz Warszawy!
ale
do
we
W
sic
niż 10
ich
bo
W punktach
i
listy "po
dziesięciu
i
przez
W
noc
się
do
ulice by
czy dosięgnie ich
na
nie
tej wal-ce
do
do ostatniego
do
JASIŃSKI („RUDY")
Żądamy amunicji
Tu zęby wilcze na bakier
nas się nić walczącej
Tu się na okrakiem
wrogów gołą za gardło się dławi!
A wy tam wciąż śpiewacie że w
że z dymem niszczeje
A mu tu nagą piersią na armatnie
wasz podziw śpiewy i brawa
Czemu żałobny chorał wciąż w
tu wreszcie święto?
U boku chłopców swoich walczą tu dziewczęta
i nawet walczą krew tu dumnie
— Hallo! Tu Polski! Tu mówi Warszawa
Niech pogrzebowe śpiewy z audycyj!
Nam ducha starczy dla nas i starczy go za was
Oklasków też nic
amunicji!
Japońscy
zaręczyny zerwano w samą
porę Wprawdzie 'rodzice mło-dej
nic mieli wobec przy-szłego
zięcia żadnych podej-rzeń
obowiązujący w
zwyczaj nakazuje sprawdze-nie
historii i przeszłości dru-giej
strony I oto straszna praw-da
wyszła jaw Ponad wszel-ką
wątpliwość że
25-Iet- ni absolwent tokij-skiego
uniwersytetu pochodzi z
„buraku" czyli z getta Dla Ja-pończyków
pozostanie on zaw-sze
burakumin" i „przy-zwoitego"
domu w Kraju Kwit-nącej
Wiśni będą przed nim
zamknięte na cztery spusty
Historia Jiro to tylko jedna
setek opowieści przesądzie
społecznym dyskryminacji bli-sko
3-milion-owcj
grupy ludzi
których największą tragedią ży-ciową
jest przynależność po-niżanej
klasy „burakumin"
Kim są owi ludzie? Dlaczego
współczesnej Japonii dają
wciąż znać sobie pozostałości
systemu kastowego?
Rodowód „burakumin" sięga
początków XVII wieku okre-sie
szogunatu Tokugawy osta-tecznie
skrystalizował się po-dział
społeczeństwa japońskie-go
na cztery klasy
ono z wojowników (samura-jów)
znajdujących się na szczy-cie
piramidy następne warstwy
rolnicy rzcmieólnicy i
kupcy Wszyscy pozostali — nie
dający się zaszeregować do tych
grup zostali
nawias społeczeństwa Pogar-dzano
nimi brzydzono się ich i
musieli żyć z dala od innych
System kastowy służył do
eksploatacji „burakumin" przez
rządzącą klasę wojowników
liczyła mniej proc
ludności „Burakumin" byli
dziedzicznie zatrudniani w za-wodach
uważanych za „brud-ne"
takich rzeźnictwo gar-barstwo
kremacja zmarłych
wyrób obuwia wywóz ludzkich
odchodów zbieranie śmieci i in
Przezywano „eta" (brudny)
kategorię pariasów stano-wili
„hinin" czyli „nieludzie"
do klórjch zaliczano żebraków
prostj tutki wTÓżbitów wędrow-nych
aktorów i osoby ścigane
przez prawo
Dopiero w roku 1871 wraz z
obaleniem władzy szogunów i
wkroczeniem Japonii na drogę
kapitalistycznego rozwoju na-stąpiło
prawne zrównanie wszy-stkich
jej obywateli Jednakże
w pierwszych spisach ludnoJri
przeprowadzonych przez nową
administrację Mciji rolnicy
rzemieślnicy i kupcy "zostali u-mieszc- zeni
w klasie „pospól-stwa"-
Jeszcze do niedawna do
roku można bjło ludziom
wywodzącym się z grupy
bez trudu
ich niechlubne pochodzenie
Ale cliociai ministerstwo spra-wiedliwości
zakazało ujawnia
Walka z oflnlcm — to walka
bojowa!
niektórych mia-sta
znajdowały się harccikic
skrzynki pocztowe Harcerzyki
pod ogniem bombami roznosili
mieście Taki był obraz
walczącego miatsa w pierw-szych
dniach Powsta-nia
Był to okres sukcesów po-wszechnego
entuzjazmu Tem-peraturę
nastroju podnosiły
zrzuty dokonywane pol-skich
lotników i alianckich
nocy z trzeciego na czwarty
sierpnia spadły pierwsze zasob-niki
Odtąd prawie co po-jawiały
nad Warszawą Ot-wierała
się nich ulewa ognia
niemieckiej artylerii przeciw-lotniczej
Ale schodziły w dół
same zrzucić po-moc
walczącym Wtedy serca
wszystkim zamierały: wyjdą ca-łe
też ogień
niemiecki
Ale mimo tych sukcesów i
narastał cień niepo-koju
Rozgorzały już wtedy
pierwsze walki o Starówkę 7
każdym dniem przybierały
sile Ale żołnierze warszawskiej
brygady tracili jednak du-cha
Stawali się tylko w
bardziej zaciekli i zdetermi-nowani
Wiedzieli jedno będą
walczyć ostatniego naboju
tchnienia I taki-mi
pozostali samego końca
obraz pierwszych dni
walczącej Warszawy
ZBIGNIEW
mamy a czapki
tu u płacze w Warszawie
Prusakom siada karkach
tu garścią
kurni krwi bratniej
pożarów Warszawa —
salwy
na na na was7c
śpiewacie Londynie
gdy nadeszło oczekiwane
dzieci i płynie
wyrzucą
—
trzeba
Żądamy —
Yuko
Japo-nii
na
ustalono
Jiro
drzwi
z o
i
o
Składało
tworzyli
wyrzuceni poza
która
jak
Inną
1968
bura-kumin"
udowodnić
Nad
nastrojów
Taki był
serce
nietykalni
nia obywatelom wspomnianych
rejestrów w praktyce nic to
nie pomogło Rodzice kandyda-tów
do ożenku bądź zawodowi
swaci — chętnie korzystają z
usług prywatnych biur dctckt-wistycznyc- h
które ustalajn
przeszłość i pochodzenie przy-- 1
szłych małżonków
Według oficjalnych danych
liczba „burakumin" siega w Ja- -
ponii 1048566 osób skupionych
w 277137 rodzinach zamieszka-łych
w 3972 gettach Ale dzia-łacze
ruchu na rzecz emancypa-cji
„burakumin" twierdzą że
ich społeczność stale wzrasta i
i dziś wynosi ponad 3 miliony
osób rozsianych w całym kraju
w około 6 tysiącach wspólnot
tzw „buraku"
Największe skupiska dyskry-minowanych
znajdują się w re-jonie
Osaki i Hiroszimy gdzie
mieszka prawic 50 proc wszyst-kich
japońskich pariasów Ale
można ich także spotkać w Ky-ot- o
Nara Fukuoka a także w
prefekturach Saitama Nagano
Gumma czy wreszcie w Tokio
Dyskryminacja „burakumin"
przybiera różne formy Do du-żej
rzadkości należą związki
małżeńskie z „normalnym Ja-pończykiem"
Niemałe przeszko-dy
urodzony w „buraku" ma
przy zdobywaniu wykształcenia
Tylko nieliczni kończą wyższe
studia ale nawet ci którym u-da- ło
się uzyskać dyplom wciąż
napotykają w życiu liczne ba-riery
Wiele firm i instytucji
pod różnymi pretekstami odma-wia
im pracy Niełatwo im wy-nająć
mieszkanie lub umieścić
dziecko w żłobku Dlatego też
aby zatrzeć ślady „hańbiącego"
pochodzenia sporo ludzi — a
przede wszystkim młodzież —
próbuje przenosić się do innych
rejonów kraju a przede wszyst-kim
roztopić się w tłumie wiel-kich
miast
W wysoko rozwiniętej Japo-nii
burakumin" przeważnie na-dal
zarabiają na życic tak jak
ich przodkowie: są rzeźnikami
pucybutami szewcami traga-rzami
garbują skóry opróżnia-ją
szamba sprzątają ulice We-dług
informacji wychodzącego
w Hong-korg- u tygodnika „Far
Kastcrn Economic Rcyicw" w
1971 roku przeciętny miesięcz-ny
zarobek robotników „bura-kumin"
w nosił 50 tys jenów
w porównaniu z 80 tys jenów
olrzymyw anych przez inny cli
Japończjków Tylko 10 proc
nietykalnych pracuje w wiel-kich
zakładach przcmjbłowjch
Japonii mając płatne stanowi-Łk- a
„Burakumin" próbują wal-czyć
przeciwko dyskryminacji
Już w r 1922 działał ruch wolno-ściowy- y
zwany Suihci-sn- a (Kuch
Horyzontalny) W lalach pięć-dziesiątych
ruch ten przekształ-cił
się w organizację Buraku
Kaiho Domci czyli Ligę wyzwo-lenia
Wsi