000541 |
Previous | 4 of 8 | Next |
|
small (250x250 max)
medium (500x500 max)
Large
Extra Large
large ( > 500x500)
Full Resolution
|
This page
All
|
U
[
II
!
i PS
STft 4
-
MlrJ VS iv " '&f itwwiwniftfjiwiii%wji
( - łfa" %p $r&
p5iIi
ick?ą dodana yćoooOstp §3
a~i=-W- Tn ImMkTbAJm II i IM W
Dzieńdobry Czytelnicy
Witam Was icszystkich i tych co już wrócili do domu
i tych co jeszcze gdzieś bujają wśród lasów pól i jezior
Powróciłam i ja z szerokiego świata f siadam do pogawędki
z Wami bo nie mieliśmy z sobą kontaktu od czasu gdy
skończyła się szkoła i iciatr nas rozwiał we wszystkie strony
świata Co prawda nic wiatr ale samochody koleje statki
i samoloty ale uAaśnie o wietrze myślałam gdy nad ocea-nem
knzono nam w samolocie zapiąć pasy bo icicher nami
rzucał "Takiemu wiatrowi to dobrze" — myślałam — "lata
gdzie chce przemierza ogromne przestrzenie biletów nie
płaci o icalizki się nie martwi nie musi staioiać się na czas
Jak mu zimno — leci do ciepłych krajóio jak gorąco — pę-dzi
na pónoc"
Ale nie o wietrze przecież mówiłam a o powrocie do
domu W domu nic sie nie zmieniło poza tym że mi przy-było
mieszkońcóio: pająków świerszczyków i jedna żaba Za
to ogtód — to praicdziwa dżungla! Kwiaty warzywa i ziel-sko
duszą się wzajemnie i nieprędko doprowadzę to icszyst-k- o
do porządku A co się zabieram to zaczyna lać deszcz
Nie pisałam do Was Drodzy Czytelnicy listów z podró-ży
bo listy chodzą nieregularnie a często locale nie trafia-ją
Ale będę Wam 10 ciągu roku opowiadała co widziałam
i słyszałam Jeden z naszych stałych czytelników Marek Wę-gierski
z Toronto obiecał pisać listy ze siue] podióży do
Polski ale i jego listy przychodzą dopiero teraz iccześniej-sz- y później późniejszy wcześniej Jak je złożę w całość to
się powoli dowiecie co Marek icidział w Polsce
Bardzo ]estem ciekawa gdzie są co wbią inni nasi Czy-telnicy
Mam nadzieję że niejedno z Was do nas napisze
i opowie o siuoich wakacjach Noc letnia
Księżyc na niebo wszedł Stanął wysoko
i pati7y Cicho jest na ziemi
Ludzi nie widać Wszystko śpi głęboko
Nie gwarzą nawet listkami drobnymi
drzewa po sadach Magle w blask księżyca
wyszła na pole łania — przodownica
czujna ostrożna Wiedzie stado całe
Przy matkach kręcą się jelonki małe
Na końcu stada idą starsze dzieci
Stanęły Rożków gąszcz w księżycu świeci
Póki nad wami czuwa noc spokojna
jedzcie jelenie! Jak stół ziemia hojna:
tutaj są trawy tam żyto zielone
tam młode owsy rosą potrzęsione
Noc krótka Księżyc poświecą po łanie
Jedzcie zwierzątka! Niedługo świt wstanie
St Szuchowa
Opowieść dziadka olbrzyma
Nie zdążyłem wyjść z la-su
gdy zaskoczył mnie
zmrok Przez czerwone pnie
sosen przeświecała jasność
szarymi pasmami przypomi-nająca
rzekę Lecz gdy wy-szedłem
na polanę ujrzałem
mgły falujące jak morze to
rozpylające się na cienkie
mgiełki to zagęszczające się
w kłębowiska
Oparłem się o wielki jak
dom głaz znużonymi ramio-nami
dotykając mchu który
okrywał zimny kamień O
tym ogromnym głazie słysza-łem
wiele Ludzie nazywali
go dziadkiem-olbrzyme- m i
twierdzili że leżał tam od
stworzenia świata Ciekawy
byłem ile w tym prawdy
Oto z falującej szarej mgły
wzniósł się w powietrze mgli-sty
welon stopniowo zgęsz-cz- ał
się aż stał się potwor-nym
zwierzęciem Zaczął wy-ciągać
groźnie ku mnie swe
potężne łapy aż mnie prze-szedł
dreszcz
SŁYNNE
KROPLE
DIANA DROPS
Na przeziębienie ból
gardła gorączkę łama-nie
w ciele katar u-par- ty kaszel chrypkę
brak tchu astmę bron-ch- lt
1 na bóle zębów
Stosujcie krople DIA-NA
które zapewniają
ulfę odrazu
ROXODIUM
Naclerai! bolesna miej-sca
rąk nóg krzyża
karku na siniaki po-tłuczenia
dala równiej
na swędzenie skórne
pryszcze wrzody skór-r
mmSt ne podrażnienia uką-szenia
much komarów
kleszczy
GASTRODEX
Ma tihnnrma iołąl
kowa chorą wątrobę
uraooo] łólć gazy kwasy kur-cze
parcie wzdęcie
fMCMMMMi ból głowy 1 utwardza-IPWWTalFaAWiHHU
dnziaiennUi żywarćandowa i ranzya
~ wieczór po jedzeniu
EMAMOSM tWa ydmo ltnnalboyncaia lwakadrrsotgwe-a
riach w --- ał Kanadzie
Produkujemy takie Inne leki Od- wiedźcie nas lub mszcie po infor- macje — Nasz adres:
LUSCOE PRODUCTS LIMITED
559 Baihurst Streeł
Torvnto Ont M5S if&
%-4q- gjll
— Takie potwory lecz ży-we
ocierały się o mnie swy-mi
okropnymi cielskami —
rozległ się tuż obok głęboki
głos
Obejrzałem się przerażony
lecz prócz mnie i dziadzka-olbrzym- a
nie było nikogo
— Czy przestraszył cię
człowieku mój kamienny
głos?
— Mnie? Miałbym bać się
głazu? — nadałem śmiałe
brzmienie słowom
— A więc zbliż się i po-słuchaj
bo masz szczęście u-słys- zeć
przemawiający głaz
co rzadko zdarza się ludziom
— Słucham — odrzekłem"
— gdyż słyszałem o tobie
Czy to prawda że spoczywasz
tu tak długo jak długo trwa
życie ludzkie?
— Nie liczę mych lat wed-ług
życia ludzkiego życie
ludzkie to dla mnie tylko
krótka chwilka Ja liczę swo-je
istnienie według komety
która co kilka tysięcy lat
zbliża się ku Ziemi Tej gwia-zdy
ze świecącym ogonem
nie oglądał dwa razy ten sam
człowiek ale ja ją widziałem
już kilkanaście razy I mimo
iż ludzie nazywają mnie
Czy już złożyłeś datek na
fundusz wzniesionego Ołta-rza
MB Częstochowskiej
przez Polonię Kanadyjska
Iw Midland Ontario?
Konferencja Polskich
Księży
8 St Ann St
Hamilton Ont L8L 6P8
65-6- 7
Catunik Jt aatontaym taty-optyczny- m środkiem który
uwt zanieczyszczenia krwi i za-pobiega
lub niszczy bakterie po-wodujące
ropienie Adams Gar-li-c Ptarles zawiera prawdziwy o-lej-ek
czosnkowy który używany
jest od wielu lat jako lek Przez
stulecia miliony osób' używały
czosnku jako zdrowotnego środ-ka
w przekonaniu o jego mocy
w aakresie leczenia lub podtrzy-mania
sił Okażcie dbałość o
swoje zdrowie i swoje siły Zao-patrzcie
się w paczkę Adam
Garlle Pearles w najbliższej dro-gerii
lub aptece jeszcze dziś
Niezawodnie poczujecie sie le-piej
mocniej nabywając też od-porn-ość
na przeziębienia Zale-cany
przez nas środek nie ma
zapachu aiu smaku i przygoto-wany
jest W formie kapsułek
dziadkiem-olbrzyme- m jestem
raczej młody
Dotknąłem z podziwom zl-m- nv
głaz stnraisc sie wvob
ra7ić sobie "tobie ten ciąg cza-su
a nn mówił dalej
— Najpierw snoczvwalem
daleko na północv iako rzast-k- a
olbrzvmiei eórv Dłuso
nie mo?}pm sie ruszvć z miej-sca
i bardzo nramałem zmia-ny
Trzęsienie ziemi spełni-ło
moje marzenia Góra moia
pękła olbrzymie skały snad-ł- v
w dół i ujrzałem światło
dzienne Pnde mn= rozciaen-ł- a
sie wielka dolina zaroś-nięta
drzewami Wśród nich
jezioro skąd unosiło się par-ne
wilgotne powietrze
Potworne zwieneta jakie
dziś wvtwor?vla' ci meła ży-ły
w rzcrzvwistości Kołysały
sie na tvlnvch łapach nip-'flarn- ie
Bvłv tak wielkie że
idąc łnmałv drzpwa a strasz-liwymi
zebiskami kruszy'v z
trzaskiem całe gałęzie Nie-raz
7 okropnym wyciem i
grzechotem walczyły te pot-worne
ia szczury u mego pod-nóża
Patrzyła na nie i czer-wona
błyszcząca kometa
Lpp7 gdv wróciła drusi raz
uirzała innv obraz Okropne
pntworv-7vier7et- n leżały mar-twe
gdyż powietrze stało sie
dla nich za chłodne a deszcz
padał bez ustanku
— Nadchodziła epoka lo-dowa
— szepnąłem słucha-jąc
głosu kamienia z zapar-tym
tchem
— Tak Pod ciężarem śnie-gu
narastał lodowiec i wy-pełnił
dolinę Było bardzo
zimno Ale gdy kometa znów
rozpostarła swój ogon błysz-czący
-- stała się na Ziemi wspa-niała
rzecz: lodowiec poru-szył
się i począł posuwać się
na południe Ogromny jak
góra żłobił głębokie bruzdy
porywał ze sobą skały a mię-dzy
nimi i mnie Na grzbie-cie
lodowca przywędrowałem
aż tutaj Oczywiście zajęło to
bardzo dużo czasu Dwa razy
moja wędrówkę oświetlała
mi przyjaciółka-komet- a
— A dlaczego pozostałeś
tutaj? — zapytałem zacieka-wiony
— Posuwające się masy
lodu tajały w coraz cieplej-szym
słońcu Wreszcie spad-łem
ze szczytu lodowca w u-tworz- one
z niego jezioro Bał-wany
uderzały we mnie i po-woli
wygładziły i wyrównały
wszystkie moje nierówności
Dotknąłem gładkiego gra-nitu
a dziadek-olbrzy- m mó-wił
dalej:
— Wkrótce dokoła mnie
wody opadły i poczęły vyyra-sta- ć
zioła kwiaty i krzewy
Zjawiły się zwierzęta: jele
List naszego
Marek Węgierski pisze:
"Mam dwanaście lat Będę
pisał do was o moich waka-cjach
w Polsce Babcia zabra-ła
mnie do Polski Bardzo
się z tego ucieszyłem Napi-sałem
list do pani Głogow-skiej
o tym co mi się wyda-rzyło
Pani Głogowska popro-siła
mnie żebym był kores-pondentem
naszego "Związ-kowca"
Bardzo chętnie zgo-dziłem
się na tę propozycję"
W dalszym ciągu listu Ma-rek
opisuje jak poleciał z
babcią z Toronto do Nowego
Jorku i jakie to mieli kłopo-ty
zanim na ogromnym lot-nisku
"John F Kennedy"
znaleźli swój samolot pol-skich
linii "Lot" Byli bardzo
zmęczeni i odpoczęli dopiero
w samolocie zwłaszcza gdy
podano im smaczną kolację
Marek poznał pewnych pań
"ZWIĄZKOWIEC" SlfiftPlEfl (Aogusł) wiórek ii - 1973
nie niedźwiedzie i mamuty
podobno do obecnych słoni
— A ludzi widniałeś? —
zapytałem
— Widziałem lecz byli to
jeszcze dzicy niewiele róż-nili
sie od zwierząt Mieli ka-mienne
młoty a mowa ich by-ła
ostrvm krzykiem i bełko-tem
Właśnie tuż koło mnie
zabili ostatniego mamuta
Wpadł w pułapkę dół wyko-pany
w ziemi i przykryty ga-łęziami
i ziemia Tam gdzie
widziałeś jeco kształt z msłv
leża pod ziemia jego kości
Wtedy to kometa do raz os- tatni odwiedziła Ziemię
— Mów mów dalej pro-szę
— Co było dalej wiesz bo
badacie i dociekacie przesz-łość
i nawet umiecie zapisać
dla przyszłych pokoleń Mo-p- e
ci tylko dodać że jezioro
poprzez stulecia zarastało
ale grunt jeszcze nie jest zbyt
silny Nawet ja jestem dość
dużv a nrzecież większa moia
cześć tkwi w ziemi Ale
spójrz odchodzą ielenie i
mamuty z mgły Muszę i ja
zamilknąć
— Powiedz mi jeszcze kie-dy
powróci kometa na Zie-mie?
Czy niedługo?
Ale głaz nie odpowiedział
Powiał zimny wiatr więc o-tulił- em
się mocniej i jeszcze
raz spojrzawszy na dziadka-olbrzym- a
poszedłem przed
siebie
Wrócę tu jeszcze kiedyś
wrócę na pewno Może olb-rzymi
głaz znowu do mnie
przemówi?
Uśmiechnij się
— Słyszałem że odnale-ziono
kości Krzysztofa Ko-lumba
— Nie wiedziałem że on
grał w kości
— Dziadek jest taki mały
— mówi pięcioletni Zbyś —
bo już tyle lat po świecie
chodzi że się zdeptał
Król wakacji
Jakiż miesiąc jest szczęś-liwszy
i bogatszy odeń? Ma
pogodę na rozgrzewkę rzeki
— na ochłodę Król wakacji!
Jego berło to złociste słońce
Ma na swoim letnim dworze
co dzień ptasi koncert Wil-ga
mu pobudkę dzwoni a u-sy- pia lelek W dzień pow-szedni
ma dzięcioły dzwońce
na niedzielę! Gdy przy żni-wach
się napoci przyjrzy u-rodza- jom kos sierpem księ-życowym
I gwiazdy spadaj-ą-
Jerzy Ficoioski
korespondenta
stwa którzy powracali do
Polski po dłuższym pobycie w
Ameryce Rozmawiał z nimi
do czasu gdy pogaszono świa-tła
by pasażerowie mogli u-sn- ąć
Czas przeszedł szybko
Wkrótee podano im śniada-nie
i w niedługim czasie wy-lądowali
na lotnisku Okęcie
w Warszawie
W następnym tygodniu
Marek opisze swoje pierwsze
kroki na polskiej ziemi
Wierszyk -Z- agadka
Dwóch wesołych braci
jasnych gorejących
Kochają ich dzieci
za swobodę słońce
Wycieczki zabawy
i w rzece kąpiele
Bo już wkrótce szkoła
już czasu niewiele
1S53kksk5SkSK5©3!3!5!5
NAJWIĘKSZE W KANADZIE NAJŁADNIEJSZE
I NAJOBFICIEJ ZAOPATRZONE SKLEPY W
EUROPEJSKIE DELIKATESY
tip-topMEA- TS
DEUCATESSEN
OKAZJE KAŻDEGO TYGODNIA
1727 BLOOR ST WEST
(naprzeciw stacji kolejki podziemnej Keele)
YORKDALE SHOPPING CENTRĘ FAIRVIEW MALL
Sheppard Avenue Don VaUey Parkway
ZIGGYS ał SHSRWAY GARDENS
Queen Elizabeth & Higbway 27
HURON-SOUARE-SHOPPIN-G
CENTRĘ
Cooksrille Elghway 10 & 5 T
NOWOSC
STANISŁAW JANUSZKO (Toronto)
"Wszystko Przemija"
zbiór wierszy z których tchnie umiłowanie ojczyzny
prostota szczerość Łatwe zrozumiałe wesołe niektóre
pełne żalu zwłaszcza te które autor dedykuje swej
zmarłej córeczce
Cena $300 (z przesyłką $330)
Do nabycia w Księgarni Związkowca
1475 Queen St W Toronto Ont Canada
M6R 1A2
64-W-- 74 "V
Z Ziemi Kanadyjskiej
Trudny eksperyment
(Artykuł poniższy jest
pierwszym z dwóch artyku-łów
będących streszczeniem
przemówienia LP de Grand-pr- e
przewodniczącego Cana-dia- n
Bar Association wygło-szonego
w Canadian Club
Przemówienie to ukazało się
również w Canadian Bar As-sociation
Jurnal)
(Canadian Sceno) Analizując
Kanadę dojdziemy do przekona
nia że wpływ na nasz kraj wy-wiera
Zjednoczone Królestwo
Francja oraz — coraz to w sil-niejszym
stopniu — Stany Zjed-noczone
Jest rzeczą naturalną
iż nasz młody kraj opiera się na
kulturalnym zapleczu narodów
które go stworzyły oraz na
swym najbliższym sąsiedzie Je-żeli
jednak mamy przetrwać ja-ko
naród wpływy te muszą sca-lić
się w jedno: w wartości któ-re
same w sobie będą wartościa-mi
wyjątkowymi A przecież na-wet
w roku 1973 hamujemy ie
przez nasze własne podejście do
kulturalnej odrębności dwóch
narodów macierzystj eh Kanady
Jak wielka bowiem nie byłaby
wielkość Anglii Francji i Sta-nów
Zjednoczonych kraj nas?
egzystować może jodynie jeśli
uznamy że od oceanu do ocea-nu
Kanada jest krajem wspól-nym
i jednym dia nas wszyst
kich
Od śmierci Sir Wilfrida Lau-rie- r
minęło nieco ponad 50 lat
Pod koniec życia zadawał on so-bie
nieraz pytanie czy — będąc
francuskim Kanadyjezkiem —
nie popełnił błędu biorąc na sie-bie
przywództwo nad krajem
Przyszłość wykazała iż obawy
jego były płonne i że Kanada
dojrzała do istnienia w dwoisto-ści
która jest spadkiem jej
przeszłości
Kanadyjczyk pochodzenia an-gielskiego
jest niewątpliwie naj-mocniejszym
ogniwem w łańcu-chu
naszej historii i jeśli wie-rzy
w swój kraj uważa iż obo-wiązkiem
jego jest podtrzymy-wani- e
francuskiej słabości
Chociaż świat nasz jaki wyło-nił
się po drugiej wojnie świa-towej
jest zupełnie odmienny
od świata przedwojennego zmia-ny
te dla anglosaskiego obywa-tela
Kanady i dla Ameryki by-ły
odmiennego charakteru niż
dla francuskiego Kanadyjczyka
Niemal przez dwa stulecia naj-pierw
aby po prostu przeżyć a
potem już z przyzwyczajenia
francuski Kanadyjczyk nie inte-resował
sie właściwie tym co sie
wkoło niego działo- - Nikt jednak
kto zna Kanadę francuska nie
powie iż przed drugą wojną
francuski Kanadyjczyk był czło-wiekiem
szczęśliwym żyjąc w
zadowoleniu na swojej farmie
Prawdą jest że jeszcze 30 'lat te-mu
byli oni zapatrzeni w sa-mych
siebie Ale przyszedł mo-ment
w którym niemal z dnia
na dzień poczuliśmy się wszyscy
integralną częścią Kanady Za-pragnęliśmy
zacząć odgrywać
pełną rolę w budowie kraju w
który wierzyliśmy
Ale ku naszemu zdumieniu
odkryliśmy iż anglosascy Ka-nadyjczycy
nie dojrzeli jeszcze
do takiego obrotu spraw
Francuski Kanadyjczyk jest
kompetentny do wypełniania
swych zadań we wszystkich dzie-dzinach
które dotychczas tra-dycyjnie
były domeną społecz-ności
anglo-saski- ej I tak np in-stytucje
zajmujące się sprawami
kulturalnymi i sztukami pięk-nymi
na szczeblu państwowym
mogłyby jedynie skorzystać z
poradnictwa francuskich Kana-dyjczyków
gdyby znaleźli sie oni
na odpowiednich stanowiskach
w tych instytucjach Jeśli zaś
chodzi o ekonomię to biorąc
pod uwagę wzrost zbytu towa-rów
'francuskich w Ameryce
Północnej oraz ze względu na
Wspólny Rynek Europejski
francuscy Kanadyjczycy mieliby
wiele do powiedzenia i winni
mieć dostęp do kierowania kor-poracjami
zarówno państwowy-mi
jak i międzynarodowymi W
tych dwóch dziedzinach oraz w
szeregu innych daje się zauwa-żyć
pewien postęp ale jest to
postęp zbyt powolny dla fran-cuskiego
potencjału i pragnie-nia
francuskich Kanadyjczyków
odegrania pełnej roli Dla wie-lu
z nich a szczególnie dla mło-dej
generacji powolność zacho-dzących
przemian budzi uczucia
niezadowolenia które łatwo mo-gą
się zmienić w uczucia opozy-cyjne
a nawet i wrogie
Opozycja przeciwko istnieją-cemu
stanowi rzeczy oparta jest
na założeniu iż Kanada anglo-saska
nie chce uznać Kanady
francuskiej za równego sobie
partnera i że Kanada francuska
winna iść swą własną drogą Dla
większości z nas tego rodzaju
konkluzja jest nie do przyjęcia
gdyż oznacza ona iż Kanada an
gielska zostanie wchłonięta
przez Stany Zjednoczone co o-znaczal-oby
z kolei zagładę Kana-dy
francuskiej jako integralnei
części kontynentu północno-amerykańskiego
Przodkowie moi przybyli po-nad
3 wieki temu do St Law-renc- e
i w rodzinie naszej używa
się do dzisiaj języka francuskie
Kanada
(Canadian Scenę) Kiedy Gu-jana
musiała przetransportować
olbrzymich rozmiarów kopaczkę
miasta Georgetown w rejon
górski zwróciła się o pomoc do
swej dobrej wróżki — Kanady
Bo rzeczyw iście Kanada jest do-brą
wróżką dla wspólnoty ka-raibskiej:
buduje dla niej nowe
szkoły dostarcza statków dla
komunikacji między wyspami
przekopuje kanały dostarcza e-lektryc-zność
do rejonów wiej-skich
przeprowadza autostrady
do oddalonych miejsc oraz za-kłada
uniwersytety
Przed około 15 laty Kanada
zdecydowała iż będąc krajem o
wysokim poziomie materialnym
winna podzielić się swymi bo-gactwami
z krajami mniej u-przywilejowa-nymi
Nie mogąc
jednak pomagać wszystkim eko-nomicznie
niedorozwiniętym
krajom świata rząd kanadyjski
zdecydował skoncentrować swą
pomoc na Indiach Zachodnich
W ciągu ostatnich 8 lat rozdzie-lono
165 milionów dolarów 12
karaibskim narodom mających
wspólne z Kanadą brytyjskica-plecz- e
i przynależność do Coin-monwealt- hu
Budżet na rok
197273 przeznaczony na niesie-nie
pomocy byłym koloniom
brytyjskim w rejonie Wysp Ka-raibskich
wynosił 191 miliona
dolarów
Pomoc powyższa administro-wana
jest przez Canadian Inter
(Canadian Scenę) Europejska
konferencja dla Spraw Bezpie-czeństwa
która przerwała swe
obrady w Helsinkach aby pod-jąć
je ponownie na jesieni w
Genewie winna wzbudzić zain-teresowanie
każdego Kanadyj-czyka
europejskiego pochodze-nia
i to zainteresowanie dwoja-kie
po pierwsze konferencja za-decyduje
o przyszłych losach ich
dawnych ojczyzn a po drugie iż
Kanada stoi na stanowisku iż
nie może być mowy o pokoju
światowym ani o światowym
bezpieczeństwie czy zakończe-niu
"zimnej wojny" bez wolno-ści
jednostki
Minister Spraw Zagranicznych
Mitchel Sharp przemawiał na
konferencji w imieniu nas wszy-stkich
gdy stwierdził iż dopóki
A nie będzie mógł poślubić B
bez ingerencji państwowej i je-żeli
A i B nie będą mieli prawa
do swobodnego poruszania się
po świecie nie widzi on żadnych
możliwości dojścia do jakiejkol
wiek ugody Sowiecki minister
spraw zagranicznych Gromyko
wyśmiał Sharpa twierdząc iż
porusza on mało ważne zagad-nienia
i konferencja 35 naro-dów
europejskich i dwóch mo-carstw
t£t%T'TJ s w „
~ę& '£
go Hoże najlepiej wyjaśnię mo-je
uczucia w stosunku do mojej
rodzinnej mowy gdy 7apytam
zebranych co oznacza dla nich
mowa angielska Przez szereg
wieków społeczeństwo francus-kie
zamieszkiwało ten kraj two-rząc
swe własne tradycje opar-to
na sposobie życia naszych
przodków i niektórzy nas ma-ją
dalej swe korzenie w Star m
Kraju podobnie jak i Kanadyj
czycy anglosascy
Kanada francuska pracnie u-zna- nia
jej języka i kultury w
całm kraju Wzamian za to je
steśmy gotowi przyjąć wszystkie
walory kultury i języka anglo-saskiego
Nie uczynimy jednak
w dobrej wróżki
national Deelopment Agency
(C1DA) Podczas fiskalnego ro-ku
197172 szereg kanadyjskich
instytucji nie radowych wyprą
cował 57 programów pomnc
dla Wysp Kanbskich których
koszt wyniósł ponad 3 mibniy
do'arów
Jednym z najbardziej interc
sujących projektów kanadyjs-kich
jest zbudowana kosztem
półtora miliona dolarów rafine-ria
cukru trzcinowego na Baibu
dos W rafinerii będzie sie pi ze
prowadzać zakrojone na szeroki
skalę badania nad oczyszczaniem
trzciny cukrowej System ten o-pracow- any
przez pewną konipa
nię kanadyjska polega na tym
iż odpadki z oczyszczonej trzci-ny
mogą być użyte do innych
celów a sam proces jest nie tyl-ko
mniej kosztowny od inny cli
ale ma również podwójne zasto
sowanie: odpadki przerabia sii
na karmę dla bydła oraz zuży-wa
do wyrobu papieru i mate-riałów
budów lanch
Projekt ten jest typowym
przykładom pomocy naszeao
kraju dla Wysp Karaibskich
która odbywa się bez rozgłosu i
jakiejkolwiek reklamy
Gdy kilka lat temu otwarto
bibliotekę imienia Johna Ken-nedy
'ego na Uniwersytecie In-dii
Zach (UWI) na kampu-sie
St Augustine w Trinidadzie
jej sfinansowanie przez Rtan
Zjednoczone i samo otwarcie
została zwołana dla spraw poko-ju
odprężenia międzynarodowe-go
i pokojowej koegzystencji
Min Sharp jednak nie ustąpił
ze swego stanowiska i podkreślił
iż żaden kraj nie pragnie bar-dziej
pokoju od Kanady ale że
pokój ten zacząć się musi od stosunków międzyludzkich
a nie murów pól minowych
wieży strażniczych i wszelkich
innych parafernalii "ludowych''
reżymów które nadal rzucają
głęboki cień na Europę
W Kanadzie żyje tysiące roz-dzielonych
rodzin w Europie
mieszka tysiące dziadków i ba-bek
którzy nigdy nie widzieli
swych kanadyjskich wnuków
gdyż rządy komunistyczne nie
zezwalają im na opuszczenie
kraju Wszyscy ci ludzie wsłu-chują
się z biciem serca w sło-wa
o odprężeniu choć wiedzą
że one nic nie oznaczają
Grupa intelektualistów czes-kich
wysłała do Helsinek tele-gram
w którym m innymi czy-tamy:
"Stwierdzamy iż prawdzi-wa
współpraca europejska oraz
bezpieczeństwo światowe nie
jest możliwe bez wolności poru-szania
się obywateli przez gra-nice
i że prawdziwy pokój nic
Prawdziwy pokój nie imm istnieć
bez osobistej wolności Jednostki
północno-amerykańskic- h
SS%!:
roli
ihis
Nfttó
tego dopóki kraj nasz nie bę-dzie
gotowy do pi7vjęcia skar-bów
jakie weń wnosimy W pe
wnym sensie oe?ekujemy od
anglosaskich te-go
samesjo lub nwp nieco wie
cej czego oni oczekują od nas
Sprawa jest przecież prosta: ję-zyk
angielski nie jest zagrożony
na kontynencie
gdzie angielska kultu-ra
jest w pełnym rozkwicie To
francuski Kanadyjczyk zagrożo-ny
jest utratą własnego języku
i własnej kultury Aby zapobiec
temu pot i7cbu jemy waszej po-mocy
i podtrzymania 7 waszej
strony
LP de Grandpre
było szeroko reklamowane Ka-nada
sfinansowała dwie biblio-teki
rVI na Jamajce budoę
jednego z wydziałów uniwersy-teckich
w Trinidadzie pomiesz-czenia
studenckie w Barbados i
Trinidadzie oraz rozbudował1
ośrodki naukowe na wyspach
Leeward i Winward
Ostatnio Kanada wypracowu-je
pi osrani na rniuersylecio
Zachodniego Ontaiio dla ro?-nięci- a
kursów manacerskich na
kampusach UWI na Jamajce i
Trinidadzie Mniejsze wyspy na-leżące
do grupy Leeward i Win-ward
otrzymały pomoc kanadyj-ską
w postaci unowocześnienia
lotnisk dróg
wodnych oraz wysianiu perso-nelu
dla 7ape-- w
nienia stanowisk w
budynkach szkolnych
również dostarczonych przez Ka-nadę
D'a zaznajomienia społeczeń-stwa
7 lwminrami udzielanej
pomocy rząd wydał specjalne
mapy statystyczne wykazujące
dochód narodowy w Kanad7i
jako 2 650 na głowę mieszkańca
w porównaniu z najbogatszymi
wyspami Tnnidad i Tobago
gdzie dochód narodowy wyno-si
900 dolarów per capita a na
wyspie najbiedniejszej St Vin-ce- nt
— 220 dolarów Rząd naz
uważa iż dane te mówią same
za siebie
Margaret Hyman
jest możliwy jeśli w szeregu
krajów możność wyjazdu za gra-nicę
jest prerogatywą jednostek
Intelektualiści czescy nic mo-gli
wypowiedzieć się osobiście
na 'konferencji w Helsinkach
ale ich uczucia narów ni 7 uczu-ciami
innych narodów europej-skich:
Ukraińców Niemców
Wschodnich Polski Bułgarii i
innych zostały wyrażone słowa-mi
protestu przez przedstawicie-la
Kanady
W chaosie jaki zapanował po
zakończeniu drugiej wojny Er-nest
Bcvin ówczesny brytyjski
minister spraw zagranicznych
miał wizję przyszłości w której
każdy mógłby podejść do kasy
kupić bilet do
kraju na świecie i wyjechać kie-dy
zechce W 30 lat później to
marzenie Berina pozostaje na-dal
utopią
Jeżeli konferencja nie wpro-wadzi
w życie podstawowych
praw wolności równie ważnych
dla Brytyjczyka Kanadyjczyka
jak Czecha czy Rosjanina wszy-stkie
żmudnie wypracowane ha-sła
formuły i komunikaty oka-żą
się bańką mydlaną
FS Manor
eSmbA J_r-B=a- _v -- ft3hVmHMSM'HmBwmMMW—mf—mVwł
':imM~yʣffi:-:'te- J W-- 1 '
sumrner keep Ontario
Kanadyjczyków
pólnocno-amery-kański- m
przeprowadzaniu
nauczycielskiego
prefabry-kowanych
uprzywilejowanych"
jakiegokolwiek
beauttful
Object Description
| Rating | |
| Title | Zwilazkowiec Alliancer, August 21, 1973 |
| Language | pl |
| Subject | Poland -- Newspapers; Newspapers -- Poland; Polish Canadians Newspapers |
| Date | 1973-08-21 |
| Type | application/pdf |
| Format | text |
| Identifier | ZwilaD2001027 |
Description
| Title | 000541 |
| OCR text | U [ II ! i PS STft 4 - MlrJ VS iv " '&f itwwiwniftfjiwiii%wji ( - łfa" %p $r& p5iIi ick?ą dodana yćoooOstp §3 a~i=-W- Tn ImMkTbAJm II i IM W Dzieńdobry Czytelnicy Witam Was icszystkich i tych co już wrócili do domu i tych co jeszcze gdzieś bujają wśród lasów pól i jezior Powróciłam i ja z szerokiego świata f siadam do pogawędki z Wami bo nie mieliśmy z sobą kontaktu od czasu gdy skończyła się szkoła i iciatr nas rozwiał we wszystkie strony świata Co prawda nic wiatr ale samochody koleje statki i samoloty ale uAaśnie o wietrze myślałam gdy nad ocea-nem knzono nam w samolocie zapiąć pasy bo icicher nami rzucał "Takiemu wiatrowi to dobrze" — myślałam — "lata gdzie chce przemierza ogromne przestrzenie biletów nie płaci o icalizki się nie martwi nie musi staioiać się na czas Jak mu zimno — leci do ciepłych krajóio jak gorąco — pę-dzi na pónoc" Ale nie o wietrze przecież mówiłam a o powrocie do domu W domu nic sie nie zmieniło poza tym że mi przy-było mieszkońcóio: pająków świerszczyków i jedna żaba Za to ogtód — to praicdziwa dżungla! Kwiaty warzywa i ziel-sko duszą się wzajemnie i nieprędko doprowadzę to icszyst-k- o do porządku A co się zabieram to zaczyna lać deszcz Nie pisałam do Was Drodzy Czytelnicy listów z podró-ży bo listy chodzą nieregularnie a często locale nie trafia-ją Ale będę Wam 10 ciągu roku opowiadała co widziałam i słyszałam Jeden z naszych stałych czytelników Marek Wę-gierski z Toronto obiecał pisać listy ze siue] podióży do Polski ale i jego listy przychodzą dopiero teraz iccześniej-sz- y później późniejszy wcześniej Jak je złożę w całość to się powoli dowiecie co Marek icidział w Polsce Bardzo ]estem ciekawa gdzie są co wbią inni nasi Czy-telnicy Mam nadzieję że niejedno z Was do nas napisze i opowie o siuoich wakacjach Noc letnia Księżyc na niebo wszedł Stanął wysoko i pati7y Cicho jest na ziemi Ludzi nie widać Wszystko śpi głęboko Nie gwarzą nawet listkami drobnymi drzewa po sadach Magle w blask księżyca wyszła na pole łania — przodownica czujna ostrożna Wiedzie stado całe Przy matkach kręcą się jelonki małe Na końcu stada idą starsze dzieci Stanęły Rożków gąszcz w księżycu świeci Póki nad wami czuwa noc spokojna jedzcie jelenie! Jak stół ziemia hojna: tutaj są trawy tam żyto zielone tam młode owsy rosą potrzęsione Noc krótka Księżyc poświecą po łanie Jedzcie zwierzątka! Niedługo świt wstanie St Szuchowa Opowieść dziadka olbrzyma Nie zdążyłem wyjść z la-su gdy zaskoczył mnie zmrok Przez czerwone pnie sosen przeświecała jasność szarymi pasmami przypomi-nająca rzekę Lecz gdy wy-szedłem na polanę ujrzałem mgły falujące jak morze to rozpylające się na cienkie mgiełki to zagęszczające się w kłębowiska Oparłem się o wielki jak dom głaz znużonymi ramio-nami dotykając mchu który okrywał zimny kamień O tym ogromnym głazie słysza-łem wiele Ludzie nazywali go dziadkiem-olbrzyme- m i twierdzili że leżał tam od stworzenia świata Ciekawy byłem ile w tym prawdy Oto z falującej szarej mgły wzniósł się w powietrze mgli-sty welon stopniowo zgęsz-cz- ał się aż stał się potwor-nym zwierzęciem Zaczął wy-ciągać groźnie ku mnie swe potężne łapy aż mnie prze-szedł dreszcz SŁYNNE KROPLE DIANA DROPS Na przeziębienie ból gardła gorączkę łama-nie w ciele katar u-par- ty kaszel chrypkę brak tchu astmę bron-ch- lt 1 na bóle zębów Stosujcie krople DIA-NA które zapewniają ulfę odrazu ROXODIUM Naclerai! bolesna miej-sca rąk nóg krzyża karku na siniaki po-tłuczenia dala równiej na swędzenie skórne pryszcze wrzody skór-r mmSt ne podrażnienia uką-szenia much komarów kleszczy GASTRODEX Ma tihnnrma iołąl kowa chorą wątrobę uraooo] łólć gazy kwasy kur-cze parcie wzdęcie fMCMMMMi ból głowy 1 utwardza-IPWWTalFaAWiHHU dnziaiennUi żywarćandowa i ranzya ~ wieczór po jedzeniu EMAMOSM tWa ydmo ltnnalboyncaia lwakadrrsotgwe-a riach w --- ał Kanadzie Produkujemy takie Inne leki Od- wiedźcie nas lub mszcie po infor- macje — Nasz adres: LUSCOE PRODUCTS LIMITED 559 Baihurst Streeł Torvnto Ont M5S if& %-4q- gjll — Takie potwory lecz ży-we ocierały się o mnie swy-mi okropnymi cielskami — rozległ się tuż obok głęboki głos Obejrzałem się przerażony lecz prócz mnie i dziadzka-olbrzym- a nie było nikogo — Czy przestraszył cię człowieku mój kamienny głos? — Mnie? Miałbym bać się głazu? — nadałem śmiałe brzmienie słowom — A więc zbliż się i po-słuchaj bo masz szczęście u-słys- zeć przemawiający głaz co rzadko zdarza się ludziom — Słucham — odrzekłem" — gdyż słyszałem o tobie Czy to prawda że spoczywasz tu tak długo jak długo trwa życie ludzkie? — Nie liczę mych lat wed-ług życia ludzkiego życie ludzkie to dla mnie tylko krótka chwilka Ja liczę swo-je istnienie według komety która co kilka tysięcy lat zbliża się ku Ziemi Tej gwia-zdy ze świecącym ogonem nie oglądał dwa razy ten sam człowiek ale ja ją widziałem już kilkanaście razy I mimo iż ludzie nazywają mnie Czy już złożyłeś datek na fundusz wzniesionego Ołta-rza MB Częstochowskiej przez Polonię Kanadyjska Iw Midland Ontario? Konferencja Polskich Księży 8 St Ann St Hamilton Ont L8L 6P8 65-6- 7 Catunik Jt aatontaym taty-optyczny- m środkiem który uwt zanieczyszczenia krwi i za-pobiega lub niszczy bakterie po-wodujące ropienie Adams Gar-li-c Ptarles zawiera prawdziwy o-lej-ek czosnkowy który używany jest od wielu lat jako lek Przez stulecia miliony osób' używały czosnku jako zdrowotnego środ-ka w przekonaniu o jego mocy w aakresie leczenia lub podtrzy-mania sił Okażcie dbałość o swoje zdrowie i swoje siły Zao-patrzcie się w paczkę Adam Garlle Pearles w najbliższej dro-gerii lub aptece jeszcze dziś Niezawodnie poczujecie sie le-piej mocniej nabywając też od-porn-ość na przeziębienia Zale-cany przez nas środek nie ma zapachu aiu smaku i przygoto-wany jest W formie kapsułek dziadkiem-olbrzyme- m jestem raczej młody Dotknąłem z podziwom zl-m- nv głaz stnraisc sie wvob ra7ić sobie "tobie ten ciąg cza-su a nn mówił dalej — Najpierw snoczvwalem daleko na północv iako rzast-k- a olbrzvmiei eórv Dłuso nie mo?}pm sie ruszvć z miej-sca i bardzo nramałem zmia-ny Trzęsienie ziemi spełni-ło moje marzenia Góra moia pękła olbrzymie skały snad-ł- v w dół i ujrzałem światło dzienne Pnde mn= rozciaen-ł- a sie wielka dolina zaroś-nięta drzewami Wśród nich jezioro skąd unosiło się par-ne wilgotne powietrze Potworne zwieneta jakie dziś wvtwor?vla' ci meła ży-ły w rzcrzvwistości Kołysały sie na tvlnvch łapach nip-'flarn- ie Bvłv tak wielkie że idąc łnmałv drzpwa a strasz-liwymi zebiskami kruszy'v z trzaskiem całe gałęzie Nie-raz 7 okropnym wyciem i grzechotem walczyły te pot-worne ia szczury u mego pod-nóża Patrzyła na nie i czer-wona błyszcząca kometa Lpp7 gdv wróciła drusi raz uirzała innv obraz Okropne pntworv-7vier7et- n leżały mar-twe gdyż powietrze stało sie dla nich za chłodne a deszcz padał bez ustanku — Nadchodziła epoka lo-dowa — szepnąłem słucha-jąc głosu kamienia z zapar-tym tchem — Tak Pod ciężarem śnie-gu narastał lodowiec i wy-pełnił dolinę Było bardzo zimno Ale gdy kometa znów rozpostarła swój ogon błysz-czący -- stała się na Ziemi wspa-niała rzecz: lodowiec poru-szył się i począł posuwać się na południe Ogromny jak góra żłobił głębokie bruzdy porywał ze sobą skały a mię-dzy nimi i mnie Na grzbie-cie lodowca przywędrowałem aż tutaj Oczywiście zajęło to bardzo dużo czasu Dwa razy moja wędrówkę oświetlała mi przyjaciółka-komet- a — A dlaczego pozostałeś tutaj? — zapytałem zacieka-wiony — Posuwające się masy lodu tajały w coraz cieplej-szym słońcu Wreszcie spad-łem ze szczytu lodowca w u-tworz- one z niego jezioro Bał-wany uderzały we mnie i po-woli wygładziły i wyrównały wszystkie moje nierówności Dotknąłem gładkiego gra-nitu a dziadek-olbrzy- m mó-wił dalej: — Wkrótce dokoła mnie wody opadły i poczęły vyyra-sta- ć zioła kwiaty i krzewy Zjawiły się zwierzęta: jele List naszego Marek Węgierski pisze: "Mam dwanaście lat Będę pisał do was o moich waka-cjach w Polsce Babcia zabra-ła mnie do Polski Bardzo się z tego ucieszyłem Napi-sałem list do pani Głogow-skiej o tym co mi się wyda-rzyło Pani Głogowska popro-siła mnie żebym był kores-pondentem naszego "Związ-kowca" Bardzo chętnie zgo-dziłem się na tę propozycję" W dalszym ciągu listu Ma-rek opisuje jak poleciał z babcią z Toronto do Nowego Jorku i jakie to mieli kłopo-ty zanim na ogromnym lot-nisku "John F Kennedy" znaleźli swój samolot pol-skich linii "Lot" Byli bardzo zmęczeni i odpoczęli dopiero w samolocie zwłaszcza gdy podano im smaczną kolację Marek poznał pewnych pań "ZWIĄZKOWIEC" SlfiftPlEfl (Aogusł) wiórek ii - 1973 nie niedźwiedzie i mamuty podobno do obecnych słoni — A ludzi widniałeś? — zapytałem — Widziałem lecz byli to jeszcze dzicy niewiele róż-nili sie od zwierząt Mieli ka-mienne młoty a mowa ich by-ła ostrvm krzykiem i bełko-tem Właśnie tuż koło mnie zabili ostatniego mamuta Wpadł w pułapkę dół wyko-pany w ziemi i przykryty ga-łęziami i ziemia Tam gdzie widziałeś jeco kształt z msłv leża pod ziemia jego kości Wtedy to kometa do raz os- tatni odwiedziła Ziemię — Mów mów dalej pro-szę — Co było dalej wiesz bo badacie i dociekacie przesz-łość i nawet umiecie zapisać dla przyszłych pokoleń Mo-p- e ci tylko dodać że jezioro poprzez stulecia zarastało ale grunt jeszcze nie jest zbyt silny Nawet ja jestem dość dużv a nrzecież większa moia cześć tkwi w ziemi Ale spójrz odchodzą ielenie i mamuty z mgły Muszę i ja zamilknąć — Powiedz mi jeszcze kie-dy powróci kometa na Zie-mie? Czy niedługo? Ale głaz nie odpowiedział Powiał zimny wiatr więc o-tulił- em się mocniej i jeszcze raz spojrzawszy na dziadka-olbrzym- a poszedłem przed siebie Wrócę tu jeszcze kiedyś wrócę na pewno Może olb-rzymi głaz znowu do mnie przemówi? Uśmiechnij się — Słyszałem że odnale-ziono kości Krzysztofa Ko-lumba — Nie wiedziałem że on grał w kości — Dziadek jest taki mały — mówi pięcioletni Zbyś — bo już tyle lat po świecie chodzi że się zdeptał Król wakacji Jakiż miesiąc jest szczęś-liwszy i bogatszy odeń? Ma pogodę na rozgrzewkę rzeki — na ochłodę Król wakacji! Jego berło to złociste słońce Ma na swoim letnim dworze co dzień ptasi koncert Wil-ga mu pobudkę dzwoni a u-sy- pia lelek W dzień pow-szedni ma dzięcioły dzwońce na niedzielę! Gdy przy żni-wach się napoci przyjrzy u-rodza- jom kos sierpem księ-życowym I gwiazdy spadaj-ą- Jerzy Ficoioski korespondenta stwa którzy powracali do Polski po dłuższym pobycie w Ameryce Rozmawiał z nimi do czasu gdy pogaszono świa-tła by pasażerowie mogli u-sn- ąć Czas przeszedł szybko Wkrótee podano im śniada-nie i w niedługim czasie wy-lądowali na lotnisku Okęcie w Warszawie W następnym tygodniu Marek opisze swoje pierwsze kroki na polskiej ziemi Wierszyk -Z- agadka Dwóch wesołych braci jasnych gorejących Kochają ich dzieci za swobodę słońce Wycieczki zabawy i w rzece kąpiele Bo już wkrótce szkoła już czasu niewiele 1S53kksk5SkSK5©3!3!5!5 NAJWIĘKSZE W KANADZIE NAJŁADNIEJSZE I NAJOBFICIEJ ZAOPATRZONE SKLEPY W EUROPEJSKIE DELIKATESY tip-topMEA- TS DEUCATESSEN OKAZJE KAŻDEGO TYGODNIA 1727 BLOOR ST WEST (naprzeciw stacji kolejki podziemnej Keele) YORKDALE SHOPPING CENTRĘ FAIRVIEW MALL Sheppard Avenue Don VaUey Parkway ZIGGYS ał SHSRWAY GARDENS Queen Elizabeth & Higbway 27 HURON-SOUARE-SHOPPIN-G CENTRĘ Cooksrille Elghway 10 & 5 T NOWOSC STANISŁAW JANUSZKO (Toronto) "Wszystko Przemija" zbiór wierszy z których tchnie umiłowanie ojczyzny prostota szczerość Łatwe zrozumiałe wesołe niektóre pełne żalu zwłaszcza te które autor dedykuje swej zmarłej córeczce Cena $300 (z przesyłką $330) Do nabycia w Księgarni Związkowca 1475 Queen St W Toronto Ont Canada M6R 1A2 64-W-- 74 "V Z Ziemi Kanadyjskiej Trudny eksperyment (Artykuł poniższy jest pierwszym z dwóch artyku-łów będących streszczeniem przemówienia LP de Grand-pr- e przewodniczącego Cana-dia- n Bar Association wygło-szonego w Canadian Club Przemówienie to ukazało się również w Canadian Bar As-sociation Jurnal) (Canadian Sceno) Analizując Kanadę dojdziemy do przekona nia że wpływ na nasz kraj wy-wiera Zjednoczone Królestwo Francja oraz — coraz to w sil-niejszym stopniu — Stany Zjed-noczone Jest rzeczą naturalną iż nasz młody kraj opiera się na kulturalnym zapleczu narodów które go stworzyły oraz na swym najbliższym sąsiedzie Je-żeli jednak mamy przetrwać ja-ko naród wpływy te muszą sca-lić się w jedno: w wartości któ-re same w sobie będą wartościa-mi wyjątkowymi A przecież na-wet w roku 1973 hamujemy ie przez nasze własne podejście do kulturalnej odrębności dwóch narodów macierzystj eh Kanady Jak wielka bowiem nie byłaby wielkość Anglii Francji i Sta-nów Zjednoczonych kraj nas? egzystować może jodynie jeśli uznamy że od oceanu do ocea-nu Kanada jest krajem wspól-nym i jednym dia nas wszyst kich Od śmierci Sir Wilfrida Lau-rie- r minęło nieco ponad 50 lat Pod koniec życia zadawał on so-bie nieraz pytanie czy — będąc francuskim Kanadyjezkiem — nie popełnił błędu biorąc na sie-bie przywództwo nad krajem Przyszłość wykazała iż obawy jego były płonne i że Kanada dojrzała do istnienia w dwoisto-ści która jest spadkiem jej przeszłości Kanadyjczyk pochodzenia an-gielskiego jest niewątpliwie naj-mocniejszym ogniwem w łańcu-chu naszej historii i jeśli wie-rzy w swój kraj uważa iż obo-wiązkiem jego jest podtrzymy-wani- e francuskiej słabości Chociaż świat nasz jaki wyło-nił się po drugiej wojnie świa-towej jest zupełnie odmienny od świata przedwojennego zmia-ny te dla anglosaskiego obywa-tela Kanady i dla Ameryki by-ły odmiennego charakteru niż dla francuskiego Kanadyjczyka Niemal przez dwa stulecia naj-pierw aby po prostu przeżyć a potem już z przyzwyczajenia francuski Kanadyjczyk nie inte-resował sie właściwie tym co sie wkoło niego działo- - Nikt jednak kto zna Kanadę francuska nie powie iż przed drugą wojną francuski Kanadyjczyk był czło-wiekiem szczęśliwym żyjąc w zadowoleniu na swojej farmie Prawdą jest że jeszcze 30 'lat te-mu byli oni zapatrzeni w sa-mych siebie Ale przyszedł mo-ment w którym niemal z dnia na dzień poczuliśmy się wszyscy integralną częścią Kanady Za-pragnęliśmy zacząć odgrywać pełną rolę w budowie kraju w który wierzyliśmy Ale ku naszemu zdumieniu odkryliśmy iż anglosascy Ka-nadyjczycy nie dojrzeli jeszcze do takiego obrotu spraw Francuski Kanadyjczyk jest kompetentny do wypełniania swych zadań we wszystkich dzie-dzinach które dotychczas tra-dycyjnie były domeną społecz-ności anglo-saski- ej I tak np in-stytucje zajmujące się sprawami kulturalnymi i sztukami pięk-nymi na szczeblu państwowym mogłyby jedynie skorzystać z poradnictwa francuskich Kana-dyjczyków gdyby znaleźli sie oni na odpowiednich stanowiskach w tych instytucjach Jeśli zaś chodzi o ekonomię to biorąc pod uwagę wzrost zbytu towa-rów 'francuskich w Ameryce Północnej oraz ze względu na Wspólny Rynek Europejski francuscy Kanadyjczycy mieliby wiele do powiedzenia i winni mieć dostęp do kierowania kor-poracjami zarówno państwowy-mi jak i międzynarodowymi W tych dwóch dziedzinach oraz w szeregu innych daje się zauwa-żyć pewien postęp ale jest to postęp zbyt powolny dla fran-cuskiego potencjału i pragnie-nia francuskich Kanadyjczyków odegrania pełnej roli Dla wie-lu z nich a szczególnie dla mło-dej generacji powolność zacho-dzących przemian budzi uczucia niezadowolenia które łatwo mo-gą się zmienić w uczucia opozy-cyjne a nawet i wrogie Opozycja przeciwko istnieją-cemu stanowi rzeczy oparta jest na założeniu iż Kanada anglo-saska nie chce uznać Kanady francuskiej za równego sobie partnera i że Kanada francuska winna iść swą własną drogą Dla większości z nas tego rodzaju konkluzja jest nie do przyjęcia gdyż oznacza ona iż Kanada an gielska zostanie wchłonięta przez Stany Zjednoczone co o-znaczal-oby z kolei zagładę Kana-dy francuskiej jako integralnei części kontynentu północno-amerykańskiego Przodkowie moi przybyli po-nad 3 wieki temu do St Law-renc- e i w rodzinie naszej używa się do dzisiaj języka francuskie Kanada (Canadian Scenę) Kiedy Gu-jana musiała przetransportować olbrzymich rozmiarów kopaczkę miasta Georgetown w rejon górski zwróciła się o pomoc do swej dobrej wróżki — Kanady Bo rzeczyw iście Kanada jest do-brą wróżką dla wspólnoty ka-raibskiej: buduje dla niej nowe szkoły dostarcza statków dla komunikacji między wyspami przekopuje kanały dostarcza e-lektryc-zność do rejonów wiej-skich przeprowadza autostrady do oddalonych miejsc oraz za-kłada uniwersytety Przed około 15 laty Kanada zdecydowała iż będąc krajem o wysokim poziomie materialnym winna podzielić się swymi bo-gactwami z krajami mniej u-przywilejowa-nymi Nie mogąc jednak pomagać wszystkim eko-nomicznie niedorozwiniętym krajom świata rząd kanadyjski zdecydował skoncentrować swą pomoc na Indiach Zachodnich W ciągu ostatnich 8 lat rozdzie-lono 165 milionów dolarów 12 karaibskim narodom mających wspólne z Kanadą brytyjskica-plecz- e i przynależność do Coin-monwealt- hu Budżet na rok 197273 przeznaczony na niesie-nie pomocy byłym koloniom brytyjskim w rejonie Wysp Ka-raibskich wynosił 191 miliona dolarów Pomoc powyższa administro-wana jest przez Canadian Inter (Canadian Scenę) Europejska konferencja dla Spraw Bezpie-czeństwa która przerwała swe obrady w Helsinkach aby pod-jąć je ponownie na jesieni w Genewie winna wzbudzić zain-teresowanie każdego Kanadyj-czyka europejskiego pochodze-nia i to zainteresowanie dwoja-kie po pierwsze konferencja za-decyduje o przyszłych losach ich dawnych ojczyzn a po drugie iż Kanada stoi na stanowisku iż nie może być mowy o pokoju światowym ani o światowym bezpieczeństwie czy zakończe-niu "zimnej wojny" bez wolno-ści jednostki Minister Spraw Zagranicznych Mitchel Sharp przemawiał na konferencji w imieniu nas wszy-stkich gdy stwierdził iż dopóki A nie będzie mógł poślubić B bez ingerencji państwowej i je-żeli A i B nie będą mieli prawa do swobodnego poruszania się po świecie nie widzi on żadnych możliwości dojścia do jakiejkol wiek ugody Sowiecki minister spraw zagranicznych Gromyko wyśmiał Sharpa twierdząc iż porusza on mało ważne zagad-nienia i konferencja 35 naro-dów europejskich i dwóch mo-carstw t£t%T'TJ s w „ ~ę& '£ go Hoże najlepiej wyjaśnię mo-je uczucia w stosunku do mojej rodzinnej mowy gdy 7apytam zebranych co oznacza dla nich mowa angielska Przez szereg wieków społeczeństwo francus-kie zamieszkiwało ten kraj two-rząc swe własne tradycje opar-to na sposobie życia naszych przodków i niektórzy nas ma-ją dalej swe korzenie w Star m Kraju podobnie jak i Kanadyj czycy anglosascy Kanada francuska pracnie u-zna- nia jej języka i kultury w całm kraju Wzamian za to je steśmy gotowi przyjąć wszystkie walory kultury i języka anglo-saskiego Nie uczynimy jednak w dobrej wróżki national Deelopment Agency (C1DA) Podczas fiskalnego ro-ku 197172 szereg kanadyjskich instytucji nie radowych wyprą cował 57 programów pomnc dla Wysp Kanbskich których koszt wyniósł ponad 3 mibniy do'arów Jednym z najbardziej interc sujących projektów kanadyjs-kich jest zbudowana kosztem półtora miliona dolarów rafine-ria cukru trzcinowego na Baibu dos W rafinerii będzie sie pi ze prowadzać zakrojone na szeroki skalę badania nad oczyszczaniem trzciny cukrowej System ten o-pracow- any przez pewną konipa nię kanadyjska polega na tym iż odpadki z oczyszczonej trzci-ny mogą być użyte do innych celów a sam proces jest nie tyl-ko mniej kosztowny od inny cli ale ma również podwójne zasto sowanie: odpadki przerabia sii na karmę dla bydła oraz zuży-wa do wyrobu papieru i mate-riałów budów lanch Projekt ten jest typowym przykładom pomocy naszeao kraju dla Wysp Karaibskich która odbywa się bez rozgłosu i jakiejkolwiek reklamy Gdy kilka lat temu otwarto bibliotekę imienia Johna Ken-nedy 'ego na Uniwersytecie In-dii Zach (UWI) na kampu-sie St Augustine w Trinidadzie jej sfinansowanie przez Rtan Zjednoczone i samo otwarcie została zwołana dla spraw poko-ju odprężenia międzynarodowe-go i pokojowej koegzystencji Min Sharp jednak nie ustąpił ze swego stanowiska i podkreślił iż żaden kraj nie pragnie bar-dziej pokoju od Kanady ale że pokój ten zacząć się musi od stosunków międzyludzkich a nie murów pól minowych wieży strażniczych i wszelkich innych parafernalii "ludowych'' reżymów które nadal rzucają głęboki cień na Europę W Kanadzie żyje tysiące roz-dzielonych rodzin w Europie mieszka tysiące dziadków i ba-bek którzy nigdy nie widzieli swych kanadyjskich wnuków gdyż rządy komunistyczne nie zezwalają im na opuszczenie kraju Wszyscy ci ludzie wsłu-chują się z biciem serca w sło-wa o odprężeniu choć wiedzą że one nic nie oznaczają Grupa intelektualistów czes-kich wysłała do Helsinek tele-gram w którym m innymi czy-tamy: "Stwierdzamy iż prawdzi-wa współpraca europejska oraz bezpieczeństwo światowe nie jest możliwe bez wolności poru-szania się obywateli przez gra-nice i że prawdziwy pokój nic Prawdziwy pokój nie imm istnieć bez osobistej wolności Jednostki północno-amerykańskic- h SS%!: roli ihis Nfttó tego dopóki kraj nasz nie bę-dzie gotowy do pi7vjęcia skar-bów jakie weń wnosimy W pe wnym sensie oe?ekujemy od anglosaskich te-go samesjo lub nwp nieco wie cej czego oni oczekują od nas Sprawa jest przecież prosta: ję-zyk angielski nie jest zagrożony na kontynencie gdzie angielska kultu-ra jest w pełnym rozkwicie To francuski Kanadyjczyk zagrożo-ny jest utratą własnego języku i własnej kultury Aby zapobiec temu pot i7cbu jemy waszej po-mocy i podtrzymania 7 waszej strony LP de Grandpre było szeroko reklamowane Ka-nada sfinansowała dwie biblio-teki rVI na Jamajce budoę jednego z wydziałów uniwersy-teckich w Trinidadzie pomiesz-czenia studenckie w Barbados i Trinidadzie oraz rozbudował1 ośrodki naukowe na wyspach Leeward i Winward Ostatnio Kanada wypracowu-je pi osrani na rniuersylecio Zachodniego Ontaiio dla ro?-nięci- a kursów manacerskich na kampusach UWI na Jamajce i Trinidadzie Mniejsze wyspy na-leżące do grupy Leeward i Win-ward otrzymały pomoc kanadyj-ską w postaci unowocześnienia lotnisk dróg wodnych oraz wysianiu perso-nelu dla 7ape-- w nienia stanowisk w budynkach szkolnych również dostarczonych przez Ka-nadę D'a zaznajomienia społeczeń-stwa 7 lwminrami udzielanej pomocy rząd wydał specjalne mapy statystyczne wykazujące dochód narodowy w Kanad7i jako 2 650 na głowę mieszkańca w porównaniu z najbogatszymi wyspami Tnnidad i Tobago gdzie dochód narodowy wyno-si 900 dolarów per capita a na wyspie najbiedniejszej St Vin-ce- nt — 220 dolarów Rząd naz uważa iż dane te mówią same za siebie Margaret Hyman jest możliwy jeśli w szeregu krajów możność wyjazdu za gra-nicę jest prerogatywą jednostek Intelektualiści czescy nic mo-gli wypowiedzieć się osobiście na 'konferencji w Helsinkach ale ich uczucia narów ni 7 uczu-ciami innych narodów europej-skich: Ukraińców Niemców Wschodnich Polski Bułgarii i innych zostały wyrażone słowa-mi protestu przez przedstawicie-la Kanady W chaosie jaki zapanował po zakończeniu drugiej wojny Er-nest Bcvin ówczesny brytyjski minister spraw zagranicznych miał wizję przyszłości w której każdy mógłby podejść do kasy kupić bilet do kraju na świecie i wyjechać kie-dy zechce W 30 lat później to marzenie Berina pozostaje na-dal utopią Jeżeli konferencja nie wpro-wadzi w życie podstawowych praw wolności równie ważnych dla Brytyjczyka Kanadyjczyka jak Czecha czy Rosjanina wszy-stkie żmudnie wypracowane ha-sła formuły i komunikaty oka-żą się bańką mydlaną FS Manor eSmbA J_r-B=a- _v -- ft3hVmHMSM'HmBwmMMW—mf—mVwł ':imM~yŹ£ffi:-:'te- J W-- 1 ' sumrner keep Ontario Kanadyjczyków pólnocno-amery-kański- m przeprowadzaniu nauczycielskiego prefabry-kowanych uprzywilejowanych" jakiegokolwiek beauttful |
Tags
Comments
Post a Comment for 000541
