000082 |
Previous | 2 of 8 | Next |
|
small (250x250 max)
medium (500x500 max)
Large
Extra Large
large ( > 500x500)
Full Resolution
|
This page
All
|
{
Związkowiec" (The AHiańcer) -
Prinlctl nnd Published every Mondny and Wednesday by
POUSH ALLIANCE PRESS LIMItED
U38 Bloor Street West — Toronto Ont Canada — M6P 4A8
Telephones: 531-249- 1 531-249- 2
Sccontl clnss mail registration mimbcr 1(573
Officinl Organ of The Pollsli Alliance of Canada
Jm Bida? — Chairinnn of the Bonrd
Gustaw Słodkowski—--
L Wanrow — Secrclary
No part of this publication may bs reproduced or transmitted
in any form or by any means withouf permission
PRENUMERATA
Roczna — $2500 Półroczna — $1600 Pojedynczy numer — 35(S
Czy słuszna pretensja ?
no naszej Redakcji nanływa codziennie poczta z całego niemalże świata i przynosi ona bardzo różnorodny w
treści materiał pisany przez wysoko postawione w społe-czeństwie
instytucje i urzędy ministrów i polityków przez
działaczy nie brak też listów od naszych Czytelników piszą
osoby postronne i nie posiadające ściślejszych z naszym pół-tygodnikie- m
związków ślą listy osoby przyjaźnie ustosun-kowane
do "Związkowca" nie brak listów zjadliwych czy
nawet od osób szukających u nas nomocy czy rady zdarzają
sic leż listy chorych ze szpitali i nawet takie których treścią
są żale i pretensja szukająca u nas współczucia
Do tej ostał niej kategorii korespondencji trzeba zaliczyć
bardzo długi lisl-skarg- e do Partii Konserwatywnej Ontario
kióreso autor Kanadyjczyk niemieckiego pochodzenia Ernst
Ziindel kupiec z Toronto i — jak się sam przedstawił —
gorący obrońca praw człowieka — ubolewa jak to wszyscy
wokół prześladują w prow Ontario jego ziomków należących
do mniejszości niemieckiej
Na wstępie swego bardzo długiego wywodu w którym
więcej jest pretensji niż skargi stwierdza że jego "German-Canadia- n
fellow" już nie mają siły znosić tego wszystkiego
co przeciwko nim podaje codzienna prasa radio i telewizja
Te niekończące się wyśmiewania i zarzuty pod adresem
German-Canadia- n w "The Toronto Star" ''The Sun" sta-dach
CBC telewizji Global i CTV nie licząc stacji amery-kańskich
przyprawiają jego i jego ziomków do rozpaczy
Kalumnie w rodzaju "The Holocaust" "The Boys from
Brazil" "Ilogan Hero" i wiele innych — są tak krzywdzące
i bolesne iż trudno nawet pojąć
Na złożone w lej sprawie petycje i skargi do kilku
poważnych instytucji takich jak: The Ontario Humań Right
Commission The Canadian Civil Liberties The Press Coun-ci- l
listy do prem Williama Davisa i do Attorney-Genera- l of
Ontario — nic otrzymał żadnych prawic odpowiedzi a jeśli
nadeszły to nie gwarantowały mu żadnych akcji przeciwko
tdgo rodzaju wystąpieniom
Najsmutniejszym zapewne jest fakt braku odpowiedzi od
prem Davisa i min Roya McMurtry Oni dwaj sa przecież
władni temu zaradzić i wysłuchać skarg sporej mniejszości
narodowej która jest przecież bardzo lojalna i pożyteczna
dla prowincji posiada własne warsztaty pracy płaci podatki
jak wszystkie inne grupy etniczne i wypełnia sumiennie swoje
obowiązki Dlatego też ma prawo żądać opieki i ochrony ze
strony czynników rządowych takich samych jakie otrzymują
Murzyni czy żydzi Okazuje się ze ani prem Davis ani
Ąllorney General Roy McMurtry nie podejmują -- w tym kie-runku
żadnych absolutnie kroków1 i niemiecka grupa etni-czna
w prow Ontario nadal jest wykpiwana i oskarżana
o wszystkie zbrodnie tego świata i jest leż ofiarami napaści
syjonistów
Do swej skargi adresowanej do Partii Konserwatywnej
Ernst Ziindel załączył również fotokopię artykułu który
ukazał się w tygodniku "Macleans" 6 października ub roku
a który napisał Russel Doern poseł do Izby Ustawodawczej
prow Manitoba I ten autor także porusza ten sam temat
stwierdzając iż ma 44 lata i nic wspólnego z tym wszystkim
co się działo w Europie i na morzach świata podczas ostatniej
wojny Jest urodzonym Kanadyjczykiem i nie może odpo-wiadać
ani on ani jego dziecko za kogoś innego Jest głęboko
dotknięty tym wszystkim co się pisze i pokazuje w telewizji
przez ostatnie kilkadziesiąt lat Pan poseł powiada że dzisiaj
Rosjanie Japończycy i Włosi traktowani są jako przyjaciele
jedynie Niemcy na to nie zasługują
i A przecież wydali takich ludzi jak Luter Bach Beetho-ve- n Goethe Bardzo długa też jest lista Niemców laureatów
Nagrody Nobla — więc dlaczego tak niesprawiedliwie
i krzywdząco się ich dzisiaj ocenia?
Tak się złożyło że materiał o którym tutaj mówimy
trafił do rąk b więźnia obozów koncentracyjnych Mauthau-sen
Oświęcimia i straszliwego Gusen — trudno więc by
uszedł jego uwagi
Odpowiedzieć więc trzeba p E ZundePowi iż przyczyną
tej "krzywdzącej" German-Canadia- n opinii jest nic innego]
jak to wszystko co Niemcy hitlerowskie uczyniły w Europie
w latach 1939-194- 5 to są kominy krematoryjne w obozach
koncentracyjnych a ile tam ludzi wymordowano to niech
zajrzy do pierwszej lepszej (ale nie niemieckiej) encyklo-pedii
to się dowie
Posłowi z prowincjonalnej Izby Ustawodawczej Manitoba
ladzimy z kolei jego listę naprawdę genialnych Niemców
Huzeuinpreiłcnhić Itlaikmimleir naJzowseipskhamGi oejbakel:s AdKoalflteHrbitrluerncrII GBooremrinangj
Eichman i dziesiątkami im podobnych
prześClaideńowiaćczynnaywettychBogoustatdnuicchha bwędinąnyjecshzczNeiepmacróęwpoikoleń German--
Canadian
K
w
Polonijny "Nowy Dziennik"
pqdał własną informację dn
3 bm iż w Carnegie Hall w
Nowym Jorku odbyło się przy
szczelnie wypełnionej sali wy- konanie dwóch nowych dziel
Kj-zysztof-a
wybitnego o światowej sławie
kompozytora Polski
Nowojorska orkiestra sym-foniczna
pod dyr Mstislawa
Roslropowicza oraz znakomi-ty
chór Roberta Sliafcrsa wy-konały
wspaniałe oratorium
"Te Deum" poświęcone pa-pieżowi
Janowi Pawłowi II
Utwór ten po raz pierwszy
wykonany został w Rzymie
we wrześniu ubiegłego roku
Drugim dziełem Pendcrec-kiego- v
które wykonała orkie-stra
z chórem było "Lacrimo-sa- "
napisane zaledwie dwa
miesiące temu na odsłonięcie
pomnika robotników pol-skich
klóray ponieśli śmierć
Actins nditor-in-Clil- ef
w Gdańsku w 1970 r
Nowojorska prasa codzien-na
przyjęła oba utwory pol-skiego
kompozytora z wiel-kim
uznaniem a czołowi kry-tycy
(New York Times) o-ce- nili je jako dzieła vielkiej
wartości Szczególne zachwy-ty
wyrażono na lemat "Te
Deum" które przemawia do
słuchacza z taką siłą jak rzad-ko
który utwór muzyczny
Dodać należy iż w polowie
tego dzieła łaciński tekst
przerwany jest hymnem naro-dowo-kościelny- m
"Boże coś
Polskę" co wywołuje i jesz-cze
bardziej potęguje wraże-nia
słuchaczy Oratorium "Te
Deum" -- kończy się podnio-słym
hymnem "Miserere no-stri'- _'
(Zlituj się nad nami)
O obu tych nowych utworach
w superlatywach wyraził się
również i Rostropowicz wy-bitny
dyrygent
Oratoria Pendereckiego
Carnegie Hall
Pendereckiego
r --- - jyrrf$~7"~ ''r
J Jll J - l~tA hti-- --H ' tj:"'": --iw ~ " i rr Zbigniew Fąrmus
KTO SIE
Chłopi polscy nic mają trady-cji
rewolucyjnej a tradycja bun-tu
którą posiadają jest uboga(
W1 okresie międzywojennym
kontynuowali tradycję lojaliz-m- u
i legalizmu a sporadyczne
ich wystąpienia — strajki chłop-skie:
leszczyński w 1932 r rop-ezyc- ki
w Małopolsce w 1933 r'
czy strajk w 1937 roku miały w
zasadzie charakter wystąpień
legalnych domagających się
przestrzegania prawa
W Polsce Ludowej biernie
znosili obłudną politykę rolną
władz komunistycznych Na róż-norakie
wiejskie wynalazki
PZPR — spółdzielnie produk-cyjne
PGR-- y kółka rolnicze
forsowanie uprzemysłowienia
kraju kosztem wsi obowiązko-we
kontyngenty za niskie ceny
na płody rolne itd — odpowia-dali
indywidualnie zawziętym
zamykaniem bic "w sobie obni-żaniem
produkcji bądź zataja-niem
jej faktycznych wyników
oraz rozprowadzaniem żywności
swoimi pozapaństwowymi ka-nałami
Swą pokorę wobec akcji
socjalistycznej przebudowy wsi
uzasadniali męczącym przeko-naniem
ze jeśli wieś polska nic
pogodzi się z mniej będzie mu-siała
zaakceptować więcej Iluż
z nich zadicczało się wizją: je-śli
nic założymy spółdzielni rol-nych
to wywłaszczą nas jak
chłopów w ZSRR i iluż z nich
usłyszało to przekleństwo z ust
terenowych pełnomocników wła-dzy
komunistycznej?
Góra partii nic zdobyła się
jednak nigdy na kolektywizację
wsi polskiej Czy wymyśliła in-ną
drogę jej sowictyzacji która
w przeciwieństwie do stalinow-skiej
byłaby stopniowa łagod-niejsza
i zręczniejsza? Czy kie-rowała
sic obawami przed wy-buchem
olbrzymiego materiału
zapalnego tkwiącego na wsi? W
każdym razie PZPR nigdy nic
miała prochłopskiego programu
rolnego a jej beznadziejna po-lityka
rolna doprowadziła Pol-skę
do krachu żywnościowego
Chłop polski zaś musiał przeżyć
długie lala rozczarowań zanim
doszedł do wniosku że komuni-ści
nie są aż tak potężni i że
można się bronić przed komu-nistyczną
władzą która ciemię-ży
go i wyzyskuje
Kilka miesięcy przełomu
8081 okazało się przełomowy-mi
również ze względu na po-stawę
chłopów polskich Pomi-mo
rozproszenia produkcji rol-nej
pomimo jak twierdzi mar-ksizm
reakcyjnego konserwa-tywnego
charakteru klasy chłop-skiej
pomimo braku niezależ-nych
tradycji organizacyjnych
chłopi polscy wystąpili masowo
z potrzebą utworzenia niezależ-nego
chłopskiego związku zawo-dowego
„Solidarność Wiejska"
Dowiedli tym niezbicie że po-trafią
się organizować i 'że zro-zumieli
iż wiele istotnych dla
siebie żądań nie sposób ani wy-sunąć
ani załatwić bez własnej
niezależnej organizacji
Znaczenie już samej próby
powołania „Solidarności Wiej-skiej"
polega na tym że po pier-wsze
otworzył się w len sposób
nowy nieodwracalny rozdział w
stosunkach partia — chłopi nie-zależnie
od tego ile jeszcze
zwycięstw i ile porażek poniosą
chłopi w swej walce o stanie się
jedynym włodarzem własnego
gospodarstwa i prawdziwym par-tnerem
w kształtowaniu obrazu
wsi polskiej oraz po drugie że
obok klasy robotniczej Kościo-ła
części inteligencji i demo-kratycznej
opozycji pojawiła się
nowa realna siła społccna osła-biająca
monopolityczną pozycję
komunistycznej partii w kolej-nej
sferze życia naszego kraju i
zadająca kłam mitowi politycz-nego
kołluństwa chłopów
PZPR odniosła się do akcji
chłopów z odrazą i strachem
Nic wysiliła się nawet na pozo-ry
elastycznej taktyki i nic do-magała
się szczerego wyjaśnie-nia
stanowisk a przywołała me-tody
stalinowskie I czynnie
kiedy wysłała milicję by prze-rwać
chłopską okupację admini-stracyjnych
gmachów w Nowym
Sączu i w Ustrzykach Dolnych
czy uniemożliwić przyjazd chło-pów
na traktorach na zebranie
wiec do Bydgoszczy I słownie
kiedy wiciu czołowych przedsta-wicieli
władz partyjno - rządo-wych
bez ogródek i niewybred-nie
zaatakowało postulat utwo-rzenia
chłopskiego niezależnego
związku zawodowego Z ostrym
atakiem wystąpił również I se-kretarz
KC PZPR W styczniu
Kania oznajmił: „Sprzeciwiamy i
się kategorycznie jakimkolwiek
usiłowaniom organizowania wsi
jakimkolwiek staraniom rozsze-rzenia
z
anarchii i jakimkolwiek
próbom powołania politycznej
opozycji" Charakterystyczny jest
tutaj atak za jednym zamachem
na wieś na stan anarchii i na
polityczną opozycję co w par-tyjnym
żargonie oznacza prze-konanie
o nierozerwalności tych
zjawisk a nawet więcej — nie-uchronności
pojawienia się
~- - "—--- "-- Wf-" --a- p w "E"it- - - - -- łT- 'lłv-jp-- H -j--
— -
„ 3gwiĄ2KQWlgCk: roda il1fpf!o 1 ngTt?f' ać
wK"
BOI CHŁOPA SOLIDARNEGO ?
dwóch następnych jeśli wystąpi
pierwsze W totalitarnym syste-mie
typu sowieckiego jest to
rzecz jasna atak werbalnie atak
i grożenie najcięższego kalibru
Co się kryje za ową bezwzglę-dną
postawą PZPR-wobc- c podję-tej
przez chłopów próby utwo-rzenia
własnej niezależnej orga-nizacji
związkowej? Wymieńmy
najpierw niezmienione oblicze
doktrynalne PZPR która nadal
stoi na stanowisku marksistow-skiej
koncepcji klasy chłopskiej
Twórcy marksizmu a za nimi
ich wyznawcy zawsze — obok
przejściowych taktycznych za-chwytów
nad chłopstwem — ży-wili
przekonanie iż chłopstwo
jest klasą reakcyjną ciągnącą ko-ło
historii wstecz tzn opóźnia-jącą
nadejście ustroju komuni-stycznego
Chłopów atakowali za
brak zdolności organizacyjnych
i rewolucyjnego zapału a Maiks
w tym kontekście określał ich
pogardliwie workiem bezwład-nych
kartofli Ale głównym
grzechem chłopskim było i jest
to że są prywatnymi właścicie-lami
i że na bazie owej własno-ści
prywatnej choćby ujętej w
najbardziej demokratyczne for-my
odradza się nieustannie ka-pitalizm
oraz hoduje ohydna
indyferentna politycznie lokal-na
i sprywatyzowana świado-mość
drobnomieszczańska świa-domość
drobnego posiadacza
Stąd docelową stałą ideą komu-nistycznej
polityki rolnej jest
wywłaszczenie chłopstwa czyli
upaństwowienie ziemi
Akt ton obok likwidacji chło-pa
- posiadacza likwiduje zara-zem
chłopa jako względnie
niezależnego samozat rudnia jąec-g- o
się obywatela zamieniając
go w zwyczajnego najemnika
zależnego od państwa-pracodaw- -
fulian Wielgosz Juk pomoc najlepiej Polsce?
Pytanie lo słyszy się dziś czę-sto
w rozmowach towarzyskich
na zebraniach- - polonijnych oraz
w czasie poważnych dyskusji
Wyczuwa się przy tym jakby
pewne wahanie się i niepewność
wśród wielu osób piszących w
Polonii kanadyjskiej co do sa-mej
formy i rozpiętości dysku
sji na forum publicznym tych
wszystkich wydarzeń i proble-mów
jakie mają obecnie miej-sce
w kraju
Ja też musiałem pokonać z
dużymi trudnościami te wewnę-trzne
opory aby zdecydować się
na małą choćby pióbo analizy
naszej roli i naszych obowiąz-ków
na emigracji wobec tej nie-zwykłej
i trudnej sytuacji w Pol-sce
Przez słowo „Polska" theę
rozumieć nic tylko polski Ko-ściół
czy nowy związek zwany
„Solidarnością" czy inne orga-nizacjo
wolnościowe — ale tak-że
rząd w Warszawie wraz z Po-htbiure- m
i jego organami ko-munistycznymi
Wszystkie te
bowiem frakcje obojętnie czy
w nie wierzymy lub je uznaje-my
są żywotną częścią obecnej
Polski i jakikolwiek brak rów-nowagi
lub przechylenie się
zbytnie w jedną czy drugą stro-nę
może spowodować tragedię
narodową w formie wkroczenia
wojsk sowieckich do Polski oraz
długotrwałą jeżeli nie stalą"
okupację kraju
Byłoby wielką lekkomyślno-ścią
z naszej strony zakładać
że Kreml tego nic uczyni bo
„oni dobrze znają Polaków
bo do ostatniej kropli krwi
bo my to nie Czesi bo zresztą
Zachód na to nigdy nic pozw-oli"
itd itd
Ci wszyscy którzy tak rozu-mują
to albo politycy z wygod-nego
fotela albo ludzie nie zna-jący
polskiej historii i nic inte-resujący
sio przebiegiem wy-padków
dziejowych ostatnich
200 lat Polska bowiem już od
kilku stuleci jest przedmiotem a
nie podmiotem przetargów Za-chodu
który we wszystkich nie-omal
konfliktach europejskich
stawia albo na Niemcy albo też
na Rosję Wyjątkiem oczywiście
był 1939 r kiedy to ze względu
na groźbę hitleryzmu z jednej
strony i wielką obawę przed so-wieckim
komunizmem z dru-giej
Zachód postawił chwilowo
na Polskę która tym samym
stała się notabene kozłem o-fiarn- ym Zachodu Udcrcnic na-tomiast
Hitlera na Rosję w 1941
roku przywróciło dawny status
quo polityki państw zachodnich
pozwoliło im znów postawić
w tym wypadku na Rosję Pol-ska
w konsekwencji lej decyzji
podmiotu stała się ponownie
przedmiotem co oczywiście tłu-maczy
dalsze tragiczne losy na-szego
narodu
Druga wojna światowa za-kończyła
się bezwzględnym zwy-cięstwem
Aliantów a z nimi
także i Rosji Sowieckiej która
przy podziale łupu wojennego
otrzymała w nagrodę nawet jed-nego
ze zwycięzców Polskę
' wr -- t sw ""' Ł W -- n '? xa fu i4-5"rr"- t-f r
cy likwiduje więc potencjalne
źródło osobniczej niezależności
Dzieje chłopów w systemie so-wieckim
są pclnc najbardziej
krwawych dramatów a klasycz-nym
przykładem okrutnej zaba-wy
z chłopstwem jest wydany
przez Lenina w 1917 r dekret
o reformie rolnej i rozpoczęta
pod koniec lat dwudziestych
przez Stalina przymusowa kole-ktywizacja
wsi przekształcająca
Związek Sowiecki w wielki obóz
koncentracyjny
Pomimo wcześniejszych zape-wnień
że nowe władzo partii
wprowadzą nową politykę rolną
i zapewnią jej stabilność gwał-towny
szturm partii na „Soli-darność
Wiejską" świadczy o
czym innym Jest dowodem kur-czowego
trzymania się starego
kursu partii typu sowieckiego
wobec chłopstwa PZPR nic
przedstawiła żadnych długoter-minowych
gwarancji własności
ziemi i jej dziedziczenia
Szczególnie widoczne było to
w opublikowanej w październiku
1980 r plattormic PZPR i ZSL
w sprawach polityki rolnej W
plattormic tej wyrażono opinię
że trzon polskiego rolnictwa sta-nowią
gospodarstwa indywidual-no
ale żo nowa politjka rolna
sprzyja socjalistycznym pize-miano- m
na wsi i jest za rozwo-jem
i umocnieniem PGR-ó- w
RSP i innych form zespołowego
gospodarowania Nowe wraca
Atak PZPR na chłopów wyra-ża
zdecydowanie sic partii na
bezpardonową walkę o każdą
piędź władzy i nicrezygnowanic
z celu wrócenia sytuacji w Pol-sce
do okresu przed-Solidarno-ściowe- go
W rzeczy samej partia
dostrzegła w chłopach realną si-łę
społeczną stanowiącą kolejne
podważenie monopolu jej wła
Wkrótce jednak „dozgonna"
przyjaźń zwycięzców preszła w
chroniczną nieufność i wrogość
a sprawa Berlina omal nie spo-wodowała
wybuchu III wojny
światowej Zachód wkrótce na-wiązując
do starej maksymy
politycznej postawił ponownie
na Niemcy które zostały cu- -
„downic"' odbudowane i uzbrojo
ne po same zęby 'I jakby lo po-wiedział
mój znany z cynizmu
przyjaciel Koleś: What ciso is
new?
Pobieżny nawet obserwator
wypadków światowych łatwo
stwierdzi że Zachód bardzo
skrupulatnie zbyt skrupulatnie
przestrzegał dotychczas umów
leherańskich jałtańskich i pocz-damskich
nawet kiedy spotykał
się z wyraźnym objawem nic- -
dotrzymywania tych umów
przez Rosję w Korci w Wietna-mie
czy w Kambodży Poza tym
historia rewolucji węgierskiej
oraz inwazji czeskiej winna nas
przekonać że rola Zachodu w
odniesieniu do Europy środko-wo-wschodni- cj
ogranicza się je-dynie
do protestów dyplomaty-cznych
czasem może do bardzo
nikłych odgłosów pobrzękiwania
szabclką
Ta prawda musi dotrzeć do
świadomości wszystkich nas
którzy chcemy pomóc krajowi
naszego urodzenia Jeżeli nawet
zdawało nam się przez chwilę
że rząd prez Cartera przez swo-je
ostre wypowiedzi i prcmoż-n- y
wpływ dwóch swych mini-strów
pochodzenia polskiego
powstrzymał Rosję od jej agre-sywnych
planów to ta mała
karta — ten cień nadziei został
już bezpowrotnie stracony i
wnet chyba się nie powtórzy
Zresztą nawet i ci dwaj politycy
amerykańscy nic byliby chyba
w stanic zmienić na długo za-sadniczej
linii polityki Zachodu
Wniosek więc oczywisty że
polskie interesy narodowe i pań-stwowe
są nieomal wyłącznie w
rękach samych Polaków Nie
wykluczani naturalnie całkowi-cie
tego że Zachód który ma
do nas wiele sympatii a może
nawet czuje się wobec nas win-ny
gotów jest pójść dalej niż to
uczynił dla Węgrów czy nawet
Afganistanu Zatrzyma się jed-nak
i odmówi udziału w jakiej-kolwiek
konfrontacji której wy-nikiem
mógłby być konflikt
zbrojny
Ażeby więc Polska cieszyła
się dalej pomocą materialną i
dyplomatyczną Zachodu pań-stwa
demokratyczne muszą
mieć do nas zaufanie muszą
wiedzieć iż Polacy tak w kraju
jak i za granicą zdają sobie
sprawę gdzie leży granica ich
możliwości a gdzie zaczyna się"
szaleństwo!
Nikt z nas nie chce ani kwe-stionować
ani też nic powinien
krytykować celowości i potrze-by
powstania opozycji obywatel
skiej pod nazwą „Solidarność"
Pierwsze jej bowiem hasła i
sukcesy były tak imponujące że
chyba_świat zatrzymał oddech
L„ ljf
dzy i jako 'zaciekła i interesow-na
opokami użytkowniczka owego
supcrprzywileju nic chce pójść
na ustępstwa
Ustępstwo wobec żądań chło-pów
polskich byłoby naprawdę
bolesne Nie dlatego że partia
podpisawszy porozumienie cięż-ko
przeżywałaby nicrcalizację
jego postanowień biorąc winę
na siebie Partia nic dysponuje
tak pojętym kręgosłupem mo-ralnym
a co więcej uważa że
takie ograniczenie utrudniające
rządzenie jest zbędne Zauważ-my
w tym kontekście że partia
nic ustępuje jak przyrzekła na-wet
klasie robotniczej Ostatnio
miesiące obnażyły jednoznacz-nie
dwulicową taktykę gry na
zwłokę z klasą robotniczą tak-tykę
lekceważenia podpisanych
porozumień z robotnikami tak-tykę
niepojętych ustępstw i nie-zrozumiałego
uporu Ustępstwo
wobec chłopów byłoby dla par-tii
dowodem że ulega klasie re-akcyjnej
że przegrywa w walce
klasowej że ustępuje kiedy po-liczkiem
jest już to że pertrak-tuje
Atak na próby utworzenia
„Solidarności Wiejskiej" wyra-ża
strach partii że związek ten
będic teslorcm polityki rolnej
PZPR weryfikatorem szczerości
zawartych przez nią układów do-tyczących
bezpieczeństwa i gwa-rac- ji
prywatnej własności na
wsi dociekliwym badaczem i
rzetelnym analizatorem rentow-ności
funkcjonujących na wsi
form gospodarowania kolektyw-nego
Wreszcie w ataku partii na
wyrażoną przez środowisko wiej-skie
potrzebę posiadania własnej
organizacji rzetelnie reprezen-tującej
jego interesy wyraża się
(Dokończenie na str 4)
w piersiach czekając na dalszy
rozwój wypadków a przywódca
tego ruchu Lech Wałęsa stał
się bez przesady bohaterem na
skalę światową Wszyscy wtedy
wydęliśmy nasze piersi pełne
patriotycznej dumy i śmiało spo-glądaliśmy
niewierzącym w
ocy
iA jednak nic wszystko poszło
i idzie po tej najmądrzejszej li-nii
i nic wszystko wygląda tak
jak powinno wyglądać" Władze
warszawskie które również wal-czą
desperacko o swoje istnie-nie
i które oprócz lego muszą
słuchać rozkazów z Kremla —
użyły i używ ają całej swej prze-wagi
kontrolując 'środki po-wszechnego
przekazu aby
przedstawić swoich oponentów
jako 'wichrzycieli zawodowych
strajkowiczów oraz ludzi o ma-łym
poczuciu odpowiedzialności
obywatelskiej Nawet w prasie
i w radiu kanadyjskim widzi się
i słyszy coraz bardziej lakonicz-ne
i obojętne oceny sytuacji w
Polsce Nasi przyjaciele kana-dyjscy
nie umieją zrozumieć
dlaczego przez różnicę dwóch
godzin pracy tygodniowo „Soli-darność"
gotowa jest ryzykować
nawet wolność kraju zadłużone-go
zresztą po same uszy i cier-piącego
na podstawowe braki
Nasi zaś wrogowie w niedwu-znaczny
wręcz sposób podszep-tują
że Polacy to lenie którym
się przewróciło w głowie i że
powinni się oni uczyć od Wę-grów
Czechów i Niemców jak
się samemu pracuje na chleb
solidną i uczciwa pracą zamiast
ciągle zyć na pożyczanym chle-bie
Zdawałoby się że Polonia do-cenia
już dziś siłę -- wrogiej pro-pagandy
i że potrafi jej się
sprzeciwić i ją zwalczać Nieste-ty
jak dotąd Polonia amerykań-ska
i kanadyjska ograniczają się
przeważnie do pakowania i wy-syłania
paczek żywnościowych
do Polski która jest zresztą we-dług
ostatnich relacji „Dzienni-ka
Polskiego" z Londynu zawa-lona
nimi pod sufity i która po-zwala
im gnić na głównych po-cztach
krajowych To samo dzie-je
się również w portach pol-skich
zapchanych okrętami ze
zbożem mlekiem i mięsem do-starczanym
przez państwa za-chodnich
demokracji
Polonijne organizacje nawet
na najwyższym szczeblu pakują
nadal paczki zbierają fundusze
i dają upust swym zrozumia-łym
zresztą uczuciom patrio-tyczno-charytatywny- m
Gdzie jednak podziały się na-sze
polonijno powagi z dziedzi-ny
politycznej ekonomicznej i
socjologicznej i dlaczego nic
czytam ich w „Daily Star" lub
„Globc & Mail"? Albo dlaczcuó
nie widzę ich w kanadyjskiej
telewizji tłumaczących Zacho-dowi
prawdziwie polski punkt
widzenia i zwalczających zjad-liwą- 'i
perfidną antypolską pro-pagandę?
Czyżby też pakowali paczki i_
nalepiali znaczki pocztowe?
- Hi-- 'i1
ttKĄtL"- - T
ilunMiiMiMiBia '▼ Z KANADY
BC OPANOWANA
PRZEZ STRAJKI
Niezbyt i tak różowa sytua-cja
BC w świecie pracy po-gorszyła
się jeszcze bardziej
podczas ostatniego1 weekendu
kiedy to przewodniczący pro-wincjonalnej
Federacji Pra-cy
James' Kinnaird ogłosił
oficjalnie "stan wojny wśród
pracowników przemysłu"
Ostrzegł on pracodawców
że zostaną podjęte przeciwko
nim bezpardonowe kroki we
wzrastającej fali strajków
obejmującej całą BC
W swoim najostrzejszym
od 1978 r wystąpieniu
James Kinnaird uważany za
raczej umiarkowanego przy-wódcę
związkowego oświad-czył
na konferencji prasowej
że ruch strajkowy rozpocznie
eskalacyjny program wobec
gospodarki prowincjonalnej
"Jeżeli pracodawcy sądzą
że wiedza co to jest nacisk
ekonomiczny mogą tylko po-wiedzieć
że jeszcze nic nie
widzieli" stwierdził James
Kinnaird Zapytywany o
szczegóły planowanej akcji
Federacji odmówił ich wyja-wienia
Obecnie w BC centra Te-lepho- ne
Co okupowane są
przez 11-tysięcz- ny Związek
Zawodowy Pracowników Te-lekomunikacji
Również naj-większy
ośrodek rejonowy
Vancouver cierpi na strajk
przeszło 10000 pracowników
miejskich Strajkują też pracownicy prowincjo-nalnych
cementowni
od pięciu miesięcy trwa
strajk w Nabob Foods Ltd a
dziki nielegalny strajk kie-rowców
autobusów sparaliżo-wał
komunikacie pomiędzy
Burnaby New Westminster i
Vancouver
U progu akcji strajkowej
znajduje się 2200 pracowni-ków
Insurance Corp Do
strajku szykują się także stra-żacy
którzy jednogłośnie
przegłosowali porzucenie je-żeli
to będzie konieczne pra-cy
dla poparcia swoich żądań
28-procentow-ej
podwyżki u-posa- żeń
rocznie
BŁYSZCZĄCY RYZ
POWODUJE RAKA?
' Wobec dochodzących z in-- j
hych krajów sygnałów że
ryż pokrywany dla nadania
mu połysku specjalnym tal-kiem
może wywoływać raka
żołądka federalne minister-stwo
zdrowia zarządziło prze-prowadzenie
szczegółowych
testów
Pomimo że testy nie wy-kazały
niezbitych dowodów
na powodowanie przez drobi-ny
azbestu zawarte w talku
raka tym niemniej minister-stwo
wydało dla kompanii
handlujących błyszczącym ry-żem
zalecenie używania tal-ku
bez azbestu
Zalecenie to obejmuje
wszystkie gatunki ryżu włą-czając
w to również mieszan-ki
importowane łan Munro
dyrektor wydziału żywności w
federalnym ministerstwie
zdrowia oświadczył że pew-ne
kompanie mogą używać
talku do pokrywania ryżu
sprzedawanego w Kanadzie
ale tylko w najczystszej po-staci
Przewodniczący D a i n t y
Foods Inc William Cross
powiedział że firmy używają
talku do pokrywania kana-dyjskiego
ryżu ze względów
"wyłącznie estetycznych"
"Ludzie wolą kupować błysz-czący
ryż" "Połysk len nada-wany
jest przy pomocy wody
i glukozy talk używany jest
jako czynnik wysuszający"
stwierdził William Cross
NIEBEZPIECZNE
ODPADKI CHEMICZNE
Zawarta uprzednio umowa
o likwidacji najbardziej nie-bezpiecznego
w północnej
Ameryce dla życia i zdrowia
okolicznych mieszkańców wy-sypiska
odpadków chemicz-nych
została uznana za nie-dostateczną
zarówno przez
obywateli jak i polityków
mieszkających w pobliżu lego
miejsca
Wysypisko Hyde Park w
Niagara Falls po stronie ame-rykańskiej
zawiera 80000 ton
odpadków z Hooker Chemi-cals
Plastics Corp o ilości
dioksyny wystarczającej do
zabicia wszystkich mieszkań-ców
zachodniej części stanu
Nowy Jork i południowego
Ontario
Wysypisko to jest znane ja-ko'
źródło ogromnych ilości
dioksyny i innej substancji o
nazwie Mirex które zalruły
ryby w jeziorze Ontario
Szczegóły umowy potwier-dzonej
przez sąd pomiędzy
władzami stanu Nowy Jork
rządem federalnym USA a
jMftlV
firma Ilooker po prawie rok
trwających negocjacjach zo-staną
przedstawione do publi-cvneir- o
wglądu dla mieszkań-ców
tego terenu Umowa za-leca
firmie Ilooker wydanie
$155 miliona na budowę
zbiornika dla cheniikalii obe-cnie
swobodnie rozlewających
się koło domów mieszkalnych
i przedsiębiorstw a także za-truwających
wody rzeki Nia-gara
River
ASPEKTY KAMPANII
WYBORCZEJ W ONTARIO
Przywódca onaryjskich Li-berałów
Sluart Smith zapoży-czył
parę cech swojej kampa-nii
wyborczej od Ronalda
Reagana apelując o przywró-cenie
wielkości prowincji
"Czyż można znaleźć wiele
osób w Ontario które dzisiaj
czułyby 'sie tu lepiej niż pięć
lat lemu?" zapytuje Stuart
Smith jakby parafrazując
słowa Reagana
W len sam sposób jak Rea-gan
zapewniał że Stany Zje-dnoczone
przezwyciężą swoje
problemy ekonomiczne i od-budują
status przywódczy
wśród krajów świata przy-wódca
Liberałów powołuje
się na "nową tendencje i wia-rę
że możemy uczynić Onta-rio
znowu wielkim"
Laczy on te wypowiedzi z
silnymi oskarżeniami przy-wódcy
Konserwatystów Wil-liama
Davisa o bycie "mis-trzem
w zalepianiu dziur" i o
czepianie sie władzy przy po-mocy
namiastkowych posu-nięć
Tymczasem przywódca on-laryjski- ch
NpP-istó- w Michael
Cassidy oskarżył prem Davi-s- a
o plany porzucenia zaraz
po wyborach swojego stano-wiska
uzyskania taniej energ-ii-
Michael Cassidy oświadczył
500 członkom NDP zgroma-dzonym
na naradzie partyj-nej
że jeżeli Torysi zwyciężą
w nadchodzących wyborach
"zapomną o swoich poprzed-nich
obietnicach i zobowiąza-niach"
wobec wyborców on-taryjski- ch
i dadzą za wygra-ną
wobec ostro postawionych
żądań Alberty maksymalnego
podwyższenia cengazu zjeni-neg- o
i ropyTiaitowejr
POMOC KANADY
DLA JAMAJKI
Z okazji spotkania z pre-mierem
Jamajki Edwardem
Seaga minister spraw zagra-nicznych
Kanady Mark Mac-Guig- an
poinformował go że
Kanada dostarczy przynaj-mniej
$3 milionowej dodat-kowej
pomocy dla Jamajki w
1981 r Pomoc ta dołączy się
do już przekazanych $7 mi-lionów
normalnej sumy prze-znaczonej
na rozwój wzajem-nych
stosunków w lalach
1900-8- 1
Dodatkowa ekonomiczna
pomoc pozwoli Jamajce na
zakup za granicą różnych ar-tykułów
pierwszej potrzeby
a przede wszystkim żywności
Min MacGuigan stwierdził
również że Kanada może roz-patrzyć
powołanie specjalne-go
funduszu pomocniczego
dla nieoczekiwanych potrzeb
Jamajki jeżeli zostaną po-myślnie
zakończone rozmowy
pomiędzy rządem Jamaiki i
Międzynarodowym Fundu-szem
Monetarnym
NIE PŁACĄ MANDATÓW
Jak donoszą ze źródeł poli-cyjnych
w Ottawie dyploma-ci
zagraniczni akredytowani
tam wraz ze swymi rodzina-mi
otrzymali w 1980 r 3954
mandatów za nieprawidłowe
parkowanie Tylko 130 z tych
mandatów zostało zapłaco-nych
Większość z dyploma-tów
uchyla się od płacenia
lego typu kar powołując sic
na swój dyplomatyczny im-munitet
PRZYSZŁOŚĆ
KANADYJSKIEJ POLITYKI
ENERGETYCZNEJ ZALEŻY
OD PETRO-CANAD- A
Przyszłe dostawy ropy naf-towej
dla Kanady zaczynają
coraz bardziej zależeć od rzą-dowej
firmy Petro-Canad- a
Petro-Canad- a będzie głów-ną
siłą sprawcza poszukiwań
przygranicznej ropy naftowej
i gazu ziemnego wzrostu po-siadania
i kontroli przemysłu
naftowo-gazoweg- o inwestycji
w dodatkowe źródła energe-tyczne
i popierania większo-ści
projektów energetycz-nych
Przejęcie przez nią intere-sów
Petrofiny jest trzecim
przejęciem filii zagranicznej
firmy naftowej na terenie Ka-nady
podczas ostatnich pięciu
lat i umacnia jej pozycję jako
monopolisty w eksploracji i
eksploatacji złóż gazu i ropy
naftowej
4'
h
Object Description
| Rating | |
| Title | Zwilazkowiec Alliancer, February 11, 1981 |
| Language | pl |
| Subject | Poland -- Newspapers; Newspapers -- Poland; Polish Canadians Newspapers |
| Date | 1981-02-11 |
| Type | application/pdf |
| Format | text |
| Rights | Licenced under section 77(1) of the Copyright Act. For detailed information visit: http://www.connectingcanadians.org/en/content/copyright |
| Identifier | ZwilaD3000846 |
Description
| Title | 000082 |
| Rights | Licenced under section 77(1) of the Copyright Act. For detailed information visit: http://www.connectingcanadians.org/en/content/copyright |
| OCR text | { Związkowiec" (The AHiańcer) - Prinlctl nnd Published every Mondny and Wednesday by POUSH ALLIANCE PRESS LIMItED U38 Bloor Street West — Toronto Ont Canada — M6P 4A8 Telephones: 531-249- 1 531-249- 2 Sccontl clnss mail registration mimbcr 1(573 Officinl Organ of The Pollsli Alliance of Canada Jm Bida? — Chairinnn of the Bonrd Gustaw Słodkowski—-- L Wanrow — Secrclary No part of this publication may bs reproduced or transmitted in any form or by any means withouf permission PRENUMERATA Roczna — $2500 Półroczna — $1600 Pojedynczy numer — 35(S Czy słuszna pretensja ? no naszej Redakcji nanływa codziennie poczta z całego niemalże świata i przynosi ona bardzo różnorodny w treści materiał pisany przez wysoko postawione w społe-czeństwie instytucje i urzędy ministrów i polityków przez działaczy nie brak też listów od naszych Czytelników piszą osoby postronne i nie posiadające ściślejszych z naszym pół-tygodnikie- m związków ślą listy osoby przyjaźnie ustosun-kowane do "Związkowca" nie brak listów zjadliwych czy nawet od osób szukających u nas nomocy czy rady zdarzają sic leż listy chorych ze szpitali i nawet takie których treścią są żale i pretensja szukająca u nas współczucia Do tej ostał niej kategorii korespondencji trzeba zaliczyć bardzo długi lisl-skarg- e do Partii Konserwatywnej Ontario kióreso autor Kanadyjczyk niemieckiego pochodzenia Ernst Ziindel kupiec z Toronto i — jak się sam przedstawił — gorący obrońca praw człowieka — ubolewa jak to wszyscy wokół prześladują w prow Ontario jego ziomków należących do mniejszości niemieckiej Na wstępie swego bardzo długiego wywodu w którym więcej jest pretensji niż skargi stwierdza że jego "German-Canadia- n fellow" już nie mają siły znosić tego wszystkiego co przeciwko nim podaje codzienna prasa radio i telewizja Te niekończące się wyśmiewania i zarzuty pod adresem German-Canadia- n w "The Toronto Star" ''The Sun" sta-dach CBC telewizji Global i CTV nie licząc stacji amery-kańskich przyprawiają jego i jego ziomków do rozpaczy Kalumnie w rodzaju "The Holocaust" "The Boys from Brazil" "Ilogan Hero" i wiele innych — są tak krzywdzące i bolesne iż trudno nawet pojąć Na złożone w lej sprawie petycje i skargi do kilku poważnych instytucji takich jak: The Ontario Humań Right Commission The Canadian Civil Liberties The Press Coun-ci- l listy do prem Williama Davisa i do Attorney-Genera- l of Ontario — nic otrzymał żadnych prawic odpowiedzi a jeśli nadeszły to nie gwarantowały mu żadnych akcji przeciwko tdgo rodzaju wystąpieniom Najsmutniejszym zapewne jest fakt braku odpowiedzi od prem Davisa i min Roya McMurtry Oni dwaj sa przecież władni temu zaradzić i wysłuchać skarg sporej mniejszości narodowej która jest przecież bardzo lojalna i pożyteczna dla prowincji posiada własne warsztaty pracy płaci podatki jak wszystkie inne grupy etniczne i wypełnia sumiennie swoje obowiązki Dlatego też ma prawo żądać opieki i ochrony ze strony czynników rządowych takich samych jakie otrzymują Murzyni czy żydzi Okazuje się ze ani prem Davis ani Ąllorney General Roy McMurtry nie podejmują -- w tym kie-runku żadnych absolutnie kroków1 i niemiecka grupa etni-czna w prow Ontario nadal jest wykpiwana i oskarżana o wszystkie zbrodnie tego świata i jest leż ofiarami napaści syjonistów Do swej skargi adresowanej do Partii Konserwatywnej Ernst Ziindel załączył również fotokopię artykułu który ukazał się w tygodniku "Macleans" 6 października ub roku a który napisał Russel Doern poseł do Izby Ustawodawczej prow Manitoba I ten autor także porusza ten sam temat stwierdzając iż ma 44 lata i nic wspólnego z tym wszystkim co się działo w Europie i na morzach świata podczas ostatniej wojny Jest urodzonym Kanadyjczykiem i nie może odpo-wiadać ani on ani jego dziecko za kogoś innego Jest głęboko dotknięty tym wszystkim co się pisze i pokazuje w telewizji przez ostatnie kilkadziesiąt lat Pan poseł powiada że dzisiaj Rosjanie Japończycy i Włosi traktowani są jako przyjaciele jedynie Niemcy na to nie zasługują i A przecież wydali takich ludzi jak Luter Bach Beetho-ve- n Goethe Bardzo długa też jest lista Niemców laureatów Nagrody Nobla — więc dlaczego tak niesprawiedliwie i krzywdząco się ich dzisiaj ocenia? Tak się złożyło że materiał o którym tutaj mówimy trafił do rąk b więźnia obozów koncentracyjnych Mauthau-sen Oświęcimia i straszliwego Gusen — trudno więc by uszedł jego uwagi Odpowiedzieć więc trzeba p E ZundePowi iż przyczyną tej "krzywdzącej" German-Canadia- n opinii jest nic innego] jak to wszystko co Niemcy hitlerowskie uczyniły w Europie w latach 1939-194- 5 to są kominy krematoryjne w obozach koncentracyjnych a ile tam ludzi wymordowano to niech zajrzy do pierwszej lepszej (ale nie niemieckiej) encyklo-pedii to się dowie Posłowi z prowincjonalnej Izby Ustawodawczej Manitoba ladzimy z kolei jego listę naprawdę genialnych Niemców Huzeuinpreiłcnhić Itlaikmimleir naJzowseipskhamGi oejbakel:s AdKoalflteHrbitrluerncrII GBooremrinangj Eichman i dziesiątkami im podobnych prześClaideńowiaćczynnaywettychBogoustatdnuicchha bwędinąnyjecshzczNeiepmacróęwpoikoleń German-- Canadian K w Polonijny "Nowy Dziennik" pqdał własną informację dn 3 bm iż w Carnegie Hall w Nowym Jorku odbyło się przy szczelnie wypełnionej sali wy- konanie dwóch nowych dziel Kj-zysztof-a wybitnego o światowej sławie kompozytora Polski Nowojorska orkiestra sym-foniczna pod dyr Mstislawa Roslropowicza oraz znakomi-ty chór Roberta Sliafcrsa wy-konały wspaniałe oratorium "Te Deum" poświęcone pa-pieżowi Janowi Pawłowi II Utwór ten po raz pierwszy wykonany został w Rzymie we wrześniu ubiegłego roku Drugim dziełem Pendcrec-kiego- v które wykonała orkie-stra z chórem było "Lacrimo-sa- " napisane zaledwie dwa miesiące temu na odsłonięcie pomnika robotników pol-skich klóray ponieśli śmierć Actins nditor-in-Clil- ef w Gdańsku w 1970 r Nowojorska prasa codzien-na przyjęła oba utwory pol-skiego kompozytora z wiel-kim uznaniem a czołowi kry-tycy (New York Times) o-ce- nili je jako dzieła vielkiej wartości Szczególne zachwy-ty wyrażono na lemat "Te Deum" które przemawia do słuchacza z taką siłą jak rzad-ko który utwór muzyczny Dodać należy iż w polowie tego dzieła łaciński tekst przerwany jest hymnem naro-dowo-kościelny- m "Boże coś Polskę" co wywołuje i jesz-cze bardziej potęguje wraże-nia słuchaczy Oratorium "Te Deum" -- kończy się podnio-słym hymnem "Miserere no-stri'- _' (Zlituj się nad nami) O obu tych nowych utworach w superlatywach wyraził się również i Rostropowicz wy-bitny dyrygent Oratoria Pendereckiego Carnegie Hall Pendereckiego r --- - jyrrf$~7"~ ''r J Jll J - l~tA hti-- --H ' tj:"'": --iw ~ " i rr Zbigniew Fąrmus KTO SIE Chłopi polscy nic mają trady-cji rewolucyjnej a tradycja bun-tu którą posiadają jest uboga( W1 okresie międzywojennym kontynuowali tradycję lojaliz-m- u i legalizmu a sporadyczne ich wystąpienia — strajki chłop-skie: leszczyński w 1932 r rop-ezyc- ki w Małopolsce w 1933 r' czy strajk w 1937 roku miały w zasadzie charakter wystąpień legalnych domagających się przestrzegania prawa W Polsce Ludowej biernie znosili obłudną politykę rolną władz komunistycznych Na róż-norakie wiejskie wynalazki PZPR — spółdzielnie produk-cyjne PGR-- y kółka rolnicze forsowanie uprzemysłowienia kraju kosztem wsi obowiązko-we kontyngenty za niskie ceny na płody rolne itd — odpowia-dali indywidualnie zawziętym zamykaniem bic "w sobie obni-żaniem produkcji bądź zataja-niem jej faktycznych wyników oraz rozprowadzaniem żywności swoimi pozapaństwowymi ka-nałami Swą pokorę wobec akcji socjalistycznej przebudowy wsi uzasadniali męczącym przeko-naniem ze jeśli wieś polska nic pogodzi się z mniej będzie mu-siała zaakceptować więcej Iluż z nich zadicczało się wizją: je-śli nic założymy spółdzielni rol-nych to wywłaszczą nas jak chłopów w ZSRR i iluż z nich usłyszało to przekleństwo z ust terenowych pełnomocników wła-dzy komunistycznej? Góra partii nic zdobyła się jednak nigdy na kolektywizację wsi polskiej Czy wymyśliła in-ną drogę jej sowictyzacji która w przeciwieństwie do stalinow-skiej byłaby stopniowa łagod-niejsza i zręczniejsza? Czy kie-rowała sic obawami przed wy-buchem olbrzymiego materiału zapalnego tkwiącego na wsi? W każdym razie PZPR nigdy nic miała prochłopskiego programu rolnego a jej beznadziejna po-lityka rolna doprowadziła Pol-skę do krachu żywnościowego Chłop polski zaś musiał przeżyć długie lala rozczarowań zanim doszedł do wniosku że komuni-ści nie są aż tak potężni i że można się bronić przed komu-nistyczną władzą która ciemię-ży go i wyzyskuje Kilka miesięcy przełomu 8081 okazało się przełomowy-mi również ze względu na po-stawę chłopów polskich Pomi-mo rozproszenia produkcji rol-nej pomimo jak twierdzi mar-ksizm reakcyjnego konserwa-tywnego charakteru klasy chłop-skiej pomimo braku niezależ-nych tradycji organizacyjnych chłopi polscy wystąpili masowo z potrzebą utworzenia niezależ-nego chłopskiego związku zawo-dowego „Solidarność Wiejska" Dowiedli tym niezbicie że po-trafią się organizować i 'że zro-zumieli iż wiele istotnych dla siebie żądań nie sposób ani wy-sunąć ani załatwić bez własnej niezależnej organizacji Znaczenie już samej próby powołania „Solidarności Wiej-skiej" polega na tym że po pier-wsze otworzył się w len sposób nowy nieodwracalny rozdział w stosunkach partia — chłopi nie-zależnie od tego ile jeszcze zwycięstw i ile porażek poniosą chłopi w swej walce o stanie się jedynym włodarzem własnego gospodarstwa i prawdziwym par-tnerem w kształtowaniu obrazu wsi polskiej oraz po drugie że obok klasy robotniczej Kościo-ła części inteligencji i demo-kratycznej opozycji pojawiła się nowa realna siła społccna osła-biająca monopolityczną pozycję komunistycznej partii w kolej-nej sferze życia naszego kraju i zadająca kłam mitowi politycz-nego kołluństwa chłopów PZPR odniosła się do akcji chłopów z odrazą i strachem Nic wysiliła się nawet na pozo-ry elastycznej taktyki i nic do-magała się szczerego wyjaśnie-nia stanowisk a przywołała me-tody stalinowskie I czynnie kiedy wysłała milicję by prze-rwać chłopską okupację admini-stracyjnych gmachów w Nowym Sączu i w Ustrzykach Dolnych czy uniemożliwić przyjazd chło-pów na traktorach na zebranie wiec do Bydgoszczy I słownie kiedy wiciu czołowych przedsta-wicieli władz partyjno - rządo-wych bez ogródek i niewybred-nie zaatakowało postulat utwo-rzenia chłopskiego niezależnego związku zawodowego Z ostrym atakiem wystąpił również I se-kretarz KC PZPR W styczniu Kania oznajmił: „Sprzeciwiamy i się kategorycznie jakimkolwiek usiłowaniom organizowania wsi jakimkolwiek staraniom rozsze-rzenia z anarchii i jakimkolwiek próbom powołania politycznej opozycji" Charakterystyczny jest tutaj atak za jednym zamachem na wieś na stan anarchii i na polityczną opozycję co w par-tyjnym żargonie oznacza prze-konanie o nierozerwalności tych zjawisk a nawet więcej — nie-uchronności pojawienia się ~- - "—--- "-- Wf-" --a- p w "E"it- - - - -- łT- 'lłv-jp-- H -j-- — - „ 3gwiĄ2KQWlgCk: roda il1fpf!o 1 ngTt?f' ać wK" BOI CHŁOPA SOLIDARNEGO ? dwóch następnych jeśli wystąpi pierwsze W totalitarnym syste-mie typu sowieckiego jest to rzecz jasna atak werbalnie atak i grożenie najcięższego kalibru Co się kryje za ową bezwzglę-dną postawą PZPR-wobc- c podję-tej przez chłopów próby utwo-rzenia własnej niezależnej orga-nizacji związkowej? Wymieńmy najpierw niezmienione oblicze doktrynalne PZPR która nadal stoi na stanowisku marksistow-skiej koncepcji klasy chłopskiej Twórcy marksizmu a za nimi ich wyznawcy zawsze — obok przejściowych taktycznych za-chwytów nad chłopstwem — ży-wili przekonanie iż chłopstwo jest klasą reakcyjną ciągnącą ko-ło historii wstecz tzn opóźnia-jącą nadejście ustroju komuni-stycznego Chłopów atakowali za brak zdolności organizacyjnych i rewolucyjnego zapału a Maiks w tym kontekście określał ich pogardliwie workiem bezwład-nych kartofli Ale głównym grzechem chłopskim było i jest to że są prywatnymi właścicie-lami i że na bazie owej własno-ści prywatnej choćby ujętej w najbardziej demokratyczne for-my odradza się nieustannie ka-pitalizm oraz hoduje ohydna indyferentna politycznie lokal-na i sprywatyzowana świado-mość drobnomieszczańska świa-domość drobnego posiadacza Stąd docelową stałą ideą komu-nistycznej polityki rolnej jest wywłaszczenie chłopstwa czyli upaństwowienie ziemi Akt ton obok likwidacji chło-pa - posiadacza likwiduje zara-zem chłopa jako względnie niezależnego samozat rudnia jąec-g- o się obywatela zamieniając go w zwyczajnego najemnika zależnego od państwa-pracodaw- - fulian Wielgosz Juk pomoc najlepiej Polsce? Pytanie lo słyszy się dziś czę-sto w rozmowach towarzyskich na zebraniach- - polonijnych oraz w czasie poważnych dyskusji Wyczuwa się przy tym jakby pewne wahanie się i niepewność wśród wielu osób piszących w Polonii kanadyjskiej co do sa-mej formy i rozpiętości dysku sji na forum publicznym tych wszystkich wydarzeń i proble-mów jakie mają obecnie miej-sce w kraju Ja też musiałem pokonać z dużymi trudnościami te wewnę-trzne opory aby zdecydować się na małą choćby pióbo analizy naszej roli i naszych obowiąz-ków na emigracji wobec tej nie-zwykłej i trudnej sytuacji w Pol-sce Przez słowo „Polska" theę rozumieć nic tylko polski Ko-ściół czy nowy związek zwany „Solidarnością" czy inne orga-nizacjo wolnościowe — ale tak-że rząd w Warszawie wraz z Po-htbiure- m i jego organami ko-munistycznymi Wszystkie te bowiem frakcje obojętnie czy w nie wierzymy lub je uznaje-my są żywotną częścią obecnej Polski i jakikolwiek brak rów-nowagi lub przechylenie się zbytnie w jedną czy drugą stro-nę może spowodować tragedię narodową w formie wkroczenia wojsk sowieckich do Polski oraz długotrwałą jeżeli nie stalą" okupację kraju Byłoby wielką lekkomyślno-ścią z naszej strony zakładać że Kreml tego nic uczyni bo „oni dobrze znają Polaków bo do ostatniej kropli krwi bo my to nie Czesi bo zresztą Zachód na to nigdy nic pozw-oli" itd itd Ci wszyscy którzy tak rozu-mują to albo politycy z wygod-nego fotela albo ludzie nie zna-jący polskiej historii i nic inte-resujący sio przebiegiem wy-padków dziejowych ostatnich 200 lat Polska bowiem już od kilku stuleci jest przedmiotem a nie podmiotem przetargów Za-chodu który we wszystkich nie-omal konfliktach europejskich stawia albo na Niemcy albo też na Rosję Wyjątkiem oczywiście był 1939 r kiedy to ze względu na groźbę hitleryzmu z jednej strony i wielką obawę przed so-wieckim komunizmem z dru-giej Zachód postawił chwilowo na Polskę która tym samym stała się notabene kozłem o-fiarn- ym Zachodu Udcrcnic na-tomiast Hitlera na Rosję w 1941 roku przywróciło dawny status quo polityki państw zachodnich pozwoliło im znów postawić w tym wypadku na Rosję Pol-ska w konsekwencji lej decyzji podmiotu stała się ponownie przedmiotem co oczywiście tłu-maczy dalsze tragiczne losy na-szego narodu Druga wojna światowa za-kończyła się bezwzględnym zwy-cięstwem Aliantów a z nimi także i Rosji Sowieckiej która przy podziale łupu wojennego otrzymała w nagrodę nawet jed-nego ze zwycięzców Polskę ' wr -- t sw ""' Ł W -- n '? xa fu i4-5"rr"- t-f r cy likwiduje więc potencjalne źródło osobniczej niezależności Dzieje chłopów w systemie so-wieckim są pclnc najbardziej krwawych dramatów a klasycz-nym przykładem okrutnej zaba-wy z chłopstwem jest wydany przez Lenina w 1917 r dekret o reformie rolnej i rozpoczęta pod koniec lat dwudziestych przez Stalina przymusowa kole-ktywizacja wsi przekształcająca Związek Sowiecki w wielki obóz koncentracyjny Pomimo wcześniejszych zape-wnień że nowe władzo partii wprowadzą nową politykę rolną i zapewnią jej stabilność gwał-towny szturm partii na „Soli-darność Wiejską" świadczy o czym innym Jest dowodem kur-czowego trzymania się starego kursu partii typu sowieckiego wobec chłopstwa PZPR nic przedstawiła żadnych długoter-minowych gwarancji własności ziemi i jej dziedziczenia Szczególnie widoczne było to w opublikowanej w październiku 1980 r plattormic PZPR i ZSL w sprawach polityki rolnej W plattormic tej wyrażono opinię że trzon polskiego rolnictwa sta-nowią gospodarstwa indywidual-no ale żo nowa politjka rolna sprzyja socjalistycznym pize-miano- m na wsi i jest za rozwo-jem i umocnieniem PGR-ó- w RSP i innych form zespołowego gospodarowania Nowe wraca Atak PZPR na chłopów wyra-ża zdecydowanie sic partii na bezpardonową walkę o każdą piędź władzy i nicrezygnowanic z celu wrócenia sytuacji w Pol-sce do okresu przed-Solidarno-ściowe- go W rzeczy samej partia dostrzegła w chłopach realną si-łę społeczną stanowiącą kolejne podważenie monopolu jej wła Wkrótce jednak „dozgonna" przyjaźń zwycięzców preszła w chroniczną nieufność i wrogość a sprawa Berlina omal nie spo-wodowała wybuchu III wojny światowej Zachód wkrótce na-wiązując do starej maksymy politycznej postawił ponownie na Niemcy które zostały cu- - „downic"' odbudowane i uzbrojo ne po same zęby 'I jakby lo po-wiedział mój znany z cynizmu przyjaciel Koleś: What ciso is new? Pobieżny nawet obserwator wypadków światowych łatwo stwierdzi że Zachód bardzo skrupulatnie zbyt skrupulatnie przestrzegał dotychczas umów leherańskich jałtańskich i pocz-damskich nawet kiedy spotykał się z wyraźnym objawem nic- - dotrzymywania tych umów przez Rosję w Korci w Wietna-mie czy w Kambodży Poza tym historia rewolucji węgierskiej oraz inwazji czeskiej winna nas przekonać że rola Zachodu w odniesieniu do Europy środko-wo-wschodni- cj ogranicza się je-dynie do protestów dyplomaty-cznych czasem może do bardzo nikłych odgłosów pobrzękiwania szabclką Ta prawda musi dotrzeć do świadomości wszystkich nas którzy chcemy pomóc krajowi naszego urodzenia Jeżeli nawet zdawało nam się przez chwilę że rząd prez Cartera przez swo-je ostre wypowiedzi i prcmoż-n- y wpływ dwóch swych mini-strów pochodzenia polskiego powstrzymał Rosję od jej agre-sywnych planów to ta mała karta — ten cień nadziei został już bezpowrotnie stracony i wnet chyba się nie powtórzy Zresztą nawet i ci dwaj politycy amerykańscy nic byliby chyba w stanic zmienić na długo za-sadniczej linii polityki Zachodu Wniosek więc oczywisty że polskie interesy narodowe i pań-stwowe są nieomal wyłącznie w rękach samych Polaków Nie wykluczani naturalnie całkowi-cie tego że Zachód który ma do nas wiele sympatii a może nawet czuje się wobec nas win-ny gotów jest pójść dalej niż to uczynił dla Węgrów czy nawet Afganistanu Zatrzyma się jed-nak i odmówi udziału w jakiej-kolwiek konfrontacji której wy-nikiem mógłby być konflikt zbrojny Ażeby więc Polska cieszyła się dalej pomocą materialną i dyplomatyczną Zachodu pań-stwa demokratyczne muszą mieć do nas zaufanie muszą wiedzieć iż Polacy tak w kraju jak i za granicą zdają sobie sprawę gdzie leży granica ich możliwości a gdzie zaczyna się" szaleństwo! Nikt z nas nie chce ani kwe-stionować ani też nic powinien krytykować celowości i potrze-by powstania opozycji obywatel skiej pod nazwą „Solidarność" Pierwsze jej bowiem hasła i sukcesy były tak imponujące że chyba_świat zatrzymał oddech L„ ljf dzy i jako 'zaciekła i interesow-na opokami użytkowniczka owego supcrprzywileju nic chce pójść na ustępstwa Ustępstwo wobec żądań chło-pów polskich byłoby naprawdę bolesne Nie dlatego że partia podpisawszy porozumienie cięż-ko przeżywałaby nicrcalizację jego postanowień biorąc winę na siebie Partia nic dysponuje tak pojętym kręgosłupem mo-ralnym a co więcej uważa że takie ograniczenie utrudniające rządzenie jest zbędne Zauważ-my w tym kontekście że partia nic ustępuje jak przyrzekła na-wet klasie robotniczej Ostatnio miesiące obnażyły jednoznacz-nie dwulicową taktykę gry na zwłokę z klasą robotniczą tak-tykę lekceważenia podpisanych porozumień z robotnikami tak-tykę niepojętych ustępstw i nie-zrozumiałego uporu Ustępstwo wobec chłopów byłoby dla par-tii dowodem że ulega klasie re-akcyjnej że przegrywa w walce klasowej że ustępuje kiedy po-liczkiem jest już to że pertrak-tuje Atak na próby utworzenia „Solidarności Wiejskiej" wyra-ża strach partii że związek ten będic teslorcm polityki rolnej PZPR weryfikatorem szczerości zawartych przez nią układów do-tyczących bezpieczeństwa i gwa-rac- ji prywatnej własności na wsi dociekliwym badaczem i rzetelnym analizatorem rentow-ności funkcjonujących na wsi form gospodarowania kolektyw-nego Wreszcie w ataku partii na wyrażoną przez środowisko wiej-skie potrzebę posiadania własnej organizacji rzetelnie reprezen-tującej jego interesy wyraża się (Dokończenie na str 4) w piersiach czekając na dalszy rozwój wypadków a przywódca tego ruchu Lech Wałęsa stał się bez przesady bohaterem na skalę światową Wszyscy wtedy wydęliśmy nasze piersi pełne patriotycznej dumy i śmiało spo-glądaliśmy niewierzącym w ocy iA jednak nic wszystko poszło i idzie po tej najmądrzejszej li-nii i nic wszystko wygląda tak jak powinno wyglądać" Władze warszawskie które również wal-czą desperacko o swoje istnie-nie i które oprócz lego muszą słuchać rozkazów z Kremla — użyły i używ ają całej swej prze-wagi kontrolując 'środki po-wszechnego przekazu aby przedstawić swoich oponentów jako 'wichrzycieli zawodowych strajkowiczów oraz ludzi o ma-łym poczuciu odpowiedzialności obywatelskiej Nawet w prasie i w radiu kanadyjskim widzi się i słyszy coraz bardziej lakonicz-ne i obojętne oceny sytuacji w Polsce Nasi przyjaciele kana-dyjscy nie umieją zrozumieć dlaczego przez różnicę dwóch godzin pracy tygodniowo „Soli-darność" gotowa jest ryzykować nawet wolność kraju zadłużone-go zresztą po same uszy i cier-piącego na podstawowe braki Nasi zaś wrogowie w niedwu-znaczny wręcz sposób podszep-tują że Polacy to lenie którym się przewróciło w głowie i że powinni się oni uczyć od Wę-grów Czechów i Niemców jak się samemu pracuje na chleb solidną i uczciwa pracą zamiast ciągle zyć na pożyczanym chle-bie Zdawałoby się że Polonia do-cenia już dziś siłę -- wrogiej pro-pagandy i że potrafi jej się sprzeciwić i ją zwalczać Nieste-ty jak dotąd Polonia amerykań-ska i kanadyjska ograniczają się przeważnie do pakowania i wy-syłania paczek żywnościowych do Polski która jest zresztą we-dług ostatnich relacji „Dzienni-ka Polskiego" z Londynu zawa-lona nimi pod sufity i która po-zwala im gnić na głównych po-cztach krajowych To samo dzie-je się również w portach pol-skich zapchanych okrętami ze zbożem mlekiem i mięsem do-starczanym przez państwa za-chodnich demokracji Polonijne organizacje nawet na najwyższym szczeblu pakują nadal paczki zbierają fundusze i dają upust swym zrozumia-łym zresztą uczuciom patrio-tyczno-charytatywny- m Gdzie jednak podziały się na-sze polonijno powagi z dziedzi-ny politycznej ekonomicznej i socjologicznej i dlaczego nic czytam ich w „Daily Star" lub „Globc & Mail"? Albo dlaczcuó nie widzę ich w kanadyjskiej telewizji tłumaczących Zacho-dowi prawdziwie polski punkt widzenia i zwalczających zjad-liwą- 'i perfidną antypolską pro-pagandę? Czyżby też pakowali paczki i_ nalepiali znaczki pocztowe? - Hi-- 'i1 ttKĄtL"- - T ilunMiiMiMiBia '▼ Z KANADY BC OPANOWANA PRZEZ STRAJKI Niezbyt i tak różowa sytua-cja BC w świecie pracy po-gorszyła się jeszcze bardziej podczas ostatniego1 weekendu kiedy to przewodniczący pro-wincjonalnej Federacji Pra-cy James' Kinnaird ogłosił oficjalnie "stan wojny wśród pracowników przemysłu" Ostrzegł on pracodawców że zostaną podjęte przeciwko nim bezpardonowe kroki we wzrastającej fali strajków obejmującej całą BC W swoim najostrzejszym od 1978 r wystąpieniu James Kinnaird uważany za raczej umiarkowanego przy-wódcę związkowego oświad-czył na konferencji prasowej że ruch strajkowy rozpocznie eskalacyjny program wobec gospodarki prowincjonalnej "Jeżeli pracodawcy sądzą że wiedza co to jest nacisk ekonomiczny mogą tylko po-wiedzieć że jeszcze nic nie widzieli" stwierdził James Kinnaird Zapytywany o szczegóły planowanej akcji Federacji odmówił ich wyja-wienia Obecnie w BC centra Te-lepho- ne Co okupowane są przez 11-tysięcz- ny Związek Zawodowy Pracowników Te-lekomunikacji Również naj-większy ośrodek rejonowy Vancouver cierpi na strajk przeszło 10000 pracowników miejskich Strajkują też pracownicy prowincjo-nalnych cementowni od pięciu miesięcy trwa strajk w Nabob Foods Ltd a dziki nielegalny strajk kie-rowców autobusów sparaliżo-wał komunikacie pomiędzy Burnaby New Westminster i Vancouver U progu akcji strajkowej znajduje się 2200 pracowni-ków Insurance Corp Do strajku szykują się także stra-żacy którzy jednogłośnie przegłosowali porzucenie je-żeli to będzie konieczne pra-cy dla poparcia swoich żądań 28-procentow-ej podwyżki u-posa- żeń rocznie BŁYSZCZĄCY RYZ POWODUJE RAKA? ' Wobec dochodzących z in-- j hych krajów sygnałów że ryż pokrywany dla nadania mu połysku specjalnym tal-kiem może wywoływać raka żołądka federalne minister-stwo zdrowia zarządziło prze-prowadzenie szczegółowych testów Pomimo że testy nie wy-kazały niezbitych dowodów na powodowanie przez drobi-ny azbestu zawarte w talku raka tym niemniej minister-stwo wydało dla kompanii handlujących błyszczącym ry-żem zalecenie używania tal-ku bez azbestu Zalecenie to obejmuje wszystkie gatunki ryżu włą-czając w to również mieszan-ki importowane łan Munro dyrektor wydziału żywności w federalnym ministerstwie zdrowia oświadczył że pew-ne kompanie mogą używać talku do pokrywania ryżu sprzedawanego w Kanadzie ale tylko w najczystszej po-staci Przewodniczący D a i n t y Foods Inc William Cross powiedział że firmy używają talku do pokrywania kana-dyjskiego ryżu ze względów "wyłącznie estetycznych" "Ludzie wolą kupować błysz-czący ryż" "Połysk len nada-wany jest przy pomocy wody i glukozy talk używany jest jako czynnik wysuszający" stwierdził William Cross NIEBEZPIECZNE ODPADKI CHEMICZNE Zawarta uprzednio umowa o likwidacji najbardziej nie-bezpiecznego w północnej Ameryce dla życia i zdrowia okolicznych mieszkańców wy-sypiska odpadków chemicz-nych została uznana za nie-dostateczną zarówno przez obywateli jak i polityków mieszkających w pobliżu lego miejsca Wysypisko Hyde Park w Niagara Falls po stronie ame-rykańskiej zawiera 80000 ton odpadków z Hooker Chemi-cals Plastics Corp o ilości dioksyny wystarczającej do zabicia wszystkich mieszkań-ców zachodniej części stanu Nowy Jork i południowego Ontario Wysypisko to jest znane ja-ko' źródło ogromnych ilości dioksyny i innej substancji o nazwie Mirex które zalruły ryby w jeziorze Ontario Szczegóły umowy potwier-dzonej przez sąd pomiędzy władzami stanu Nowy Jork rządem federalnym USA a jMftlV firma Ilooker po prawie rok trwających negocjacjach zo-staną przedstawione do publi-cvneir- o wglądu dla mieszkań-ców tego terenu Umowa za-leca firmie Ilooker wydanie $155 miliona na budowę zbiornika dla cheniikalii obe-cnie swobodnie rozlewających się koło domów mieszkalnych i przedsiębiorstw a także za-truwających wody rzeki Nia-gara River ASPEKTY KAMPANII WYBORCZEJ W ONTARIO Przywódca onaryjskich Li-berałów Sluart Smith zapoży-czył parę cech swojej kampa-nii wyborczej od Ronalda Reagana apelując o przywró-cenie wielkości prowincji "Czyż można znaleźć wiele osób w Ontario które dzisiaj czułyby 'sie tu lepiej niż pięć lat lemu?" zapytuje Stuart Smith jakby parafrazując słowa Reagana W len sam sposób jak Rea-gan zapewniał że Stany Zje-dnoczone przezwyciężą swoje problemy ekonomiczne i od-budują status przywódczy wśród krajów świata przy-wódca Liberałów powołuje się na "nową tendencje i wia-rę że możemy uczynić Onta-rio znowu wielkim" Laczy on te wypowiedzi z silnymi oskarżeniami przy-wódcy Konserwatystów Wil-liama Davisa o bycie "mis-trzem w zalepianiu dziur" i o czepianie sie władzy przy po-mocy namiastkowych posu-nięć Tymczasem przywódca on-laryjski- ch NpP-istó- w Michael Cassidy oskarżył prem Davi-s- a o plany porzucenia zaraz po wyborach swojego stano-wiska uzyskania taniej energ-ii- Michael Cassidy oświadczył 500 członkom NDP zgroma-dzonym na naradzie partyj-nej że jeżeli Torysi zwyciężą w nadchodzących wyborach "zapomną o swoich poprzed-nich obietnicach i zobowiąza-niach" wobec wyborców on-taryjski- ch i dadzą za wygra-ną wobec ostro postawionych żądań Alberty maksymalnego podwyższenia cengazu zjeni-neg- o i ropyTiaitowejr POMOC KANADY DLA JAMAJKI Z okazji spotkania z pre-mierem Jamajki Edwardem Seaga minister spraw zagra-nicznych Kanady Mark Mac-Guig- an poinformował go że Kanada dostarczy przynaj-mniej $3 milionowej dodat-kowej pomocy dla Jamajki w 1981 r Pomoc ta dołączy się do już przekazanych $7 mi-lionów normalnej sumy prze-znaczonej na rozwój wzajem-nych stosunków w lalach 1900-8- 1 Dodatkowa ekonomiczna pomoc pozwoli Jamajce na zakup za granicą różnych ar-tykułów pierwszej potrzeby a przede wszystkim żywności Min MacGuigan stwierdził również że Kanada może roz-patrzyć powołanie specjalne-go funduszu pomocniczego dla nieoczekiwanych potrzeb Jamajki jeżeli zostaną po-myślnie zakończone rozmowy pomiędzy rządem Jamaiki i Międzynarodowym Fundu-szem Monetarnym NIE PŁACĄ MANDATÓW Jak donoszą ze źródeł poli-cyjnych w Ottawie dyploma-ci zagraniczni akredytowani tam wraz ze swymi rodzina-mi otrzymali w 1980 r 3954 mandatów za nieprawidłowe parkowanie Tylko 130 z tych mandatów zostało zapłaco-nych Większość z dyploma-tów uchyla się od płacenia lego typu kar powołując sic na swój dyplomatyczny im-munitet PRZYSZŁOŚĆ KANADYJSKIEJ POLITYKI ENERGETYCZNEJ ZALEŻY OD PETRO-CANAD- A Przyszłe dostawy ropy naf-towej dla Kanady zaczynają coraz bardziej zależeć od rzą-dowej firmy Petro-Canad- a Petro-Canad- a będzie głów-ną siłą sprawcza poszukiwań przygranicznej ropy naftowej i gazu ziemnego wzrostu po-siadania i kontroli przemysłu naftowo-gazoweg- o inwestycji w dodatkowe źródła energe-tyczne i popierania większo-ści projektów energetycz-nych Przejęcie przez nią intere-sów Petrofiny jest trzecim przejęciem filii zagranicznej firmy naftowej na terenie Ka-nady podczas ostatnich pięciu lat i umacnia jej pozycję jako monopolisty w eksploracji i eksploatacji złóż gazu i ropy naftowej 4' h |
Tags
Comments
Post a Comment for 000082
