000015b |
Previous | 5 of 8 | Next |
|
small (250x250 max)
medium (500x500 max)
Large
Extra Large
large ( > 500x500)
Full Resolution
|
This page
All
|
fmrfW''
!
o--
m Nr A "ZWIĄZKOWIEC" STYCZEŃ (JANUARY) 21 — 1937 Stronica i 5--ta
WYCINANKI
Wycina dla "Związkowca"
ierwsza Prenumerata z Polski — Warszawska Szopka laurami i AmeryKansKa
Wszelkiego Stworzenia — Kolendy i ich
IZnaczeme — mnsKi iuur w
{przepowiednie na Najbliższy
słowy na Amork
UKrŁArij trriiTrjrantivtToot"vi w iżyciu_ na
szego młodocianego tygodnika
IjT "Związkowca" zaszło powaz-- Ł
ne zdarzenie W ubiegłym ty-Igod- niu otrzymaliśmy -- wprost z
Polski półroczną prenumeratę
fplatną
jakkoiwieK ao roisKi wysyiamy
śiikaset numerów tygodniowo
tfZwiazkowca" do rodzin i przyja
Fciół tutejszych Czytelników wysy
łamv również numera do polskich
Dism na wymianę Idzie Związko
Łwiec i ao irywamycn Kanceiarji
'rezydenta Polski i Prem Sławoj
To jednako do
tei Miejscowości z Której otrzyma
fliśmy prenumeartę nie mamy żad
lej łączności
Pierwszym naszy polskim pre- -
umeratorem jest p L Marczew
ski zamieszkały przy Ul Rolejo- -
vei 2-- 1 m 2 w Siedlcach Dlatego
dziwi nas to niepomiernie jakie- -
ni drogami nasze pismo chodzi
e aż zajechało do Kurpiowskiej
[stolicy
Duga prenumerata polska jest
nadesłana nam przez ob Dojni- -
fkowskiego z Suwałek którego list
oodpliśmy do publicznej wiado
mości w ubiegłym tygodniu
POLSCE OD "CZASU niepod-ległości
odżył starodawny
zwyczaj pokazywania polity-cznej
szopki w okresie świat
Bożego narodzenia Jest dwa ro-dzaje
szopek jedna na tle biblij-ne- m
pokazująca Heroda z bioda
śmierć i aniolar druga posiada tło
polityczne pokazują w niej dostoj
ników państwa posłów i senato- -
f[rów Figury zrobione są w karyka
VĄ turach z wlaściwem podobieńst- -
Mtwem Widzi si? tam o diugicn no
gacn i szyi min ducku mywające
go Sławoj Składkowskiego broda
tego gen Żeligowskiego itd Cała
konwersacja w takiej szopce prze
prowadzona jest na tle reform
posunięć politycznych danego mę
za stanu
Natomiast w Stanach Ziednoczo
'nych utarł się zwyczaj od 18S6r
że przed każdemi świętami u IN a
n Luuitiua u£ieiuiiiiii£t: miicijniiii- -
a sii HAKin linMlrlfi __ Wnnhłnnn i1 O iUUlil UUJIJWUb V Ił UOIIlliHl-U-- nie na który zanraszaia wybitne
A osobistości ze świata polityczne-f- t
go przewódców różnych partji i
s-- samego prezydenta
Wlnćmn ni"?nrl lrilb-i- i łtrnrwln In
1 M łMU"iV yfcwv hit ijbvuum
) mi odbył się taki szopkowy ban-- Ś
kiet prasy w obecności całego szc
u remi naiwliitniiifi7vnh nsńh Sta
w nmv 7iOf1nfłTnnvpVi Pr7r lorlnrm W1 UJbUlłUWUVtlJ VIII J JVM1J"
t ąioie zasieau: rrczyaeni atoose-- ś
velt sromotnie pobity przy wybo
rach kand3'dat republikański Lan
don kandydat Dartii komunistycz
1 nej Browder socjalista N Tho- -
mas przedstawiciele zorganizowa
5 uej pracy przemysłu iinaneiji
re i in'ras"vj
k-- Ą Dr iiwiuiiu siu wyBe iuifei„iiciu uTu_--
£Iwcipkowano krytykowano lide
rów i nieszczędzono nawet osoby
samego prezydenta Ubiory były
zwykłe co kto posiadał Rozmowy
odbywały się ściśle podufale per
''you" — Nikt się temu nie dziwił
i nie obrażał nie natrzac na stano
ńjwisko społeczne i zapatrywanie
witego lub oweiro dostojnika albo
przewódcy
Wobec takiego dyktum nasza
"polityczna szopka warszawska z
figurami" blednieje Staje przed
nami chwila małego zastanowie-nia
— Czy podobna "bankietowa
szopka amerykańska" mogłaby is-tnieć
w naszych polskich warun-kach?
Ażeby prezydent 125 miljo
nowego państwa największej Re-publiki
w świecie siedział przy je
dnem stole ze zwyklemi dziennika
rskimi skrybami? Lub też na ban
kiet burźuaznych dziennikarzy za
pprorseztoyn!o—soZcieimaliiastePoliskkaomnaupneiswtęn?o
3 by cie noruszyła od takiei demo
ralizacji"
Takie rzec7v mnira sie iedynie tl dziać w Ameryce lub Kanadzie
gl gdzie góruje zrozumienie demokra
Kjcji i tolerancji
--ur folacy jesteśmy za Darazo
d-'e- ko od teco Pierwsza lepszą
Rj f 7 jaką urządzamy V kraju
erJ' iez tu na emigracu łamiemy
sobie nad nia głowę Kogo zapro
sić a kogoinie?'Kto pasuje do na
szego zapatrywania a kto nie w
końcu jeżeli już dobierzemy sobie
Prono podłue zaslue i pddliznya
nia się wtedy jest kwestja tuale-i- y
Musza być fraki smokingi la
kiery i "shapou" Robimy nieraz
z ludzi karykatury a z całej towa "istj &2Uiki przegiąu hiatwci- -
kich manekinów na włoskim "cor-so"
w Rzymie I do takiej "towa:
rześkiej zabawie" każdy więcej
czuje sie zirytowany i podrażnio-ny
że dal raz z siebie w życiu pa
wjana zrobić
Ale cóż zrobić! Kiedy jest już ta
fa nasza wielkopańska ambicja—
i tyle
PRASOWE
[Stworzycielem
Oddziałowuje
[Skkdkowskiogo
Jacek Rolnik
Tolerancja — Słońce iest
stanach Zjednoczonych —
Czas — Kryzys Przemy
SZCZEPY wyzna WSZYSTKIE słońce
Od dawna prze
słońcKaonnaanozwsiięerzoętwaielkroimślinwypłyi wniae
nasza staruchę ziemię Bez słońca
nicby nie istniało na ziemi Słoń-ce
jest "alfą i omega całego ży- cia
Do ciekavnch do idziemy wnios
ków przeglądając nekrologi dni
kowane w prasie codziennej W o-kr- esie zimy lub u progu wiosny
umiera wieje osób chorujących lub zniszczonych cterpieńiami
Przyczyną tych licznych zgonów
tkwi w specjalnych warunkach
egzystencji w czasie zimy
v
Pokarmy spożywane zima nie
posiadają już tak intensywnego
naświetlenia słonecznego jak w czasie lata kiedy to wielkie zapa-sy
jarzyn i warzyw dostarczają or
ganizmowi nieprzebrana energję
witalną Mleko krowie posiada zu
pełnie odmienne składniki wita
min po paszy i po łące Temi prze
siankami należy też tłumaczyć
wzmożoną śmiertelność w norze
zimowej z braku słonecznych pro
mieni
TÓŻ Z NAS NIE ŚPIEWAŁ
kolendów w młodości Nie je
den zna je wszystkie na pa
mięć przechowują kantyczki
na pamiątkę dziewczęta dostają
kantyczki do wiana weselnego ja
ko„„do'datek1JSJaI synow!_i !wkładają w I i tiuiuii ijuuiuzuy Kieuy wymera
się jechać na zarobek do Kanady"
aby mu się lepiej powodziło
Lecz bardzo mało kto wie skąd
kclenda powstała i jakie jest jćj
znaczenie?
"Encyklopedia Britannica' pou-cza
nas że pierwszy dzień każde-go
roku miesiąca był nazwany
przez starożytnych Rzymian Ca--1
lendae Tym "wyrazem nazywano
też 'początek nowego roku
W średnich yiekacli Nowy Rok
zaczynał się od 24 grudnia a po
nieważ tradycje Rzymu na któ-rych
wychowywały sie narody eu
ropejskie były duże wniosły więc
one uo języKTiWieiu iuoow prze-kształcony
wyraz łaciński "calen
dae" który związał się z obcho-dem
Bożego Narodzenia oraz na-zwą
darów noworocznych Wyraz
ten "wszedł" w starą francuzczyz
nę "la Calendcj przyjął się w Pol
sce kolęda i na Rusi gdzie w cza
się święta Koladv posyłano sobie
wzajemnie upominki Uroczystość
sama zwana dotąd przez lud pol
ski "Godami" będąca powitaniem
Nowego Roku i pożegnaniem sta
rego sięga w Polsce czasów po-gaństwa
i była połączona z mnós-stwe- m
pieśni starożytnych
PIERWOTNYCH WIEKACH W? znoszono mury wokół miast
i zamków jako ochronę od na
paści przed nieprzyjaciółmi
Takie mury były znane w Babi
łonie w Chinach i u Azteków
Obecnie ludzie bronią się mu
rem od roznycn zywioiowycn
klęsk i niepowodzeń
Stany Zachodnie U o A cier
pią w lecie od cyklonów piasko-wych
na wiosnę od żywiołowych
burz a w zimie od straszliwych
luraganow Aby ochronić te sta
ny od klęski coracznej postanowio
no z inicjatywy prezydenta Koose
yelta wznieść "mur chiński" któ:
ry będzie się ciągnął od północnej
Dakoty poprzez Nebraskę Kan-sas
aż do stanu Oklahoma
m w
Na mur ten składać się będzie
pasmo nieprzerwanego lasu o sze
rokości 160 kim a długości 2200
kim Czterdzieści miljonów drzew
sadzonych gęsto utworzy ów mur
leśny który jak sądzą przyrodni
cy odegra rolę wału ochronnego
i zatrzyma rozpęd wichrów Do-tychczas
posadzono już G miljo-nów
drzew
ROFESOR LONDYŃSKIEGO Puniwersytetu Ramsbottom na
tegorocznem posieazeniu on-tis- h
Association wygłosił od
czyt uzasadniając z całą powagą
że wiek w którym żyjemy nazwać
będzie można wkrótce wiekiem
chemii" Niedalecy jesteśmy tej
chwili w której gazetę wyprodu
kowana z włókna drzewnego bę-dzie
można zamienić szybko na cu
kier z którego następnie odjęte
białko będzie można zjść z powo
dzeniem na kolację Gazet przeczy
tanych nie będzie się rzucać w kąt
lecz otrzymamy z nich produkt po
Żywny który- - s łatwością będzie-my'
konsumować na kolację
w
Dla nas dziennikarzy wiado-mość
ta nadzwyczaj jest pociesza
jaca gdyż znikną krytyki i opo-wiadanie
że irazeta ta lub owa
przyda się najwyżej do zawijania
"laundry" lub vr "fizjologicznem
cierpieniu człowieka
A tu właśnie wychodzi przeciw
nie w tym wypadku pazety nie- -
Do Wychodźtwa
Wiadomo iuż Wam tewnie tvcrodni
szego "Związkowca" że "Związek Polaków w Kanadzie'
postanowił trzymiesięczny okres czasu na Kampanję
Werbunkową aby dać możność wszystkim Polakom
Polkom starszym i młodszym wstępu do Organizacji na
szej
Czas Werbunkowy polega na tych podstawach że wstę
pujący nie opłacają regularnych opłat przepisanych kon
stytucją naszą Wstępujący podlega jedynie egzaminacji
doktorskiej poczem staje się członkiem korzysta narów
ni drugimi ze wszystkich praw przywilei dobrze sto
jącego członka
Nie lekceważcie znaczenia Organizacji nie lekceważ-cie
asekuracji gdyż nie wecie co Was może spotkać dziś
jutro lub za miesiąc Żaden nas nie może powiedzieć co
go może spotkać jia przyszłość Was samych lub Waszą
żonę złoży choroba na kilka miesięcy Nie da możności za
robkowania brak przyjaciół znajomych pogorszy sytu
ację Waszą Znajdziecie się w takiem położeniu że będzie
cie zmuszeni iść żebrać pomocy u drugich Wtedy będzie
cie wystawieni na pośmiewisko obmowę drugich żeście
nie umieli zaradzić życiu swemu swojej rodziny
Dziś właśnie w imię obowiązku ludzkości w imię współ
nego dobra polskiego przypominamy Wam wszystkim
Wy wszyscy co stoicie dziś poza organizacjami poza na
wiasem życia społecznego polskiego wstępujcie do szere-gów
"Związku Polaków w Kanadzie"!
Jako równi równymi jako
[wszyscy którzy potrzebują
Lepiej przewidzieć naprzód co może byc w przyszłości
aniżeli później żałować złorzeczyć na drugich
Organizacja nasza nie tylko jest organizacją Asekura
cyjną lecz jest zarazem jedyną największą Organizacją
Polską w Kanadzie Pracującą od dzisiątek lat na
Oświatowo Narodowemt skupiająca łącząca potrzeby
wszystkich Polaków bez różnicy zapatrywań
Każdy ma sobie za zaszczyt przynależenia do takiego
wielkiego zespołu będąc góry zabezpieczony na wypa-dek
choroby nieszczęścia Będąc zarazem dumnym że na
leży do wielkiej rodziny świadomych Polaków w Kaim
dzie
Werbunek nasz będzie trwał do ostatniego dnia miesią
ca lutego 1937 roku Nie trzeba zwlekać do ostatniej chwi
li gdyż nie wiecie co Was czeka jutro?
Wstępujcie dziś do najbliższej Grupy Z P w K
Nasze Grupy znajdują się: w Toronto New Toronto
Hamilton Sudbury Brantford Welland Port Colbome
Kitchener Guelph Preston Swansea Sarnia Ont
Do szeregu jedności! Jeden za wszystkich' wszyscy
za jednegolT
Zarząd
przeczytanej nie będziemy uży-wać
do podobnych rzeczy lecz o-trzym- amy
z nich produkt pożyw-ny
który z łatwością będziemy
konsumować na kolację i śniada
nie
'SŁYNIE z
FRANCi JA Na czołowe
w przepowied-niach
wysunęła się Madam Za
epffel
Jak donosi prasa francuska pa
ni Zaepffel przed rokiem przepro
wadziła wiele ciekawych rzeczy
które sprawdziły się w ubiegłym
roku od A do Z
W przepowiedniach proroczych
na '1936 roku Mde poza abdyka-cją
jednego z najpotężniejszych
monarchów euuopejskich przepo
wiedziała także podbicie Abisynji
przez Włochów okUpację Zagłę-bia
Saary przez armję niemiecką
obecna wojnę domową w Hiszpan
ji i wiele innych ważnych i mniej
ważnych wydarzeń które wszyst
kie sprawdziły się co do joty
Ta sama prasa francuska która
przypomina zeszłproczne przepo-wiednie
spirytystki Mde Zaepffel
opublikowała w ostatnich "wyda-niach
biuletyn proroczy tej jasno
widzącej Francuski na rok 1937
Biuletyn proroczy zestawiony
przez Mde Zaepffel głosi:
"Hiszpańska wojna domowa nie
dobiegnie końca W wojnie tej
mterwenjowac będą inne kraje
Armjc ochotnicze przeforsują gra
nice aby na terenie Hiszpanji wy
stąpić do śmiertelnych zapasów
Belgja otrzyma twardy
cios Włochy cofną się Widzę Mus
solinicgo jak zawisł nad przepaś
cią Był mylnie informowany i te
go będzie żałował gorzko Widzę
także ruchy strategiczne armji
niemieckiej" w kierunku Rosji Ten
jako władca opuścił swój urząd
powróci na tron brytyjski jako
dyktator i nastąpi to wcześniej
niż kto przypuszcza
Edward VIII powróci na czas
aby unicestwić dokument którego
podnisu żąda od Francji a który
według naszych przypuszczeń nie
ma zbyt wielkiego znaczenia Nie
powinniśmy zawierać traktatu z
W Brytanją Krew poleje się we
Francji we francuskiej Izbie De
putowanych Krwawa pożoga zni-szczy
Francję Jezdnie ulicparys
kich również b$dą skrwawione
Będziemy mieli inną monetę i
pewienj młodzieniec ujmie w kar--
Dy losy rrancji lecz ueuzieon na
tyle inteligentny że nie nada so-bie
żadnego tytułu W ciągu nastę
pnegó pół wieku Francja przesta
nie figurować na mapie świata i
W Brytanją także
od kilku z lam na
i
i
z i
z
i
i
i
i
z
i
polu
i
z
i
i
ponownie
Polacy z Polakami jako ci
pomocy i porady bratniej
t
r Centralny Zw PoJ w Kan
i
lenn słowami kończy jasnowi-dząca
spirytystka francuska prze
powiędnie na 1937 rok które —
jak krwawy upiór — pożerają u-my- sły
uczonych i możnych nad
rozwiązaniem tej okropnej wyrocz
ni
i A więc zapamiętajmy sobie czy
się co spiawdzi
AMERYCE OGŁOSZONO
niedawno ciekawe dane sta
tystyczne dowodzące ścisłe-go
związku jaki zachodzi po
między kryzysem gospodarczym
a zawieraniem małżeństw
Z danych statystycznych obej-mujących
sześcioletni okres cza-su
wynika że od chwili pojawie-nia
się przesilenia gospodarczego
w Stanach Zjednoczonych liczba
zawierających małżeństw zaczęła
spadać osiągnąwszy 'najniższą 11
czbę w roku 1932 a mianowicie
GG1564
W roku 1932 Stany Zjednoczo
ne dziękiiw dużym stopniu polity
ce Roosevelta zaczęły wychodzić
z kryzysu bezrobocie zaczęło spa- -
dacna wówczas zaczęła wzrastać
liczba osób które stawały na ślub
nym kobiercu W roku 1935 zawar
to w Stanach Zjednoczonych 1337
000 małżeństw
Odwrotnie ma sie dr kryzysu
stosunek rozwodów W miarę po- głębiania się kryzysu liczba roz-wodów
rosła a w miarę poprawie
nia się sytuacji gospodarczej licz
ba rozwodów malała
VCS3KVVtVVVVVVXV -- fi - ""V"""™ 'A
LEKARSTWA
JUWAGAl — Jeżeli cierpicie na
iakiekolwiek choroby zastarza-- y
X-- v rtni viuv tuu iwi&f iio- -
jcie do mnie a ja wam odpiszę
Siak możecie być wyleczeni aku- -
bratnie i skutecznie Poco macię
Sdmnnwnć riprnipfi r powoduj
Jtej waszej choroby
LEKARSTWO ZIOŁOWE NA? i KAŻDĄ CHOROBĘ i
Napiszcie lub przyjedźcie do
I Herb Specialist
HEAD OFFICE:
? 436 QUEEN ST W TORONTO
PniJAIlA IIARMI1 Vi
yUvXX%X3£3£XXXSXJCXNWWVVX
ALICJA BEŁCIKOWSKA
W Rocznicę Powstania
Styczniowego
Zanim przejdziemy! do opisu
przebiegu powstania styczniowego
zapoznajmy się najogólniej choć-by
z okresem bezpośrednio po- wstanie poprzedzającym Lata
1856 — 1S6-- 1 historycy dzielą na
trzy okresy: okres pierwszy 1856
do 1860 jesti okresem pracy poli-tycznej
i politycznego zespolenia
społeczeństwa w tym okresie na
terenie Królewstwa działa kilką u
grupowań politycznych poczyna-jąc
od ugodowych konserwatys-tów
a kończąc na tak zwanych
"czerwonych" którzy z początku
nieliczni odegrali decydującą ro-lę
w' rozwoju wypadków Lata
1861 do 1862 to okres pracy pod-ziemnej
i manifestacji narodo-wych
których duszą jest arcybis-kup
Fijałkowski Wreszcie okres
trzeci — od 22 stycznia 1863 roku
do 5 sierpnia 1864 roku — zawie
ra wybuch przebieg i upadek po- wstania
W r 1861 po najwspanialszej
manifestacji narodowej na Placu
Zamkowym w Warszawie 27 lute-go
spiskowcy utworzyli dwie taj
ne reprezentacje naiodowe: Korni
tet Tymczasowy i Narodową De-legację
Na wiosnę 1862 roku Ko
mitet Tymczasowy przekształcono
na Centralny Komitet Narodowy z
dokładnie opracowanym progro
mcm działalności i taktyki
W odpowiedzi na teror zastoso
wany przez spiskowców władze
rosyjskie rozpoczynają najdalej
posunięte represje i prześladowa-nia
Ogłaszają zarządzenie nad-zwyczajnego
poboru wojskowego
zw "brankę" Miało to być nie
zwykle powołanie do służby woj-skowej
lecz branka z wyboru: w
ten sposób rząd carski zamierzał
pozbyć sie z ziem polskich kilku
dziesięciu tysięcy mlodycji patrjo]
tow polskich
Zarządzenie to staje się wyda-rzeniem
w skutkach swoich liisto
rycznem Gdy bowiem w paździor
niku 1862 r ogłoszony zostaje ów
"ukaz" zapowiadający "brankę"
na dzień 25 stycznia 18G3 roku
Centralny Komitet Narodowy
przystępuje niezwłocznie do opra-cowania
wojskowych planów po- wstania i do utworzenia skarbu
narodowego naznaczając wybuch
powstania nanoc z22 na 23 stycz
nia i przekształcając się następnie
na Tymczasowy R7ąd Narodowy
ze Stefanem Bobrowskim na cziilc
Jednym z głównych organizatorów
przywódców powstania jest Zyg-munt
Padlewski Cały krajzostnjo
podzielony na cztery okręgi woj-skowe
n powstanie wybuchnąć
ma jednocześnie w 180 miejscowo
ściach
W dniu 22 stycznia Tymczasowy
Rząd Narodowy ogłasza manifest
będący deklaracją wojny z Rosją
zarazem programem rządu po-wstańczego
Głosi on między inno
mi:
"W pierwszym zaraz dniu jaw
mŻdm&mAmimii
Jest Oświata?
Toronto Ont
Niema zlej lub dobrej oświaty
Istnieje jedynie oświata lub ciem
nota
Oświata jest wszystko mądre
piękne i sprawiedliwe
Wszystko stronnicze pozbawio
ne myśli wolnej "ślepo wierzono
nie uwzględniające przyrody czlo
wieka niemądre niepiękne nie
sprawiedliwe jest ciemnotą
Oświecając można się mylić
przelo zaciemniać
Dlatego oświecający czyli Świn
domy iż oświeca musi wyzbyć się
wszelkiego osobistego interesu i
wszelkiej partyjności Myślą wol-ną
w rozumowaniu musi dążyć do
wszelkiej prawdy wszelkiego pięk
na i wszelkiej sprawiedliwości —
bez względu do jakiego wyniku
rozumowanie'"go doprowadzi
Oświecający w zasadniczych
sprawach bytu człowieka musi po
zbyć się frazesu O Swiecający nie
może gołosłownie wołać: bądźcie
sprawiedliwi cnotliwi pracowici
moralni itp lecz niewiedzących
musi szczegółowo oświecić to jest
cnota to jest praca to jest morał
ność — to owe nie jest cnotą pra
cą moralnością Nie może wołać:
bądźcie iedni religijni uczciwi it
p lecz musi rozumowo wyjaśnić
co jest jednością religijnością u-czciw- ością Oświata ogólników nie
znosił
Nie może Hamnć! Oświecający
musi uzasadnić szczegółowe zagad
nieme możliwie scisie nauKOwe
możliwie najlogiczniej bez dogma
tu
Oświata jest postępową i rozwo
jową albowiem taką jest przyro-da
ducha istotnego czyli samo-dzielnego
Mozolnym jest trud i
oświetlenia zasadniczych podstaw
człowieczeństwa Oświecać zatem
ludzkość może jedynie człowiek
mądry i sprawiedliwy Wykształ
cony może posiadać warunki zawo
dowego "ucznia lecz dotychczas
zbyt rzadko posiada warunki o- -
swiecenia sieme lub innego czło-wieka
W oświacie ducha dotych-czas
niemal wszyscy trwałą w o-gólnik- owych nierozsądnych zawo
łaniach
l Stąd wynika że mistrze zawodo
nego wystąpienia w pierwszej
chwili rozpoczęcia świętej wal-i- ki Komitet Centralny Narodoj-w-y ogłasza wszystkich synów
Polski bez różnicystanu ii rodu
pochodzenia i stanu — wolnymi
i równemi obywatelami kraju
Ziemia którą lud rolniczyposia
dał dotąd na prawach czynszu
lub pańszczyzny staje się od tej
chwili bezwarunkowo jego włas
nością dziedzictwem wieczys-tc- m"
Pamiętna noc styczniowa koń-czy
się jednak niepowodzeniem z
przyczyn różnych braków techni-cznych:
rozkazy Rządu Narodowe-go
gdzieniegdzie nie docierają
wcale gdzieindziej znów przycho-dzą
zbyt późno w wielu punktach
władze rosyjskie uprzedzają wy- buch powstania dokonując maso-wych
aresztowań powstańcom
brakło broni koni i amunicjijpod-cza- s
gdy żołnierze rosyjscy sa
świetnie uzbrojeni i zaopatrzeni
we wszystko
Wybuch powstania w Króle-stwie
elektryzuje przedewszyst-kie- m młodzież żywioł miejski i in
tcligencję żywo odzywa się zabór
pruski gdzie młodzież zbroi się z
zapałem by ruszyć do Królestwa
Równocześnie z manifestem rzą
du Narodowego ukazuje się odez-wa
o uwłaszczeniu włościan nieco
później — 29 (Stycznia — odezwa
do Litwinów wzywająca ich do
broni 5 lutego — takaż odezwa do
Có To
Rusinów a 7 lutego — odezwa do
Pojaków z zaboru austrjackicgo i
pruskiego wzywająca ich do przo
chodzenia kordonu i uczestnicze
nia w walce powstańczej
A tymczasem walkn wre powsta
nie rozwija się w połowic lutego
walczy już 15000 powstańców
podczas gdy w końcu stycznia by
łu ich 6 do 7 tysięcy Dowódcami
poszczególnych obozów są: Mar-ja- n
Langiewicz bohaterski uczest
nik walk Garibaldiego wo Wło-szech
największy obz w sando-mierskiem
dalej: Apolinary Ku-rowski
Jabłonowski Walenty Lo
wandowski Cichowski-Zamcczc- lc Antoni Jeziorański Franowskl I
Ncczaj Padlewski Daniłowski
Francuz Rochcbrun formuje t zw
"żurawów śmierci" którzy składa
j]ą przysięgę żo walczyć będą do
śmicici nie poddając ię i nic co- fając Mimo to jednak powstańcy
nieraz ponoszą 'klęski mając przo
ciw sobie wilokrotnie liczniejszą
1 doskonało uzbrojoną nrmję ro-syjską
Vdnlu 10 marca Langiewicz
przyjmuje ofiarowaną mu przez
RządrNarodqvy władzę dyktator-ską
wzmagając zapal w wojsku 1
w społeczeństwie Ogłoszona przez
niego deklaracja głosi znowu wol
nośći równość wszystkich synów
Polski bez różnicy wiary stnnu i
pochodzenia oraz bezwarunkowo
uwłaszczenie ludu wiejskiego zfe- -
mią"
wi lub znakomici fachowcy czę- stokroć są ciemni niekiedy głupi
Pewien fachowy przewóden so
cjalistyczny piszo: socjalizm jest
partją całego świata pracy"
Światpracy liczy 95 proc ludzkoS
cl t j całą ludzkość której 5 pro
cent drobna grupa żyjących z cu
dzej pracy musi się w przyszłości
noddać i noczać nracować na bvt
Zatem przewódca socjalistyczny
nie wie że socjalizm ogarniający
caią ludzkość nie jest i nie może
być partją tern mniej partyjnym
ponieważ stronniczość uspołecz-nienia
jest albo zbrodnią albo ab-surdem
Religja wiarygodności otacza
najgorliwszą opieką olbrzymie ob-szary
nauk wykształcających 1 za
wodowych Czci genjusz człowie-ka
1 Czcząc musi sławić każde usi
łowanic w kierunku coraz now-szych
tryumfów nauki i techniki
Religjl wiarygodności nie trze-ba
zbrojnej przywilejami gwardji
kapłanów Potrzeba wolnomyślnej
oświaty! rozsądku l
Religjl wiarygodności nie trze
ba mechanicznego rytuału świąt
ani kadzielnych świątyń Religja
wiarygodności umieszcza świąty-nię
człowieka w najdoskonalszcm
i najistotmcjszcm ognisku czło-wieka
w jego duchu l Tu jedyny
rzeczjrwisty kościół człowiekal
Człowiek sam sobie jest kapłanem
Szczęsny rozwój ludzkości zale-ży
od wyżyny wolnomyślnej oświa
tyl Ponieważ jednak obecna ludz
kość w bezmyślności zwróciła się
ku nadmiernej przewadze sportów
li rekordów sportowych nadomiar
Imało światłych trudno zachęcić
do oświaty
W oświacie człowiek musi wzra
stać by dojść możliwie do najdo
skonalszej oświaty Dlatego poza
Bzkolna oświata dorosłych musi
się stać szlachetną niestrudzoną
pracą nauczycieli religji wiary-godności
Oświata już świta Wielokrot-nie
już lśni wschodzące słońce
wolnej samodzielnej oświaty w
krajach tak zwanych cywilizowa-nych
ludzkość poczyna myśleć co
raz dzielniej Wolnomyślnie oświe
ceni jaśnieją mocnym pięknym
Dokończenie na Stronicy 6-t-ej
8
Object Description
| Rating | |
| Title | Zwilazkowiec Alliancer, January 24, 1937 |
| Language | pl |
| Subject | Poland -- Newspapers; Newspapers -- Poland; Polish Canadians Newspapers |
| Date | 1937-01-24 |
| Type | application/pdf |
| Format | text |
| Rights | Licenced under section 77(1) of the Copyright Act. For detailed information visit: http://www.connectingcanadians.org/en/content/copyright |
| Identifier | ZwilaD4000080 |
Description
| Title | 000015b |
| OCR text | fmrfW'' ! o-- m Nr A "ZWIĄZKOWIEC" STYCZEŃ (JANUARY) 21 — 1937 Stronica i 5--ta WYCINANKI Wycina dla "Związkowca" ierwsza Prenumerata z Polski — Warszawska Szopka laurami i AmeryKansKa Wszelkiego Stworzenia — Kolendy i ich IZnaczeme — mnsKi iuur w {przepowiednie na Najbliższy słowy na Amork UKrŁArij trriiTrjrantivtToot"vi w iżyciu_ na szego młodocianego tygodnika IjT "Związkowca" zaszło powaz-- Ł ne zdarzenie W ubiegłym ty-Igod- niu otrzymaliśmy -- wprost z Polski półroczną prenumeratę fplatną jakkoiwieK ao roisKi wysyiamy śiikaset numerów tygodniowo tfZwiazkowca" do rodzin i przyja Fciół tutejszych Czytelników wysy łamv również numera do polskich Dism na wymianę Idzie Związko Łwiec i ao irywamycn Kanceiarji 'rezydenta Polski i Prem Sławoj To jednako do tei Miejscowości z Której otrzyma fliśmy prenumeartę nie mamy żad lej łączności Pierwszym naszy polskim pre- - umeratorem jest p L Marczew ski zamieszkały przy Ul Rolejo- - vei 2-- 1 m 2 w Siedlcach Dlatego dziwi nas to niepomiernie jakie- - ni drogami nasze pismo chodzi e aż zajechało do Kurpiowskiej [stolicy Duga prenumerata polska jest nadesłana nam przez ob Dojni- - fkowskiego z Suwałek którego list oodpliśmy do publicznej wiado mości w ubiegłym tygodniu POLSCE OD "CZASU niepod-ległości odżył starodawny zwyczaj pokazywania polity-cznej szopki w okresie świat Bożego narodzenia Jest dwa ro-dzaje szopek jedna na tle biblij-ne- m pokazująca Heroda z bioda śmierć i aniolar druga posiada tło polityczne pokazują w niej dostoj ników państwa posłów i senato- - f[rów Figury zrobione są w karyka VĄ turach z wlaściwem podobieńst- - Mtwem Widzi si? tam o diugicn no gacn i szyi min ducku mywające go Sławoj Składkowskiego broda tego gen Żeligowskiego itd Cała konwersacja w takiej szopce prze prowadzona jest na tle reform posunięć politycznych danego mę za stanu Natomiast w Stanach Ziednoczo 'nych utarł się zwyczaj od 18S6r że przed każdemi świętami u IN a n Luuitiua u£ieiuiiiiii£t: miicijniiii- - a sii HAKin linMlrlfi __ Wnnhłnnn i1 O iUUlil UUJIJWUb V Ił UOIIlliHl-U-- nie na który zanraszaia wybitne A osobistości ze świata polityczne-f- t go przewódców różnych partji i s-- samego prezydenta Wlnćmn ni"?nrl lrilb-i- i łtrnrwln In 1 M łMU"iV yfcwv hit ijbvuum ) mi odbył się taki szopkowy ban-- Ś kiet prasy w obecności całego szc u remi naiwliitniiifi7vnh nsńh Sta w nmv 7iOf1nfłTnnvpVi Pr7r lorlnrm W1 UJbUlłUWUVtlJ VIII J JVM1J" t ąioie zasieau: rrczyaeni atoose-- ś velt sromotnie pobity przy wybo rach kand3'dat republikański Lan don kandydat Dartii komunistycz 1 nej Browder socjalista N Tho- - mas przedstawiciele zorganizowa 5 uej pracy przemysłu iinaneiji re i in'ras"vj k-- Ą Dr iiwiuiiu siu wyBe iuifei„iiciu uTu_-- £Iwcipkowano krytykowano lide rów i nieszczędzono nawet osoby samego prezydenta Ubiory były zwykłe co kto posiadał Rozmowy odbywały się ściśle podufale per ''you" — Nikt się temu nie dziwił i nie obrażał nie natrzac na stano ńjwisko społeczne i zapatrywanie witego lub oweiro dostojnika albo przewódcy Wobec takiego dyktum nasza "polityczna szopka warszawska z figurami" blednieje Staje przed nami chwila małego zastanowie-nia — Czy podobna "bankietowa szopka amerykańska" mogłaby is-tnieć w naszych polskich warun-kach? Ażeby prezydent 125 miljo nowego państwa największej Re-publiki w świecie siedział przy je dnem stole ze zwyklemi dziennika rskimi skrybami? Lub też na ban kiet burźuaznych dziennikarzy za pprorseztoyn!o—soZcieimaliiastePoliskkaomnaupneiswtęn?o 3 by cie noruszyła od takiei demo ralizacji" Takie rzec7v mnira sie iedynie tl dziać w Ameryce lub Kanadzie gl gdzie góruje zrozumienie demokra Kjcji i tolerancji --ur folacy jesteśmy za Darazo d-'e- ko od teco Pierwsza lepszą Rj f 7 jaką urządzamy V kraju erJ' iez tu na emigracu łamiemy sobie nad nia głowę Kogo zapro sić a kogoinie?'Kto pasuje do na szego zapatrywania a kto nie w końcu jeżeli już dobierzemy sobie Prono podłue zaslue i pddliznya nia się wtedy jest kwestja tuale-i- y Musza być fraki smokingi la kiery i "shapou" Robimy nieraz z ludzi karykatury a z całej towa "istj &2Uiki przegiąu hiatwci- - kich manekinów na włoskim "cor-so" w Rzymie I do takiej "towa: rześkiej zabawie" każdy więcej czuje sie zirytowany i podrażnio-ny że dal raz z siebie w życiu pa wjana zrobić Ale cóż zrobić! Kiedy jest już ta fa nasza wielkopańska ambicja— i tyle PRASOWE [Stworzycielem Oddziałowuje [Skkdkowskiogo Jacek Rolnik Tolerancja — Słońce iest stanach Zjednoczonych — Czas — Kryzys Przemy SZCZEPY wyzna WSZYSTKIE słońce Od dawna prze słońcKaonnaanozwsiięerzoętwaielkroimślinwypłyi wniae nasza staruchę ziemię Bez słońca nicby nie istniało na ziemi Słoń-ce jest "alfą i omega całego ży- cia Do ciekavnch do idziemy wnios ków przeglądając nekrologi dni kowane w prasie codziennej W o-kr- esie zimy lub u progu wiosny umiera wieje osób chorujących lub zniszczonych cterpieńiami Przyczyną tych licznych zgonów tkwi w specjalnych warunkach egzystencji w czasie zimy v Pokarmy spożywane zima nie posiadają już tak intensywnego naświetlenia słonecznego jak w czasie lata kiedy to wielkie zapa-sy jarzyn i warzyw dostarczają or ganizmowi nieprzebrana energję witalną Mleko krowie posiada zu pełnie odmienne składniki wita min po paszy i po łące Temi prze siankami należy też tłumaczyć wzmożoną śmiertelność w norze zimowej z braku słonecznych pro mieni TÓŻ Z NAS NIE ŚPIEWAŁ kolendów w młodości Nie je den zna je wszystkie na pa mięć przechowują kantyczki na pamiątkę dziewczęta dostają kantyczki do wiana weselnego ja ko„„do'datek1JSJaI synow!_i !wkładają w I i tiuiuii ijuuiuzuy Kieuy wymera się jechać na zarobek do Kanady" aby mu się lepiej powodziło Lecz bardzo mało kto wie skąd kclenda powstała i jakie jest jćj znaczenie? "Encyklopedia Britannica' pou-cza nas że pierwszy dzień każde-go roku miesiąca był nazwany przez starożytnych Rzymian Ca--1 lendae Tym "wyrazem nazywano też 'początek nowego roku W średnich yiekacli Nowy Rok zaczynał się od 24 grudnia a po nieważ tradycje Rzymu na któ-rych wychowywały sie narody eu ropejskie były duże wniosły więc one uo języKTiWieiu iuoow prze-kształcony wyraz łaciński "calen dae" który związał się z obcho-dem Bożego Narodzenia oraz na-zwą darów noworocznych Wyraz ten "wszedł" w starą francuzczyz nę "la Calendcj przyjął się w Pol sce kolęda i na Rusi gdzie w cza się święta Koladv posyłano sobie wzajemnie upominki Uroczystość sama zwana dotąd przez lud pol ski "Godami" będąca powitaniem Nowego Roku i pożegnaniem sta rego sięga w Polsce czasów po-gaństwa i była połączona z mnós-stwe- m pieśni starożytnych PIERWOTNYCH WIEKACH W? znoszono mury wokół miast i zamków jako ochronę od na paści przed nieprzyjaciółmi Takie mury były znane w Babi łonie w Chinach i u Azteków Obecnie ludzie bronią się mu rem od roznycn zywioiowycn klęsk i niepowodzeń Stany Zachodnie U o A cier pią w lecie od cyklonów piasko-wych na wiosnę od żywiołowych burz a w zimie od straszliwych luraganow Aby ochronić te sta ny od klęski coracznej postanowio no z inicjatywy prezydenta Koose yelta wznieść "mur chiński" któ: ry będzie się ciągnął od północnej Dakoty poprzez Nebraskę Kan-sas aż do stanu Oklahoma m w Na mur ten składać się będzie pasmo nieprzerwanego lasu o sze rokości 160 kim a długości 2200 kim Czterdzieści miljonów drzew sadzonych gęsto utworzy ów mur leśny który jak sądzą przyrodni cy odegra rolę wału ochronnego i zatrzyma rozpęd wichrów Do-tychczas posadzono już G miljo-nów drzew ROFESOR LONDYŃSKIEGO Puniwersytetu Ramsbottom na tegorocznem posieazeniu on-tis- h Association wygłosił od czyt uzasadniając z całą powagą że wiek w którym żyjemy nazwać będzie można wkrótce wiekiem chemii" Niedalecy jesteśmy tej chwili w której gazetę wyprodu kowana z włókna drzewnego bę-dzie można zamienić szybko na cu kier z którego następnie odjęte białko będzie można zjść z powo dzeniem na kolację Gazet przeczy tanych nie będzie się rzucać w kąt lecz otrzymamy z nich produkt po Żywny który- - s łatwością będzie-my' konsumować na kolację w Dla nas dziennikarzy wiado-mość ta nadzwyczaj jest pociesza jaca gdyż znikną krytyki i opo-wiadanie że irazeta ta lub owa przyda się najwyżej do zawijania "laundry" lub vr "fizjologicznem cierpieniu człowieka A tu właśnie wychodzi przeciw nie w tym wypadku pazety nie- - Do Wychodźtwa Wiadomo iuż Wam tewnie tvcrodni szego "Związkowca" że "Związek Polaków w Kanadzie' postanowił trzymiesięczny okres czasu na Kampanję Werbunkową aby dać możność wszystkim Polakom Polkom starszym i młodszym wstępu do Organizacji na szej Czas Werbunkowy polega na tych podstawach że wstę pujący nie opłacają regularnych opłat przepisanych kon stytucją naszą Wstępujący podlega jedynie egzaminacji doktorskiej poczem staje się członkiem korzysta narów ni drugimi ze wszystkich praw przywilei dobrze sto jącego członka Nie lekceważcie znaczenia Organizacji nie lekceważ-cie asekuracji gdyż nie wecie co Was może spotkać dziś jutro lub za miesiąc Żaden nas nie może powiedzieć co go może spotkać jia przyszłość Was samych lub Waszą żonę złoży choroba na kilka miesięcy Nie da możności za robkowania brak przyjaciół znajomych pogorszy sytu ację Waszą Znajdziecie się w takiem położeniu że będzie cie zmuszeni iść żebrać pomocy u drugich Wtedy będzie cie wystawieni na pośmiewisko obmowę drugich żeście nie umieli zaradzić życiu swemu swojej rodziny Dziś właśnie w imię obowiązku ludzkości w imię współ nego dobra polskiego przypominamy Wam wszystkim Wy wszyscy co stoicie dziś poza organizacjami poza na wiasem życia społecznego polskiego wstępujcie do szere-gów "Związku Polaków w Kanadzie"! Jako równi równymi jako [wszyscy którzy potrzebują Lepiej przewidzieć naprzód co może byc w przyszłości aniżeli później żałować złorzeczyć na drugich Organizacja nasza nie tylko jest organizacją Asekura cyjną lecz jest zarazem jedyną największą Organizacją Polską w Kanadzie Pracującą od dzisiątek lat na Oświatowo Narodowemt skupiająca łącząca potrzeby wszystkich Polaków bez różnicy zapatrywań Każdy ma sobie za zaszczyt przynależenia do takiego wielkiego zespołu będąc góry zabezpieczony na wypa-dek choroby nieszczęścia Będąc zarazem dumnym że na leży do wielkiej rodziny świadomych Polaków w Kaim dzie Werbunek nasz będzie trwał do ostatniego dnia miesią ca lutego 1937 roku Nie trzeba zwlekać do ostatniej chwi li gdyż nie wiecie co Was czeka jutro? Wstępujcie dziś do najbliższej Grupy Z P w K Nasze Grupy znajdują się: w Toronto New Toronto Hamilton Sudbury Brantford Welland Port Colbome Kitchener Guelph Preston Swansea Sarnia Ont Do szeregu jedności! Jeden za wszystkich' wszyscy za jednegolT Zarząd przeczytanej nie będziemy uży-wać do podobnych rzeczy lecz o-trzym- amy z nich produkt pożyw-ny który z łatwością będziemy konsumować na kolację i śniada nie 'SŁYNIE z FRANCi JA Na czołowe w przepowied-niach wysunęła się Madam Za epffel Jak donosi prasa francuska pa ni Zaepffel przed rokiem przepro wadziła wiele ciekawych rzeczy które sprawdziły się w ubiegłym roku od A do Z W przepowiedniach proroczych na '1936 roku Mde poza abdyka-cją jednego z najpotężniejszych monarchów euuopejskich przepo wiedziała także podbicie Abisynji przez Włochów okUpację Zagłę-bia Saary przez armję niemiecką obecna wojnę domową w Hiszpan ji i wiele innych ważnych i mniej ważnych wydarzeń które wszyst kie sprawdziły się co do joty Ta sama prasa francuska która przypomina zeszłproczne przepo-wiednie spirytystki Mde Zaepffel opublikowała w ostatnich "wyda-niach biuletyn proroczy tej jasno widzącej Francuski na rok 1937 Biuletyn proroczy zestawiony przez Mde Zaepffel głosi: "Hiszpańska wojna domowa nie dobiegnie końca W wojnie tej mterwenjowac będą inne kraje Armjc ochotnicze przeforsują gra nice aby na terenie Hiszpanji wy stąpić do śmiertelnych zapasów Belgja otrzyma twardy cios Włochy cofną się Widzę Mus solinicgo jak zawisł nad przepaś cią Był mylnie informowany i te go będzie żałował gorzko Widzę także ruchy strategiczne armji niemieckiej" w kierunku Rosji Ten jako władca opuścił swój urząd powróci na tron brytyjski jako dyktator i nastąpi to wcześniej niż kto przypuszcza Edward VIII powróci na czas aby unicestwić dokument którego podnisu żąda od Francji a który według naszych przypuszczeń nie ma zbyt wielkiego znaczenia Nie powinniśmy zawierać traktatu z W Brytanją Krew poleje się we Francji we francuskiej Izbie De putowanych Krwawa pożoga zni-szczy Francję Jezdnie ulicparys kich również b$dą skrwawione Będziemy mieli inną monetę i pewienj młodzieniec ujmie w kar-- Dy losy rrancji lecz ueuzieon na tyle inteligentny że nie nada so-bie żadnego tytułu W ciągu nastę pnegó pół wieku Francja przesta nie figurować na mapie świata i W Brytanją także od kilku z lam na i i z i z i i i i z i polu i z i i ponownie Polacy z Polakami jako ci pomocy i porady bratniej t r Centralny Zw PoJ w Kan i lenn słowami kończy jasnowi-dząca spirytystka francuska prze powiędnie na 1937 rok które — jak krwawy upiór — pożerają u-my- sły uczonych i możnych nad rozwiązaniem tej okropnej wyrocz ni i A więc zapamiętajmy sobie czy się co spiawdzi AMERYCE OGŁOSZONO niedawno ciekawe dane sta tystyczne dowodzące ścisłe-go związku jaki zachodzi po między kryzysem gospodarczym a zawieraniem małżeństw Z danych statystycznych obej-mujących sześcioletni okres cza-su wynika że od chwili pojawie-nia się przesilenia gospodarczego w Stanach Zjednoczonych liczba zawierających małżeństw zaczęła spadać osiągnąwszy 'najniższą 11 czbę w roku 1932 a mianowicie GG1564 W roku 1932 Stany Zjednoczo ne dziękiiw dużym stopniu polity ce Roosevelta zaczęły wychodzić z kryzysu bezrobocie zaczęło spa- - dacna wówczas zaczęła wzrastać liczba osób które stawały na ślub nym kobiercu W roku 1935 zawar to w Stanach Zjednoczonych 1337 000 małżeństw Odwrotnie ma sie dr kryzysu stosunek rozwodów W miarę po- głębiania się kryzysu liczba roz-wodów rosła a w miarę poprawie nia się sytuacji gospodarczej licz ba rozwodów malała VCS3KVVtVVVVVVXV -- fi - ""V"""™ 'A LEKARSTWA JUWAGAl — Jeżeli cierpicie na iakiekolwiek choroby zastarza-- y X-- v rtni viuv tuu iwi&f iio- - jcie do mnie a ja wam odpiszę Siak możecie być wyleczeni aku- - bratnie i skutecznie Poco macię Sdmnnwnć riprnipfi r powoduj Jtej waszej choroby LEKARSTWO ZIOŁOWE NA? i KAŻDĄ CHOROBĘ i Napiszcie lub przyjedźcie do I Herb Specialist HEAD OFFICE: ? 436 QUEEN ST W TORONTO PniJAIlA IIARMI1 Vi yUvXX%X3£3£XXXSXJCXNWWVVX ALICJA BEŁCIKOWSKA W Rocznicę Powstania Styczniowego Zanim przejdziemy! do opisu przebiegu powstania styczniowego zapoznajmy się najogólniej choć-by z okresem bezpośrednio po- wstanie poprzedzającym Lata 1856 — 1S6-- 1 historycy dzielą na trzy okresy: okres pierwszy 1856 do 1860 jesti okresem pracy poli-tycznej i politycznego zespolenia społeczeństwa w tym okresie na terenie Królewstwa działa kilką u grupowań politycznych poczyna-jąc od ugodowych konserwatys-tów a kończąc na tak zwanych "czerwonych" którzy z początku nieliczni odegrali decydującą ro-lę w' rozwoju wypadków Lata 1861 do 1862 to okres pracy pod-ziemnej i manifestacji narodo-wych których duszą jest arcybis-kup Fijałkowski Wreszcie okres trzeci — od 22 stycznia 1863 roku do 5 sierpnia 1864 roku — zawie ra wybuch przebieg i upadek po- wstania W r 1861 po najwspanialszej manifestacji narodowej na Placu Zamkowym w Warszawie 27 lute-go spiskowcy utworzyli dwie taj ne reprezentacje naiodowe: Korni tet Tymczasowy i Narodową De-legację Na wiosnę 1862 roku Ko mitet Tymczasowy przekształcono na Centralny Komitet Narodowy z dokładnie opracowanym progro mcm działalności i taktyki W odpowiedzi na teror zastoso wany przez spiskowców władze rosyjskie rozpoczynają najdalej posunięte represje i prześladowa-nia Ogłaszają zarządzenie nad-zwyczajnego poboru wojskowego zw "brankę" Miało to być nie zwykle powołanie do służby woj-skowej lecz branka z wyboru: w ten sposób rząd carski zamierzał pozbyć sie z ziem polskich kilku dziesięciu tysięcy mlodycji patrjo] tow polskich Zarządzenie to staje się wyda-rzeniem w skutkach swoich liisto rycznem Gdy bowiem w paździor niku 1862 r ogłoszony zostaje ów "ukaz" zapowiadający "brankę" na dzień 25 stycznia 18G3 roku Centralny Komitet Narodowy przystępuje niezwłocznie do opra-cowania wojskowych planów po- wstania i do utworzenia skarbu narodowego naznaczając wybuch powstania nanoc z22 na 23 stycz nia i przekształcając się następnie na Tymczasowy R7ąd Narodowy ze Stefanem Bobrowskim na cziilc Jednym z głównych organizatorów przywódców powstania jest Zyg-munt Padlewski Cały krajzostnjo podzielony na cztery okręgi woj-skowe n powstanie wybuchnąć ma jednocześnie w 180 miejscowo ściach W dniu 22 stycznia Tymczasowy Rząd Narodowy ogłasza manifest będący deklaracją wojny z Rosją zarazem programem rządu po-wstańczego Głosi on między inno mi: "W pierwszym zaraz dniu jaw mŻdm&mAmimii Jest Oświata? Toronto Ont Niema zlej lub dobrej oświaty Istnieje jedynie oświata lub ciem nota Oświata jest wszystko mądre piękne i sprawiedliwe Wszystko stronnicze pozbawio ne myśli wolnej "ślepo wierzono nie uwzględniające przyrody czlo wieka niemądre niepiękne nie sprawiedliwe jest ciemnotą Oświecając można się mylić przelo zaciemniać Dlatego oświecający czyli Świn domy iż oświeca musi wyzbyć się wszelkiego osobistego interesu i wszelkiej partyjności Myślą wol-ną w rozumowaniu musi dążyć do wszelkiej prawdy wszelkiego pięk na i wszelkiej sprawiedliwości — bez względu do jakiego wyniku rozumowanie'"go doprowadzi Oświecający w zasadniczych sprawach bytu człowieka musi po zbyć się frazesu O Swiecający nie może gołosłownie wołać: bądźcie sprawiedliwi cnotliwi pracowici moralni itp lecz niewiedzących musi szczegółowo oświecić to jest cnota to jest praca to jest morał ność — to owe nie jest cnotą pra cą moralnością Nie może wołać: bądźcie iedni religijni uczciwi it p lecz musi rozumowo wyjaśnić co jest jednością religijnością u-czciw- ością Oświata ogólników nie znosił Nie może Hamnć! Oświecający musi uzasadnić szczegółowe zagad nieme możliwie scisie nauKOwe możliwie najlogiczniej bez dogma tu Oświata jest postępową i rozwo jową albowiem taką jest przyro-da ducha istotnego czyli samo-dzielnego Mozolnym jest trud i oświetlenia zasadniczych podstaw człowieczeństwa Oświecać zatem ludzkość może jedynie człowiek mądry i sprawiedliwy Wykształ cony może posiadać warunki zawo dowego "ucznia lecz dotychczas zbyt rzadko posiada warunki o- - swiecenia sieme lub innego czło-wieka W oświacie ducha dotych-czas niemal wszyscy trwałą w o-gólnik- owych nierozsądnych zawo łaniach l Stąd wynika że mistrze zawodo nego wystąpienia w pierwszej chwili rozpoczęcia świętej wal-i- ki Komitet Centralny Narodoj-w-y ogłasza wszystkich synów Polski bez różnicystanu ii rodu pochodzenia i stanu — wolnymi i równemi obywatelami kraju Ziemia którą lud rolniczyposia dał dotąd na prawach czynszu lub pańszczyzny staje się od tej chwili bezwarunkowo jego włas nością dziedzictwem wieczys-tc- m" Pamiętna noc styczniowa koń-czy się jednak niepowodzeniem z przyczyn różnych braków techni-cznych: rozkazy Rządu Narodowe-go gdzieniegdzie nie docierają wcale gdzieindziej znów przycho-dzą zbyt późno w wielu punktach władze rosyjskie uprzedzają wy- buch powstania dokonując maso-wych aresztowań powstańcom brakło broni koni i amunicjijpod-cza- s gdy żołnierze rosyjscy sa świetnie uzbrojeni i zaopatrzeni we wszystko Wybuch powstania w Króle-stwie elektryzuje przedewszyst-kie- m młodzież żywioł miejski i in tcligencję żywo odzywa się zabór pruski gdzie młodzież zbroi się z zapałem by ruszyć do Królestwa Równocześnie z manifestem rzą du Narodowego ukazuje się odez-wa o uwłaszczeniu włościan nieco później — 29 (Stycznia — odezwa do Litwinów wzywająca ich do broni 5 lutego — takaż odezwa do Có To Rusinów a 7 lutego — odezwa do Pojaków z zaboru austrjackicgo i pruskiego wzywająca ich do przo chodzenia kordonu i uczestnicze nia w walce powstańczej A tymczasem walkn wre powsta nie rozwija się w połowic lutego walczy już 15000 powstańców podczas gdy w końcu stycznia by łu ich 6 do 7 tysięcy Dowódcami poszczególnych obozów są: Mar-ja- n Langiewicz bohaterski uczest nik walk Garibaldiego wo Wło-szech największy obz w sando-mierskiem dalej: Apolinary Ku-rowski Jabłonowski Walenty Lo wandowski Cichowski-Zamcczc- lc Antoni Jeziorański Franowskl I Ncczaj Padlewski Daniłowski Francuz Rochcbrun formuje t zw "żurawów śmierci" którzy składa j]ą przysięgę żo walczyć będą do śmicici nie poddając ię i nic co- fając Mimo to jednak powstańcy nieraz ponoszą 'klęski mając przo ciw sobie wilokrotnie liczniejszą 1 doskonało uzbrojoną nrmję ro-syjską Vdnlu 10 marca Langiewicz przyjmuje ofiarowaną mu przez RządrNarodqvy władzę dyktator-ską wzmagając zapal w wojsku 1 w społeczeństwie Ogłoszona przez niego deklaracja głosi znowu wol nośći równość wszystkich synów Polski bez różnicy wiary stnnu i pochodzenia oraz bezwarunkowo uwłaszczenie ludu wiejskiego zfe- - mią" wi lub znakomici fachowcy czę- stokroć są ciemni niekiedy głupi Pewien fachowy przewóden so cjalistyczny piszo: socjalizm jest partją całego świata pracy" Światpracy liczy 95 proc ludzkoS cl t j całą ludzkość której 5 pro cent drobna grupa żyjących z cu dzej pracy musi się w przyszłości noddać i noczać nracować na bvt Zatem przewódca socjalistyczny nie wie że socjalizm ogarniający caią ludzkość nie jest i nie może być partją tern mniej partyjnym ponieważ stronniczość uspołecz-nienia jest albo zbrodnią albo ab-surdem Religja wiarygodności otacza najgorliwszą opieką olbrzymie ob-szary nauk wykształcających 1 za wodowych Czci genjusz człowie-ka 1 Czcząc musi sławić każde usi łowanic w kierunku coraz now-szych tryumfów nauki i techniki Religjl wiarygodności nie trze-ba zbrojnej przywilejami gwardji kapłanów Potrzeba wolnomyślnej oświaty! rozsądku l Religjl wiarygodności nie trze ba mechanicznego rytuału świąt ani kadzielnych świątyń Religja wiarygodności umieszcza świąty-nię człowieka w najdoskonalszcm i najistotmcjszcm ognisku czło-wieka w jego duchu l Tu jedyny rzeczjrwisty kościół człowiekal Człowiek sam sobie jest kapłanem Szczęsny rozwój ludzkości zale-ży od wyżyny wolnomyślnej oświa tyl Ponieważ jednak obecna ludz kość w bezmyślności zwróciła się ku nadmiernej przewadze sportów li rekordów sportowych nadomiar Imało światłych trudno zachęcić do oświaty W oświacie człowiek musi wzra stać by dojść możliwie do najdo skonalszej oświaty Dlatego poza Bzkolna oświata dorosłych musi się stać szlachetną niestrudzoną pracą nauczycieli religji wiary-godności Oświata już świta Wielokrot-nie już lśni wschodzące słońce wolnej samodzielnej oświaty w krajach tak zwanych cywilizowa-nych ludzkość poczyna myśleć co raz dzielniej Wolnomyślnie oświe ceni jaśnieją mocnym pięknym Dokończenie na Stronicy 6-t-ej 8 |
Tags
Comments
Post a Comment for 000015b
