Zwilazkowiec Alliancer, October 24, 1943

              ł'Vf
iV0V Ki
t&S$S
ts t a
Liaaff la
fes
--J
WIJ!
5--
- Jffz PM
i®
i--m Siei 5HS
Sn
rtśgEJ $
ISteS m
mi
M-- ? (t
IW
SŁ i
(ra ? i
' i
?
- fi'!'
'i'
4
t
&j
fl
Stronica 4-- ta
" ZWIĄZKOWIEC"
Published for Every Sirnday by
POLISH ALLIANCE PRESS LIMITED
Orcan Związkn Polaków w Kanadzii
Yfychodzi na każda niedzielę pod kontrcla Dyrekcji
Redaktor Fr Głogowski — Administrator K J Mazurkiewicz
PRENUMERATA:
Roczna w Kanadzie
Półroczna
W Stanach Zjećncczr iych Europie
Pojedynczy numer
ADRES:
"ZWIĄZKOWIEC"
700 Queen St W Toronto Ont
sioo
S250
8151
iąta Pożyczka Zwycięstwa!
Suma miljarda dwustu miljonów dolarów która
jest globalną sumą konieczną do zebrania wśród spo
łeczeństwa Kanady w czasie obecnej kampanji po
życzkowej jest bezwątpiema olbrzymim wysiłkiem
finansowym dla społeczeństwa liczącego niespełna
12 miljonów ludności w Kanadzie
Rzeczą zrozumiałą i bezsporną dla każdego obywa
tela jest to że pieniądze te muszą być przez nas pozy
czone Zagadnieniem więc jedynie stojącym przed
nami jest to żeby pożyczył każdy Dosłownie każdy
obywatel zarabiający dzisiaj na swoje utrzymanie
Nazwa tej pożyczki "Pożyczka Zwycięstwa" nie
jest pustym frazesem Koszty tej wojny są ogrom-ne
Maszyna przewóz i utrzymanie miljonowych ar
rmji wymaga olbrzymiego wysiłku wszystkich bez
wyjątku obywateli Zwycięstwo może być osiągnięte
jedynie przy współudziale nas wszystkich Dlatego
pożyczka ta jest nazwaną "Pożyczką Zwycięstwa"
bo jest to nasz bezpośredni wkład i współudział przez
naszą pomoc finansową w wywalczeniu tego zwycię-stwa
Polacy wezmą udział w tej pożyczce i to udział stu
procentowy Nie znajdzie się bowiem Polak któryby
nie zechciał pożyczeniem swego dolara przyśpieszyć
godzinę wyzwolenia niesłychanie cierpiącej i tak po
bohatersku walczącej naszej Ojczyzny Polski
Nie znajdzie się także Polak któryby z okazji tej
pożyczki nie zechciał podkreślić tej naszej lojalności
w stosunku do Kanady w której wszyscy znaleźliś-my
schron pracę względny dobrobyt i dzięki której
nie przeżywamy piekła wojny w Europie Jako oby-watele
zawsze stoimy na stanowisku że należą się
nam równe prawa w tym kraju musimy przeto i ró
wne ponieść ciężary i obowiązki
Rodacy! W Kampanji Piątej Pożyczki Zwycięst-wa
nie jedno w rodzinie ale każdy zarobkujący wi-nien
zakupić za ile tylko może Bond Zwycięstwa
Opieka nad dzieckiem polskim
Na stronie pierwszej podajemy sprawozdanie z roz
poczętej przez Grupę Pierwszą Związku Polaków w
Kanadzie akcji Opieki nad Dzieckiem Polskim ma-jącej
na celu utworzenie olbrzymiej organizacji o-garnia- jącej
wszystkich Polaków i mającej na celu
zdobycie społeczeństwa kanadyjskiego dla tej wiel-kiej
idei i potrzeby uratowania polsldego dziecka
Piękny przykład dany przez zebranych na wiecu
zorganizowanym w tej sprawie przez Grupę Pierw-szą
Z P w K musi odbić się szerokim echem w ca-łym
społeczeństwie polskim które jeżeli samo naj-pierw
dokaże że uczyniło wszystko co jest w jego
mocy dla uratowania polskiego dziecka przyszłości
naszej Ojczyzny mieć będzie moralne prawo do zwró
cenią się z apelem i żądaniem do społeczeństwa an-glosaskiego
o przyjście nam z pomocą Ustalona mi
Przegląd Prasy Angielskiej
CZY KONTROL PAŃSTWA
NAD PRZEMYSŁEM JEST
FASZYZMEM?
"Globe and Mail" pisząc o
coraz to większej kontroli roz
taczanej przez państwo nad
życiem przemysłowym stwier
dza że w tym samym czasie
kiedy walczy się z nazizmem
i faszyzmem w życiu wewnę
trznym kraju wprowadza się
ten system kontrolując coraz
bardziej przemysł
Przemysł dla możliwości je
go rozwoju i dobra kraju mu
si być uwolniony od tej kontro
li i tych tendencji monopoli-zowania
go przez państwo
Zwalcza ten pogląd tygod-nik
C C F "New Common-wealth- "
który powiada że
wielcy przemysłowcy wszyst
ko to co ma na celu oi-gani-cz-yć
icli wielkie pizywileje i
prawa nazywają "faszystów
ską regimentacją"
Zapewne wierzą oni i w
to szczerze że uspołecznienie
środków produkcji i gospoda
05
rczo planowanie co głosi so-cjalizm
oznacza koniec dp-mekra-cji
w Kanadzie
nich bowiem demokra
oznacza jedynie ich pra-wa
do swobodnego prowadzę
lia interesu w nich jedy-nie
korzystny sposób
Jeżeli powie im ktoś że de
mokracja to także piawo
jednostki aby otrzymała
pracę ażeby otrzymała za tę
pracę przyzwoite wynagro
dzenie ażeby każde dziecko
miało dobre wykształcenie że
to także prawo każdej lodzi-n- y
do zabezpieczenia na sta-rość
pomocy lekarskiej i po
siadania przyzwoitego dom- -
ku i że to można uzyskać przez
Sai OW 1
cza — to
3200!
Tel WA
Dla
cja
dla
każ
dej
jest to "niepraktyczny idea
lizm" szczęście oprócz
tej definicji "demokracji"
jaką znają wielcy kapitaliści
szerokie masy ludowe --wiedzą
także co chcą od pojęcia
demokracji
"ZWIĄZKOWIEC" PAŹDZIERNIK (OCTOBER)24 — 1943
nimalna stawka $500 jako składka członkowska na!
leżenia do tego Stowarzyszenia Opieki nad Dzieckiem
Polskim jest w stosunku do potrzeb jakie istnieją
tam w kraju kroplą w morzu Ale stawka ta pomno
żona przez miljony Polaków żyjących na tym konty
i nencie oraz przez dziesiątki miljonów obywateli Ka
nady i Ameryki przynieść może miljony dolarów —
które uratują setkom tysięcy naszej dziatwy życie i
zdrowie
Inicjatorowi tej rezolucji dr H Stykoltowi wzy
wającej społeczeństwo do opieki nad dzieckiem pol-skim
jak też wszystkim uczestnikom tego wiecu któ
rzy uchwalili i poparli tą rezolucję zapisując się na
pierwszych członków założycieli tego stowarzyszenia
wpłacając odrazu składkę ustaloną należy się po
moc od nas wszystkich w tym szlachetnym przedsię-wzięciu
Stowarzyszenie Opieki nad Dzieckiem Pol-skim
musi przy współudziale nas wszystkich zamie
nić się w wielomilionową pan-amerykańs- ką Organi-zację
Do czynu Polacy! Dziecko Polskie oczekuje od nas
Pomocy ! Nie zawiedźmy jego nadziei
(ariele Groźbą dla Demokracji
i Świata Pracy
Słowo kartel często obija teł opanowawszy wszelkie źró
sie o uszy robotnika Wspomi
nane jest tajemniczo i jedy-nie
czasami na światło dzień
ne wyjawia się skandaliczna
historia związana ze słowem
kartel — jak to miało miejs-ce
z kartelem chemicznym w
Stanach Zjednoczonych któ-ry
był całkowicie opanowany
przez Niemców i który zwią-zany
umowami kartelowymi
s przemysłem niemieckim
miał zabronioną produkcję
chemikalji potrzebnych Sta-nom
Zjednoczonym i wojen-nym
zapotrzebowaniom prze
mysłu
To jest tylko jedno z wielu
szkodliwych posunięć kartelo
wy cli
Co to jest kartel? — Kartel
jest organizacją podobnych
do siebie wielkich kapitalisty
cznych przesiębiorstw które
zamiast wzajemnej konkuren
cji między sobą umawiają
się że będą -- ze sobą współpra
cować
pozom brzmi niewin- - a ludowe
Ma jednak to olbrzymio
skutki i za umowę taką która
kartelom przynosi mil jardy
płaci robotnik i konsument
Tym gioźniejsza jest dzia-łalność
kartelu że nie ograni
cza się on jedynie do umów
kartelowych na terenie jedne
go kraju ale jak wielka oś-miornica
zapuszcza swe mac
ki do różnych krain dusi i
niszczy rozwijający i począt-kujący
pizemysl biedniejsze-go
narodu
Umowa bowiem kartelowa
przewiduje ustalenie stałej
cenny na dany produkt Kar- -
STRASZNY GŁÓD W
INDJACII
Ostatnio depesze donoszą o
klęsce głodu jaka szerzy się
w Indjach Oto co pisze "To-ronto
Star" a co wydaje się
nic do uwierzenia w dwudzie
stym wieku Kiedy przy
chodzi do Indji cierpią mil-jony
Ofiarami jego padają
przedewszystkiem bezrolni
chłopi kulisi robotnicy rolni
i uboga ludność miast
Głód nie jest tu nowością
Więcej niż dwie trrecie ludno
ści olbrzymiego bo prze
szło 300 miljonów ludności li-czącego
kraju należy do kła
sy bezrolnych chłopów i ubo
gicli kulisów Mieszkają oni
700000 wiosek w straszli
wej nędzy Prawie że 70 pro
cent uprawnej roli należy do
macliaradżów i wielkich pa-nów
Niewielka liczba wieś- -
ograniczenie zbyt wielkich zyjniaków posiada tylko wystar
planowość gospodar-- czace poletko do wyżżvwie--
odpowiedzą ci że nia ich rodzin Ich dzienne za
Na
nie
rooKi przeciętnie wynoszą
dziennie około Sc Zarobek
zaś robotnika - kulisa wynosi
od 2 do 6 centów na dzień —
Kiedy nadejdzie rok nieuro-dzaju
olbrzymie masy ludno
sci nira z glonu
dła surowca ustala wysoką
cenę niewspółmierną z koszta
mi produkcji Nikt nie może
wpłynąć na zmianę tej ceny
nikt bowiem nie może otrzy-mać
dostępu do źródeł surow
cowych bez zezwolenia kartę
lu
Kartel obracający mjljar-da- mi
dolarów dla utrzymania
swej ceny płaci często olbrzy
mie sumy swym członkom —
fabrykom należącym do kar-telu
ażeby powstrzymały się
cne od produkcji
Chociaż w obecnym mo-mencie
pracują one w ukry-ciu
wyjdą one wszystkie na
powierzchnię życia gospodar
czego jak tylko zaistnieje po I
kój
Robert Reuben ekonomis-ta
amerykański ostrzega
świat że jeżeli narody nie za
pobiegną wczas kartelowemu
niebezpieczeństwu — te wiel
kie trusty i kompan je będą
i zeczywistymi zwycięzcami
Z to ojry nie masy
głód
tego
w
Kr:tele bowiem tylko trustom
szkodzą konsumentowi płaca
cemu wysokie ceny ale przy
pomocy swych zasobów mater
jalnych potrafią złamać każ-dy
inny przemysł lub mniejsze
pizedsiębiorstwo
Kartele są już ostateczną
budową kapitalistycznego
systemu obliczonego na ol-brzymie
zyski Są one zaprze
czeniem wolności handlu wol
rozwoju przemysłu Ci
wszyscy którzy przeciwsta-wiają
się kontroli państwa
nad przemysłem albo wystę
pują przeciw socjalistycznym'
Sprawa głodu w Indjach
musi być sprawą cywilizowa
nego świata Australja dosyła
już w tej chwili transporty
żywności Kanada ze swymi
przepełnionymi spichlerzami
pszenicy winna także pośpie
szyć jak najrychlej z pomocą
— nawołuje "Toronto Star"
STALIN UWAŻA RELIGJĘ
ZA WRODZONĄ I KONIE-CZNĄ
DLA LUDZKOŚCI
Łacińskie przysłowie powia
da że "Honores mutant mo- -
les" co oznacza — Urzędy
zmieniają obyczaje i przeko-nania
Widzimy to i po Stali
nie który stanąwszy na cze
le olbrzymiego państwa i przy
jawszy na siebie odpowiedział
na rolę kierownika nawy ol-biymi- ego
z diicha imperialis-tycznego
państwa zmienił cał
kowicie swoje komunistyczne
i socjalistyczne przekonania i
obyczaje Oto co pisze "Toron
to Star" — Według zdania
arcybiskupa Anglji Dr Gar-bet-ta
który bawił z wizytą
w Rosji w celu odwiedzenia
kościoła prawosławnego Sta
lin jest mądrym mężem sta-nu
który uznaje że religja
Trudnym
SPRAWA UKRAIŃSKICH DOMÓW
'problemem
rozwiązania dla społeczeńst-wa
ukraińskiego i dla rządu
będzie sprava domów ukraiń-skich
które na podstawie u-zna- nie
Ukrainian Labor Tern
ple Association za organiza-cję
nielegalną zostały skonfi
skowane i sprzedane z licyta
cji rządowej innym organiza
cjonu
Załatwienie tego problemu
obchodzące najżywiej rząd i
społeczeństwo ukraińskie w
Kanadzie nie jest obojętne
także i dla społeczeństwa pol
skiego Z chwilą skonfisko-wania
tych domów pismo na
sze jak i większość postępo
wych Polaków uważała to za
wyrządzenie krzywdy tym
wszystkim obywatelom kana
dyjskim ukraińskiego pocho
dzenia którzy za ciężko zaprą
cowane dolary budowali swe
domy społeczne dla utrzyma
nia swego narodowego życia
w Kanadzie
Oczywiście przedewszyst-kie- m
winne są w tej sprawie
te nieopowiedzialne czynniki
w społeczeństwie ukraińskiem
które w chwili wybuchu woj-ny
dały się poprowadzić na
manowce działalności przeciw
Kanadzie i wysiłkowi wojen-nemu
całego społeczeństwa
kanadyjskiego
Z drugiej strony rząd za
miast konfiskować te domy i
sprzedawać je z licytacji wi-nien
dopilnować żeby jednos
tki i liderzy prowadzący tą or
iganizację w myśl propagan
dy wrogiej Kanadzie zostali
ukarani Społeczeństwo ukra- -
planom przejęcia wielkich za
kładów przemysłowych w
myśl zasady wolności przed-siębiorstwa
nie zdają sobie
sprawy lub obłudnie głoszą tę
nie zasadę aby pozwolić
nego
kartelom i monopolom zawła
dnąć całkowicie życiem gos-podarczym
a przez to zapano
wać nad życiem cały cli naro-dów
Kanada ma także swoje kar
tele i monopole i dlatego spo
leczeństwo i rząd musi dzia-łać
obecnie a jeszcze energi-czniej
z chwilą zakończenia
wojny ażeby kaitelizowanie
życia gospodarczego zostało
powstrzymane tak dla dobra
demokracji jak i świata pra-cy
F Głogowski
człowieka i dla państwa jest
rzeczą potrzebną i pożytecz-ną
dalej że kościół prawosła
ny jest lojalny i stoi na sta
nowisku obecnej konstytucji'
Tak się więc w Rosji zmie
niło i stanowisko kościoła i sta
nowisko Stalina Obecnie koś-ciół
rosyjski i Stalin ręka w
vękę służą jednej sprawie
której na imię potęga i impe
iializm Rosji '
W Rosji dzisiejszej według
opowiadań arcybiskupa An-glji
propaganda bezbożnicza
jest skończona Propagowa-nie
bezbożnictwa uważa się
za rzecz wsteczną i śmieszna"
Zasługi religji w historii na
rodu są podkreślane publicz
nie przez sztuki teatralne i
filmy
Oczywiście tak jak wszyst
kie inne przepisy i religja
podlega cenzurze państwa
Wydany obecnie po raz pierw
?zy magazyn religijny przez
patriarchę Rosji rozchodzą-cy
się w 10000 egzemplarzy
bywa wpierw ocenzurowany i
musi otrzymać aprobatę pań
stwa
W każdym razie Stalin po
siępuje według starej history
cznej zasady że urzędy zmie jest wrodzoną koniecznością niają przekonania
do iiiskie zaś mogło wtedy sobie
wybrać innych liderów któ-rzy- by
ten dorobek społeczeń-stwa
ukraińskiego nie zaprze
daiuali różnym agitatorom
ale w lojalnej współpracy z
całym kanadyjskim społeczeń
stwem pracowali dla wygra-nia
tej wojny
Bez powodu jednak rząd
organizacji lojalnych Kana-dzie
nie rozwiązywał Winni
więc powinni zostać przede- -
wszystkiem ukarani a robot-nicze
społeczeństwo ukraińs-kie
które te domy budowało
winno je z powrotem otrzy-mać
ODPOWIEDZIAŁ TRA NIE
NAGRODY
że przeciętny wypowiedział
wałel kanadyjski pomimo po
litycznych różnych pociąg-nięć
naszych ówczesnych mę-żów
stanu zachoimije zdro-wy
rozsądek świadczy charak
terystyczna odpowiedź jaką
spikierowi w radio w czasie
odpowiedzi na py-tanie
udzielił jeden z uczest-ników
konkursu pytań nada
u anych na całą przez
pytanie
którym
żeniec
asie angielskiej dysku
towana coraz częściej
sprawa imigracji Kanady
Europy Oczywiście wszel-kie
kola społe
czeństwa
żeby jedynymi przy
buszami wojnie
anglosaska
tym proponują
obecnie przygotowanie
ułatwień
przybyszów
lomocy przyjazdu rozplano-wanie
osadnictwa po- winno być rząd społe-czeństwo
opracowywane już
angielskie
nudzie liczą
przeciągu dwudziestolecia
przynaimniei
zdublować swojej
Pamiętajmy jednak
nakTip?90vnnz7awś nrin°dtnzaju histon
mem Ukraińskim napm)J
" l Padami i starają usunąć f
ną-weratns-ką
organizaril
która także za cieihn
wane pieniądze T$
r iciem gorszącym }W:łUóWreiMł- -X
winien w Sj)raA
juMiujayuiŁvj wejrzeć
Miancy muszą przestać rządząc rodzaju vA4ouiu ska szkodząc naihnru:'
sobie szkodzą także
życia narodowego mniejizo
sci mnycn Krajów słouu skich i środkowo - „„
l0jaini(
swą naroaową i kulturalna
pracę w Kanadzie
FNIE — DOSTAŁ
O tym oby-"Os- i" ostatnio
zadaioane
Kanadę
zakupiła
wojnę memcom"? __
pytanie — "Russia"
wali bez namysłu wojak la-nndyjs-ki
Wśród komitetu nn konsternacja zaManb
uzyskać odpowiedź zM
Italja
Pomimo więc usilnej propa Bandy jak tego przyttadu
przeciętny Kanadui
czyk zdaje sobie zti-- Ę ICdna Z tnmiltmiiskirh cłnni nn to ńarUtim- - i
Nagroda wartości pięć do- - nych obecnej zawieruchy u larów jest na stole i spikierjennej jest Rosja której pali zadaje jednemu z obc% Niemcami w roku 1939 ta cnych okazał się łatwo wymazać mmkn
mer Armji Kanadyjskiej
'Ja ki sp rzy m ier
W pi
jest
do
z
czynią
arna
po była jedy
nie ludność
W celu oni
już
dla
które
przez i
obecnie Kola w Ka
że Kanada iv
po
wojnie winna
liczbę lud
ności
że je
t'
T się obecna T
„_' ~~f
h Jesi
Rz tą
zas
tego
bo
smnc i
z
skich
anonsem
ła bo
miało
z
widać że
spiawę
żoł się z
obywateli wolnych demoha-ci- i się nie da
IMMIGRACJA POWOJENNA DO KANADY
szowinistyczne
angielskiego
stat
najrozmaitszych
Zorganizoivanie
prowadzących
mu szotuinistycznym do K-anady
zamkniętą mieć będzie
drogę każdy kto nie mii
szczęścia urodzić się Angl-ikiem
Dlatego też my Polacy dn jg
msmy ' juz obecnie i w tej
sprawie zabierać głos statui
się brać żywszy udział w a-kcji
politycznej tego kraju w
porozumieniu z innymi sło
wiańskimi i środkowo - euro
pejskimi narodowościami a- -
żeby na czele rządów Kanady
nie stanęły czynniki rcakcyj
ne ale żeby wybrać rząd po- -
stepowy który za równie po
żytecznych i potrzebnych Ki
nadzie uioażać będzie naszyci
braci jeżeliby zechcieli jnif
byioać Polski do Kanady
W Kanadzie winno się zna
leźć --miejsce dla wszystkich
narodowości chcących lojol- -
-- w Pu wjnie na czele rzą-ni- e dla swej nowej Ojczyzna dow staną ludzie o nastawie-Kanad- y pracować
anja Czytelnictwa
Zdobywamy Prenumeratorów
dla "Związkowca"
Coraz więcej naszych członków odpowiada na apel "Zwi?
zKowca o zdobywaniu nnmni (-„i- -i' n_ 11 „„
szczerze polskiego pisma które wiernie służy od swego za-toze- ma sprawom robotniczym postępu w świece 1 naszej Ojczyźnie Polsce
Na pierwszym miejscu w tym tygodniu stoi dalekie Sud-bur- y
z ktoiego ob G Szponarki skarbnik Grupy 13-tej- — nie chcąc pozostawać w tyle za sekretarzem ob "piotioMS-ki- m nadesłał nam sześciu nowych prenumeratorów pisząc
w ten sposób: "Zobaczywszy piękny portret Gen Sikorskie-go
cb Piotrowskiego jaki otrzymał on za zdobycie pi-num-era
ten portroertowktdólray "bZawrdizą0zkomwicasi"ę pspoostdaonboawł iłePmrzeisijlaamzdowbięjćc
-- ~w "uCimuw 1 proszę dwa portrety Jest jeszcze na dzieją na zdobycie więcej prenumeratorów"
Brawo b Szponarski z Sudbiuw! Uśmielibyście się pe me słysząc od niektórych naszych członków że nie sposób jest zdobyć ani jednego czytelnika
Oiupa 17 z Delhi chce dogonić Sudbury Ob T Pasek i F-i-l-is
nades ali po trzech prenumeratorów obiecując więcej
1 juuzt) zdaobyżlyiłanaz wGłrausmno- ś- ć piękne portrety 1-C-
70i +„i-- a _„i„-- t „„aj niimria- -
zek Związkowiec" im wszystkim serdecznie dziękuje
Premie Dla Zdobywających Prenumeraty
Każdy z naszych stnwM „-„l-n- - u r7-„i-nttr-fo
1-ł- -A ™ ii zaioioeazie nam--- -trzvewchi _niojwleyicllhlAUcWzyte1lUnUikóZwjVliJŁonpłacają- - §
iJrenUmerat? za rok - otrzyma nagrodę - W™
koloiowy portretGen Władysława Sikorskiego wartości
- "-wWł-OacBłS-WłGSWTW?
1
' h— jilWi 'alSijJŁ2'
JJ
z
u
o
ta
I
!p