Zwilazkowiec Alliancer, January 04, 1961

              ŚMz CYKLU "PODRÓŻE MIĘDZYPLANETARNE"
Wyżywienie główną przeszkoda
Początki cywilizacji
rozwojem
Cywilizacja odwrotnie
'PI człowieka więcej niezależnym
&l jsa
i
a
na ziemi
wiążą się ściśle z rolnic
twa robiła
od
swego otoczenia od naturalnych
warunków zamieszkania i wyży-wienia
tak że zwłaszcza z rozwo-jem
postępu technicznego mógł on
j się przenosić ij --csiędlać w u miej
scach na:ziemi uprzednio dWnie-g- o
niedostępnych? Człowiek opa-nował
ziemskie pustynie najwyż-sze
wzniesienia sięgnął dna 'ocea-nów
wzniósł "sięw powietrze Bar
dzo często było 'to wywołane wzro-stem
ludności w' niektórych obsza-rach
ziemskich i parciem tej lud-ności
w okolice mniej zaludnione
Ostatnio postęp techniczny jest
pod naciskiem rozwiązania proble-mu
wyżywienia ciągle wzrastającej
ludności świata ziemskiego i jeśli
wzrost tej ludności utrzyma się w
obecnej skali jeśli przepowiednie
specjalistów sprawdzą się (a musi-my
się poważnie z nimi liczyć)
istota ludzka musi wkrótce szukać
pomieszczenie i wyżywienie nie tyl-ko
na pustyniach w okolicach ark-tyczny- ch
czy na dnie oceanów
lecz także w przestworzach i na
innych planetach Jeśli tak się nie
stanie człowiek będzie w niedłu-giej
przyszłości marł z głodu i z
braku miejsca na ziemi Jeśli więc
sięgamy księżyca planet jeśli
chcemy' zdobyć przestrzenie mię-dzyplanetarne
nie jest to wyni-kiem
tylko współzawodnictwa mo-carstw
politycznych czy zdolności
i geniuszu poszczególnych wyna-lazców
Odwrotnie — prawdopo-dobnie
i to współzawodnictwo kra-jów
i wynalazczość ludzka a zatem
i nasza chęć podróży w wszech-świat
jest wynikiem naturalnego
instynktu samozachowawczego czło-wieka
Człowiek tak jaku zarania cy-wilizacji
szukał pożywienia tak i
wybierając się w przestworza mię-dzy-planetar- ne
musi myśleć o po-karmie
Z tym właśnie łączą się
modne- - obecnie badania nad t zw
"bezziemną uprawą" w chemicz-nych
roztworach lub inaczej mó-wiąc
przez używanie hydropro-miennyc- h
grządek Szybkość po-stępu
technicznego wskazuje na
to że
„
człowiek w ciągu najbliższe-go
dziesięciolecia będzie miał środ-ki
komunikacji do przeniesienia
się na księżyc Jest to obecnie
niemal pewnik Nie jest natomiast
pewnym czy będzie zdolny się wy-żywić
na księżycu a i też w cza-sie
podróży' międzyplanetarnej Że
by przewieźć tpnnę żywności we
formie ziemskiej na księżyc po-trzeba
200 ton środków pędnych
nie mówiąc już o ciężarze samego
wehikułu Tonna żywności ostatecz-nie
objawi się w postaci tonny oio-logiczn- ie
zużytych materiałów czyli
ludzkich odchodów Na ziemi te
zużyte produkty w różny sposób
np w póstacirnawozów dostają się
do roślin by' później być" paszą dla
zwierząt czy we formie jarzyn
wprost' ponownie żywnością dla
człowieka Na ziemi jest to zam-knięte
--koło przemiany jednych
produktów w 'drugie Jeśli ludzie
osiedlą się na księżycu na- - stałe
trzeba myśleć o podobnej formie
przemiany Bez wody bez morza
powietrza- - bez uprawnej ziemi
zwykła forma 'rolnictwa' jest bar-dzo
'mało prawdopodobna i dlatego
t zw: grządki 'hydropromienne be- -
uą szyociej -- mogły' wejbu w uijcie
Zbiorniki rury 'pompy i różne-go
rodzaju przyrządy mechaniczne
można przerzucić z ziemi na księ-życ
Tak samo chemikalia i różne
ciekłe materie Brak atmosfery na
księżycu zmusza do pomieszczenia
tych grządek w szczelnym budyn-ku
z prawdopodobnie przeźroczy-stym
dachem celem dopuszczenia
światła Rośliny które' rosłyby na
tym 'chemicznym podłożu należa
łoby jeść albo 'wprost albo żywić
jata wiecej!rPodróżnicy będą mu
sieli sicżywićTw" czasie przelotu
niczym innym aknylko maszyną
która' zużywav niatiśriał 'przez' 'spa-lanie
go'wswymorganizm'e za po-mocą
wdychanego powietrza i przez
tef twarzą energię której ze:
wnętrznym Wyrazem rsą objawy
ludzkiego życia Gazami wydziela-nymi
-- jest dwutlenek węgla para
wodna i" małe ilości' azotu Ludzka
"maszyna" potrzebuje
a i też więcej wydziela ze sie-bie
gdyjpracuje więcej Inne-zapotrzebowan- ie
jest fi-zycznego
'czy'lekkoatletya inne
spokojnie siedzącego w bibliotece
"mola" książkowego
Podróżnicymiędzyplanetarni bę-dą
prowadzić 'spokojne życie ma-ło'
się poruszając" 'przeważniesie-dza- c
człowiek w "tych
warunkach potrzebujeidziennie dla
wyżywienia 5 funtów wodyi 2 lun-nnnerałćwodżywcz-ych
—""razem
Przeszło 8 funtów1- - Tentsanv czło- -
wiek wydzieli ze siebie w ciągu
dnia nieco więcej niż 55 funta
wody 2Y4 funta dwutlenku węgla
Vb funta minerałów i trochę meta-nu
— razem też przeszło 8 fun-tów
Współczesne badania w Stanach
Zjednoczonych a podobne im pra-wdopodobnie
w Rosji (Rosja bar-dzo
mało_ podaje do powszechnej
wiadomości) zmierzają' do rozwią-zania
dwu proble-mów
przelotu międzyplanetarnego
— wyżywienie ludzi i sanitarnych
urządzeń na statku Idealne roz-wiązanie
to takie co w sztuczny
sposób technicznie przeprowadzi
kompletny cykl przemian jaki od-bywa
się na ziemi tj żywności w
ludzką energię wynikiem czego są
zwykłe produkty biologiczne a
produktów zużytych w żywność
która da ponownie ludzką ener-gię
Ten ostatni odwrotny proces
który łączy się z zaprojektowa-niem
odpowiednich urządzeń sani-tarnych
na statku międzyplanetar-nym
jest bodaj najtrudniejszą czę-ścią
całego problemu Ktokolwiek
zwiedzał nowoczesną oczyszczalnię
ścieków miejskich to wie co za
materie wchodzą do oczyszczalni
ale też" wie że jednym z głównych
produktów wychodzących jest che-micznie
czysta woda Nie ma ona
smaku ale można ją bezpiecznie
Walery Wątróbka ma głos:
Oienia pod
Cała Polska wybiera się w nie-dziele
na ten narodowy odpust pod
Grunwald No to rzecz jasna że
z Gienią a takżesamo szwagrem
Piekutoszczakiem bezapelacyjnie
zasuwamy
Nie wiemy jeszcze detalicznie ko-leją
czy tyż jak Express radzi za
pomocą czaru dwóch kółek znaczy
się na rowerach Posiadamy nawet
taką rowerową ryksze na trzy sio-dełka
a w środku jest mała plac-form- a
na wałówkie Same żeśmy
ze szwagrem to skompinowali w ze-szle- m
roku zamiast samochodu
swojej roboty czyli' tak zw "Sama"
Wynalazek jest niemożebnie prak-tyczny
bez motoru sie obywa i
prawa jazdy nie potrzeba wyrabiać
tylko że Gienia nie chce niem jeź-dzić
bo jej za ciężko Faktycznie
ma racje z powodu że szwagier tak
to-skompino- wał że tylko ona środ-kowym
siodełku' cały ciężar podró-ży
musiała ponosić
Bo my ze szwagrem na bocznych
miejscach mamy tak zwane wolne
kola i kręciem tylko ma oko do
pucu znaczy sie Powinna być zado- -
wolniona bo przez przyduszanie pe
dałów fotograficzną linie ciała mo-że
sobie wyrobić Ale jaksporuto-tfał- a
podczas próbnej jazdy do Wi-lanowa
co i jak jestobsztorcowała
nas niemożebnie i' wróciła tramwa-jem- -
Totyżizdaje się z tego-czaru-ni-c
nie będzie i udamy się pociągiem
Chwilowo mam z tern Grunwal-dem
roboty do cholery i trochę bo
szkolenie polityczne w domu pro-wadzę
z powodu że szwagier nie-możebne- m
żłobem 10 konto Krzy-żaków
sie okazał Słyszał nawet po-kątn- ie
cóś niecoś o nich o Grun-waldzie
i o tych dwóch mieczach
ale wszystko mu sie pokitasiło i
musze go wieczoramy 'oświecać Ja
prasę codzienną czytuje'! całyprze-bie- g
znam na wylot i
na wyrywki jak bym osobiście był
przy tem
'J"Otóż uważasz mnie Oleś —
mówię do szwagra — Jagiełło nie
odrazu za króla polskiego się zo-stał
tylko jako kawaler wżenił sie
jak"mówią w-inter- es Królową była
u w tem czasie jedna panienka
na wydaniu niejaka Po
nieważ że posąg miała nie wąski x
a takżesamo osobiście data się lu- -
£LVV1C JULU} ŁAJ JJV iujwj jiwy- -
tych nie mają tylko do różnych
węży się modlą A co to za święty
któren człowieka podczas nabożeń-stwa
w pierwsze krzyżowe może
ugryżć„także wJkrótkich abcugach
zakituje? Wyszła Dziunia za-- ' Wład-ka
ochrzcili Litwę1 i połączyli sie
w-jedn- e całość Krzyżaków &:&
ra ciskała na te małżeństwo bt za-miarow- ali
Polskie i Litwę po kolei
wykołować a teraz bojeli sie że
same poważny wycisk od Jagiełły
mogą otrzymać Totyż zebrali sie
na polu PGR Grunwald w słonecz-ny
dzień 15 lipca i czekają żeby
Jagiełło z niemy walkie zaczął Ale
król duży przytomniak pochował
swoich sołdatów w dębowem lasku
i siedzą" Cień- - chłód przyjemnie
orkiestra gra w ogóle wycieczka
na Jeziora Mazurskie
A Krzyżaki na słońcu stoją pot
jem oczy zalewa smażą się wswe--
ichi blaszanych garniturach az jem
sie-sp-pd
szkopków dymi ale boją
'się''wejść do' lasu ""żeby' manta [me
otrzymać- - A Jagiełło z braciszkiem
ninu zwierzęta tak' by człowiek bić i bardzo jej było twarzowo w
miał też dietę mieśną To także koronie' starających miała do na-byłby
problem związany z podróżą 1 głej krwi Ale wybrała Jagiełłę po-n- a
księżyc która jesf stosunkowo1 nieważ że zależało jejnatem żeby
krótka- - ' --- - I Litwinów ipochrzcić Skarżył sie jej
PodróżnaMars czy Wenus tam 'Jagiełło że jego rodacy za poga--i
z powrotem będzie''' trwała- - 'dwaj nów chodzą iwstyd mu w towarzy- -
i
wj
więcej żyw-noś- ci
pracownika
"
Przeciętny
równocześnie
historyczny
nas
Jadwiga
!
-
pić Głównym składnikiem "żyw-ności"
jaką potrzebuje maszyna
ludzka jest woda Chociaż to może
bardzo niesmacznie dla wielu wy-gląda
planuje się tak zaprojekto-wane
urządzenie sanitarne na
statku międzyplanetarnym by od-chody
ludzkie po odpowiedniej
przeróbce" chemicznej mogły słu-żyć
w maksymalnym" procencie po-nownie
do tworzenia energii ludz-kiej
Sugeruje sie kilka' metod
— wszystkie są w"stadium począt-kowym
badań i wszystkie napoty-kają
na bardzo wiele trudności
Krytycy uważają 'że całe założenie
jest błędne u podstaw bó człowiek
w przestrzeni 'międzyplanetarnej
winien się żywić jakimiś specjal
nie spreparowanymi pastylkami
czy pigułkami które zastąpiłyby
normalną żywność zajmowałyby
bardzo mało miejsca i prawie nie
tworzyłyby kłopotów sanitarnych
Rolnictwo w ciągu tysięcy lat w
porównaniu do innych nauk zro-biło
małe postępy Ludzie karmią
się teraz podobnie jak 2 czy 3 ty-siące
lat temu Wzrost ludności na
ziemi i podróże międzyplanetarne
zmuszą nas do rewizji poglądów
na nasz dotychczasowy sposób ży-wienia
się Nie jest łatwo zmienić
to co trwa tysiące lat nie jest ła-two
wynaleźć coś nowego Ta trud-ność
może być tak wielka że od-sunie
podróż międzyplanetarną na
dalsze lata mimo gotowych środ-ków
komunikacji
Ini W Krajewski
Grunwaldem
Witoldem w zechcyka pod debcza--
kiem podgrywa i ani mu sie śni na
plac boju wychodzić Kto się będzie
naparzał w taki upał na polu Krzy-żakom
w mordach zaschło tak że
płakać już nawet nie mogą bo
gdzie tu dostać' co pić na tyle lu-dzi
— Patrz że u nasz zawsze letnią
porą było brak napojów chłodzą-cych!
— mówi na to szwagier
— Brak nie brak nie przerywaj
mnie dobrze? Zresztą nie ma tego
złego co by na dobre nie wyszło
Krzyżakom pragnienie takiego du-bl- a
koniec końców dało że przy-słali
te dwa miecze zęby króla w
ten deseń obrazić to może prędzej
zacznie -- się bitwa Ale Jagiełło ob-sztorcow- ał
'jak sie należy posłów
miecze wrzucił w (kąt i ciągnie par
tyjkie dalej Dopieru jak sie fest
ochłodziło wyskoczył z wypoczę-te- m
wojskiem z lasku i takiego ko-ta
Krzyżakom popędził że do dzi
siaj o Grunwaldzie wspominać nie
lubieją
— A swoją drogą jak przyjdzie
lato żeby stale i wciąż napojów
chłodzących nie było! — przerwał
mnie znowuż szwagier
— Co ty z temi napojami jak
pragnę zdrowia? Krzyżaków ci żal?
—Coś ty wariat? O siebie mnie
sie rozchodzi
'
r--% W jaki sposób?
— 'A w taki że ja też bede pod
Grunwaldem A niech sie nie do-stane
do lasku gdie król Jagiełło
przebywał Orbis 'go na pewno zaj-mie
dla zagranicznych gości niech
ja za Krzyżaka na" środku PGRm
stanę to co? Z wywieszonem języ-kiem
przez całe uroczystość 'za wo-dą
sodową bede sie rozglądał nie
mówiąc już o bombie jasnego z
wianuszkiem
— Idźże tyfrajerzynoMco ty mó-wisz?
Tą rażą inaczej to wszystko
będzie zorganizowane nie "tak jak
550 lat temu nazad Bufeta parkin-gi
namioty domki jednorodzinne
restauracje kawiarnie wszystko bę
dziesz miał na polu toitwy- -
— Owszem restauracje kawiar-nie
dancingi wszystko będzie a-lena- poi
mie-Trad- ycja u nasz swój
szaconck posiada
Objechałem szwagra na perłowo
ale po cichu uchwaliliśmy z Genią
ze weźmie sie trzy syfony wody
Przyda sie Chyba że będą przelot- -
ne opady Wiech
Humor
SATYRY 'NASZYCH' PRZODKÓW
O ŻĄDZACH" N I EWI AST
O was panienki jest domysł
' niemały
Jakbyście często za mąż pragnąć
miały
Ąleć mym zdaniem nieczęsto
a pragniecie
Prócz zimie — 'w wiosnę- - jesieni
i lecie
Stanisław Niewieski
#
STRIDOR DENTIUM
Pytała baba księdza uprzykrzona
srodze:
Na zbawiennejli ona czy zgubionej
drodze?
Ksiądz rzecze: "Rozdziew gębę!"
że zębów nie miała:
"Nie będziesz' —- prawi — w pie-kle:
czymże byś zgrzytała?"
Wespaijan Kochowski
BiśmoJzzeba nie tylko
oczytać ale i
pr e'irum'e'r'0 Wa'ć1
Ponieważ historia Kanady to
proces bardziej ewolucyjny niż
rewolucyjny jednostki oraz ma-łe
zdarzenie grają w nim poważ-ną
role Jedno"z takich zdarzeń
szczególnie interesujące dla Po-laków
miało miejsce 122 lata
temu nad 1 rzeką Św Wawrzyń-ca
blisko Prescott w Ontario w
czasie walk w Windmill Point
Bohaterem jego jest jak gło-si
nagrobek "SHOLTEWSKI
{VON SCHOULTZ) NATIVE OF
POLAND" lub po prostu Żół-towski
używający także rodowe-go
nazwiska — być może matki
— von Schoultz jak to twier-dzą
inni badacze tego okresu
Wywodzić się miał on z rodziny
szwedzkiej która osiedliła się w
Polsce Ojciec jego posiadający
rangę majora w wojsku był
właścicielem kopalni soli pod
Krakowem W młodości studio-wać
miał chemię na uniwersyte-tach
północnej Europy W tymże
czasie wybuchło powstanie 1830
r Von Shoultz walczył jakoby
w obronie Warszawy i udało mu
się jako jedynemu z rodziny
uciec z kraju Przez następne
6 lat tułał się po Europie chwy-tając
się różnych zajęć takich
jak najemna służba wojskowa
czy nauczanie muzyki we Floren
cji
Zdecydowawszy się wreszcie
na wyjazd -- do Ameryki mógł lit
czyć na to że 'rewolucja i walki
jakie przeżył w Polsce są poza
nim Tymczasem osiedliwszy się
w Salina w górnym stanie New
York znalazł się znów w ośrod-ku
zamieszek
Na skutek politycznego niepo-koju
w Kanadzie pewna grupa
mieszkańców występująca pod
nazwę "Hunters" postawiła so- bie za zadanie stworzenie rządu
republikańskiego w Kanadzie
Grupa "Hunters" uważała że w
momencie gdy przemoc brytyj-ska
zostanie obalona Kanadyj-czycy
cowstaną jak jeden maż i
z radością powitają wybawicieli
amerykańskich Szykując siły in-wazyjne
obiecywali każdemu
biorącemu udział w wyprawie
przeciw Kanadzie 160 akrów ka-nadyjskiej
ziemi oraz $20 pre-mii
Trudno się dziwić że nowo-przybyły
Polak nie dość zorien-towany
w panującej tu sytuacji
głęboko przejął się opowiadania-mi
o brytyjskim 'ucisku Czyż nie
przybył z krajuJ którego historia
była jedną długa walką o wol-ność?
"
Rankiem y w-niedzie- lę 11 listo-pada
1838 r 400 ludzi z grupy "Hunters" wyruszyło na bar-kach
i łodziach przez rzekę Św
Wawrzyńca Około 200 zdezer
terowało i wróciło do domu Je-den
z przywódców cofnął się po
posiłki ale już' nie powrócił
Von Shoultz pozostał dowódcą
170 osobowej grupy na pokła
dzie barki' zdążającej do Pres
cott spłynąwszy w dor rzeki
grupa wylądowała o półtorej mi-li
poniżej miasta i zajęła pozycje
za kamiennym ogrodzeniem i za-budowaniami
w sąsiedztwie 6- -
cio piętrowego młyna w miej
scu zwanym Windmill Point
Gdy tylko rozeszła się wieść
o lądowaniu amerykańskich na-pastników
przystąpiono do 0-bro- ny Z portu w Kingston wy-ruszyły
dwa uzbrojone statki Do
oddziału milicji' z Glengarry
przyłączyło się w Prescott 140
żołnierzy z 9 Prowincjonalnego
Batalionu oraz 300 z milicji w
Dundas
Amerykanie będąc w mniej-szości
spodziewane posiłki bo-wiem
nie nadeszły wycofali się
po godzinnej walce chroniąc się
w kamiennych murach starego
młyna Z wysoka z wąskich 0-ki- en strzelali nadal do Kanadyj-czyków
znajdujących się" na do-lo
O godz 3 po południu stodo-ła
w --której schronili sie Kana-dyjczycy
stanęła w płomieniach
Pierwszą rundę walki wygrał od-dział
dowodzony przez Polaka
W środę ogłoszono godzinne
zawieszenie broni dla usunięcia z
pola bitwy ciał zabitych Pod ko--
njec tygodnia von Shoultz nie
mając nikogo do obrony lewego
skrzydła zszedł z 10 ludźmi na
dół i utrzymywał te pozycje do
póki nie runął dach Młyn był
dalej bez przerwy ostrzeliwany
Budynki paliły się Wywieszenie
białej flagi 'na młynie było już
tylko 'kwestią czasu
W piątek w pięć' dni' po lądo-waniu
szereg zmęczonych roz-czarowanych
ludzi wyszedł z
młyna Więźniowie zabrani zo-stali
statkiem 'do Kingston stam
tąd ze swoim polskim wodzem
na czele z powiązanymi ręka-mi
otoczeni strażą" poprowadze-ni
do Fort Henryz orkiestra na
czele grającą "Yankee Doodle"
Wielu więźniom wybaczono
ale vorr Shoultza który przyznał
się że'był"dowądcą"oddziału'cze-ka- ł
sąd wojenny Utalentowany
młody prawnik nazwiskiem
John A Macdonald podjął się je-go
obrony ale nawet wymowa
człowieka który po latach został
pierwszym premierem Kanady
nie uratowała życia walecznego
Polaka
8 grudnia von Shoultz wstąpił
na szubienicę Znamiennym o-stat- nim jego czynem było prze-znaczenie
400 funtów sterlingów
na pomoc rodzinom zabitych ka-nadyjskich
milicjantów '
Ale- - na tyra 'historia się nie
kończy Wiele lat później gdy
otwarto nowy cmentarz i prze-noszononagrobkiTtru-mny
tu- -
'ss£~juf -
— jf2u"-- v i
aiĄ&&&$¥WtfS 'l&WiH fi iiii 'lwi
nia ajo
wywo ane]
Jak
Nagrobek Sholtewskicgo-Shoultz- a nie zachowałby się dla potomności
stary cmentarz bowiem w Kingston Oni był przenoszony w inne
miejsce gdyby nic dobre serce kiipca kingstońskiego Cicolari który
kazał nagrobki dwóch rewolucjonistów z 1838 roku ustawić na zaku-pionym
przez siebie na grób rodzinnym terenie
Na zdjęciu z prawej strony kolumna na rodzinnym grouic rodziny
Cicolari z lewej dwa mocno podniszczono nagrobki Jeden Ameryka-nina
Woodrooffa dmgi Polaka Sholtewskiego którzy oddali swe
życie prairnąc uszczęśliwić Kanadyjczyków wbrew ich' woli ustrojem
republikańskim
Georgo Llllcy Pliotogrnpliy — Kingston Ont mr AJłKS j %Xri i tJ" łl I1- - ~--
W-Kingsto-n
na cmentarzu znajdujecie nagrobek polskiego pow-stańca
który w 1838 roku brał udział w najcżdzicrna Kanadę dowc
dzac jednym z oddziałów rewolucyjnych tworzonych na' terytorium
Stanów" Zjednoczonych "Sholtewski Von Schoultz nalivc'o'f Poland"
jak głosi nagrobek zginą! na" szubienicy 8 grudnia tegoż roku Cały
swój majątek przeznaczył dla rodzin poległych brytyjskich 'i kana-dyjskich
żołnierzy z którymi walczył w okolicach Prescott Ontario
Postać to dość tajemnicza Niektórzy badacze tego okresu 'piszą
o nim jako o Żółtowskim (Sholtewski) lub Szulcu (Von 'Schoultz)
zębem
Usiłują
zwykłą
będzie
dziedzina
odkrył
H-- U)
swych na
yirłinwiriiii
s'e powio
elementarnym
energię rzędu
Moskwą jeszcze
synchrofazotronem
energia
10 miliardów
Związek Radziecki
czynnie włączył "do badań
Na właśnie
zostały
Do akceleratorów których
antycząstkij
przybył w Genewie Za-pewne
będziemy-dług- o cze'-ka-ćj na dziedzi-nie
fizyki
Kanadzie to
fal
WieleTskórzysfaiz
bo obydwa te nazwiska wykuto na nagrobKu
Lllley Photography Kingston Onf
piec Kingston Aleksander Ci- - stosownym nap)-cqla- ri
wzruszył smutnym wi- - sem — który mógłby odnosić
dokiem dwu opuszczonych zarówno do niego jak i do ty-bó- w
którymi nikt się nie opie-- jego rodaków — byłaby
i nie o ich prze- - uwaga ekspe-niesien- ie
'dycji Prcscoll
Obecnie a-ic- Ki inicjatywie ro
dwa
rlinv
stare naznaczone 1° I°lok l1 jako
pod
szego
BeV)
tym
liczne
'ady
sięcy
kowal
pod
ripnlnri
czasu nagrobki Jeden znich uzidi
merykańskiego na bacząc ną wJasne cier
P'en- - oddać swoim
ją Ojczyzna i sprawę oddał ży- - towarzyszom brom każdą usługę
cie jaka była w jegomocy" w
Już prawie każda cząstka ele-mentarna
materii posiada od-kryta
przez fizyków swoją anty-cząst-kę
Uczeni intensywnie ba-dają
właściwości tych cząstek
antymaterii i starają się dopro-wadzić
do wytworzenia atomów
antymaterii znaleźć od-powiedź
na takie pytania jak —
czy antyczastka jest przyciąga
na przez materię przez"
pola grawitacyjne czy oapycna-na- ?
Czy w polu grawitacyjnym
Ziemi spadała czy unosiła
się ku górze?
Powstaje w naszych oczach no-wa
fizyki — fizyka an-tymaterii
W badaniach antyma-terii
przodujć dziś Emilio Segre
fizyk włoski En-ric- o
Fermiego stwórcy reaktora
atomowego) Segre pracuje w A-mery- ce
otrzymał Nagrodę Nobla
za odkrycie- - w 1955 r antypro-ton- u
też antyneutron
mając ao ayspozycji puięuiy uc
watron (akcelerator) zdolny
— Trf
n " -'- Bi
który w zeznaniach
meiwiic o i
Schoultza jeńca
dać cząstkom
miliardów elektro-nowoltó- w
Po uruchomieniu w Diibnie
'potężniej
akceleratora nazwanego
w którym
protonów przekracza
elektronowoltów
(10 ' się
nad antymaterią
akceleratorze wytworzo-ne
i odkryte - antycząstki
w
można otrzymać
w czerwcu 1960 r "akce-lerator
CERN'u'
nie
i nowe 'sensacje' w
antymaterii
Związek Poa!owW
orcjaniiacja służąca ponad 50
Polonii"'
członkiem
jego
Gcorge —
z Najbardziej
się się
gro- -
upomniał zapewne członka
walczącego
a- - buntownika Nie
starał
"
-
On'
Na odbytym niedawno "w Wa-szyngtonie"
kongresie wyżywienia k 'grupa
uczonych1 referowała vyniki po- dawania środ-ka
ódżywczegoMnkaparynyJest
to mieszanka roślinna 'stanowi
mm8mss®&a irimmmwKWMmMmm MWmmmSmMmmłmMmMmiŁmmmmm
xmkmw440mM Sra
SS&tónteTwS'
Uczenibadają antymaterię
współpracownik
międzynarodowym
dzie'ciońTTiowego
namiastkę mleka uzupełnia nie-dostatek
białka w codziennym
pożywieniu -
Dr SerimshawzInstytutUfÓd-żpviani-a
Ameryki środkowej i
Panamy podaje następujący
skład mieszanki: 29 proc bardzo
drobno zmielonej kukurydzyj29
proc mielonego sorgo- - 38 proc
mączki z nasion bawełny 3prbc
"drożdży 1 proc węglanu 'wapnia
oraz na 100 gramów mieszanki
4500 jednostek witaminy A
Dwadzieścia pięć gramów tak
sporządzonej mieszanki rozpusz-czonej
w szklance wody stanowi
równowartość szklanki mleka
pod względem ilości i jakości
białka'
Inkaparynę podawano do-świadczalnie
dzieciom z paru wsi
w" Gwatemali przez okres 5 mie-sięcy
Jej wartość odżywcza oka-zała
się tak duża że zaleciły j4
oficjalnie władze zdrowia1 publi-cznego
Inkaparyna zestawiona została
z myślą o ludności krajów cier-piących
na niedostatek pożywie- -
w w których dzieci za- -
osirą postać cnoroby
deficytem' białka ł"
' K--- %tl - pszczoła widzi "v
Kilku badaczy niemieckich-- i
austriackich przeprowadziło "sze-reg
doświadczeń 'celem przeko-nania"
się jak działa zmysł wzro-ku
u pszczół Wiadomo 4że oko
pszczoły składa się' z 'mnóstwa
"ścianek" ponad 6 tys)z któ-rych
każda rejestruje inriy
obraz lecz wszystkie' one stapia- ją się w jeden -- Pszczoła widzi
więc otaczający nas świat? podo-bnie
jak' człowiek alesą pewno
dość Istotne różnice ' " t
Otóż pszczoła jest ''ślepa'' na
kolor czerwony natomiast ma
bardzo wyostrzony wzrok na bar-wę'
ultrafioletową2fJest krótko-widze- m
ostrość jej widzenia sta-nowi
110 ostrości wzroku czło-wieka-
poza tymobraz który od
biera jest nieco zdeformowany
mianowicie znacznie wydłużony
Oko pszczoły chwyta lepiej niż
oko-czlowie- ka — ruch bezwład-ność
wzroku jestznacznie' mniej-sza
niżiyu człowieka Gdybyrnp
zaprowadzić naszą pszczółkę' do
kina— to widziałaby ionaT obrazy
stałe bo oczy jej rejestrowałyby
osobno każde drgniecie obrazu
na: ekranie ii
Odkryło nowąu
galaklykg gwiazdki
Astronomowie brytyjscyiuod-- 1 kryli w tych dniach nowągalak- -
tem'Drogę Mleczną airozpbścić-r- a
się w Kosmosie w odległości'
57 kwadrylionów ou" ZiemlTest''
to najbardziej odległa 'od 'nas- - z'
dotychczas wykrytych " galaktyki
Dano jej - katalogowe --mia-no'
3C295 i -- vn#SX światło 'teT galaktyki
dociera' do Zi"mir'pb" upływie 5'
miliardów-(9'7er- ) lat" Inaczej irnó'
wiąc'''a'stronomowie Jwydobyji
teleskopem i 'zobaczyli fragment
Wszechświata z 'czasu5lkłóryty'-- s
leż miiliardówMaUtcrnu mlnąi''
Odkrycie przypadło" wudzlale:
astronomom ' uniwersytetu Catn- -
bridge Antena ich'r'adib£elęsko-- j
pu odebrała silne śygHałyradloi ]
we zokreślonego''punktuprz'e"'(
strzeni kosmicznej? jJilW?
Wiadomość o tymjpnekazanoj
naukowcom 'słynnego obserwa-torium
'astronomicznego na
Mount Palomar gdzie znajduje
się słynny wielki 500-centyme- -v trowy teleskop optyczny '
i-- - i Termomelr dla ziemi
Fizyk amerykański' prof'Je if
Gergen twierdzi żebadania me--' teorologiczne muszą'"' być posze-rzone
o systematyczne pomiary
™
"uwWzględn-ianuetgraot'y'czijeapwliaskZaiemmi iaw- -
porach nocnych
Dla ' prognoz pogody posługi-wano
się' dotychczas pomiarami
takich czynnikówrtak'-—- % tempe-ratura
powietrzaijej fwilgotnosć
i ciśnienie- - szybkość i 'kierunek
wiatrów ZdaniemGergena" rów--1 nicrdphiosły będzie "'jednatapp
miar ciepłaemitowanego wŁnocy
przezr Ziemie po' dziennym}'na-gnani- u jejprzez' Słońcer ? Ziemia wydziela ciepłoV'pod
postacią promieni o wania "pod-czerwonego
Gergen zainicjował
pomiary tego ciepła ?zfpomócą
aparatury? czułej 'na promienie
podczerwone zainstalowanej ina
balonachondach Ną podstawie
danych 'uzyskanychzjbadań
przeprovadzonychr jednocześnie
sw -- ciągu kolejnych" trzech nocy
przez 25 tego rodzajujstacjipo-miarowyc- h
Gergen ~ zestawił
"mapę' nocnej utraty ciepła}'-wyprowadz- ił
na tejnpodstawie
wniosekŁ żej lokalne 'zmianypp
gody zdają sięzależećiwduiyrn
stopniulod 'formacji chmuro do-tychczas
bagatelizowanych" Sąto
cmhimanuor wzincaiejdruCjiąecnekisej''ę' awdaursżtywcyh
wysokościach które- - "ódbijają
promieniowanie Podczerwone' ku
ŻieintzwczJiieuniejniźT)rahe'
dotychczas podjuwagęprzeze-- teórologów niżej :poTożoneiLpoi
ieżniejsze"'warstwychn:ur "
Il
ff
ilfj
i
!'
s
i!
i
t
5
¥
! '1
--i"
m
y
j
u
i U
u
?JR
0l