Zwilazkowiec Alliancer, August 31, 1981

              w "Związkowiec" (The Alliancor)
s- - Printcd and Publishcd cvery Monday and Wcdncsday by
POLISH MIJANCE PRESS LIMITED
1638 Bloor Slreet West — Toronto Ont Canada — M6P 4A8
f Telephones: 531-249- 1 531-249- 2
Sccoml chss mail rcflsirntion number 1673
- Orriclal Orpan of Tlie Polisli Aliiance of Canada '
"L Waurow — Chairman of tlie llonrd
Gustaw SłoilloftsM
W WtadjcaCisU — Sccretary
-- Mo part of tliis publication may be reproduced or transmitted
" in any form or by any means without permission
) — ——
PRENUMERATA
Roczna — $2500 Półroczna — $1600 Pojedynczy numer — 35(
Za granica: Roczna — $33 00 Półroczna — $2000
i
A JĘZYKA POLSKIEGO
- -- Za kilką dni we wszystkich szkołach powszechnych j średnich rozpoczną się normalne zajęcia Tysiące nauczy-ciel- i
przy stąpi do wykonywania swego niezmiernie trudnego
ale odpowiedzialnego zawodu Od wtorku 8 września na
wszystkich dziedzińcach szkolnych odżyje znany nam rados-ny
gwar rozbawionej dziatwy ożyją też gmachy szkól śred-nich
— rozpocznie się więc nowy rok szkolny
Dla tysięcy maluchów naszej prowincji będzie on po-czątkiem
ich edukacji dla innych tysięcy młodzieży końcem
})bovią7ku szkolnego i jednocześnie początkiem wyższej edu-kacji
Tak się to dieje każdego roku
Dla dzieci wielu grup etnicznych wśród nich polskiej
4w szczególności nowy rok szkolny oznacza coś więcej mia-nowicie
dodatkowe zajęcia w sobotnich szkołach i naukę ję-zyka
polskiego
Editor-In-Chi- cf
odparł: "Pro-szę
wyciągnąć własne wnios-ki"
Lazin jest pierwszym so-wieckim
dyplomata wyrzuco-nym
z Wielkiej Brytanii od
1971 W 1971 r 105 (stu pię-ciu!)
urzędników
zostało wyrzuconych z W
Brytanii związku z akcją
rządu brytyjskiego przeciw
szpiegom
Dla każdego dziecka tego małego i lego dorastającego
"jest to duży dodatkowy obowiązek bo jego wypełnienie od-bywa
się kosztem odpoczynku i koniecznej dla dziecka za-"ba- wy
na wolnym powietmi Ale tak musi być to winni na-leżycie
oceniać rodzice którym na sercu leży sprawa nauki
ich języka ojczystego polizebnej dla kontynuacji polskości
w tym kraju potrzebnej do zachowania naszej tożsamości
naiodowej dla naszycn kulturowych waito-'śc- i
z których jesteśmy dumni ą które składamy na wspól-nym
oltaizu tworzącej się narodowej kultury Kanady
Naukę języka polskiego prowadzimy od dziesiątków lat
po niedawna zajęcia takie odbywały się często w warunkach
całkowicie nic sprzyjających nauce a jednak były one pro-wadzono
i to najczęściej przez ludzi szlachetnych ludzi do-ceniających
potrzebę znajomości swego języka ludzi bardzo
oliarnych i uspołecznionych
Dzisiaj jest już zupełnie inaczej Potrzebę znajomości
języka swego narodu doceniły kanadyjskie władze szkolne
i przez to udostępniły nam i innym grupom etnicznym szkol-ne
gmachy publiczne w których nauczyciel polski może bez
Jrudu prowadzić swoje zajęcia Szkól języka polskiego mamy
rporo Istnieją one od dawna wszędzie tam gdzie mieszka
1 żyje giupa polska gdzie istnieją polonijne organizacje
Najlepiej stan szkolnictwa przedstawia się jednak w du-iyc- h
i tych największych skupiskach polonijnych W nicłi
czynnych jest sporo szkól w których naukę naszego języka
pobiera stosunkowo duża liczba polonijnej dziatwy
M
i Sądzimy iż naszych Czytelników' zaciekawi zestawienie
ile mamy polonijnych szkół ile w nich dzieci Jak się
z najpewniejszego źródła bo ze Związku Nauczy-cielstwa
Polskiego w Kanadzie którego siedziba mieści się
przy Zarządzie Głównym Kongresu Polonii Kanadyjskiej w
Toronto — liczba dzieci polskich uczęszczających na zajęcia
Robotnie jest stosunkowo duża ale też nie lak wielka jak
j)yśmy sobie życzyli
Na około 50-tysięcz- ną Polonię w Toronto (niektórzy
Iwieidzą iż jest nas tutaj ponad 60 tys ) — we wszystkich
szkołach będących pod opieką Kongresu para-fii
Związku Polaków w Kanadzie Związku Narodowego Pol-skiego
— łączna liczba dzieci w tych szkołach wynosi 1091
Jeśli porównamy to z innymi polonijnymi ośrodkami przyj-dzie
stwierdzić że w Toronto uczy się języka polskiego sto-sunkowo
duża liczba dzieci Naukę pobierają one w 5 szko-łach
i dwóch parafialnych w tych pierwszych
"uczy się 2br) dzieci w drugich — a więc parafialnych — 409
"dzieci
Ale to nie wszystko bo istnieją jeszcze szkoły którymi
'opiekują się organizacje: ZPwK Fundacja Reymontowska
i ZNPwK Pod opieką Związku Polaków i jego Fundacji
-- uczy się łącznic 380 dzieci szkoła Gminy 1 ZNP posiada
tylko 40 dzieci Tutaj musimy przyznać jak obrzymi ubytek
-- dziatwy nastąpił w ciągu kilku ostatnich lat Szkoła Gminy
1 ZNP była kiedyś jedną z największych i liczyła każdego
loku ponad 500 dzieci
Ze szkól związkowych największa jest w tej chwili
jbzkola Grupy 26 w Mississauga_ w "Której uczy się języka
'polskiego 250 dzieci
Uprzejmy Zwiąek Nauczycielstwa Polskiego poinfor-mował
nas także o stanie (w przybliżeniu) liczebnym w szko-łach
innych ośiodków polonijnych w Ontario- -
I tak: w Hamilton w dwóch szkołach jakie tam istnieją
juczy się KU dzieci w Oshawa — 130 w London — 120
?v Windsor — 150 w Brantford — 100 w Kitchener — 40
£w Builirglon — 25 w St Catharines — 115 w Oakville —
Jl2 i w Thunder Bay — 40 Razem więc w tych miastach
'naukę języka polskiego pobiera 732 dzieci
j[ Obecnie na piogu nowego roku szkolnego przekazuje-m- y
gorący- - apel czynników a więc Związku
Nauczycielstwa Polskiego wszystkich organizacji poloni-jnych
i samych nauczycieli aby rodzice zadbali o to niezmie-rnie
ważne zagadnienie i dopełnili moralnego obowiązku za-pisania
swojego dziecka do polonijnej szkółki Niech ono
Kam chodzi niech uczy się i poznaje obok języka ojczystego
[dzieje narodu z któiego się wywodzi i jego wspaniałą kul-[lur- ę
Bowiem znajomość ta jest każdemu z nas potrzebna
ri przydatna a jeśli chodzi o nasze dzieci tutaj wychowane
[czy nawet urodzone — będą nam za to kiedyś wdzięczne
t[
Sowieccy dyplomaci nudal cierpią
na manię szpiegowania
t Drugi sekretarz ambasady
tsowieckiej w Londynie Wik-lin
r Lazin został powiadomio-in- y
przez brytyjski Foreign
[Office że musi opuścić tery
torium brytyjskie w terminie
siedmiodniowym ponieważ
został uznany za "persona
[non grata"
R z e c z h i'k ministerstwa
spraw zagranicznych zapyla-ny
czy Lazin zajmował się
szpiegostwem
sowieckich
w
pielęgnowania
do-wiadujemy
Istniejących
kongicsowych
opiekuńczych
li '&W? Jl
Ds l-- jf iiłt u 0 -- jrf sV i1"-'- -'
' j gwftŻkMifc — il0fiieri2iiclti31 sierpnia 1001 f "'K -- -' Mfcrfft
Jnż Wojciech Krajewski
ZNACZENIE STOWARZYSZENIA TECHNIKÓW
POLSKICH W KANADZIE
(W 4Ó-LEC- IE JEGO ISTNIENIA)
1
Pojawienie się polskiego inży-niera
z uniwersyteckim wy-kształceniem
czy nawet techni-ka
z ukończoną średnia szkolą
zawodową na terenie społeczno-ści
polonijnej w Kanadzie na-stępuje
stosunkowo późno Nasi
pierwsi "inżynierowie" w Kana-dzie
jak sławny Gzowski nie
byli inżynierami w nowoczes-nym
lego słowa znaczeniu Po-siadali
osobiste zdolności prak-tyczną
znajomość robót budow-lanych
czasem wykształcenie
wojskowo-saperski- e a przede
wszystkim walory osobiste —
dużo inicjatywy i przedsiebior-eośc- i
To ostatnie często decy-dowało
więcej niż jakieś szkoły
czy nawet doświadczenie W cza-sie
pobytu Gzowskiego w Kana-dzie
przecież dopiero rodziła się
Politechnika Lwowska a Gzow-ski
równie dobrze mógł ucho-dzić
za dobrego prawnika jak i
liiynicra
Gdy wyższe uczelnie polskie
po pierwszej wojnie światowej
zic7ely piodukować zastępy pol-skich
inżynierów tych Kanada
nie potrzebowała o nich nie
wiedziała oni nie emigrowali z
Polski a Kanada przyjmowała
tylko imigrantów na rolo do
trzebienia lasu do bardzo pry-mitywnej
pracy i na bardzo pry-mitywnych
warunkach
Polski inżynier zjawia się ofi-cjalnie
w Kanadzie za zgodą
Rządu Federalnego w wyniku
wjbuchu drugiej wojny świato-wej
W roku 19-1- 1 zaczynają na-pływać
po upadku Francji gru-py
polskich inżynierów na wa-runkach
wyjątkowych głównie
na zapotrzebowanie przemysłu
vojcnnego w Kanadzie W tym
roku też powstaje organizacja
zawodowa pod nazwa: Stowarzy
szenie Techników Polskich w
Kanadzie
Założyciele tej organizacji
prawdopodobnie nigdy nie prze-widzieli
że bodą trawać 40 lat
aż do roku 1981 — bo więk-szość
z nich uważała swój pobt
w Kanadzie za chwilowy — na
okres wojny spodziewając się
wrócić po zwycięskiej wojnie
do wolnej i niepodległej Pol-ski
Organizacja i pobyt w Ka-nadzie
stanowiły dla nich 10-d- aj
praktyki i przygotowania
sic do odbudowywania oswobo-dzonej
ojczyzny Slalo się jed-nak
zupełnie inaczej Prawie
wszyscy zostali na stale często
już dośmiertnie w Kanadzie Dy-l- y
okresy załamania np w koń-cowych
latach czterdziestych i
na przełomie lat pięćdziesiątych
oiganizacja przechodziła kryzys
właśnie z racji zawodu że po-wi- ót
do Polski został niejako
zamknięty — tam iządził Stalin
Czy warto było mieć organiza-cję
której cel był w zasaJzie
nic społeczny a raczej tylko dla
utrzymania kontaktu towarzys-kiego
i na przetrwanie?
Organizacja jednak przebrnę-ła
ten niż ideowy Przyszli no-wi
ludzie — z powojennej imi-gracji
Autor tego ailykulu też
wtedy sic zjawił w Kanadzie
Organizacja zaczęła krzepnąć
ponownie Oddziały w Toronto
w Montrealu w Ottawie i w Sar-ni
znalazły nowe siły i
tiwaly i rosły i działały Biule-tyn
organizacyjny który już u-pd- dł
zaczął ponownie wycho-dzić
życie towarzyskie wśiód
lodiny technicznej zaczęło po-nownie
kwitnąć słynne bale re-prezentacyjne
nabrały kolorów
a wielu kolegów inżynierów nic-zwjk- lc
godnie brało udział w
piacy społecznej Polonii Kana-dyjskiej
i często zajmowało z
sukcesem najwyższe stanowiska
w jej organizacjach Stowarzy-szenie
równic godnie reprezen-towało
polskie tradycje inży-nierskie
wobec władz federal-nych
jak również wobec świata
technicznego w Kanadzie
1 tak doczekało się 40-lec- ia
swego istnienia w roku 1981 W
tę rocznicę i z tej okazji warto
się zastanowić jaką właściwie
' role to Stowarzyszenie odegrało
w życiu Polonii Kanadyjskiej i
jakie jest znaczenie tej roli
Przede wszystkim fakt zjawie-nia
się inżynierów polskich w
Kanadzie zmusił Rząd Federal-ny
do zajęcia nowego stanowi-ska
wobec imigrantów do Ka
nady W latach 1940 do 1946
pizepisy tyczące imigracji do
Kanady opierały się o zarządze-nie
"Pnvy Council" w Ottawie
(Rząd Federalny) datowane
jeszcze z 21 marca 1931 popra-wiane
w 1937 1944 i 1946 roku
Tylko brytyjski obywatel (Bri-tis- h
Subjcet) lub obywatel Sta-nów
Zjednoczonych najbliżsi
krewni osiadłych w Kanadzie i
rolnicy mający odpowiednie
fundusze mogli imigrować do
Kanady żaden inżynier — nic
obywatel brytyjski żaden czło-wiek
wykształcony — tylko imi-grant
na rolę fizycznie zdrowy
i mający pieniądze W roku 1941
jednak na warunkach specjal-nych
dla "war immigrants"
wpuszczono polskich inżynie-rów
z Francji udzielając im
tymczasowych wiz "for dura- -
tion"
i
Jak podaje inż L Medcrski
w Biuletynie z czerwca 1980 ')
p Henryk Harajewicz jako u-rzęd- nik
konsularny Poselstwa
Polskiego w Ottawie otrzymał
od swego przełożonego posła
Witolda Podoskiego zlecenie za-jęcia
się sprawą wynikłą z de-peszy
od gen Wł Sikorskiego
donoszącej o możliwości imigra-cji
600 polskich inżynierów i
specjalistów z Francji do Kana-da
i zatrudnienia ich w prze-myśle
wojennym Dzięki inter-wencji
p Harajewicza u p E
P Taylora i ministra C O
Hove'a uzgodniono wydanie wiz
polskim inżynierom w ambasa-dzie
kanadyjskiej w Libonie
skąd inżynierowie przybywali w
gi upach po 40— 100 osób
Wizy wydawano "for dura-tion- " tlko ale po roku 1946
Rząd Federalny odstąpił od do-tychczasowego
rozporządzenia
"Pnvy Council" i zaczął także
vj dawać wizy "for landed im-migrants"
dla inżynierów -- )
Osobiście przybyłem bez żad-nych
trudności do Kanady w
roku 1948 jako inżynier "land-ed
immigrant" chociaż to wciąż
nie było łatwe
W obliczu powyższego można
stwierdzić że polscy inżyniero-wie
przełamali tradycyjne zaco-fane
stanowisko władz federal-nych
uznawania poza Brytyjczy-kami
tylko imigrantów na rolę
Pc-- roku 1946 mamy wśród Po-lonii
Kanadyjskiej coraz częś-ciej
"landed immigrants" z wyż-szym
wykształceniem i z róny-ńii''za'woda- mi v'
Pi zez włączenie sie ze swym
doświadczeniem nabytym jesz-cze
przed wojną w Polsce w wa-runki
wojennego przemysłu in-żynicrowie-P-olacy
nic tylko wal-nie
przjcznili się do jego roz-woju
ale zdobyli poszanowanie
dla polskiej wiedzy technicznej
Wymagałoby to specjalnych
badań gdzie i jakie odnosił suk-cesy
polski inżynier i nie tu
jesPmiejscc na to Począwszy (od
przemysłu lotniczego i zbioje-nioweg- o
poprzez przemysł elek-tiotcchnicz-ny
komputery pa-piernie
przemysł chemiczny
budownictwo miejskie budowę
elektrowni — wszędzie od zara-nia
pojawienia się polskiego in-żyniera
w roku 1941 aż do dziś
spotyka się on z pełnym uzna-niem
Ten dorobek techniczny
był i jest reprezentowany przez
orŁUiizację — Stowarzyszenie
Techników i bez lej organizacji
i bez tego wkładu polskiego in-żyniera
w rozwój gospodarczy
Kanady cała Polonia byłaby o
wiele uboższa
Należy sobie zdać sprawę że
inżynieria polska w Kanadzie
miała w swej historii postać
nadzwyczajną w osobie Kazi
mierza Gzowskiego który zrobił
karierę nie tylko na polu tech-nicznym
ale też na polu gos-podarczego
rozwoju prowincji
Ontario zakładania organizacji
społecznych włącznie z osiągnię-ciem
najwyższych stanowisk po-bocznych
i uzyskaniu od kró-lowej
Wiktorii tytułu "Sir'a"
Stowarzyszenie Techników Pol-skich
było i jest odpowiedzial-ne
tym więcej za utrzymanie
tradycji polskiego inżyniera i
dobrze sic z tego w wiązało
Stowarzyszenie Techników
Polskich w Kanadzie jest orga-n'zac- ja
lechniczno-zawodow- a po-siadającą
obecnie pięć oddzia-łów:
w Calgary w Montrealu
w Ottawie w Sami i w Toronto
A oto jak pisze o pochodzeniu
nazwy tej organizacji obecny
prezes Zarządu Głównego inż
U Musioł'!):
"Czasem się zdarza w dysku-sjach
między kolegami a nawet
na zebraniach że w iiazwie
"Slowaizyszenie Techników Pol-skich"
jest krytykowane słowo
"techników" woleliby go zastą-pić
słowem "inżynierów"
Nazwa naszego Stowarzysze-nia
nie została przyjęta przez
przypadek ani nie powstała do-piero
w czasie drugiej wojny
gdy Stowarzyszenia Techników
zawiązały się w Wielkiej Bryla-mi
we Francji a także i tu w
Kanadzie Nazwa ta powstała
7nacznie wcześniej a to w roku
1898 gdy polscy inżynierowie
zdecydowali założyć w Warsza-wie
Stowarzyszenie Techników
Polskich a po tym przystąpić
do budowy Gmachu Technika
przy ul Włodzimierskiej 35
(obecnie ul Czackiego) Naz-wa
ta przetrwała aż do uzyska-nia
niepodległości w 1918 r a
po tym sie zachowała niezmie-niona
w czasie całego okresu
międzywojennego
Stowarzyszenie było najwięk-szą
organizacją inżynierów bo
łączyło inżynierów z całego kra
ju i miało w sobie wszystkie
sekcje specjalistyczne a miano-wicie:
mechaników elektryków
ladoweów chemików rolników
itd
Z wybuchem drugiej wojny
światowej poważna ilość inży-nierów
znalazła się poza kra-jem
Chcąc utrzjmać tradycję
technika polskiego zaczęli orga-nizować
Stowarzyszenia Techni-ków
Polskich w tych skupis-kach
gdzie ich było najwięcej
a to w Anglii we Francji- - a
po tym tuw Kanadzie Waito
sobie także uprzytomnić że wie-dze
inżynieryjną i tytuł dala
nam poli -- technika
Tych kilka słów niech posłu-ży
jako wyjaśnienie pochodze-nia
nazwy naszego Stowarzysze-nia"
U podstaw zakładania Stowa-rzyszenia
Techników Polskich w
Kanadzie w r 1941 zaciążyła
myśl że celem tej organizacji
jest jednak chwilowość jest
przetrwanie do powrotu do oj-c?yz- ny
Ta świadomość a prócz
tego i jej zawodowy charakter
wycisnęły piętno na losach or-ganizacji
Stowarzyszenie Tech-ników
przez cały okres swego
istnienia aż do dzisiaj chorowa-ło
i nadal choruje na pewne
ideowe rozdwojenie Właściwie
nie wie czy jest organizacją
społeczną czy nic Niby należy
do Kongfesu Polonii Kanadyj-skiej
bierze udział w Zjazdach
KPK ale 'codzienny żywot ogra-nicza
sie raczej do celów czysto
reprezentacyjnych do kontak-tów
?c światem technicznym Ka-nady
do utrzymywania życia
towarzyskiego
Organizacja inżynierów nale-ży
do Polonii i równocześnie
stoi na boku życia polonijnego
Nie angażuje się głęboko w to
życie nie ma aspiracji zbiera-nia
funduszów budowania swej
siedziby — jakiegoś domu
(wszelkie takie akcje nie wy-chodziły)
— ustalania stałego
stypendium łożenia większych
pieniędzy na cele społeczne By-wały
różne pi ogramy i pomysły
w tym zakresie ale szybko koń-czyły
się one niepowodzeniem
Nieraz próbowano dyskutować
n? ten temat zwoływano spec-jalne
zebrania też to urywało'
się Praca czysto społeczna w
ramach organizacji nie chwyta-ła
na dłuższy czas nigdy
W początkach istnienia orga-nizacji
ideowe nastawienie by-ło
bardzo duże tchnęło wprost
patriotyzmem Inż W Z Jar- -
micki szeroko to omawiał jesz-cze
20 stycznia 1945 ') Przy
Oddziałach Slow Techników po-wołano
Referaty Pracy społecz-nej
gdzie we współpracy z Po-lonią
podkreślano ważność łącz-ności
między Polonia a światem
kanadyjskim z myślą na każdym
ki oku o pomocy Polsce która
będzie w wyniku zniszczeń wo-jennych
bardzo jej potrzebo-wała
— Równocześnie jed-nak
Stowarzyszenie winno "uni-kać
na terenie Polonii wszelkiej
akcji która by była w sprzecz-ności
z programem oficjalnych
czynników kanadyjskich w sto-sunku
do jej obywateli" Sto
Troje zwłok znalazła poli-cja
Bi itish Columbia w wiel-kim
śledztwie w sprawie za-ginionych
dzieci Na wschód
od Vancouver w miejscowo-ści
Agassiz znaleziono nagie
zwłoki dziewczęce na przed-mieściu
Vancouver Rich-mond
zwłoki chłopca leżące
w buszu a poprzedniego dnia
w ub środę — zwłoki dziew-czyny
częściowo zagrzebane
w żwirowisku w Whistlcr na
północ od Vancouver
Poprzednio znaleziono już
trzy ciała Lista dzieci zagi-nionych
w okolicy obejmowa
warzyszenie wprost obawiało sio
mieszania w sprawy polonijne
głębiej bo według opinii człon-ków
STP istniał "stan wojen-ny"
między organizacjami polo-nijnymi
Tak więc członkowie
Stowarzyszenia zdają się brać
udział w życiu Polonii i nie
rozumieć jej życia społecznego
Mimo to STP lobi wdele Odczy-ty
herbatki manifestacje Kur-sy
Techniczne Uniwersytet Lu-dowy
itp Taka akademia 3 Ma-ja
w 1942 urządzona przez STP
zgromadziła około 200 osób a
zbiórka dała około $500 co
przekazano na pomoc Polakom
w Rosji Zdając sobie sprawę z
ówczesnej liczby Polaków w To-lont- o
i z wartości ówczesnego
dolara sukces to byl naprawdę
wielki Inż Z Jarmicki przyta-cza
dość dokładnie przykłady
licznych udziałów Stowarzysze-nia
w pracach polonijnych w
latach 1940 Ukoionowaniem
tej działalności niewątpliwie
byl wziost nasliojów i poczucie
wspólnoty polonijnej wynikiem
tego był Zjazd Polonii Kanadyj-skiej
w Toionto w dn 2 3 i 4
września 1944 i później powo-łanie
Kongresu Polonii Kana-dyjskiej
"Jako nie-Kanaclyjezy-
-cy
do Kongresu Stowarzyszenie
nie weszło" — bo inżynierowie
jako "nie-obywate-lc
kanadyjscy
nie powinni być członkami Or-ganizacji
v Polsko-Kanadyjskic- h"
Dziwne doprawdy to podej-ście
i gianiczące z ignorancją
rzeczywistości polonijnej gdzie
w tych czasach dziesiątki jeśli
nic setki Polaków — imigran-tów
ze wsi nie było jeszcze oby-watelami
ale może tym więcej
ochoczo tworzyło Związek Pola-ków
czy Związek Narodowy
czy inne — tworzyło zorganizo-waną
Polonię Ciekawy to lemat
do rozważania Takie podejście
polskiego inżyniera do spraw
polskich i polonijnych w Kana-dzie
było często i nadal jest
przeszkodą w rozwoju Stowarzy-szenia
Z jednej strony to po-dejście
wyłaniało nowoczesnych
"Gzowskich" — znanych ze
swych stanowisk 'w' świecie mię-dzynarodowej
i kanadyjskiej
techniki — ludzi któizy jednak
jak "Sir Casimir Gzowski" za-pominali
na starość języka pol-skiego
i zrywali z polskością
z drugiej odtrącało społecznie
nastawione jednostki które nie
chciały należeć do organizacji
"aspołecznej" jaką wydawało
sic im STP i należały np do
Stowarzyszenia Kombatantów
Związku Polaków lub innych or-ganizacji
' Reasumując powyższe można
stwierdzić że Stowarzyszenie
Techników przez cały czas swe-go
istnienia współpracowało z
Polonia pomagało jej ale rów-nocześnie
było na społecznym
marginesie samej Polonii Na- -
wet gdy zdecydowało się nale-żeć
do Kongresu to jako orga-nizacja
nie angażowało się za
bardzo w sprawy polonijne No
cóż Polonia jest zi ónicowana
Tworzywem Polonii była polska
wieś a nie inteligencjo Czy
mieliśmy jakąś organizację pol
skich lekarzy czy adwokatów w
Kanadzie albo piofesorów uni-wersytetu
przecież dosyć licz-nych
i mających rzeczywiście
duże możliwości na zorganizowa-nie
się? Nie Zawodowa organi-zacja
"Kupców i Przemysłow-ców"
była baidziej uspołecznio-na
niż Stowarzyszenie ale osiąg-nęła
dużo mniejsze rezultaty
Należy więc mimo pewnych bra-ków
społecznych uznać z punktu
widzenia polonijnego Stowarzy-szenie
Techników Polskich w
Kanadzie za organizację zasłużo-ną
i pozytywną dla Polonii Ka-nadyjskiej
(Dokończenie nastąpi)
ła 9 nazwisk Znaleziono cia-ła
trojga
Pod zarzutem morderstwa
pierwszego stopnia aresztowa-ny
został Clifford Robert 01-so- n lat 41 pracujący na wła-sny
rachunek robotnik bu-dowlany
z Coquitlam Olsona
oskarżono o zamordowanie
14-lctni- cj Judy Kozma której
nagie zwłoki pokryte były
licznymi ranami kłutymi 01-so- n
oskarżony jest też o prze-stępstwa
seksualne i prowa-dzenie
wozu w stanie nie-trzeźwym
Został skierowany
na badania psychiatryczne
do i8 września
Odkryto zwłoki nowych ofiar
w British Columbia
I Z KANADY
RCMP NAKRYŁA
PRZEMYTNIKÓW
W czwartek ' ub tygodnia
RCMP aresztowała w Mon-trealu
czterech mężczyzn na
sumieniu których ciąży prze-myt
ogromnej ilości bo 450
kg haszyszu w proszku war-tości
ponad $6000000 Ładu-nek
ten przemycony został do
portu montrealskiego z Be-jrutu
(Liban) przez jeden z
portów USA Aresztowanie
przemytników nastąpiło po
dokładnym ustaleniu iż ci a
nie kto inny są odpowiedzial-ni
za przemyt Należy tutaj
dodać' iż na trop tej szajki
i ich ładunku naprowadzili
kanadyjską służbę celną ich
amerykańscy koledzy Reszta
już należała do sprawnie dzia-łającej
RCMP
SZKODNIKI DEWASTUJĄ
KANADYJSKIE LASY
Stacja ochrony lasów w
Sault Ste Marie podała ostat-nio
że gąsienice-szkodnik- i
stanowią ogromne niebezpie-czeństwo
dla lasów północno-zachodni- ej
części Ontario
Według ostatnich obliczeń tej
stacji około 60% lasów sos-nowych
czyli miliony metrów
kubicznych materiałowego
drzewa zostało zniszczone
przez szkodniki od 1967 r
Największe zniszczenia w
drzewostanie iglastym pół-nocnych
terenów czynią co
roku gąsienice które wylęga-ją
się na świerkach One to
każdego roku — twierdzi to
źródło — niszczą ponad 10
miliardów (!) metrów kubicz-nych
dobrego materiałowego
drzewa Dewastacja ta jest
tym groźniejsza że robactwo
to przenosi się powoli i na
terytoria zimniejsze a więc
do Manitoby i nawet na lasy
w Northwest Territories
Wszystko więc wskazuje na
to że czynniki rządowe win-ny
przystąpić już dawno do
akcji prewencyjnej gdyż w
przeciwnym razie nasze og-romne
terytoria leśne staną
się w niedługim czasie pastwą
robactwa leśnego
NIE BYŁ ZAPROSZONY
Min John Munro minister
do spraw Indian znalazł się
w kłopotliwej sytuacji kiedy
przybył w ubiegły wtorek 25
hm do Saskatoon na XII do-roczny
zjazd the National In-dian
Brotherhood na który
nie był wcale zaproszony Or-ganizacja
ta skupia w swoich
szeregach ponad 300000 In-dian
Kanady Jak oświadczył
piezes tej wielkiej organiza-cji
min J Munro znalazł się
przypadkiem w tym mieście
zaproszony ale przez miejsco-wą
organizację Indian którzy
w tym samym czasie co wal-ny
zjazd mieli swoje spotka-nie
ZAKOŃCZENIE STRAJKU
W VANCOUVER
I YICTORIA
Krótki bo trwający zaled-wie
kilka dni strajk pracow-ników
komunikacji miejskiej
w Vancouver i Victoria za-kończył
się podpisaniem no-wej
dwuletniej umowy zbio-rowej
którą członkowie
związku zawodowego the
Amalgamated Transit Union
ratyfikowali głosując za w
52 procentach
Nowy kontrakt daje 2500
pracownikom tych miast pod-wyżkę
płacy o $155 na godzi-nę
co wyniesie np dla me-chaników
$1658 na godz a
kierowców $1437 na godz
FARMERZY OTRZYMAJĄ
WYRÓWNANIE STRAT
Rzecznik rządowej agencji
the Agricultural Canada o
świadczył że do wszystkich
farmerów prowincji preryj-nyc- h
Rząd Federalny roz-pocznie
z dniem 1 września
br wysyłać czeki jako rekom-pensatę
za poniesione straty
z powodu trwającego embar-ga
na wysyłkę zboża kanadyj-skiego
do Związku Sowieckie-go
Jako pierwsze wysłane zo-staną
czeki za niesprzedany
owies Łączna ich suma wy-niesie
$1000000 Pełne od-szkodowanie
dla farmerów
wyniesie $68000000 i pokry-wać
będzie straty w niesprze-dany- m
ziarnie w okresie od
4 stycznia do 31 lipca 1980 r
WADLIWA OBSŁUGA
FIRM PRYWATNYCH
Kierownik głównej poczty
w Ottawie oświadczył iż
przedsiębiorstwa zajmujące
się doręczaniem wszelkich
pizesyłek a wynajęte podczas
42-dniowe- go strajku pocztow-ców
— bardzo źle wypełniły
swoje obowiązki Pomijając
dowiedzione im fakty wyrzu-cania
przesyłek na zamiejskie
śmietniska pracownicy tych
firm kurierskich zostawili ca-le
stosy przesyłek pocztowych
w pomieszczeniach recepcyj-nych
wielkich domów aparla-mentowyc- h
nie trudząc się
wcale o ich dokładny rozdział l
do skrzynek adresatów Poza r
tym wiele tego rodzaju waż-nej
poczty zostawiane było
pod złym adresem przez' co
właściciele domów setki ta-kich
przesyłek (zawierają-cych
najczęściej rachunki i
inne zobowiązania płatnicze)
zwracali poczcie lub leżały
one przez cały czas trwania
strajku
PRZESZKOLONE
OBSŁUGI POGOTOWIA
ZDAJĄ EGZAMIN
Na terenie Vancouver i w
Victoria w służbie pogotowia
ratunkowego (ambulansy) za-trudnione
są vyłącznie te oso
by które przeszły parotygo-dniow- y
specjalny kurs lekar-ski
pozwalający im na czy-nienie
takich zabiegów które
do niedawna mógł udzielić
jedynie lekarz Ta metoda jest
bardzo pożyteczna i służba ta
zdaje egzamin ratując wicie
żyć ludzkich
Słuszność zastosowania me-tody
dokształcania przez służ-bę
ambulansów pogotowia
ratunkowego potwierdza kie-rownictwo
the Canadian Me-dic- al
Association Według o- -
świadczenia dr P Ransforda
przewodniczącego the Emer-genc- y
Health Services w Bry-tyjskiej
Kolumbii przez prze-szkolenie
medyczne członków
ambulansów — zdołali oni w
ciągu ubiegłego roku urato-wać
życie ponad 100 osobom
które dostały ataku serca czy
też w innych przypadkach na-głego
zachorowania a przede
wszystkim na skutek tak bar-dzo
licznych wypadków samo-chodowych
w których śmierć
ich ofiar jest bardzo częsta
Jedynie znajomość zastosowa-nia
natychmiast skutecznych
środków — co właśnie po-winna
czynić służba pogoto-wia
ratunkowego — może u-rato- wać
wiele osób
Wypowiedzi te jak gdyby
sugerują iż tego rodzaju
pizeszkolenie medyczne win-no
obowiązywać we wszyst-kich
prowincjach i miastach
Kanady
NADZIEJA NA RYCHŁE
ZAKOŃCZENIE STRAJKU
W STELCO
Trwający od ponad dwóch
tygodni strajk robotników
największych kanadyjskich
zakładów stalowni Stelco Co
w Hamilton w których zatru-dnionych
jest 12500 robotni-ków
oraz w kilku mniejszych
zakładach należących do tej
samej centrali — może się
wkrótce zakończy
Jeśli czwartkowe (27 bm)
głosowanie 3500 robotników
a więc hamiltońskich nad
proponowanymi warunkami
nowego kontraktu da pomyśl-ny
rezultat — strajk będzie
zakończony w najbliższych
dniach
Początkowo związek zawo-dowy
the United Steelwor-ker- s
of America żądał pod-wyżki
$723 na godz w okre-sie
trzyletniego kontraktu
podczas gdy dyrekcja zakła-dów
oferuje $678 na godz
na ten sam okres trwania
kontraktu
Obecna przeciętna stawka
godzinna w hamiltońskich za-kładach
wynosi $1040 na go-dzinę
)
LUDNOŚĆ KANADY
Jak podało ostatnio Dominial-ne
Biuro Statystyczne lud-ność
Kanady wynosi ohecnic
24189000 osób co oznacza
wzrost populacji o 5Tc w sio- - l~
sunku do ostatniego spisu lud- -
ności w 1976 r
To samo źródło stwierdza iż
obecny stan ludności naszego
kraju jest mniejszy niż przewi-dywano
Jeśli chodzi o prowincje to
w Nowej Fundlandii mieszka
585800 osób w Princc Edward
Island — 124300 osób w No-wej
Szkocji — 857100 w New
Brunswick — 170600 w Que-bc- c
— 6340000 w Ontario —
8624900 osób w Manitoba —
1031000 w Saskatchewan —
979700 w Alberta — 2160400
w Brytyjskiej Kolumbii
_ — y 2710600" osób i w Northvest
Territories — 43200 a na Yu-kon- ie
— 21900 osób