Zwilazkowiec Alliancer, August 23, 1976

              — MV
Sfr 2 ZWIĄZKOWIEC — poniedziałek 23 sierpnia 1976 r Nr 68
"Związkowiec" (The Alliancer)
Printed and Published every Monday and Wednesday by
POLISH ALUANCE PRESS LIMITED
1638 Bloof Stmt Wwł — Toront Ont„ Canada — M6P 4A8
Tlephonw: 5312491 531-249- 2
Soond cUn mll reeUtratlon number 1673
OfncJaJ Organ of Th Polish AlUance of Canada
Jan Bldaa — Chali-ma- a ot the Board Mieczysław Drozdowski'— Secretary
— i
Benedykt Heydenkorn — Edltor In-Ch- W
Czesław Etaszyk
PRENUMERATA
Roczna w Kanadzie $15 00
Półroczna $ 8 00
Kwartalna $ 500 gj
— Manager
A więc prez Ford
Cynicy zapewne powiedzą iż sześciomiesięczne zapasy były ukartowane jakoże kandydatura
prez Forda bła ustalona i przesądzona Partia republikań-ska
znajduje sie jednak w tak opłakanym stanie iż trzeba
było sztucznie wjtworzjć atmosferę rozgrywki na najwyż-szym
szczeblu aby wzbudzić zainteicsowanie społeczeństwa
Jest to chyba pogląd zbyt skrajny ale nie należy go całko-wicie
odrzucać Zawiera sporą dozę słuszności
Oczywiście iż administracja republikańska jest skom-promitowana
w oczach społeczeństwa Przecież afera Water-gat- e
jest ciągle bardzo żywa i właściwie jeszcze nie załat-wiona
Niektórzy ze skazanych bliskich współpracowników
b prez Nixona czekają na rozprawy apelacyjne Oczywiście
iż głównym winowajcą był Nixon ale nie działał sam Miał
nie tylko wiernych wykonawców ale i obrońców którzy
doskonale wiedzieli iż są w ten sposób współodpowiedzialni
za nieprawości
Prez Ford nie był bezpośrednio wmieszany ale przecież
został wiceprezydentem z nominacji Nixona kiedy poprzed-nik
Spiro Agnew musiał zrezygnować ponieważ uznany zo-stał
winnym przyjmowania łapówek A gdy Nixon znalazł
się w-sytuac- ji przymusowej gdy groził mu trybunał ustąpił
i prezydentura przypadła — po raz pierwszy w dziejach USA
— nominatowi
Prez Ford należy naturalnie do kierowniczego zespołu
polityków republikańskich cieszył się pełnym zaufaniem
Nixona który go wybrał na swojego zastępcę a później został
jego następcą Zapewne nie jest cieniem swojego poprzed-nika
co jest zrozumiałe zważywszy w jakich warunkach
tamten odszedł Ale Ford ani mógł ani zapewne chciał
odciąć się od swojego poprzednika Oczywiście nie stanął
w obronie Watergate natomiast konsekwentnie stara się ją
zatrzeć wymazać z pamięci społeczeństwa Bo ta afera ciąży
na nim jako czołowym przedstawicielu Partii Republikań-skiej
7 fera Watergate — jak to zgodnie wszyscy stwierdzają
[_ — skompromitowała Republikanów ale poderwała
również zaufanie społeczeństwa do wszystkich polityków
do całego establishment w Waszyngtonie Tym się przecież
przede wszystkim tłumaczy ów imponujący sukces Jimmy
Cartera w prawyborach i na konwencji demokratycznej
Jest on bowiem daleki od tej całej zasiadłej w Waszyngtonie
grupy politycznych kombinatorów A Ford należy jak naj-bardziej
do establishment i to do tego najbardziej skom-promitowanego
bo republikańskiego Nie będzie miał łatwej
kampanii a cień Watergate na pewno będzie za nim się
posuwał jakkolwiek — osobiście nie jest z tą aferą ani
związany ani też wmieszany
Republikanie są słabszą partią gdy chodzi o poparcie
społeczeństwa aniżeli Demokraci i dlatego zwycięstwo wy-borcze
zawdzięczali popularnym kandydatom Dodatkowym
czynnikiem jest zawsze ogólna sytuacja gospodarcza czy
polityczna stan wewnętrzny drugiej partii Gen Eisenhower
był bohaterem narodowym i pokonałby w wyborach najsil-niejszego
rywala a nie był nim przecież Adlai Stevenson
Oczywiście górował nad Eisenhowerem inteligencją wiedzą
polityczną ale to nie rozstrzyga w wyborach prezydenckich
Nixon pokonał Humphrey'a tylko dlatego że społeczeństwo
amerykańskie miało dość wojny w Wietnamie a obarczała
ona prez Johnsona i jego zastępcę a więc Humphrey'a
Zwycięstwo Nixona w następnych wyborach było nieomal
% automatyczne z powodu całkowitego rozbicia Demokratów
vAle i pewną rolę odegrały niewątpliwie niektóre sukcesy —
pokazowe zresztą — Nbcona na arenie międzynarodowej
Ford kontynuuje oczywiście politykę zagraniczną poprzednika ale to nie stanowi zbyt wielkiego
atutu wyborczego Sytuacja gospodarcza uległa w ciągu jego
rządów pewnej poprawie lecz ekonomiści nie sądzą iż jest
to wyniki polityki rządowej Carter będzie 'konsekwentnie
atakować nie tylko ostatni okres administracji republikań-skiej
to jest Forda ale cala kadencję a więc okres Nixon-For- d
i będzie stale łączył ich Jak wynika z dotychczasowej
linii Demokraci będą koncentrować się na sprawach wew-nętrznych
przede wszystki gospodarczych i socjalnych Za-rzucają
Fordowi iż przez nadużycie weta udaremnił uchwa-lenie
"szeregu bardzo istotnych projektów ustawodawczych
które by znakomicie poprawiły sytuację gospodarczą
Zdaniem komentatorów amerykańskich wielkim atu-tem
Demokratów w nadchodzących wyborach jest roz-bicie
wewnętrzne w Partii Republikańskiej Jest ono znacznie
głębsze aniżeli się sądzi Naturalnie to następstwa Water-gate
ale nie tylko
Zaostrzyła się bowiem rywalizacja między czołowymi
postaciami Starsza generacja nie ma zaufania to młodszej
która zresztą zachowuje się bardzo powściągliwie nie rzuca
się do walki ale raczej czeka na swoją kolej
Główni liderzy nie iiważają ani Forda ani Reagana za
zdolnych do przeprowadzenia niezbędnych zmian w partii
do ożywienia jej i wyprowadzenie na nowe tory Tylko ko-nieczność
podyktowała poparcie Forda A jeśli wbrew wszy-stkim
przewidywaniom wygra wówczas zjawi się nowa gene-racja
u jego boku To prawie byłby cud! Ale takie cuda
zdarzają się
Jednakże spokojna i 'obiektywna ocena obecnego sta-- u
rzeczy wskazuje iż następnym prezydentem USA będzie
Jimmy Carter
Produkcja kauczuku w Polsce
Zakłady Chemiczne w O-święci-miu
rozbudowują pro
dukcje syntetycznego kauczuT
ku Obecnie wytwarza się go
przeszło dwa razy więcej
Wzrost produkcji w br po-zwoli
lepiej zaspokoić potrze-by
przede wszystkim prźemy- -
siu' gumowego i i "motoryzacyj-nego
także zwiększyć do-stawy
~na eksport Głównymi
odbiorcami kauczuku są Fran-cja
RFNi VielkatBrytaniar
Prograhi ntódejnizcjUJj-nowocześnier- li
produkcji kau-czuku'
syntetycznego zapo-czątkowani-
w 1965 r w O- -
Za granicą — Roczna $1700
Półroczna $1000
Pojedynczy numer 20tf
świecimiu pochłonął już 28
mld zl
OBFITOŚĆ GRZYBÓW
Ostatnie deszcze spowodo-wały
duży "wysyp" grzybów
w lasach Pomorza Szczególnie
obficie wystąpiły one w Bo-rach
Tucholskich — tradycy-jnie
już bogatych w grzyby —
ka także na Pałukach w zagaj-nikach
kbło Inowrocławia
W odróżnieniu od poprzed-nich
lat— wJ£tórycXnajwię-ce- j
było maślaków — w" tym
roku obrodziły również boro-wiki
i rydze
Juralewicz
Jednym z zatrważających
ohiawow w na?7vrri snnłec7°ń-ełwi- e
fi to n? tviko kanadyj-skim)
ipet ucizka nrepd m-rzywistnśc- ia
Nasz rząd nasz
przemysł i naszf związki za-wodo- wp
chM iak naiwiprej
dla siebie Chcą wipcei bez
równocześnie zwiekszonppo
wvsiłku chociaż nawet szkol-ne
dziecko wie że w wolnym
spnłpczeństwie nrawa i przy-wilei- e
każdei iednostki cnwin-n- v
bvć równomiernie zrówno-ważone
ze stopniem wkładu i
odnowiedzialnnści Obserwu-jemy
wręcz odwrotnv objaw
Objaw zwiększania sie grup
które domagaia sie praw i
przvwileiów bez jakiejkolwiek
własnej kontrybucji czy obo-wiązków
Coraz bardziej grozi nasze-mu
społeczeństwu kompletna
zależność od rządowych prze-pisów
zarządzeń wymagań
Coraz mniej indywidualnej
wolności i odpowiedzialności
a coraz więcej rządowej in-terwencji
we wszystkie fazy
naszego życia — od kolebki
do trumny od sypialni do
warsztatów Niewątpliwie ży-jemy
w okresie szybko zacho-dzących
zmian Te skompliko-wane
zmiany sa wczesną za-powiedzią
nowej rzeczywisto-ści
Czego możemy się spodzie-wać?
Postęp technologiczny
znacznie wyprzedził i naszą
dojrzałość Ta różnica między
technologicznym rozwojem a
J
Na początku lipca w Berli-nie
Wschodnim odbyła się
XXX sesja Rady Współpracy
Gospodarczej państw bloku
sowieckiego którą prasa blo
ku wschodniego powitała se-ria
bombastycznych artyku-łów
na temat "historycznego
znaczenia" "dynamicznego
rozwoju" "postępującej inte-gracji"
itd itp Nie zabrakło
także liczbowych porównań z
Zachodem a warszawska
"Trybuna Ludu" nie omiesz-kała
podkreślić że "w roku
ubiegłym produkcja przemy-słowa
tego bloku była ponad
2 razy większa niż krajów
Wspólnego Rynku" Gdyby
czytelnik z Europy Wschod-niej
zdany był Avylącznie na
informacje z tych źródeł
mógłby dojść do wniosku że
wobec "klimatu odprężenia" i
w obliczu kryzysu na Zacho-dzie
gospodarka Wolnego
Rynku czerpie pełnymi garś-ciami
pomoc ekonomiczną z
potężnego bloku Komekonu
— Europa Zachodnia jest na
Wschodzie po uszy zadłużo-na
Oczywiście bzdura jest
wręcz przeciwnie
Europa Wschodnia cieszyła
się dotychczas opinią rzetelne-go
dłużnika który zaciągnięte
kredyty spłacał zawsze w ter-minie
Obecnie rodzą się coraz
silniejsze wątpliwości czy ta
opinia nie należy już do prze-szłości
niektórzy fachowcy
bankowi są nawet przekonani
że nie ma co liczyć na pełną
spłatę kredytów zaciągniętych
przez niektóre kraje bloku
wschodniego Jeszcze w 1971
roku zadłużenie to wynosiło
zaledwie 7 miliardów dolarów
w roku 1973 już 176 mld w
końcu 1975 roku dług wzrósł
do 30-3- 5 mld a według sza-cunków
kanclerza RFN
Schmidta w tym roku obcią-żenie
Europy Wschodniej wy-niesie
aż 40 mld dolarów! Za
tymi' astronomicznymi liczba-mi
kryje sie potężny zastrzyk
nowoczesnej technologii ty-siące
maszyn obiektów inwe-stycyjnych
strumień towarów
konsumpcyjnych — w tym
miliony ton zboża mięsa ma-sła
itd
":-:rTCJ- -v udział w tym
f--T" "'nada Związek Sowie-cki
który w końcu ub roku
winien był Zachodowi 123
mld dolarów obecnie o 50
proc więcej — 18 mld dola-rów
Na drugim miejscu znaj-duje
się Polska: jej zadłuże-nie
w roku 1972 wynosiło 25
mld dolarów w końcu ub
roku już 64 mld dolarów a
obecnie jeszcze więcej Zwa-żywszy
że gospodarka PRL
jest parokrotnie mniejsza od
sowieckiej kredyty zachodnie
wywarły znacznie większy
wpływ na modernizację prze
mysłu polskiego niż sowiec-kiego-- z
drugiej strony — ob-ciążenie
długami jest relatyw-nie
dużo wyższe Pozostałe
kraje wschodnie są w mniej-szym
stopniu zadłużone Przy-toczone
wyżej liczby nie ocl-zwierciad-lają
jednak całego
:'0?1XJ£ 7%S!}"2:li'±łjiffrrJwij-- Z a~&l- - i4-- - -- fiiJłV4M'-Vłt''-MW -
oznice
Andrzej Chilecki
Zadłużenia państw
socjalnym zacofaniem czy pry--
mitvwizmem powoduje stałą
konfrontacje Ostatnio ta kon-frontacja
jest bardzo widocz-na
pomiedzv młodym i socjal-nie
nieskrvstalizdwanvm trze-cim
światem i technologicznie
rozwiniętym ale przestarza-łym
tak zwanym wolnym
światem demokratycznym
Konfrontacja ta stale przybie-ra
na sile
Wolny świat z dojrzałością
starego dziadka usiłuje dobro-dusznie
uspakajać — ale roz-budzone
ambicje trzeciego
świata nie wiele się z nim
liczą
Wolny świat mówi o ogra-niczeniu
produkcji konserwo-waniu
dóbr naturalnych o
ochronie czystości wód i po-wietrza
trzeci świat mówi o
przemyśle o wyższej stopie
życiowej
Czy w tym klimacie socjal-no-polityczny- m
utrzyma się
system kapitalistyczny?
Niech mi wolno będzie za-cytować
tu Józefa Schumpe-ter- a
z jego książki pt "Kapi-talizm
socjalizm i demokra-cja"
(1942) "Czy kapitalizm
się utrzyma"? Myślę że nie
Teza którą tu usiłuje ustalić
dowodzi że kapitalizm nie
upadnie z uwagi na swoje
przeżycie czy nieudolność
ale raczej upadnie dzięki wła-snemu
sukcesowi Sukces ten
podminuje demokratyczne in-stytucje
które kapitalizm sam
stworzył i które obecnie chro- -
obciążenia krajów Komekonu
bowiem państwa członkowskie
od paru lat korzystają w co-raz
większym stopniu także z
kredytów tzw eurodolarowe-g- o
rynku W finansach tego
rynku partycypują praktycz-nie
wszystkie zachodnie ban-ki
I jeszcze jedna ciekawost-ka
Największym zachodnim
dostawcą kredytów jest Re-publika
Federalna na którą
przypada blisko jedna czwar-ta
długów zaciągniętych przez
Europę Wschodnią na Zacho-dzie
Jakie są przyczyny że Ko-mek- on
obok krajów trzeciego
świata popada w coraz wyższe
zadłużenie? Jest ich' kilka i
wszystkie są wzajemnie powią-zane
Po długim okresie kie-dy
branie pożyczek od kapita-listów
traktowane było jako
"odstępstwo od marksizmu i
leninizmu" przyjęto teorety-cznie
poprawną koncepcję w
myśl której po pierwsze pien-iądz-
nie śmierdzi także za-chodni
po wtóre — że należy
wykorzystać wiedzę umiejęt-ności
i technikę zachodnią do
przekroczenia dotychczas nie-osiągalnej
bariery moderniza-cji
przemysłu wreszcie po
trzecie — przemysł socjalisty-czny
modernizowany i rozbu-dowywany
przy pomocy kre-dytów
zachodnich będzie w
stanie zarobić na spłatę dłu-gów
oraz związanych z nimi
procentów w czasokresach od-powiadających
terminom
spłat Do tej ogólnowschod-nie- j
koncepcji dodano jeszcze
pewne "narodowe" kompila-cje
które okazały się równie
zawodne I tak np Kreml
przeliczył sie z zyskami zwią-zanymi
ze światowa podwyżką
cen ropy naftowej a nadzieja
ta zachęcała do brania poży-czek
zachodnich Z kolei War-szawa
wiązała swoje nadzieje
z szybkim uruchomieniem wy-dobycia
miedzi co powinno
przynieść dodatkowe dewizy
Tymczasem nastąpi to dopiero
na początku lat osiemdziesią-tych
Są to jednak przyczyny
wtórne nie" zasadnicze
Główną przyczyną olbrzy-miego
zadłużenia jest deficyt
bilansu handlu zagranicznego
krajów Komekonu wobec Za-chodu
Wprawdzie Europa
Wschodnia produkuje ponad
dwa razy więcej niż Wspólny
Rynek ale nie wszystko có
wytwarza nadaje sie na eks
port do krajów zachodnich
Gospodarka Komekonu zwła-szcza
jej przemysł są ną tyle
jeszcze zacofane że nie są w
stanie woim eksportem zaro-bić
na sfinansowaniejmpbrtu
Przy czym na tle olbrzymich
kredytów zachodnich z nową
siłą dały o sobie znać słabości
socjalistycznego planowania i
zarządzania przemysłem
W tym archaicznym syste-mie
nawet najnowocześniej-sze
maszyny i inwestycje nie
ostały się socjalistycznemu
bezwładowi i bałaganowi: za--
planowane termuiy urucho-mienia
nowych obiektów nie
zmiany
ni ale wśród których sam nie
będzie mógł sie utrzymać"
Innvmi słowy rowszechna
oświata i instytucje socjalne
które kapitalizm stworzył i
utrzymuje lepiej aniżeli jaki-kolwiek
inny system beda
jego własnymi likwidatorami
Dlaczego?
Dlatego że ludzie interesu
nie sa bohaterami tłumu In-teresuje
ich tylko własna pra-ca
nie robi dla nich różnicy
czy kontrolowani sa przez ano-nimowego
dyrektora firmy
czy udziałowca czv rząd Dla-tego
kapitalizm jest bezbron-ną
forteca Masy nie beda go
bronić bo intelektualiści któ-rzy
sami nie zdobjli kapitału
przedstawiają ten system w
jak najgonzym świetle
f Intelektualiści W7ywajac si-ły
mów'ionego i pisanego sło-wa
łącznie z biurokratami
myślą o każdym człowieku in-teresu
ze zdobył on pieniądze
tylko przez wyzysk nieuczci-wość
szczęście czy monopol
W zasadzie kapitalizm 'jest
bardzo często źle rozumiany
Zacytujemy znowuż Schumpe-ter- a
"Kapitalistyczny proces
nie przez przypadek ale dzię-ki
swoim podstawowym zasa-dom
stopniowo i ciągle pod-nosi
stopień życiowy mas
Królowa Elżbieta ma jedwab-ne
pończochy Kapitalistycz-nym
osiągnięciem nie jest do-starczanie
pończoch tylko dla
królowych ale dostarczeniem
ich w takiej ilości i takiej ce
są dotrzymywane opóźnia się
pełne wykorzystanie potencja-łu
nowych przedsiębiorstw
standard i jakość produkcji są
niższe od przewidzianych ry-gorystycznie
egzekwowanych
na rynkach zachodnich Przy-pomnijmy
wreszcie o wielkch
niepowodzeniach (nb w Eu-ropie
Wschodniej wszystko
jest gigantyczne — zarówno
powodzenia jak i niepowodze-nia
v% w rolnictwie i powsta-niu
groźnych" uk w zaopatrze-niu
ludności' w podstawowe
towary konsumpcyjne na lik-widacje
których trzeba było
przeznaczyć część kredytów
zachodnich Z tych to przy-czyn
kraje Komekonu zmu-szone
są do dramatycznego
hamowania importu z Zacho-du
by w ten sposób zmniej-szyć
deficyt bilansu handlu
zachodniego
nie że każda dziewczyna może
takie pończochy posiadać w
zamian za stale zmniejszający
się wysiłek"
Kapitalizm nie jest najide-alniejszy- m
systemem ale jak
dotychczas tylko w świecie ka-pitalistycznym
czy pół kapi-talistycznym
tolerancja i u-str- ój
demokratyczny się utrzy-muje
Jeśli kapit?lizm chce prze-trwać
diuzej musi znaleźć lep-szy
sposób propagowania sie-bie
Co więcej musi więcej inte-resować
sie i zbliżyć do swoich współpracowników
Wprowadzenie systemu do-browolnego
dzielenia sie do-chodami
z robotnikami może
znacznie przedłużyć zwot ka-pitalizmu
Możliwe tez że nie-które
firmy japońskie które
wprowadziły z powodzeniem
system patriarchałnej rodziny
opieki nad robotnikiem znala-zły
rozwiązanie
Tak czy inaczej kapitalizm
jeśli chce przetrwać powinien
świadomie troszczyć sie o los
tak robotnika jak i kierowni-ka
Aristoteles kiedjś uczył A-tenczyk-ćw:
"Demokracja mo-że
egzystować tylko wtedy
kiedy każdy obywatel unosi
się szczerym gniewem nad
niesprawiedliwością w stosun-ku
do innych tak samo jak
nad niesprawiedliwością w
stosunku do samego siebie
Taki rozwój sytuacji zwła
szcza niebywale szybki wzrost
zadłużenia Komekonu zasko-czył
niektóre zachodnie kraje
przemysłowe Dotychczas Za-chód
zaprzątał sobie głowę
pytaniem (zresztą uzasadnio-nym)
czy należy przy po-mocy
kredytów pomagać w
rozbudowie zbrojeń komuni-stycznych
i ekspansji tych
krajów do Trzeciego Świata
Dziś coraz więcej przedsię-biorców
i bankierów zachod-nich
zaczyna sobie łamać gło-wę
ńad tym czy ten lub inny
kraj bloku wschodniego nie
osiągnął już granicy zadłuże-nia
(zwłaszcza PRL!) a jeśli
tak czy nie należy przykrócić
cugli kredytowych
Na biurku Gierka lądują co-dziennie
nowe rachunki Dla
dłużników nadchodzą ciężkie
czasy
b!oku sowieckiego
MARISSA JANOWA (pseudonim)
(3)
Piękno nienaruszonej przez cywilizację przyrody dzia-łało
kojąco czar dżungli szum trawy słoniowej miały urok
niezapomniany Kiedy z książkami siadywałam pod olbrzy-mimi
drzewami do naszych śpiewów czy Tozmów wtrącały
swe krzyki małpy siedzące w górze Każda góra miała pol-ską
nazwę była tam Wanda Krakus i inne Płonęły ogniska
harcerskie i polskie życie kulturalne rozwijało się na zie-mi
"Czarnego Lądu" Mama przebywała w szpitalu po Rosji
pozostała jej silna anemia do której dołączyły się malaria
i ameba tropikalna Opiekowałam się młodszą siostrą i bra-tem
Bez dostatecznej ilości jedzenia dodawaliśmy sobie
nawzajem otuchy i radości do życia było już dużo lepiej
jak w Rosji Od czasu do czasu napływały listy od walczą-cych
łzy zamazywały zdanie: "Poległ na polu chwały" Po
takim liście sama znalazłam się w szpitalu i wszystkie moż-liwe
choroby --zwaliły się na mnie od razu Tak upłynęło lat 6
Kiedy po orzeczeniu konsylium lekarskiego w 1947 ro-ku
dowiedziałam się że mi pozostaje 2 lata do życia ameba
zniszczyła organizm do tego stopnia że dłużej nie przetrzy-mam
Głos jakiś szeptał mi że to nieprawda Miałam taką
pewność że nie umrę w Afryce że nic mnie to orzeczenie
nie obchodziło a w dodatku byłam tak-zaję- ta że po prostu
nie miałam nawet czasu Opiekowałam się domem dla star-szych
samotnych osób czytając im komunikaty radiowe
prowadziłam drużynę harcerską byłam w redakcji pisma
harcerskiego korepetycje i nauka w szkole następnie kur-sy:
pielęgniarski nauczycielski lekcje pokazowe chór szkol-ny
Wszystko dla innych w ten sposób zapomniałam o so-bie
ból nauczyłam się znosić cierpliwie bez jęku bo zaty-kałam
sobie usta poduszką i wreszcie w lipcu 1948 udało
nam się opuścić "Czarny Ląd" Z kilkoma dyplomami wy-ruszyłam
w świat który wyglądał na podstawę nowelki
Sienkiewicza v"Za chlebem" czarno i smutnie
Otrzymując dyplom nauczania usłyszałam bardzo mą-'drz- e
słowa profesora: "Każde dziecko należy traktować spra-wiedliwie
i nikogo nie wyróżniać uczyć tam gdzie się znaj-dziecie"
Dyplom kroju i szycia dyplom szkoły pielęgniar-skiej
dużo wiary we własne siły i chęci do pracy
Anglia jakiż to ponury i smutny ląd w jesieni mgły
deszcze każdego dnia ludzie bez pośpiechu owszem zawsze
i wszędzie kulturalnie zachowujacy się i grzeczni uprzejmi
ale zimni i nie przejmujący się cudzym losem Oziębiło
mnie po Afryce powietrze angielskie gdy po udaniu się do
obozu przygotowanego przez pozostałego przy życiu brata
zaczęłam z siostrą szukać pracy okazało się jak ciężko żyć
chlebem emigranta "Nie mamy pracy dla swoich ludzi
próbuj w innym miejscu" "Życzymy szczęścia" Wszędzie
nas żegnano tymi zdaniami
Cóż wybrałyśmy takie życie po kilku tygodniach za-częłyśmy
z siostrą pracę wjszwalni Ona wykańczała sukien-ki
ja szyłam przecież miałam dyplom Cóż to za tragedia
czasem łatwiej bez dyplomu Elektryczna maszyna pędziła
co tchu nie mogłam wyczuć stopą i regulować nacisku na
peHał Prułam przez kilka dni a największym problemem
było przyszycie zamku błyskawicznego Pomagała mi w tym
'jedna z' Angielek jednak mają serce — pomyślałam Ileż
toradości sprawić można pomocą innemu tej dobrej osoby
nie zapomnę nigdy w życiu Do "kłopotów finansowych miesz
Iw
RÓŻNICA W ZAROBKACH
Zarobki mężczyzn w latach
od 1970 do 1974 r wzrosły o
689 podczas gdy zarobki
kobiet tylko o 622 Prze-ciętny
zarobek robotnika wy-nosił
$11736 rocznie a kobie-ty
$0734
ZAMÓWIENIA RZĄDOWE
Federalne Ministerstwo Za-sobów
i Usług dokonało ostat-nio
szeregu zamówień w fir-mach
i zakładach krajowych
na globalna sumę $5486461
PRODUKCJA
Wartość wytwórczości prze-mysłowej
wyniosła w czerwcu
S820O000O00 o 13C7 mniej
niz w maju
WIEŚCI z
j Oszacowane na podrfaiuie pzasy ('zajourei
' ji i Ml u J
PLANETARIUM
KOSMICZNE
Czwarty rok czynne jest
planetarium lotów kosmicz-nych
w Olsztynie Programy
obejrzało od chwili otwarcia
około 620 tys osób W lipcu
tego roku — 40 tys osób
Olsztyńska placówka dyspo-nuje
17 programami Każdego
dnia przewidziany jest pro-gram
dla turystów zagranicz-nych
Dodatkową atrakcją plane-tarium
są okruchy gruntu
księżycowego przywiezione z
pierwszej wyprawy ludzi na
Srebrny Glob Czynne są rów-nież
wystawy prezentujące
zdjęcia Ziemi zrobione z kos-mosu
oraz obrazujące dorobek
badań Księżyca
OŚRODEK
WYPOCZYNKOWY
W Jedlni — letnisku pod
Radomiem przystąpiono do
napełniania wodą kilkudziesię-ciohektaroweg- o
zbiornika wy-budowanego
na rzece Gówce
Nad jego brzegami powsta-ną
zakładowe ośrodki wypo-czynkowe
oraz bary kawiar-nie
i restauracje: Zbiornik bę-dzie
rajem dla wędkarzy gdy
zarybiony zostanie różnymi
gatunkami ryb
UZUPEŁNIAJĄ
WYKSZTAŁCENIE
Przeciętnie każdego roku
około 7 tys żołnie rzy służby
zasadniczej uzupełnia swe wy-kształcenie
w zakresie szkoły
podstawowej Ponad 2 tys
kończy kursy przygotowawcze
Wartość wyrobów tzw trwa-łych
spadła do $3750000000
z $3810000000 nietrwałych
do $4450000000 z $4510-00000- 0
MOGĄ STRAJKOWAĆ
Premier prowincji Manitoba
Schreyer oświadczył iż pra-cownicy
rządowi którzy wez-mą
udział w 24 godzinnym
strajku organizowanym przez
Canadian Labor Congress nie
będą z tego powodu narażeni
na żadne konsekwencje po-nieważ
ta przerwa w pracy
będzie raczej tylko symboli-czna
i nie spowoduje żadnych
poważnych strat
Ppc™ 1 POLSKI
Ł1
na wyższe uczelnie Ponad '25
tys żołnierzy zdobywa kon-kretny
zawód przede wszyst- -
kim z zakresu rzemiosł budo:'"
wlanych Około 55 tys żol-- ''
nierzy pochodzących ze wsi'
uczy sie na kursach chemiza-'- "
cji rolnictwa Kursy języków
obcych kończy około 3 tys"
osób
W TROSCE O ZDROWIE
Modernizacja łódzkiego prze7%
mysłu niesie za sobą również'
poprawę opieki zdrowotnej'
nad pracownikami We wszy--
stkich nowych fabrykach jak
"Dywilan" "Bistona" "Pola
nil"-it- p oprócz obiektów sol
cjalnych działają odpowiednio"
wyposażone przyzakładowe i
przychodnie lekarskie Pow-stają
też coraz to nowe przy-chodnie
międzyzakładowe '"
RUCH DEMOGRAFICZNY i
Pod koniec br liczba ludJi
ności Polski wyniesie ok 345 '
min tj o ponad 300 tys wie-- N
cej niż na początku br Prog-nozy
przewidują że w 1980 r"
będzie jej już prawie 36 min"'
Zawarto w ubr 3308 tys'
małżeństw ' '
W oibr nastąpił wzrost ilo-ści
rozwodów — z 397 tys dą
411 tys
tysW duzbiecrioku urodzi'ła się 645o_
Szybciej w ostatnich latach
przybywa dzieci urodzonych
w miastach niż na wsi co wią{
że się niewątpliwie z odply-- r
wem młodych kobiet do rńia'--'
sta łjgi
PAMIĘTNIK 49
Ciernisto droga do Kanady
kaniowych doszły jeszcze inne mój narzeczony na którego
czekałam lat 4 niestety ożenić się musiał z inną Skończyło
się wszystko razem leczeniem w szpitalu zastrzyki przeciw
amebie która w klimacie umiarkowanym rozwija się ner-wica
serca i inne a przede wszystkim brak chęci do życia
opóźniały leczenie
Przyjeżdżali lekarze z Londynu oglądali 'kręcili glowa'
mi jakie zniszczenie organizmu spowodowała choroba troA'
pikalna Nie chciałam żyć nie widziałam celu nie czułamjf
potrzeby a nade wszystko straciłam wiarę w Boga Na mojąJ{
prośbę wypisano mnie ze szpitala nie chciałam brać bella-£- J
donny bo to osłabia działania mózgu Utopiłam &we żale:
znowu w pracy społecznej ale nie mogłam zapomnieć Czu- -
łam się jak człowiek który szedł i raptem stanął nad prze-paścią
i tylko runąć Miałam klucze od kaplicy którą zawsze
w sobotę wieczorem przygotowywałam na dziedzielne na-bożeństwa
Ks Grzondziel wielki działacz społeczny podtrzyri
mywał mnie na duchu wyczuwając mój tragizm ileż Jemu
właśnie zawdzięczam bo gdy szukałam oparcia duchowego
sprzątając kaplicę spojrzałam w górę Uwagę jak nigdy
dotąd przykuł krzyż z rozpiętym Chrystusem Nie wiem jak
i kiedy upadłam na kolana i zaczęłam szlochać wołanid
o pomoc skargi wszystko co mnie wewnątrz dusiło tak dłuj!
go wylałam tam przed ołtarzem Ile godzin trwał szloch —
modlitwa nie wiem nie czułam-zimn- a cementu nie czułam
niczego po prostu duch mój unosił się gdzieś i tak łagodnie
spłynęło na mnie ukojenie wstałam silna i gotowa na wszy-stko
Poczułam chęć do życia i silną wiarę w istnienie Boga
Kto Boga nie poczuł sam kto Jego sam nie szukał temu--? trudno mówić o Jego istnieniu Bez Jego pomocy jesteśmy- - słabsi od mrówek Mając wiarę we własne siły zrobiłami
podanie o pracę nauczycielską w Szkole Internatowej dla':
polskich dzieci Nie otrzymałam stypendium na studia me- -'
dyczne ale otrzymałam posadę nauczycielki wybrana spo-- 1
śród 120 osób Sieroty pół-sierot- y dzieci bez ojców z rozbi-'- 4'
tych małżeństw wszystko to razem zebrane było w ładnyirf-budynk- u
w okolicy Londynu Ileż radości zadowolenia dałai
mi ta praca lecz nie trwało to długo po słabym ataku ser-'--i
ca lekarz kazał mi zmienić zawód ''
W tym samym czasie poznałam kogoś samotnego bez
rodziny a chorego po przebytym obozie koncentracyjnym)'
Wyszłam za mąż w roku 1951 Jak i inni miałam sporo kło-- "
potu ze znalezieniem mieszkania szczególnie kiedy przyszło
dziecko na świat Anglicy wolą zwierzęta aniżeli dzieci jalć'
strasznie boli odpowiedź: "Niestety Pani będzie suszyła pie-'- ~
luszki będzie wilgoć sorry not wlth the baby" fiyłamX
wszędzie chyba sprawdziłam w Mańczesterze wszystkie na- -
rodowości wszędzie jednakowa odpowiedź Musieliśmy po-- Mi
życzyć pieniądze w-firmi- e gdzie mąż pracował i kupić stary
dom z lokatorami Kto taki dom miał nieszczęście kupić ten"
wie jakie są z tym' kłopoty W mig musiałam poznać 'prawo!
angielskie które opiera się na zwyczajach' zasada współ- -
"życia gospodarny i lokatora jest mocno skomplikowana i
kiedy ten ma mieszkanie nieumeblowane Takiego lokatora v'
nie wyrzuci nikt w żaden sposób W swoim własnym starym
zniszczonym domu byłam przeklinana przez Angielkę która
płaciła parę marnych groszy za całe pierwsze piętro