Zwilazkowiec Alliancer, March 29, 1936

              iftffofonicaja: _ JZWlZgOWPE 3IARZEC!4 (MAJtCH) 29: — flSŚft
iw imma— m
T
--s&f
Tm
fi
111H"?i
Łl?l ifl
Mff
S rj'iŁU3
iKB
f
3ł
SPfTf
fi- -
itr
1PP
? P"Jf © o
TRAGICZNA WYCIECZKA
SZKOLNA
We wtorek około godz 10 rano
w Brześciu n Bugiem wydarzyła
się katastrofa samochodowa
Przebieg tragiczntego wypadku
byl następujący: młodzież szkol
na II-gi- ej klasy szkoły powszech-nej
Nr l„ w liczbie 45 dzieci pod
nadzorem nauczycielki p A Du-dzińskiej
wybrała się samocho-dem
ciężarowym na wycieczkę do
wsi Kotelnia W drodze powrot-nej
już w obrębie miasta na uli-cy
Jagiellońskiej spadło jedno z
kół samochodu wskutek czego sa
mochód przepełniony dziatwą
przewrócił się Pięcioro dzieci zo
stało dotkliwie poturbowanych
10-let- ni Eugeniusz Wilczyński po
niósł śmierć Większość dzieci u-le- gła
pokaleczeniu
f
UKZEDOWE BEZROBOCIE
Według urzędowego wykazu
po dzień I5-g- o lutego t r było za
rejestiowanych w biurach pośred
nictwa pracy ponad 482 tysiące
bezrobotnych w Polsce
Jeden z posłów rządowych po-wiedział
niedawno bez ogródek
na komisji sejmowej że mamy
w tej chwili 1 miljon 400 tysięcy
bezrobotnych nie licząc kilku
miljonów pół i ćwierć bezrobot-nych
na wsi tylko nie wszyscy są
zarejstrowani
"Urzędowe" więc bezrobocie
jest tylko cząstką rzeczywistego
bezrobocia trapiącego Polskę
ZAKAZ UŻYWANIA KOLB
Główna komenda Policji Pańs
stwowej wydała policjantom za-kaz
używania kolb karabinowych
przy rozpędzaniu tłumów Za zni-szczenie
kolby wskutek postępo-wania
niezgodnego z instrukcją
będą policjanci odpowiadać pie-niężnie
Zakaz to słuszny i uznania god-ny
albowiem kolby policyjne zbyt
często w ostatnich czasach wcho
dziły w ruch Nie wiadomo jednak
czy zakaz powyższy podyktowany
został troską o całość kości obywa
teli czy o całość kolb karabino
wych ? 1
UMORZENIE ZALEGŁYCH
PODATKÓW
Ministerstwo Skarbu wydało za
rządzenie na podstawie którego
mają być umorzone zaległości po
datkowe nie przekraczające 400
zł a pochodzące z wymiaru na
rok 1932 i lata poprzednie Umo-rzenia
dokonać mają same urzę-dy
skarbowe nawet bez wniosku
podatnika Oczywiście w razie ko
nieczności trzeba się upomnieć!
W ten sposób umoTzone być
mają zaległości w podatkach:
gruntowym dochodowym mająt-kowym
od nieruchomości itd
Z dniem 1 marca winny były
urzędy skarbowe zaniechać ścią-gania
owych zaległości przez egze
kutorów
Zdaje się iż na wsi nie wielu
będzie takich którzy skorzystają
z tego umorzenia albowiem chło-pom
nie czeka się tak długo ze
ściąganiem podatków
FOKI NA POLSKIEJ! MORZU
Wielkie stado fok opuszczające
już Bałtyk na wskutek ogólnego
ocieplenia i płynące do Antarkty
dy wpadło na wystawione przez
rybaków helskich sieci pod Jastar
nią Foki pożarły większość ryb
lecz część ich w liczbie 10 sztuk
zaplątała się w sieci tak że w sku
tek braku powietrza zginęła Ryba
cy z sieci wydobyli żywcem tylko
jedną fokę którą do czasu prze-słania
do jednego z ogrodów zoo-logicznych
ulokowano w willi
"Zdrowie" w Jastarni Pozostałe
9 sztuk fok o wadze od 1 i pół
cetnara do 2 i pół wzięli rybacy
jako swą cenną zdobycz ze wzglę
du na futerko oraz wartościowy
tran
¥
KATASTROFA POCIĄGU
TORPEDY
Na stacji kolejowej w Grodnie I
2&4vC-- & -
PnkbiPi 1 MOWA POLSKA
Aw2il4 H O ' % jj— ►— — — — — —+— —i- - — — — —
wa Pociąg - torpeda który wy-ruszyć
miał o godzinie 830 do Wil
na najechał na stojący na torze
pociąg zbiorowy przyczem wagon
pociągu torpedy wypadł z szyn
W pociągu zbiorowym rannych
zostało 6 osób Ciężko ranna zosta
ła posługaczka kclejowtf o nhj
ustalonem narazie nazwisku
Pierwszej poraocj' rannym u-dzie- liło
ambulatorjum kolejowe
STRASZNY WYPADEK
NA KOPALNI
W godzinach wieczornych wy-darzył
się jia kopalni Lech w No-wej
Wsi śmiertelny wypadek któ
remu uległ starszy górnik Wiktor
Jaworski Jaworski jadąc wagoni
kiem poruszanym prądem elektry
cznym dotknął drutu ślizgowego
o silnem napięciu tak nieszczęśli
wie że poniósł śmierć na miejscu
Osierocił żonę i czworo dzieci
JAK ROŚNIE OBCIĄŻENIE
PODATKOWE
Instytut naukowy w Puławach
dokonał ciekawych obliczeń któ-re
wykazują jak z biegiem czasu
rośnie obciążenie podatkowe w
rolnictwie przeliczone na kilogra
my żyta
I tak — obciążenie 1 morgi zie
mi wynosiło
w r1907 — 9 i ćwierć kg żyta
w r mza — vi kg żyta
w i 1932 — 42 kg żyła
Dziś wynosi obciążenie jeszcze
więcej gdyż ciężary wzrosły a
ceny żyta spadły
% N KATASTROFA
POD KLIMONTOWEM
Na przejeździe kolejowym pod
Klimontowem wydarzyła się kata
strofa kolejowa
Przejeżdżający pociąg towaro
wy najechał na samochód osobo
wy po
Samochód wleczony nalczCsto
przestrzeni około 100 metrów i zo
stał rpzbity doszczętnie
Szofer i pasażer odnieśli
rany i przewiezieni zostali do
szpitala w Sosnowcu gdzie doko-nano
na nich natychmiastowej o- -
peracji
TAJEMNICZY WYPADEK
OKRADZENIA LISTONOSZA
AV Kaliszu zdarzył się fakt o-kradz- enia
na poczcie jednego z
listonoszów pieniężnych tuż
przed jego wyjściem na miasto
W niewytłumaczony sposób
znikło mu z torby pocztowej 6-2- 00
zł Gmach pocztowy został na
tychmiast zamknięty przez poli
cję która dokonała
wszystkich obecnych
nie znaleziono
jp
V
rewizji u
Pieniędzy
NADUŻYCIA W SADZIE GltODZ
WE WRZEŚNI
Przed kilku dniami aresztowa-no
b naczelnika sądu grodzkiego
we Wrześni Teofila Stachowskie
go pod zarzutem przywłaszczenia
około 14 tysięcy złotych z sum de
pozytowych sądu we Wrześni
Jednocześnie aresztowano se
kretarza sądu Antoniego Ktoszyń
posądzonego o współ
udział w tern przestępstwie
TAJEMNICZE ZABÓJSTWO
Jakiś nieznany osobnik pozba
wił życia wystrzałem z rewolwe-ru
Józefa Markowskiego w Miku
licach pow śniatyn Kula trafiła
Markowskiego w kolkę i
zgon nastąpił momentalnie Tło
zabójstwa nie zostało ustalone
Policja prowadzi dochodzenia
+ if
DWIE MIARY
Zmuszanie robotnic do nierzą-du
lub uległości różnym przełożo
nym jak pn majstrom jest obja-wem
częstym Zwłaszcza w okre-sie
tak ciężkiego kryzysu różni
łotrzy mają pole do wywierania
presji groźbą zwolnienia względ-nie
nie przyjmowania do pracy
Przed Sądem Okręgowym w Ka
ł towicacn siawai- Ak ugustyn K z
Nowej Wsi oskarżony o zmusza
nie robotnic do uległości grożąc
im razie nieposłuszeństwa [godzących
Kulę ziemską zamieszkują prze 'mi nie znając jego konstytucji i
różne narody które różnią się od
siebie rasą kolorem skóry i języ
kiem czyli mową Każdy naród
cywilizowany pielęgnuje kult ję-zyka
swej narodowości Nawet
plemiona dzikie mają własne na-Tzec- za
wymowy
My Polacy — jako naród cywi
lizowany mamy swoją kulturę
słowiańsko polską którą się chlu
bimy! Mamy polskim
perły literatury i poezji niezrów-nanych
i nieśmiertelnych wiesz-czów
mistrzów pióra! Zwłaszcza
osiemnasty wiek niewoli i
depotyzmów zaborców którzy sro
motnie rozdarli nasz kran a na-ród
gnębili — tak wyśpiewany i
taką mazajką wymalowany i
tak męczeńską krwią zaznaczony
przez naszych wielkich w naro-dzie
kapłanów znicza narodowe-go
jak J Słowacki A Mickiewicz
M Konopnicka i wielu innych że
język polski stał się najmodlitew-niejszy- m
pacierzem i gromem co
błyska! Zaś J Łuszczewska "De-otyma"
jakże pięknie pisze o na-szej
mowie gdy mówi: Skarbie
wieków polska mowo Tyś Świą-tynią
marmurową — Tyś jutrzen
ką purpurową! Tyżeś lutnia jest
spiżowa Tyś jest czara brylanto
wa Gdzie młódź usty spragnione-m- i
Pije miłość polskiej ziemi"
Taka to prastara piękna i prze-bogata
jest nasza mowa polska
Nic dziwnego że za tę mowę na
wet dzieci cierpiały katowane
przez Niemców Wrześni Za pol
ską mowę w wyższych uczelniach
Moskal satrapa pędził w lody Sy
biru kwiat młodzieży studenckiej
najszlachetniejszych rodzin pol
skich Nasz rycerski naród polski
jest zwany przedmurzem chrzęści
-- aństwa i obrońcą cywilizacji
My potomkowie rycerskiego naro
Skutki zderzenia były strasz-- 1 au rozrzuceni całym świecie
ne był sami ™e doceniamy zasług
cięż-kie
KIM
skiego
arca
dla ludzkofcci naszych szlachet--
nych przodków często zmieniamy
swe piękne nazwiska że gdy się
który z nas czemś odznaczy nikt
nie wie że to Polak Zapominamy
nawet naszej mowy ojczystej i nie
doceniamy należycie tej wolności
językowej w Kanadzie I tak w
naszych domach mowa nasza sta
je się jakąś mieszaniną gwarową
Taka to już nasza natura gdy
nam co przemocą zabraniają to
gotowiśmy na śmierć i życie bro-nić
tego! Lecz tak po dobremu te
go szanować i cenić nie umiemy
Daleki jestem ażeby być prze-ciwny
mowie tego kraju który
jest nam najlepszą Matką przy-braną
owszem kochajmy i ucz-my
się języka tego kraju bo jak-że
moglibyśmy szanować kraj
nie znając jego historji jakże mo
glibyśmy być dobrymi obywatela
nieniem z cegielni
Zgłaszającym się do pracy mło-dym
kobietom stawiał jako wa-runek
utrzymanie z nim stosun-ków
"bliższych"
Sąd po przeprowadzeniu roz
dzie darował mu połowę
kary
Ą
Gwałciciel i uwodziciel wyszedł
I obronną ręką
Przed Sądem Okręgowym w
Chorzowie na Górnym śląsku
stawał Ryszard Jaskulnik Lgiew--
nikoskarżony o kradzież portmo
netki z wartością złotych na
szkodę Włodarczyka Jaskulik
stawiał opór władzy i znieważył
posterunkowego w czasie areszto
wania Sąd skazał go na karę 1-- go
roku i miesięcy więzienia
Wierny jakiej nędzy żyje lud
ność robotnicza na śląsku Prze
szło 100 tysięcy bezrobotnych ska
zanych na głód i poniewierkę
Taki Jaskulik gdyby miał pra-cę
nie znalazłby się ławie
Ale człowiek zmu-szający
kobietę do uległości to
już zbrodniarz dla którego nie
może być żadnych okoliczności ła- -
wydarzyła się katastrofa kolejo- - w swoi
w języku
wiek
w
praw? Lecz ty młodzieży tu uro
dzona pij z tej czary brylantowej
miłość i piękno mowy twego naro
du!
Dzisiaj młodzież pragnie być
wykształconą a cóż to za wy-kształcenie
umieć tylko jeden ję-zyk?
Toć każdy nawet z dzkich
plemion szczep mówi swym języ-kiem!
— A któryż język jest
łatwiejszy do nauczenia się niż
język rodowy? A do tego godność
osobista jako potomków narodu
kulturalnego wymaga od nas aby
śmy znali i kochali swoją mowę
ojczystą Czytaliśmy w gazetach
że jeden z kadetów wojskowych o
wybitnie brżmiącem polskiem na-zwisku
został wezwany przed
swego komendanta Lecz niestety
ów komendant usłyszał odpo-wiedź
od naszego polskiego kade-ta
że nie umie po polsku! Cóż do
stał pochwałę? A może poklepa-nie
poramieniu że jest sto procen
towym kanadyjczykiem? — Nie
komendant powiedział mu te sło-wa:
— Szkoda że nie umiesz po
polsku! — Jak się pan kadet czuł
wówczas?
Młodzieży polskiego pochodze-nia
Czy pozwolisz ażeby cię in-ni
wyręczali w języku twoich oj-ców
i sławnych bohaterskich
przodków? Czy naprawdę nie za-bije
ci serce żadnem glębszem u-czuc- iem
na dźwięk polskiej mo-wy?
Chociaż Ty która pobierasz
wyższe nauki umiej ocenić pięk-no
i kulturę skąd Twój ród!
W Polsce już od kilku wieków
posługiwano się innemi językami
ponieważ w onczas piśmiennict-wo
nie stało jeszcze na takim po
ziomie jak obecnie Po przyjściu
chrześcijaństwa na dworach kró
lewskich i znakomitych panów
używano język łaciński zaś w wie
ku XVII i XVIII francuzczyzna
rozpanoszyła się do tego stopnia
po domach i dworach panów pol-skich
że nie znanie języka fran-cuskiego
uważane było za prosta
ctwo i nie można było należeć do
elity towarzyskiej! My Polacy ma
my bowiem wielkie zdolności nau
kowe i bardzo lekko przyswaja
my sobie języki innych narodów
Oby w naszych domach polsko-kanadyjski- ch
chciano się posłu-giwać
naszym przepięknym języ
kiem polskim Lub gdy już nie
tak na co dzień po krajowemu to
w święta i na zebraniach towa-rzyskich
postanówmy mówić po
polsku zwłaszcza gdy między na
mi niema innej narodowości
A więc kto chce należeć do t
zw "elity" niech się uczy po pol
sku bo mowa polska jako mowa
skąd nasz ród — jest najcudniej
brzmiącą muzyką i najdoskonal-szą
pieśnią bożą!
Część kobiet pracujących nie
ma wielkiego znaczenia w dzisiej
szych warunkach
BEZROBOTNI W KUTNIE
W Kutnie pozostaje bez pracy
-- -- ' nnr "_ ~A t_ V _ -- _ ♦ prawy skazał p K na łączną Ka-- 1- zarejesirowanycn rooomi-r- e
I-- go roku wiezienia Na zasV-kó-wf żywicieli rodzin Z tej licz
amnestji
2
P
6
w
na o-skarżo- nych
V 703 rodziny korzystają z zasił-ki
w doraźnych Funduszu Pracy
a tvlko 142 rodziny otrzymują za
siłlc ustawowe
Są to cyfry oficjalne Pozatem
jest około 150 rodzin starszych
wiekiem robotników których
przed kilku laty wyrzuciła wieś i
którzy nie znajdując w mieście
pracy również wracają co roku
na okres kilku czy kilkunastu ty-godni
w okresie pilnych robót pol
nych r wieś i tam pracują doryw-czo
Ci robotnicy nie podlegają re
jestracji a jednak są także bez-robotnymi
Do tego dochodzi jesz
cze 100 tysięcy rodzin pobierają-cych
zasiłki z tytułu opieki społe
cznej Ogółem trzeba liczyć że o--
koło 400 osób w Kutnie głoduje
Zarząd Miejki zmusza robot
ników głodnych i często bez nale
żytego przyodziewku — do odro-bienia
trzech dni
Zrozpaczeni robotnicy — wobec
katastrofalnego położenia w ja
kiem znajdująsię wraz z rodzina
mi — domagają się wydatniejszej
pomocy ale jak dotąd bezikutecz
nie
POWIEŚĆ
Winien I
(Dalszy Ciąg)
JAN REYTAN
Porękowski stwierdził że w najbliższym czasie m powstać stowarzyszenie uleczonych "Zarazek Pawfo
i Szawlów" którego członkami mogliby być biedni i J
gaci ludzie ze wszystkich warstw społecznych za dów i stanów bez różnicy płci wieku wyznania i naro dowości Dopiero wtedy walka z alkoholizmem sta©
się czemś istotnie poważnem czego nie wolno będzie k
gatelizować jak nie wolno byłoby bagatelizować tv
KtorymDy uuaio się uieczyc z uąuu z rana ciała i ]& chciałby uświadamiać zdrowych jak się należy bronli
przed tą zarazą jakie są pierwsze objawy jak jej moży
uniKliąc l juk się a iuej inuLua anuLcme uieczyc
Tylko wtedy dotychczasowa walka z alkoholizmtcBj
wejdzie w zupełnie nową fazę i przestanie być poboaJp
życzeniem garsm aostynemow uKryiycn w swych ideo--l wvch oKopacn jnic Dowiem nie aziaia z taKą siła naJ
ODrazmę iUUZKą jiic luk nie p-iemm-y
wa i nie uonnrj
jak żywy przyKiaci
Niesłychanie trudną misję założenia takiego zwiazH
musi spełnić ktoś z uleczonych kto przegryzie rozumet
i sumieniem maskę ialszywego wstydu
Z zachwytem nieraz słuchałem Porękowskiego gdj
j"OZvijai swują iuec niuia nu się wyuawaia wzniOSia
sziacnetną lecz prawie nieziszczamą
Można i należy nie zgadzać się ze stu różnemi twierJ
dzeniami Machiavela lecz jeśli chodzi o ideową walkj
trzeba się zgodzie z jego mądrem powiedzeniem: "Prci
rocy bez broni ginęli"
Profesor M postanowił ze zatrzyma mnie w zakli
dzie jeszcze miesiąc a więc trzeba będzie spędzić tu B'
że Narodzenie Teklunia miała naturalnie mnie odm
dzić Tęskniłem nie wypowiedziani za Kaziuniem Nu
mogłem byc sam ze swemi myślami lecz krępowałem r
weiść do separatki Porękowskiego który czytał Bert:
sona "Ewolucję twórczą" przyniesioną któregoś dim
przez Teklumę jako jedną z ocalałych i ulubionych nr
ich książek
Miedzy innemi był w klinice niejaki Nasonow Rosji
nin inżynier-chemi-k Przywieziono go w białej gorac
ce o dzień wcześniej ode mnie Nie lubiłem go lecz żal
walem Straszne 'przeżycia wpędziły go w alkaholizt
Zamordowano mu żonę kiedy się przekradał z Rosji i
Finlandji Byli szczęśliwi ledwo się pobrali Bardzo
kochał trafił potem do Polski W Warszawie otwórz
do spółki z jednym ze swych ziomków małą fabryke n
rooow i przetworów cnemicznycn świetnie mu posze interes Zarabiał około dwóch tysięcy złotych miesięi
me Z tęsknoty za zoną począł pic po trochu potem co
więcej aż się rozpił do białej gorączki — Powiada
mnie pewnego razu:
' — Nie mogę pana zrozumieć Co się stało że pana
ciaemie już do wódki? Słyszałem jak pan mówił to pr
sorowi M Jabym zdaje się duszę djabłu sprzedał bj
aiostac iDUjteinKę wooiki i unzy pa_ nu się_ wyc]i_aie ze pa„usi_j!- -
pełnie uleczy? Nigdy! Kto wpadł w alkoholizm teinvc:
smej czy pozmej wróci do swego nałogu
Jak się stąd wyrwę odrazu wypiję butelkę spirytaBbe
(Jliocizę tu z Kąta w Kąt i czuję ze mogę zwarjowac j
mi wypadnie pozostać w tern otoczeniu dłużej mz ra
siać
— Niech nan nie atrzv na mnie tak Doeardliwie
dodał — Jeszcze się spotkamy z panem przy szklani
wódki Przekona się pan "Góra z górą się nie schodzą
mówi przysłowie ale pijak z pijakiem napewno laK
nie Trzos!
Nagle ktoś delikatnie zapukał do separatki
wo nie chętnie odpowiedziałem "proszę" mysz
właśnie Nasonow lecz pomyliłem się Obejrzawszy
zobaczyłem Porękowskiego wchodzącego z moją ksu
ką w ręku
— Witam witam drogiego profesora — zawołałem
pnrlnćma Afirćininin 4n fn Tocrmrmr riiL'fł nłiv 1TH SfHł
Mm
iuuujvii AiAioittiviii łv iu lliwuiiuil MUi'i HI
teorje wykładać więc się nie odzywałem Zagląda!
przed godziną przez "judasza" pańskiej PłL-laz-i
ale pan czytał w skupieniu choć w sąsiednim P0fLwyC
biedny Pietrow grał namiętnie swoje "tutti frutti"
glebym z panem mówił a raczej słuchał pana uwaznw
ja Jakże się cieszę znowu porozmawiamy Zbliżają ye
swieta Wimlia Boże iaki smutnv będzie nasz opiaiada
— Ukońezvłem włnśnie pzvtnnip nańskiei książki
odparł Porękowski siadając na krześle — Tak w
głębokie ciekawe problemy Wrócę jeszcze do tego
tu Jeśli chodzi o nasz smutny onłatek to nie możną
tern przejmować droci panie Trzeba wyrwać z s
niepotrzebny sentyment chociażby dla dobra W
sercu Nam nie wolno skarżyć się na nic i przed n]
Sami sobie przecież winni jesteśmy
— Go zaś Nasonowa to on niezawodnie znowu '
3nir 11 uiiic lninnlińurjr ruirulitjUulTy jicnfwłncn iii!łinail' ii "xDuilj?r0 J1"3K"3 0
bliska sercu mócł sie nrzvviazae dn kotros Ale o"
ma szczerych przyjaciół Ma tu tylko dobrego znajo
go jakiegoś Protopopowa czy Protogonowa wyj'
tę z którym do spółki miał fabryczkę lecz to też jest
#7rmnvf1n" inlr trn cnm nlriv?}
Dość już wszakże o Nasonowie Myślmy o s0
panie jakby to się uleczyć zupełnie i w ten sppjr
w części powetować własne winy i błędy Pan JeSt
szy ooe mnie pan jeszcze auzo rzeczy mu" "
Ze mną jest znacznie gorzej Mam chore serce
flot-- n'in!o umarli nn nhit-- wifa w dlp wieku aD' uv" j- -v V" T !--- j-:" :": "n?ii lat
Wiem jaK auuągiiąiem uu piciamiesicuiu pi"
raz przyczepił się ten alkoholizm
(D&lsz? &r Ntit}pi)
vsM
okoli
mnę
ca p
ijny i
ej od
być
Bell
Ya v
emjei
:et n
ino
ich
ia
twe
Tak
ćstal
tninl
i i ki
anowi
TTAV
mad
rtach
cia i
ź
{ niki
iii się
juk
i ni
'{ ods
Mało
Grec
nadyj 'mi
" -- — I i je
do
Te
że s
i
do
i
wi
i
3i?cycl
:% la
7 soj
Jltil
fafe
ttmia
MjŁ
Post
Podia
adkć
krio tl
kltt
205
Bjlo
kica
a
'1972