Zwilazkowiec Alliancer, February 24, 1960

              m "Związkowiec" (The Alliancer)
Prtoted for every Wedaerday md Saturday by:
POLISH ALLIANCE PRESS LIMITED
Organ ZwUzku Polaków w Kanadzie wydajny pn
"ffiR
Djrrakcjf Prasową: A Szczepkowski przewodniczący Z Zywert tL?
tatfakłw F Ołoeowikl KIr Drukarni K J MuurkUwIci Klr AdM K Frlkk
PRENUMERATA
Roczna w Kanadzie $600 W Stanach Zjednoczonych
Półroczna $350 i innych krajach $7 00
Kwartalna $200 Pojedynczy numer 101
1475 Qi)'een Street Wetf Teł LE 1-2-
491 Toronlo Onł
▲nthorlsed u Second Clłsi Mail Post Office Department Ottawa
Paradoksy polityki gospodarczej
Miasta Elliot Lakę i Bancroft były dumą Kanady Wskazywano
je jako przykłady talentu organizacyjnego żywotności młodego
narodu W przeciągu bowiem kilku lat puste przestrzenie zamie-niły
się w tętniące życiem wielkie osady górnicze Domy wyraslaly
jak grzyby po deszczu Zbudowano sieć drogowa zorganizowano
służbę publiczną: szkoły szpitale Te nowe osady obrazowały rów-nież
mozaiką ludnościową Kanady Zgodnie pracowali i mieszkali
obok siebie ludzie bodajże wszystkich grup etnicznych A teraz
nagle owe symbole dumy rozpadają się jak domki kart Dlaczego?
To pytanie jest na ustach nie tylko tysięcy pracowników ko-palń
i zakładów uranowych Elliot Lakę i Bancroft ale bodajże
wszystkich w Kanadzie Prem Diefenbaker mógł wprawdzie po-wiedzieć
w Izbie Gmin że poprzedni minister przemysłu i handlu
C D Howe zapowiadał iż produkcja uranowa ma zapewnioną
przyszłość jedynie do 1962 r a co będzie dalej niewiadomo by
w ten sposób zrzucić z siebie ciężar odpowiedzialności Jednakże
nie rozwiązuje to zagadnienia Po pierwsze nikt nie jest w stanie
powiedzieć jak zachowałby się C D Iłowe wobec powstałych
trudności a więc czy nie zdołałby znacznie wcześniej przewidzieć
kryzysu a wobec tego i przedsięwziąć odpowiednich kroków po
wtóre czy C D Howe nie zdołałby osiągnąć jakiegoś porozumienia
zjadbictrcami uranu kanadyjskiego przede wszystkim ze Stanami
Zjednoczonymijpo-trzeci- c czy nic znalazłby innego wyjścia aniżeli
zwykła likwidacja tych miast
Przecież wartość dotychczasowych inwestycji w Elliot Lakę
wynosi $500000000 co jest sumą ogromną i gdyby ośrodek miał
zamienić się w widmo znaczyłoby zmarnowanie tych kapitałów
Nie trudno było przewidzieć trudności dla przemysłu urano-wego
i to samo dyktowało zajęcie się tym problemem conajmniej
jeszcze przed dwoma laty Tymczasem W tymże krytycznym
okresie czasu rząd zdecydował się na wzniesienie w Manitobie
nowego ośrodka atomowego naukowo -- badawczego Oczywiście
wszystkie względy logiczne przemawiały by umieścić go w Elliot
Lakę co zachowałoby to miasto utrzymało by część ludJ przy
pracy Dlaczego stało się inaczej?
Niektórzy są skłonni przypuszczać że nic małą rolę odgrywają
względy polityczne więcej czysto partyjne bo Maniloba została
świeżo zdobyta przez konserwatystów a więc należy coś dla niej
zrobić a okręg Elliot Lakę wysyła do Izby Gmin listera Pearsona
przywódcę liberałów
Nie sądzimy jednak by lego rodzaju opinia była uzasadniona
by takie względy decydowały o posunięciach rządu Skłonni jes-teśmy
raczej przypuszczać że rząd po prostu nie potrafił znaleźć
należytego rozwiązania wobec tego poszedł po linii najmniejszego
loru
Decyzja o budowie ośrodka w Manitobie została powzięta bez
-- rozważenia przyszłości Elliot Lakę Zapewne wyobrażano sobie
że da się "coś" zrobić dla przemysłu uranowego a gdy stwierdzono
iż optymizm był nieuzasadniony zapóżno było do „wycofania z
poprzedniego postanowienia Zainwestowano już newne kanilaly
w Manitobie Czy jednak mimo to nie było bardziej celowe prze- -
juesiii ic inwestycję i ratować £11101 ikc
Równie pochopnie rząd działał w lutym ubiegłego roku prze-kreślając
umowę z AVRO Niewątpliwie nie brakło pewnych uza- sadnień dla tego kroku Nikt nic kwestionuje że era samolotów
pilotowanych zbliża się ku końcowi ale jak dotychczas ciągle
jeszcze mają one zastosowanie ciągle są w służbie Więcej: za- równo w Stanach Zjednoczonych jak i w ZSRR i Wielkiej Brytanii
nie zaprzestano produkcji lotniczej Rząd brytyjski np postanowił
ostatnio udzielić znacznie wyższych dotacji przemysłowi lotnicze-mu
"bynajmniej nie dla produkcji tylko maszyn wojskowych ale
i 'cywilnych AVRO mogło napewno przestawić się również na
produkcję-aparató- w pasażerskich Oczywiście kopalnie uranu mogą wydobywać tylko uran ale górnicy i inni pracownicy mogą z
powodzeniem pracować w innej gałęzi a skoro nakładem tak
wielkich kapitałów powstały wzorowe miasta to chyba niewyko-rzystanie
ich jest wręcz niesłychanym marnotrawstwem Jest ja- kimś ogromnym nonsensem Oskarżeniem pod adresem ludzi
odpowiedzialnych za politykę gospodarczą kraju
Rząd 'zapowiada wszelką pomoc dla wszystkich którzy utracą
pracę Brzmi to znacznie piękniej aniżeli wygląda w rzeczywistości
Bo któż pokryje np straty jakie poniesie ludność opuszczając
swbje domostwa? Górnicy z uzasadnionym żalem wskazują że
prem Diefenbaker nie miał czasu na przyjęcie delegacji
- Wydaje się iż po prostu piemier nie wiele mógł obiecać dele-gacji
i dlatego wolał z nią nie rozmawiać
' Kobiety z Elliot Lakę organizują zbiorowa akcjo protestacyjna
Wzywają żony polityków by zapoznały się z sytuacją Nacisk opinii
pduobldicrazmneajtycwzinneiej n psrpoobwleomdaotwykaći zEalslaiodtnicLzaąkęreiwBizajęncrsotoftsunku rządu
(Dokończenie słr na w Pctersbur W '":
Kota cytowane były zarówno kry-ty
c:ne wypowiedzi autora o gen
Andersie jak i pozytywne opi-nie
a zwłaszcza telegram poże-gnalny
amb do gen An
dersa w Których dziękuje on za
współpracę i przesyła generało-wi
życzenia w dalszej walce o
Polskę Prof Kot w telegramie
z Kujbyszewa z 13 7 1942 r
pisze: że w tak wyjątkowych
warunkach żołnierz polski jest
w świetnym stanie moralnym
zasługa to charakteru narodo-wego
ale w wielkim stopniu tak-że
poziomu moralnego oficerów
a przede wszystkim Twoja pa- nie generale którego życzliwa
Opatrzność postawiła na czele
tego wspaniałego wysiłku naro-dowego
Niech Pan swa armię
prowadzi drogą zwycięstwa do
wolnej ojczyzny"
Gdy adwokat" zapytał genera- ła Andersa czy używał kiedyś na- zwiska Waldemar von An-ders
— gen Anders odpowie-dzią
że w prasie bolsze-wickiej
spotkał się z tym okreś-leniem
Prezenty Stalina
W odpowiedzi na pytanie
gen Anders "stwierdza
że otrzymał od Stalina 3 prezen-ty:
samochód 2 konie wyścigo-we
ii żydowskiego muzykanta
który był skazany na 8 lat wię-zienia
~za dezercję z armii so-wieckiej-
Samochód — mówił
gen Anders — oddałem bryga-dzie!
'konie przekazałem RAF-o-- wi w a żydowski muzy-kanttucie- kl
w Palestynie Oczv-wiściete-da- ry Stalina nie miały
Gdy adwokat zapytał gdzie
jesi gen uowotlca ar
mii Lodź w kampanii
wrześniowej gen Anders od
powiedział że w Polsce
Klimkowski na sali
Na zapytanie czy zna Klim-kowskiego
gen Anders odpo- wiedział potakująco Adwokat
podkreślił że Klimkowski któ
zamieszkuje w Polsce jest
na sali sadowej W momen-cie
Klimkowski wstał Gen An- ders oświadcza że zatwierdził
rozkaz aresztowania Klimkow-skiego
W toku tej serii ptań adwokat pokazuje książkę Klim-kowskiego
pt "Byłem adiutan-tem
Andersa" wydana w War-szawie
przez Min Obrony Naro-dowej
W armii rosyjskiej
Świadek Mieczysław Maedo-nal- d słuchiwJaałłowjeideecnki z akdtwóroekgaotówprzpeo-- wództwa Dobry zeznaje że był
studentem politechniki w
i należał do korporacji Arkónia
której członkiem bł gen An-ders
Gen Anders niówił po pol- sku uważał się za Polaka świa-dek
wstąpił do armii rosyjskiej
jako ochotnik ponieważ "ochot-nik
służył rok a rekrut z poboru
— trzy lata ale każdy musiał
służyć w wojsku rosyjskim wiec
wstępując na ochotnika b losie
poniekąd — jak to określił
Faulks — "przymusowym ochot-nikiem"
(wesołość na sali")
świadek gen Marian Przew-łocki
opowiada o swej służbie w
Wyższej Akademii Wojskowej
i iSiĄCUECiE FSi-SK- i
Warszawa w lutym
Wybaczcie Cytelnicy że tytuł
lego listu nie jest oryginalny
Wypożyczyłem go bowiem dość
bezceremonialnie artykułu
Henryka Syski w "Zielonym
Sztandarze" Ailykul swój Syska
tak zaczął:
"Dwóch niepowtarzalnych do
tąd tytanów pracy wydala Pol-ska
w ubiegłym stuleciu: Józe-fa
Ignacego Kraszewskiego i
Henryka Oskara Kolberga
Pierwszy zasłynął w dziejach
naszego piśmiennictwa jako
wielki powieściopisarz diugi
święci! bezkonkurencyjne trium-fy
oddany bez reszty zbieraniu
i przekazywaniu do użytku poko-leń
pieśni gawęd i chłopskich
obyczajów Był pionierem novej
nauki nazwanej językiem nau-kowym
etnografią"
Warto mcjc do tego dodać że
Kraszewski był powieściopisa-rze- m
nie tylko znamienitym ale
i wprosi niewiarogodnie płod-nym
Napisał on ni mniej ni wię-cej
tylko 1--
14 powieści społeczno-obycz-ajowa
i J58 historycz-nych
(zresztą z tvch ostatnich
znany jest najbardziej) nie li-cząc
mnogości wszelkiego rodza-ju
artykułów rozpraw i krytyk
umieszczanych w prasie
Ale dwójki "tytanów" — w tym
Syski koniecznie musimy włączyć
jeszcze dwóch ludzi którzy w
dziele liteialury pozostawili po
sobie spuściznę tak imponującą
1 olbrzymią ze podobną poza ni-mi
nie może poszczycić się nikt
w całym świecie Rzecz prosta
mówimy tu o pracy pojedyncze-go
człowieka jednego tylko au-tora
— a nie o zbiorowym opra-cowaniu
np jakiejś wielotomo-wej
encyklopedii
Otóż dalszym "tytanem pra-cy"
jakiego dzisiaj trudno by już
szukać był niewątpliwie Karol
Estreicher w latach I8G8-190- 5 bibliotekarz Uniwersytetu Jagiel-lońskiego
w Krakowie i członek
Akademii Umiejętności Opraco-wał
on sam 23 tomy sławnej na
świat "Bibliografii Polskiej"
1453-190- 0 r — jakiego
nie posiada żaden naród poza
Polska to znaczy dzieła w tej
skali i tak drobiazgowo opraco-wanego
Pracę kontynuował Sta-nisław
Estreicher syn Karola
proiesor Uniwersytetu Jagieł
śmieici jeśli
on dalsze tomy Bibliografii: od
24 do 27-g- o
1 wieszcie wymieńmy tu bi-bliotekarza
tym razem' Uniwer-sytetu
Warszawskiego — Samu-ela
Bogumiła Lindego w
latach 1807-181- 4 wydał G tomów
opracowanego siebie
kopomnego pomnikowego "Sło
wnika Języka Polskiego"
1'oinyślcif Diodzy dziś nam
po prostu w głowie nie chce się
pomieścić Słuchamy lego wręcz
z niedowierzaniem:'
Powieściopisarz — 1 I Kra
szewski (1812-1887- ) — pisze
książki nierzadko grube histo
ryczne tomiska i nadto wielo
artykułów gazet Uczony —
K Kstieiiher — opracowuje sam
23 tomy szczegółowej Bibliogra- -
111 1 oishi a opiocz tego liczne
pomniejsze dzieła bibliograficz-ne
piaco z zakresu historii li-terat-ury
polskiej polskiego tea- tru itd Inny — S B Lin- -
Polscy i angielscy generałowie zeznają w procesie
Ojoiae polskiego iisdoznawsiwa
ze 1-sz-ej)
toku analizy książki prof żawdinsekgoo wpływu moje stano I cu gdzie
1
Kota
baron
tylko
ad-wokata
Iraku
uommei
czasie
ry
tym
adw'
dzieła
go mu uczniami Andeis Woh- - kow ki 1 weeki Andor uważał
się za Polaka podkieslal swoja
polskość Przed pierwsza woinj
światowa Polacy nie In ii dopu-szczani
do tej akademii Ci ezte-ie- j
byli pierwszymi Polakami
Spotkanie z nen Andersem
w 1915 r
Świadek Janusz Osowski —
wstąpił do Legionu Pułaskiego'
był ranny a w lipcu 1913 r "ja-ko
dowódca oddziału znalazł si
w Moroczno nad Stocho--
ciem w celu doręczenia rozkazu
dowództwa korpusu Jadąc
ze swym plutonem spotkał dwócli oficerów w mundurach
dragonów rosyjskich Jeden z oficerów podporucznik za pylal po rosyjsku z jakiego od- działu iesl pluton Gdy sie do
wiedział że to jest pluton polski
przeszedł z rosj?kiego na polski npirkzedAsntadwerisł sie jako podporucz- 1 po polsku wypyH-wa- l
o miejsce postoju szwadronu
polskiego jego stan liczebm itd
Później świadek służl w pierw
szym korpusie W P" jako pod porucznik w 1 pułku ułanów
Dowódca szwadronu lni Anders Świadek zeznaje ze znał Azanrdóewrnsao oujwcaażajlai ksiei obnri aztaa Psoelna
ków i mówili po polsku bez ob-cego
akcentu
Świadek Jan Ieuk opowiada
o swym zetknięciu z podporucz- nikiem Andersem na Polecin w r 1915 Sluźył on w wojsku ro
i szukał spotkania z pod-- 1
'flkJU mi" zrzuz- -
de — opracowuje również sam
(j wielkich tomów Słownika Ję-zyka
Polskiego 1 wreszcie ten
którego predc w-- z stkim za-mierzałem
Warn przypomnieć w
mym liście — II 0 Kolbeig
olbrzymim dorobkiem nauko-wym
dziedziny ludonawslwa
Dorobkiem który ma się zam-knąć
w G5 tomach jakie obecnie
ukażą się w Polsce v czasie naj-bliższym
Doe Drogi byłbym zapomniał
— a przecież jest jeszcze i Wi-ślicki!
Adam Widicki (IJJIJO-19J'i- )
któiy przez lat lówriu
czterdzieści rećlasowjl li czc-sl- o
sam pisał) "Przegląd Tygodnio-wy"
Czterdzieści łomów Prze-glądu
Wiślickiego -- - to praw-dziwy
skarb dla badacza litera-tury
pohkiej owego okiesu
Tak nie dwóch lecz znacznie
więcej mieliśmy w literaturze i
w nauce polskiej prawdziwych
tytanów pracy na skalę świato-wa
Ot miałem Kolbeiga Wam
przypomnieć a tu wciąż pió-ro
gdzieś zbacza
Oskar Kolberg urodził się w
1814 r w Przysusze małym mia
steczku Ziemi Kieleckiej
Zakocnany w polskim ludzie
w jego języku sztuce 1 zwycza
do tej Jach Jednym słowem
cały
który
przez
opiów
Rydze
uczony
okolicy
do
łych
syjSKim
co nazywamy krótko folklorem
— lata cale spędził Kolberg na
wędrówce po Polsce Roman-tyk
pełen entuzjazmu i zapału
zamiłowany w badaniach etno-graficznych
chodził od wsi
wsi od chaty do chaty siadał w
gościnnej izbie w kuchni bądź
na przyzbie rozmawiał wypyty-wał
oglądał chłopskie obrzędy
wszystkiego pilnie słuchał i lin-iował
notował notował
Po najbardziej łożonych zaga-dnień
należy polityka zagraniczna
i dlatego leż tak często zaskakuj:)
nas lóżne posunięcia różnych
państw na arenie między narodo-wej
Naogól jesteśmy skłonni przy-puszczać
że winny Istnieć Iwanie
sztywne podstawy a nawet wytycz-ne
obowiązujące dane państwo
Mówimy wiec o takiej ey innej
tradycyjnej polityce posezejń
lońskiego po ojca wydał n-u-
'1'
mocarstw A stwierdza
wie
232
tlo
tego
mi
do
my że cos5 tam się nie zgadza że
len nasz ustalony pogląd nie bar-dzo
mieści się w określonym kro-ku
to bądź — uparcie trwając
przy swoim zdaniu — głosimy iż
jest to bardzo wymyślny ukryły
manewr albo też mówimy z żalem
o bankructwie dnlvcłiczisnwei li
nii
W istocie natomiast" polityka zi-granicz- na
jest tak zmienna jak
życie mwoj wypadków i uyda
rżeń Nie jcj-- l abstrakcja nie wy-pływa
z oderwanych założeń czy
przesłanek Oczywiście naczelnym
dążeniem każdego państwa jego
rządu jest zapewnienie sobie mo-żliwie
najlepsej pozycji między-narodowej
Jest In niezbędnym wa-runkiem
rn1"'""'!! iiT-v!r- vi ct £!
la ic"i li-- - i i"i'i'i i iriis'i-szy- m
li"ii m 1 a rtv'n ":i e
jego s"ixvf v ikośc ya-ol- jy natur:'"" n-- v iMinal pogoda r-c- zy lii'!'io s:iuin!a naj ażifei-sz- e eleiirii'1 iiecvi''i!ai n o nioll-wośchi- b i'ir"i 11 tisi:i 11:1 a'e-ni- e
m ed" iai'ilivei kształtują je-no
pol'tvo i"m cp-- i
Sama ludność n p nie jest do-stateczny
111 cy unikiem bo n p
Chiny Inly lieebmc naiwiekmin
państwem ale ich rola w polityce
międzynarodowej była mała znacz-nie
mniejsza aniżeli pizeluilnionej
malej Japonii Indio współczesne
są pod względem ludności iii nami
państwem na świecie ale mocar-stwem
jeszcze nie są Niemcy w o-kres- ie
miedzy dwom) wojnami od-grywały
na aienie między na milo-wej
większą — i bardzo ujemną
— rolę aniżeli wynikałoby to z
układu ludnościowego czy ?sso- -
nów surowcowych Posiadały jed-nak
olbrzymi potencjał gospudar- -
ezy
Pozycja Wielkiej Brytanii i Pran-et- i
wynikała zarówno z ich euro-pejskiego
potencjału gospodarcze-go
jak i 2 panowania nad olbrzy-mimi
połaciami ziem na inny cli
kontynentach Tradycyjne ongiś
imperialistyczne kolonialne zasady
polityki zagranicznej tych państw
po prostu straciły na wartości gdy
odpadła od nich większość kolonii
gdy dominia zamieniły się na sa
modzieine niezależne państwa Je-śli
utrzymanie rozległych szlaków
komunikacji wodnej było kiedy-- 5 nakazem dla polityki londyńskiej
to dzii sprawa przedstawia się ina-czej
Każde z nowych państw we
własnym zakresie dba o zachowa-nie
takiej czy innej łączności z Wielka Brytania względnie inmirii
państwami Hiszpania i Portugalia
Zapisywał skrzętnie wszystko
to co mu w ucho '1 oko wpadło
Tworzył bezcenny dokument
polskiej kultury ludowej
Wynikiem jego badań jest 39
wydanych loinow po ok 300
stron każdy pod "wspólnym tytu-łem:
"Lud Jego zwyczaje spo-sób
życia mowa podania przy-słowia
obrzędy gusła zabawy
pieśni muzyka i tańce" Tylko
tom pierwszy który ukazał sie
w 1857 r'nosił 'krótki tytuł
"Pieśń Ludu Polskiego"
Ale blisko polowa prac Ko-lberga
nie docekala się wydania
za jego życia 1 oto teraz w
związku z Tysiącleciem Państwa
Polskiego zespól etnografów
Polskiego Towarzystwa Ludo-znawczego
pod kierownictwem
prof Józefa (łajka przygotowuje
do druku całość prac Kolberga
Ukaże się ona po raz pierwszy
w Polsce w 02 łomach oraz 3 do-datkowe
tomy zawierać będą je
go przebogatą jakżeż ciekawą i
wartościowa dla potomnych ko-respondencję
osobista
"Pozycja Kolberga jest wyjąt-kowa
nie tylko w etnografii pol-skiej
ale w ogóle w elnogralii
światowej Światowa literatura
etnograficzna nie zna równie
wielkiego dzieła nawet zbioro-wego
Stąd słusznie ktoś nazwał
go człowiekiem — instytucją" —
pisał w lubelskiej "Kulturze i
życiu" Bolesław Kiiżmic w ar-tykule
pi "Kolberg i jego dzie-ło"
I tą trafną uwagą lubelskiego
auloia chciałbym zakończyć mój
list o Oskarze Kolbergu — o
polskim "tytanie pracy" o ojcu
polskiego ludoznawstwa
Juliusz M Zagórski
a
grywają żadnej poważnej roli w
polityce międzynarodowej jakkol-wiek
ciągle jeszcze mają zamor-skie
posiadłości
Stany Zjednoczone n p napraw-dę
weszły na arenę międzynarodo-wą
dopiero po pierwszej wojnie
W poprzednim okresie budowały
powoli swoją pozycję na kontynen-cie
amerykańskim a dopiero póź-niej
włączyły sie do polityki eu-- 1
opej ikiej światowej Nie by I to
bynahiniej krok popularny Wie-lu
polityków amerykańskich wy-powiadało
się zdecydowanie prze-ciwko
udziałowi w sprawach poa-amerykański- ch
Tak zwany kieru-nek
iolaejonistyczny domagał zam-knięcia
się w kontynencie amery- -
Kańskim ograniczenia się do spraw
najbliższych i pozostawienia in-nych
kontynentów własnemu lo-sowi
Cy iddJogie odgrywały rolę w
polityce zagianicznej? Oczywiście
Już chociażby dlatego że bardzo
rzadko państwa tealizowaly swo-je
cele jedynie w oparciu o inte
resy państwowe cy rządzących
grup społeczny cli Niejednokrotnie
najbardziej brutalne podboje pro
"'0'izonn w imię w7nosheh za
sil- - o!)"ony wolności demokracji
nhdirnośei swobody żeglugi nie
o ano 1 nasei icngijiiycli 1 niewą-tpliwie
te ideały istotnie odgry-wały
w rożnych okolicznościach i-s'-
ntiui role zarówno w budzeniu
fliuh1 iak i w bezpośredniej akcji
Ale clnba nigdy nie lyy ani czyn-nikiem
decydującym ani jednym
Stąd też i w wyprawach ideologicz-nych
notowano zaskakujące zdu-miewające
sojusze Bynajmniej nie
wszyscy monarchowie chrześcijań-scy
katoliccy jcdnoczvli sie w wal
ce-- przeciwko sojuszom muzułmań-skim
niektórzy wiecz zajmowali
stanowisko po przeciwnej stionie
Nie było frontu monauliów kato-lickich
przeciwko protestanckim "i
naodwrót Kłosząc hasła jedności
słowiańskiej Kosja carska równo-cześnie
rozwalała niepodległą Pol-skę
Ideologie stały sie w okresie po
i-nc--
msj wojnie światowej w
znacznie większym stopniu hasła-mi
w polityce zagranicznej aniżeli
dawniej Niektóre państwa zasła-niały
nimi swoje jak najbardziej
imperialistyczne rozbójnicze cele
PanazjaTyzni Japonii służył do pod-boj- u Chin zmierzał do podporząd-kowania
sobie całego kontynentu
azjatyckiego ideologia komunisty-czna
służyła do wykorzystywania
wszystkich lucliów i partii komu-nistycznych
na rzecz interesów
ZSRR miała osłaniać zabory Ideo-logia
hitlerowsko - faszystowska
pod hasłem obrony świata przed
komunizmem realizowała brutal-ne
cele imperializmu niemieckie-go
Te dwie ostatnie ideologie by-ły
— w założeniu — skrajnie prze-ciwne
wrogie co nie przeszkodzi-ło
im w zawarciu w sierpniu 1939
r formalnego sojuszu
--Mocarstwa zachodnie weszły do
porucznikiem Andersem wie i które były ongiś Wielkimi mrr ! drusiei voinv urul litOom nWnv
dząc ze Anders jest Polakiem stwanii kolonialnymi dziś rue od- - wolności przed totalizmem a prze
Ludność i zatrudnienie w Polsce
Ogłoszony ostatnio w Warsza-wie
komunikat Głównego Urzę-du
Statystycznego (GUS) podaje
ze liczba ludności w Polsce w
końcu 1939 r wynosiła 29 milio-nów
500 tysiec W miastach i
osiedlach mieszkało 139 min na
WSj _ 150 min osób W porów-naniu
ze stanem w końcu 1958 r
liczba ludności wzrosła o 500 ty
sięcy rrzyrosi naiuiainy --
dlug wstepnch danych szacun-kowych
wyniósł w 1959 ioku
IGO piomille wobec J79 pio-inill- e
w 1958 r"
Przeciętna licba zatrudnio-nych
w gospodarce "uspołecz-nionej"
— jak głosi dalej komu-nikat
GUS — wyniosła w 1959
r około GJJKOOOO osób co ozna-cza
wziosl o około III lys osób
w porównaniu z 1958 r Poza rol-nic
twein pracowało (!4ił()000
osób
Według danych GUS "osobo-wy
fundusz płacy w gospodaice
uspołecznionej" był w 1959 r
iv!vv ni w 1958 i" o około 128
mld złotych ti o 10 3r? "Prc-- 1 204000
ciętna nominalna płaca brutto
na 1 zatrudnionego w gospodar-ce
uspołecznionej wiosła śre-dnio
o około 4Gr" ale "w
czwartym kwartale 1959 r _w
związku ze wzrostem kosztów
utrzymania nastąpił spadek prze-ciętnej
płacy lealnej"
Komunikat GUS informuje w
Minister sprawiedliwości On-tario
Rober ts wniósł w pai la-mencie
prowincjonalnym pro-jekt
zmiany ustawy alkoholowej
w Ontario
Zmiany idą w następującym
kierunku:
1 Każda osoba bodzie mogła
służyć swemu gościowi lub człon-kowi
rodziny alkoholem w swym
domu
2 Będzie można dawać alko-hol
w formie prezentu
3 Będzie można przynosić al-kohol
do domu drogą okrężną
cież w czerwcu 1941 r przyjęły do
swego grona jedno z totalislycz-nycl- i
państw a mianowicie ZSRR
Stany Zjednoczone są państwem
o uslioju na wskroś demokratycz-nym
a mimo lo popierały — i po-pierają
— niejednego dyktatom w
Łacińskiej Ameryce
Już z tych kilku przykładów wy-nika
że jakkolwiek ideologie mo-gą
mieć bardo poważny wpływ na
kształtowanie się polityki zagra-nicznej
to obok nich wcale wielką
rolę odgrywają inne elementy
Przeciwstawne ideologie nie prze-szkadzają
soluszom Bardzo to di-wn- e
ale lak jest
Polityka zagraniczna Stanów
Zjednoczonych me opiera się —
wbrew niektórym wyobrażeniom
— na niezmiennych sztywnych
przesłankach Nie jest dyktowaną
ideologią demokratyczną Wielu
ki y ty ków polityki amerykańskiej
utrzymuje że Stany Zjednoczone
jeszcze nie zdołały wypracować ge-neralnych
wytycznych głoszą iż z
tego właśnie powodu jest ona
zmienna nosi znamiona impiowiza-cj- i
zbyt pochopnego dostosowywa-nia
sie do zmieniających się sytu-acji
Ale la polityka jest skrupulatnie
wypracowywana Opiera się na bar
dzo drobiazgowej analizie nie tyl-ko
wypadków ale aktualnych prą-dów
ideologicznych w każdym
państwie Cale sztaby specjalistów
wybitnych uczonych zajmuje sie
przygotowaniem "surowca" dla
kierowników polityki zagranicznej
dla ustawodawców
Na zlecenie komisji spiaw za-granicznych
Senatu (Ki odek Dla
Badań Spraw Międzynarodowych
llarvaid Unhersily opracował Stu
dium pi "Ideologia i sprawy za-graniczne"
Jest to zwai ta analiza
sytuacji między nai udowej przed-stawiające
kluczowe pioblemy ide-ologiczne
w większości państw' O-maw- ia
główne prądy: demokrację
nacjonalizm komunizm neutia-liz- m
oraz odchylenia tych kierun-ków
wewnętrzne sprzeczności i
tarcia To studium jest jednym z
przyczynków do wypracowywania
amerykańskiej polityki zagranicz-nej
zmiany jej taktyki i metod
Nie od rzeczy będzie podkreślić ze
na czele grupy uczonych którzy
przygotowali je stal prof Zbig-niew
Brzeziński który opracował
większość materiałów i jest auto-rem
drugiej części pt "Komunizm
i nacjonalizm w bloku komunistycz-ny
m'
Celem tego studium —jak gło-szą
autorzy jest "analiza głównych
politycznych i ideologicznych sil
XX wieku które znalazły poważne
poparcie narodów Ocenia ono sile
i słabość-- tych prądów ich prz szłv
rozwój i układ i zaleca taką akcję
która będzie z największa korzyś-cią
dla Stanów Zjednoczonych"
I jakież są ostateczne wnioski
zalecenia dla Stanów Zjednoczo-nych?
Przesunięcie na platformę "współ-życia"
zmieniło sytuację Nie mu- -
m
końcu ze dochód narodm-- _'
tworzony w 1959 r wynosiZ
lo 345 miliardów złotych i Ki
w porównaniu z 1958 r o otS
5°b w cenach z 1958 r--
£?
dług "szacunkowych danych' kształtował sie 011 na poziom- - "nnui"eco niższym od założeń ck
W "uspołecznionym" hShdiY sprzedano towarów za 219 3 J
bardów złotych a wiec i 9"-wie-cej
niż w 1958 r Sprzeda™
mniej mięsa it masła natomia?
więcej ryb 'przetworów rybnjcŁ artykułów rnacznycli i tłuM£
roślinnych W zakresie towarói
niezyw ilościowych "zaonatrzpnm'
było lepsze niz w 1958 r zarń
110 pod względem ilości jak j' asortymentu" Liczba "usnoW
nionych" sklepów detalicznych
wdnyinaio1sł9a59werdługokosłtoanu10z073010enco oznacza wzrost o 0 2 Zatru-dnieni-e
personelu sklepowego
wzrosło o 15000 osób i osiągnęło
pou Mimec iuku cynę około osou w prywatm™
handlu detalicznym na
"punktów sprzedaży" wynosiła 21900 to jest O1700 mniej niż
w grudniu 1958 r
Według "wstępnych danych"
— jak informuje dalej cytowany komunikat — handel zagranicz-ny
przekroczył plan eksportu o 4"( a importu o 9#
Zmiana ustawy alkoholowej
desbgsći polityka zagraniczna
lecz butelka nie może być o-twarta
natomiast będzie można
przewieść z domu do letniej re-zydencji
(cottage) alkohol nawet
w butelce otwartej
4 Turyści przybywający do
Ontario będą mogli wwieić z so- bą butelkę wódki czy wina oraz
do 24 "pinls" piwa
5 Wszyscy przedstawiciele
firm sprzedających alkohole mu-szą
być zareiestrowani w "Li-epi-or
Ćontrol Board of Ontario"
6 Usunięte zostaną podwójne
kary przy pijaństwie a miano-wicie
pijany nie będzie musiał
powiedzieć gdzie się upił
7 Właściciele domów czynszo
wych nie będą karani za to it v ich lokatorzy przekroczyli w d-omu
przestępstwo alkoholowe
8 Usunięty zostanie paragraf
mówiący że osoba ukarana za
pewne przestępstwa kryminalne
nie może otrzymać pozwolenia
na zakup alkoholu
9 Kazde doniesienie o prz-estępstwie
alkoholowym przez
trzecia osobę musi być poparte
przysięgą a nie tylko" podpisem
ink lo było dotychczas
10 Klub który stara się o li-- m
cencję musi nie tylko bć in- - K
Kor Knowany aie również isuiifc
conajmniej jeden rok
1L Dla Drzysnieszenia czyn
ności wystarczy że jeden czln-- "N
nok "Liquor conlrol Boarcr
pizeprowadzać będzie dochodze-nia
a następnie wyda decyzje o
czym zawiadomi całą komisję
12 Wpłaty z tytułu czynności
LCBO będą wpłacane wprost do
tej instytucii a nie do skarbu
prowincji jak lo było dotych-czas
1'5 Pijanemu któremu oV
lychczas nie można było pod?c
alkoholu w pomieszczeniu z li-ren-cja
nie będzie można w ogó-le
nodać alkoholu
Minister" Robcils jest natO:
miast za dalszym utrzymaniem
legitymacji na' zakup alkoholu
ponieważ jego zdaniem jest to
najlepszy sposób na nie pozw-olenie
małoletnim na zakup na-pojów
wyskokowych
nięto zagrożenia lecz jest znacznie
trudniej je opanować Aby jednak
opanować je niezbędnie potrzeba
będzie przez dłuższy okres czasu
stałych ciężkich ofiar szczególnie
ze strony narodów ekonomicznie"
rozwiniętych Wiele z tych posu-nięć
nie będzie nosić dramatycz-nego
charakteru ani też nie da
wyników w krótkim okresie czasu
Współpraca międzynarodowa bo-dzie
bardziej a nie mniej koniecz
na i będzie musiała objąć znacznie
szerszą grupę państw rozwiniętych
i mniej rozwiniętych Negatywne
motywy oparte na bezpośrednim
niebezpieczeństwie militarnym
prawdopodobnie znikną i nie będą "
dostateczne lla wypracowania nie-zbędnych
posunięć Jeśli owe nie—
zbędne kroki mają być dokonane
i jeśli współpraca ma być rozw-inięta
wówczas będzie się to musia-ło
oprzeć na szerokiej platformie
celów pozytywnych"
W końcowym ustępie tego inte-resującego
studium czytamy: "De- -
mokracja nie przeżyje jedynie re-agując
na zagrożenia tyranii Na-sza
polityka zagraniczna musi wiec
posiadać szersze perspektywy ani-żeli
te które wynikają ze stałych
starć z ZSRR Gwałtownie zmienia-jący
się świat szuka jakiegoś fiu
kreślonego kierunku W wieku idfr
ołogii pomyślna działalność pol-ityczna
musi hyc związana z ideami-Dogmatyczn- e
systemy ideowe mą--
żna podważyć jedynie przez pozy-tywna
działalność stale rozwijają
cą ich ścisłość a jednocześnie g
partą na zasadaeh„prawdawie o±
zwierciadła jacy eh dążenia ludzki-ej"
'
Pozostaje chyba wyrażenie J
dziei że te pozytywne cele zostaną
jak najszybciej opracowane 1
5wVJ ' ' '
J P
t
£
fcS
it
J
iż
'VSi t
KŁ