000197a |
Previous | 2 of 12 | Next |
|
small (250x250 max)
medium (500x500 max)
Large
Extra Large
large ( > 500x500)
Full Resolution
|
This page
All
|
Iffftlil
fiMI STR 2 : i
łS_?V¥? gjfM
jMWmm
Mmmmm
plllpill
m ja8M: 'Siif 45ltf3Cy5l
_ i f cnr- - j:--- - ajTJHS miiłfeHtkM
rW=liSmmm lii „Mfc :mm SSSi
va#rtwjwwttGfŁB#-m£xfim-?rK-&- 'mimmw
!-KSI-aitH4SSJtai!
ł SSfaJfX5IAWlr3J
sxwja&ra S"
iS
!
Printed tor every WedMsday nd Saturday by:
"Związkowiec" (The AUiancer) Tel
"
LE 1-24- 92
POLISH ALLIANCE PRESS LIMITED
Organ Związku Polaków w Kanadzie wydawany przez Dyrekcjo Praw
Rłdaktor F Głogowski - Kler Drukarni K J Kltr R
PRENUMERATA
Roczna w Kanadzie $600 1 W SUnach Zjednoczonych
Półroczna $3 50 i innych krajach 5700
Kwartalna $200 1 Pojedynczy numer 100
1475 Queen Sfreef West
Authońsed as Second Class Mail
Frlkko
mim PHEiYSEm niemiec
Ambasada Niemiec Zachodnich w Ottawie przesłała cały plik
różnych materiałów propagandowych redakcjom różnych pism
w związku z przybyciem do Kanady z wizytą w dniach od 1—4
czerwca prezydenta Federalnej Republiki Niemiec Zachodnich
Theodora Heussa Porcję swoją otrzymał również "Związkowiec"
Zawiera ona szereg informacji o życiu prez Heussa jego foto-grafie
konstytucję Federalnej Republiki oraz bardzo charaktery-styczną
mapę O niej pomówimy później Wpierw zajmijmy się
osobą przybywającego gościa
Prez Heuss podobnie jak kanclerz Adenauer zrobił karierę
polityczną dzięki niezwykłemu zbiegowi okoliczności Po klęsce
Hitlera alianci zachodni nie mieli zaufania do tzw "średniej"
klasy ludzi w Niemczech której wiek waha się między 40 a 60
rokiem życia W normalnych warunkach klasa ta przewodzi w
każdym państwie W pokonanych Niemczech nie można jej było
ufać Wskutek fanatycznego nacisku propagandowego Hitlera klasa
ta została zgangrenowana Trzeba było więc sięgnąć do lamusa
j wyciągnąć z niego ludzi którzy odgiywali C7ęsto bardzo podrzę-dne
role polityczne w okresie sprzed pierwszej wojny światowej
lub po niej niemniej jednak wychowali się w 'dobrych demo-kratycznych"
czasach Trucizna propagandowa Hitlera wyrządziła
im mniej krzywdy Byli więcej odporni
Na widowni po 1945 r pokazali się tacy ludzie jak zmarły
już socjaldemokrata Schumacher Adenauer lat 83 czy Heuss
lat 74 Stara gwardia która w normalnym społeczeństwie od-chodziłaby
już w odstawkę
Teodor Heuss urodził się w Brackenheim w Wuertenbergii
w 1804 t W 1905 uzyskał stopień doktora nauk politycznych na
uniwersytecie w Monachium i objął stanowisko redaktora tygodni-ka
"Pomoc" (Die Jlilfe) w Berlinie Do wybuchu pierwszej wojny
światowej zajmował się dziennikarstwem W latach 1920-193- 3 r
bądź to wykładał historię nowożytną na Wyższej Szkole Nauk
Politycznych bądź też był Tadnym Berlina a nawet posłem do
parlamentu Rzeszy Po dojściu do władzy Hitlera zwolniono go z
katedry i ponieważ nie wykazywał entuzjazmu do hitleryzmu
powrócił do dziennikarstwa W 1945 r wystąpił na arenie
politycznej początkowo jako minister kultury prowincji Wuertem-berg-Bade- n
po tym w 1948 r został wybrany przywódcą Wolnej
Partii Demokratycznej a w rok później prezydentem Federalnej
Republiki W 1954 r został ponownie wybrany i do dziś jest
głową Zachodnich Niemiec
A teraz parę słów o mapie Korzystając z tej świetnej okazji
Ambasada Niemiecka dołączyła do materiałów propagandowych
kolorową mapę Widzimy na niej Federalną Republikę dalej "Zonę
Sowiecką" (Niemcy Wschodnie) no i wreszcie nasze Ziemie Za-chodnie
oznaczone jako "Polska Administracja" Podobny napis
widnieje na dawnych Prusach Wschodnich tylko tu mamy obok
"Polskiej Administracji" również
raamflecie "Rzut' oka na Niemcy' -'
Mazurkiewicz
jesieni
"Wschodnimi Terytoriami" wynoszącymi 44028 Dopisek
głosi że liczba ludności jest znana ponieważ Niemcy zostali
z nich prawie całkowicie wypędzeni
Adm
mil kw
nie
Jeżeli zostali całkowicie wypędzeni to ich nie ma Po co więc
istanacn
monto
jeanego
gotowych
stracili
części
okol-icznej
Toronto Ontario
Office Department Ottawa
"Rosyjską Administrację" W
owe "administracje'' se
_- -
w panicznym strachu' z
w których" Wyleciały szyby i po-rysowały
się ścianyVKie'dy"wrę-szci- e
gęstego ustą-piła
ukazał się
widok
obszar
dotknięty silnym trzęsieniem
ziemi
ludność
Władze wojskowe
tak
jak stacja benzynowa a więc nie'
żadnych obaw Tym-czasem
sie inaczej
nadeszła wiadomość że
dziewięć okolicznych baz prze-ciwlotniczych
otrzymać po- ciski kierowane typu "Herkules''
od" "Nike-Ajax- "
or Middletown oświadczył że
mieszkańcy wniosą
petycje o usunięcie baz zpobli- -
skich terenów
ten dopiseK? Widocznie jesUtu propagandy hitlerowskiej
która głosiła że ziemie zamieszkiwane przez Niemców muszą
należeć do Rzeszy przy ich w stosunku do innej ludno-ści
nie odgrywa roli
'W' Kanadzie osiedliło się sporo Niemców Starają się oni
współżyć z innymi etnicznymi nie wyłączając naszej Czy
jest więc cel rozsyłania tego rodzaju materiału propagandowego
do prasy etnicznej Ambasada Niemiecka w Ottawie nie lepiej
zrobiłaby gdyby trzymała się tego co niedawno oświadczył mi-nister
spraw zagranicznych Niemiec Zachodnich von Brentano —
"Bądźmy zadowoleni jeżeli nam się uda zjednoczyć Rzeszę!
marzyć o ziemiach Odrą!" Po co jątrzyć w
Kanadzie?
Goście niemieccy nie ograniczą swej wizyty jedynie do Kana-dy
Z Ottawy udadzą się do gdzie złożą oficjalną
wizytę prezydentowi Eisenhowerowi wizyta' tak w Kana-dzie
jak i w Stanach Zjednoczonych ma oficjalnie charakter kur-tuazyjny
to jednak niezawodnie w rozmowach poruszone będą
ważne problemy polityczne
Ostatnie osiągnięcia sowieckie w dziedzinie "sputników" i
pocisków kierowanych niepewność francuskiego sojusznika rzu-tują
na całą koncepcję opierania amerykańskiej strategii jeśli
o odcinek europejski na Pakcie Atlantyckim w którym
iNiemcy zaczynały odgrywać coraz większą rolę Dla Niemiec Za-chodnich
zwekslowąnych adenauerowską polityką na „stuprocen-tową
współpracę z Ameryką nie mogą obojętne plany ame-rykańskie
w stosunku do Europy tym baTdziej w przededniu
szykującej się konferencji Eisenhowera z Chruszczowem
To też wizyta nie ograniczy się tylko do kurtuazyjnych grze-czności
bardziej że z prezydentem Heussem przyjeżdża
niemiecki minister spraw zagranicznych von Brentano którego
powszechnie uważa się za prawą rękę i ewentualnego spadkobier-cę
politycznego sędziwego już kanclerza Adenauera
Nie należy też wątpić w to że goście niemieccy postarają się
by w jakiś sposób przypomnieć miarodajnym czynnikom kanadyj-skim
i amerykańskim że Niemcy' nie tylko oczekują poparcia Za-chodu
dla idei zjednoczenia Niemiec ale także i rewindykowania
Odrą Świadczy chociażby o mapa o której wyżej
wspominamy
I na taką ewentualność opinia polska powinna być przygoto-wana
by skutecznie przeciwdziałać
Wybuch amerykańskiej bazię
W bazie pocisków kierowa
nych koło Middletown w
Zjednoczonych nastąpił wybuch
spowodowany przez nieostroż-ność
pracowników
waniu z puusmjw ons-olozi- a
ieeo zapaliła osiem innych
nociskow uzbrojonych typu "Ni
ke Ajax" do odstrzału
wzniósł się słup dymu
w kształcie grzyba podobnie jak
to sie dzieje wybuchach
atomowych
Rezultat był straszny Ciała
dziesięciu pracowników którzy
życie w katastrofie po-szarpane
i zmasakrowane zostały
rozrzucone po okolicy wraz z po-łamanym
żelastwem urządzeń i
pocisków Niektóre siła
podmuchu odrzuciłana kilka mil
od bazy Blask i huk wybuchu
wywołały histerię' wśród
ludności Tysiące uciekły
Post
zowią
domów
chmura dymu
oczom widzów
wstrząsający Miejsce wy-buchu
przypominało
Okoliczna jest oburzo-na
zapewniały
ja że baza jest bezpieczna
trzeba mieć
stało poza
tym
ma'
groźniejsze
May
jego miasta
echo
czym ilość
grupami
Czy
Prze-stańmy
poza ludzi
Waszyngtonu
Chociaż
idzie
być
tym
ziem poza tym
móc
w
przy
Nad baza
przy
t
i Hf f©f
Postępowanie ludzkie rzadko jest
usprawiedliwiane swymi rzeczywi-stymi
motywami a cóż dopiero w
polityce Tę prawdę psychologicz-ną
wyzyskują politycy z tupetem:
mówią prawdę licząc na to że im
nikt nie uwierzy Dziś jednak do-szliśmy
w tym do absurdalnej
obłudy Prawdziwe motywy wiel-kiej
polityki leżą jak na dłoni ale
wszyscy maskują je racjonalizacja-mi
— nawet ci w których intere-sie
byłoby odsłonić nagą prawdę
Dlaczego Ameryka nie pomogła
Węgrom? Na to pytanie istnieją
dziś dwie przekonywujące a prze-cież
fałszywe odpowiedzi Jedna
brzmi: "Bo nie chcieli wywoływać
wojny światowej" Ta odpowiedź
zadowala 99 procent pytających
Dla pozostałego procentu trzymana
jest w rezerwie inna: "Wyzwole-nie
i zneutralizowanie Węgier nie-uchronnie
doprowadziłoby do od-budowy
potężnej Rzeszy" Ale i to
jest racjonalizacja bo przecież
zneutralizowanie Austrii w niczym
nie wzmocniło Niemiec Prawdziwy
motyw abstynencji amerykańskiej
tj obrona status quo opartego na
podziale Europy stanowi tabu któ-re
tylko nieliczni cynicy mają od
wagę naruszyć Daremnie! Kto ta
ką interpretację słyszy żegna się
zabobonnie i natychmaist o niej
zapomina Tabu!
Racjonalizacje należą oczywiście
do dziedziny propagandy Na czyn-nych
polityków nie można działać
propagandą chyba pośrednio —
przez bałamucenie ich wyborców
czy podwładnych Polityk musi
oczywiście liczyć się z tym może
nawet sam usprawiedliwiać swoje
klęski hasłami z tego arsenału
Gdyby np zapytano Adenauera
dlaczego nie pomógł powstaniu
berlińskiemu odpowiedziałby za-pewne:
"Czyż miałem wywołać
wojnę światową?" Ale obojętność
Bonn dla powstania berlińskiego
wcale nie tłumaczy się obawą
przed wojną światową Nie tłuma-czy
się też ona przywiązaniem
Adenauera do rosyjsko-amerykańskieg- o
status quo (choć opozycja
demagogicznie mu to zarzuca)
Adenauer po prostu wiedział jak
zachowaliby się Amerykanie gdy-by
usiłował pomóc powstańcom
berlińskim Wspomnienie wojny
koreańskiej było dość świeże by
w głowach Niemców nie powstał
nawet cień wątpliwości że Ade-nauer
postąpił rozsądnie powstrzy-mując
się od wszelkiej interwencji
po drugiej stronie Łaby
Dziś znów mówi się o możliwości
'wojny z inicjatywy Niemiec Tym
straszakiem szermują przeciwnicy
zbrojeń atomowych i zwolennicy
Strefy Neutralnej Czyżby istotnie
zaszły w ostatnich pięciu latach ja-kieś
zmiany pozwalające obawiać
się że w razie ponownej ruchawki
za Łabą Bonn postąpi mniej roz-sądnie
niż w r 1953? Innymi sło-wy
czy rzeczywiście należy przy-puszczać
że Amerykanie zachowa-liby
się w takim wypadku inaczej
niż na Korei?
Coś niewątpliwie się zmieniło
Rozwój techniki wojennej sprawił
że Łaba nie jest "już dziś pierwszą
linią frontu W fazie -- wojny Rosja-nie
zaatakują Amerykę i nie będą
marnowali głowic wodorowych na
drugorzędne obiekty w Europie za-chodniej
Tu perspektywa ta wy-wołuje
nawet żywe zadowolenie
Znalazłszy się na pierwszej linii
frontu Amerykanie będą ostroż-niejs- i
A jeżeli Europa straciła
swe strategiczne znaczenie to po
co ją zbroić? Stąd nadzieja na roz-brojenie
neutralizację itd
Przeoczono tylko dwie rzeczy: że
osiem lat temu gdy nie było ani
bomb wodorowych ani rakiet mię-dzykontynentaln- ych
ba gdy Rosja
w ogóle jeszcze nie miała broni
atomowych Amerykanie wcale nie
byli "nieostrożni" Choć koreańscy
komuniści a następnie Chińczycy
walczyli z nimi bronią rosyjską
nie tylko nie atakowali Rosji ale
nawet Chin Innymi słowy "ostroż-ność"
Amerykanów wcale nie za-leży
od tego czy wojna zagraża im
bezpośrednio czy nie Jeżeli Tru-ma- n
Acheson i Attlee zarzucali
McArthurowi że jego taktyka gro-zi
wciągnięciem Rosji-- do- - wojny
była to zabawa w czyste racjonali
zacje Po udaremnieniu planu ko-munistów
koreańskich pozór ten
pozwolił udaremnić nadzieje nacjo-nalistów
koreańskich Wojna skoń-czyła
siętąm gdzie się zaczęła
Tylko Koreańczykom — i innym
świadkom tej demonstracji — ode-brana
została ochota do obalania
status quo Np Niemcom w dwa
lata później!
I to właśnie jest druga rzecz o
której się zapomina Terytoria po-dzielone
między Rosję i Amerykę
qigdy nie były strategicznym przed-polem
i fakt że rozwój techniki
odebrał im tę wartość nie zmienia
ani o jotę ich roli w systemie rosyjs-ko-
amerykańskim Terytoria te
nie zostały podzielone ani "siłą rze-czy'"a- ni
przypadkiem Podział ich
był' wynikiem politycznej decyzji
powziętej wspólnie przez Rosję
i Amerykę' i lojalnie wykonanej
_Jf-- r
WTOlfS4ft%JP' "--
T ""JSWa" sfTHTp _? rl?'jr5fl rłsrłr
ffi -- i 'xŁ
-
fcWKS' j#f$mm
"ZWIĄZKOWIEC" MAJ (May) Środa
Ich znaczenie dla Rosji i Ameryki
nie tkwi ani w ich roli "buforu"
ani w ich roli bazy wypadowej ani
nawet w ich potencjale ludzkim
czy zbrojeniowym Ich znaczenie
tkwi w ich podziale
Dopóki Europa jest podzielona
nie może niczym zagrażać Rosji
czy Ameryce To samo dotyczy Da-lekiego
Wschodu (gdzie wszelkie
próby współdziałania Chin i Japo-nii
są systematycznie udaremnia-ne)
Ta sama zasada stosowana jest
w Azji płd oraz na środkowym
i Bliskim Wschodzie Zarówno Ro-sja
jak i Ameryka "wyzwalają"
kraje tego rejonu z "jarzma kolo-nialnego"
ale tylko po to by za-pobiec
ich zjednoczeniu Azja i
Afryka nie są potrzebne Rosji
przeciw Ameryce czy Ameryce
przeciw Rosji Interesują one Mo-skwę
i Waszyngton w tym stopniu
w jakim mogą zagrażać ich hege-monii
Tylko żelazna kurtyna mo-że
tam zaprowadzić pokój bo w
naszych czasach tylko zimna wojna
gwarantuje pokój
Panuje dziś mania planowania
pokoju światowego Maniactwo wi-dać
już w samym założeniu Wszys-cy
zakładają że największym nie-bezpieczeństwem
jakie nam dziś
grozi jest wojna rosyjsko-amerykańsk- a
Ale to niebezpieczeństwo
jest fikcyjne Nie stało się ono fik-cyjne
po bombie H i sputnikach
bo już przedtem nie istniało To
"niebezpieczeństwo" jest najczyst-szą
racjonalizacją Jej rzeczywistą
treść sformułował sam Dulles gdy
chełpił się swoją metodą doprowa-dzania
do "brink of war" Dopro-wadzać
"na skraj wojny" a potem
zatrzymać się Któż jednak decy-duje
o tym jak daleko czy jak bli-sko
jest jeszcze do "skraju"?
Oburzeni krytycy Dulles'a zarzu-cali
mu — na pozór logicznie —
że waszyngtońska miara tej odle-głości
wcale nie musi pokrywać się
z miarą moskiewską Gdy Dulles
myśli że od "skraju" dzieli go
jeszcze krok Moskwa może sądzić
że już skacze w przepaść "Skąd
pan wie że takie nieporozumienie
jest wykluczone?"' pytali Dulles
nigdy na to nie odpowiedział ale
też-nik- t nie zauważył że trudno o
milczenie bardziej wymowne Do-świadczenie
wskazuje że takie nie-porozumienie
istotnie jest wyklu-czone
bo jeszcze ani razu nie za-szło
Dulles na pewno nie jest sza
leńcem lekkomyślnie narażającym
swój kraj na śmiertelne niebezpie-czeństwo
Musi więc mieć pewność
że jego miara odległości od "skra-ju"
ściśle i w każdym wypadku
pokrywa się z miarą moskiewską
I niewątpliwie jq ma
W istocie "casus belli" między
Ameryką a Rosją jest w ogóle nie
do pomyślenia Rosja musiałaby
działać na własną szkodę by móc
szkodzić Ameryce tak samo Ame-ryka
musiałaby działać wbrew
swoim własnym interesom by po-oaś- ć
w konflikt z żywotnymi inte-resami
Rosji Dla tych dwóch po-tęg
groźna jest tylko trzecia potę-ga
Zapobieganie temu jednemu
niebezpieczeństwu daje im obu
pełne zatrudnienie!
Ryzyko wojny światowej jest
hasłem propagandowym i niczym
więcej Należy się jednak dziwić
że tym hasłem posługują się ci w
których interesie wcale nie 'leży
umocnienie hegemonii rosyjsko-amerykański- ej
Skąd ten przymus
kłamstwa? żaden członek żadnego
rządu na świecie nie wierzy w
możliwość takiej wojny ale każdy
z nich wie że jego kraj może być
— jak Korea — doprowadzony "on
the brink" i zniszczony Czy Ade-nauer
który musiał bezczynnie
przyglądać się likwidacji powsta
nia berlińskiego mógłby tłuma'
czyć swą bezczynność niebezpie
czeństwem wojny koreańskiej?
Gdyby go ktoś zapytał wręcz (ale
nikt tego nie zrobił bo Niemcy
wtedy wszyscy byli Adenauerami)
mógłby odpowiedzieć tylko: "Czy
pragniecie wojny światowej?"
Fałsz jest dziś jak niegdyś cnota:
muszą mu jawnie hołdować ci któ-rzy
go skrycie nienawidzą
- + - Grożenie wojną koreańską jest
starsze niż wojna koreańska Jesz
cze za Trumana Pentagon szeroko
reklamował dyskusje jaką rzeko-mo
wiedli amerykańscy wojskowi
na temat t zw "obrony peryfe-ryjnej"
Miała ona polegać na wy-cofaniu
się Amerykanów z Europy
i stworzeniu perymetru zewnętrz-nego
od Islandii po Afrykę pn
Wojna koreańska była demonstra-cją
tej teorii Wywołał ją Ache-son
zgłaszając "desinteressement"
Ameryki dla Korei Dulles mógł
już do tego wzoru apelować Ile-kroć
jakiś satelita europejski wa-hał
się wykonać wolę Waszyngto-nu
Dulles mówił o "agonizing
reapprisal" Była to groźba wyco-fania
się Ameryki' do jej "zamor-skiej
fortecy" Ten sam sens ma
rozpętana-ostatni- o dyskusja o "no-w%
ej stdryatsekguisi'j!i teij bierze się pod
28 — 1958
uwagę możliwość prowadzenia
przez Amerykę "wojen lokalnych"
które "nie groziłyby wybuchem
wojny światowej" Mają one być
prowadzone siłami lokalnymi zbro-jonymi
przez Amerykę która je-dnak
z przeciwnikiem nie zrywała-by
kontaktu owszem rezygnując z
góry z "bezwarunkowej kapitula-cji"
stale byłaby gotowa do za-warcia
kompromisu Jest to wy-pisz
_ wymaluj wojna koreańska
podniesiona do godności doktryny
W innym artykule zajmę się
reakcją prasy światowej na tę
doktrynę m i bardzo dziwną reak-cją
polską Na zakończenie mała
uwaga praktyczna Panuje dziś na
Zachodzie moda wtórowania nie-szczerej
kampanii Moskwy przeciw
Adenauerowi i zarzucania mu że
w oparciu o Amerykanów szykuje
nowy "Drang nach Osten" (jego
własna opozycja zarzuca mu coś
wręcz przeciwnego!) Czy vobec
perspektyw jakie przed Niemcami
otwiera doktiyna "wojny lokalnej"
można dziwić się Adenauerowi że
ewentualność wj cofania się Ame-rykanów
z Niemiec wydaje mu się
koszmarem? Jan Ulatowski
na
(Z referatu S Korbońskiego
wygłoszonego 10 maja 1958 r
na posiedzeniu Tymczasowej Ra-dy
Jedności Narodowej)
Od jesieni odczuwa się w A-mery- ce
zupełnie inną aurę niż
ta która panowała rok temu
źródłem tej nowej aury jest głę-boki
wstrząs jaki przeżyło społe-czeństwo
amerykańskie na wia-domość
o wypuszczeniu przez
Rosję sputnika Osiągnięcie to
bowiem uświadomiło Ameryka-nom
że Rosjanie są juz w posia-daniu
dalekosiężnej rakiety a
wnioski militarne wysnuto już z
tego łatwo: Rosjanie muszą być
na drodze do posiadania pocisku
międzykontynentalnego W ten
sposób za jednym zamachem ru-nęły
dwa mity w które Amery-kanie
dotąd święcie wierzyli: ze
Ameryka 'ma zdecydowaną prze-wagę
techniczną nad wszystkimi
innymi państwami oraz że Ame
ryka sama jest bezpieczna Nic
dziwnego że runięcie tych" mi-- '
tów a zwłaszcza rozbudzenie si'
nowej zupełnie świadomości iż
Ameryka sama jest teraz zagro-żona
wywołało głęboki wstrząs
na który kraj ten zareagował po-czątkowo
histerycznie Stonnio
wo" przyszło uspokojenie i deter-minacja
by wyrównać straty
załamanie się jednak wiary v
wyznawane dotychczas dogmatj
wywołało dalsze skutki już na in
nych płaszczyznach I tak zd?
liem obserwatorów obecna recc
sja gospodarcza jest właśnie jec'
nym ze skutków owego wstrząsu
Nie ma bowiem powodów ekono
micznych by gospodarka amery
kańska miała ulec załamaniu
Natomiast przeciętny Ameryk?
nin pozbawiony nagle poczuci-bezpieczeństw- a
i patrzący z cb-w- ą
w przyszłość stracił rozmacł
v sDrawach bytu codziennego '
--abieniu inwestycji na przyszłoś''
przestał kupować Zaczęła si
-- ecesja
Również na terenie międzyna
odowym wstrząs ten musiał wv
vołać swe reperkusje Należy do
lich w pierwszym rzędzie pom-niejszenie
znaczenia 'NATO do
którego Amerykanie przywiązy
wali olbrzymią wagę uważając
ten związek za coś w rodzaju
amerykańskiej linii Maginota
(jeśli z tego słowa wyeliminował'
elementy klęski) świadomość
istnienia pocisków międzykonty-nentalnyc- h które mogą trafić v
Amerykę ponad głowami NATO
osłabiła wiarę w obronna skute
czność tei organizacji W
związku z tym wysunęła się
natomiast sprawa nowej koncep
cji 'strategicznej której zarysv
już się rodzą choć daleka jest
jeszcze od ostatecznego sformu-łowania
gdyż nowa koncepcja —
jako rewolucyjna — natrafia nr
duże opory Min wielu przeciw
ników ma plan unifikacji' sił
zbrojnych które do tei porv roz bite są na trzy zupełnie od siebio
niezależne sruzbv: woisko lsdo
we marynarkę i lotnictwo Prze
ciwnicy tej unifikacu argumen- tują że może ona łatwo dopro-wadzić
do dyktatury wojskowej
Prezydent Eisenhower posta-wił
jednak te sprawę bardzo mo-cno
i już ponad głowami senatu
i Izby Reprezentantów odwoła1
się do opinii społeczeństwa
Na tle tej sytuacji nad umysło-wości- a amerykańska panuje —
równolegle do recesji — zainte
resowanie tzw konferencją na
szczycie Początkowo gdy po-mysł
jej wypłynął natrafił w
Ameryce na zlą atmosferę ma
iaca swe źródło w przykrych do
świadczeniach Genewy Obecnie
można sprawę tak ująć że Ame
rykanie w gruncie rzeczy chcieli
by tej konferencji równocześnie
jednak boja sie jej i uważają żr
winna ona być poprzedzona kon-ferencja
ministrów spraw zagra- nicznych która odsłoniłaby
Drawdziwe zamiary Sowietów
Obawy przed-fiaskie- m konferen
cji na szczycie odzwierciedla mo- -
'teiK t & -- '1ifi "'wjiKfsisj
i WYCiEcziig w polski
(Dokończenie ze str 1)
— Dziś wszyscy zaprzysięgają
się że gnali ich na obchody
pierwszomajowe że pod przymu-sem
uczestniczyli w jakichś de-monstracjach
z okazji osiągnię-cia
poszczególnych etapów od-budowy
ale wydaje mi się ze
chyba było inaczej Widzi pan te
trasę W-- Z pamięta pan zapewne
jak to wyglądało przed wrze-śniem
1939 r Gdy wróciliśmy
do Warszawy w 1945 r to była
kupa gruzów' Skakaliśmy po hał-dach
rozproszkowanych cegieł i
dziurach na bruku A teraz pro-szę
spojrzeć bez entuzjazmu nie
dokonanoby tego
Widok istotnie imponujący
Odsłonięty widok na Wisłę od
wylotu Nowego Zjazdu nowy
Mariensztad przykuwa oko Nie-ma
juz wielkich bloków domów
profesorskich ani nędznych ru-der
Mariensztadu niema cięż-kich
konstrukcji mostu Kierbe-dzia
Brak sentymentalny został
wyrównany celowością piękna
urbanistycznego Byłoby zapew-ne
przesadą twierdzić ze ujaw-nia
sie to na każdym kroku ale
jest tego dostatecznie wiele
— Nie chodź oczyma wstecz —
przestrzegają mnie — bo zbłą-dzisz
i nie zobaczysz teraźniejszo-ści
że najlepiej Dulles który nie
dawno stwierdził iz jej meuda
nie się byłoby dopiero prawdzi
wą klęską dla całego świata
W związku z tym odzywają się
głosy by z programu konferen
cji na szczycie usunąć te sprawy
które mogłyby sytuację utrud
niać jak np sprawę zjednoczę
nia Niemiec a ograniczyć się je
dynie do zagadnienia rozbroję
nia Równocześnie jednak Ame
rykanie zdają sobie sprawę iż
nie można usunąć skutków bez
usunięcia przyczyn a przyczyna
obecnego naprężenia są polity
czne
Z naszej strony robimy wszy
stko by sprawa środkowo
wschodniej Europy znalazła się
w programie takiej konferencji
Choć bowiem Sowiety nie zgodzą
się na włączenie jej do progra
mu zagadnienie może jednak wy-płynąć
w innych kombinacjach
np przy okazji dyskutowania
planu Rapackiego Może to stać
się punktem wyjieia dla dyskusji
ó ustanowieniu strefy neutralne1
i o wycofaniu wojsk sowieckich
z Europy wschodniej Zagadnie-nie
to natrafia na trudności w
samej Ameryce gdzie szerzą się
obawy iż raz rozpoczęty proces
wycofywania wojsk z państw eu-ropejskich
doprowadzi do tego
'e Amerykanie w ogóle opuszcz
contynent i utracą ten olbrzym
lotencjał wojskowy i ludzki jak
Europa dla nich przedstawić
dy ta — pozostawiona sama so
)ie — prędzej czv później padni
)fiarą Sowietów Walter Lir
iman np przewiduje ze kor
:epcja neuiraiizacii Dęazie sit
v Euronie rozszerzać i zostank
"owszechnie przyjęta iuż w ck
u najbliższych trz'ech lat
Na naszą korzyść w związki
:e zmienioną sytuacją gra 'nie-yątpliw-ie
upadek znaczenia Nie-nie- ć Powód tego upadku jest
przede wszystkim wojskowy
Ameryka pokładała wielkie na-dzieje
w silnej armii niemiec-kiej
Pociski międzykontynental
ne znaczenie tej armii dla Ame
ryki silnie obniżyły Ponadto fia-sko
genewskie w sprawie zjedno
cpzreonwiaadzNeineima iepcodw kodnrotrdozlea pmrzięe-bdzoyrónwarodnoawcąałypmowtesrzyetcohrniuymch
nwiye--
mieckim spowodowano że Ame-rnyiekandoie
uurzznecazliywzaigstandinenieinaiei tzoainz-a
teresowanie nim zmalało Ule
udało nam sie wprawdzie dofveh
czas uzyskać od Ameryki ostate
Odrze iuzNnyasnieia nZasrzlneijfrgiprianicctyrnnnva lrtrłtłlrAtu dwzireićyftużejuró—nwa—snzoycmześnnaieiiezNviepmocwoime- "
nie udało sie uzyskać przyrzecze
ma iz na tzw przyszłej konfe-- leiiuu poKojowej Ameryka be
d7ie nopierać rewizjonizm nie
miecki A o to Niemcy z Arienau
rem na czele bardzo usilnie i bardzo wytrwale zabiegali
w dalszym ciągu p Korboń-sk- i odmalował zabiegi zarówno
przedstawicieli Egzekutywy jak oneresu Polonii by przekonać
"uciuwmciwo polityczne Amery-ki
0 niebeZDipPZPn:Hvnni ioŁ-i- o kryłoby za sobą uznanie' przez
uui-u&LW- ii zacnoanie status quo w Europie wschodniej
Jeśli chodzi o stosunek Ame
ryki do Polski można by powie dziec że Amerykanie sa wcia
zafascynowani tvm co się w Pol-sce
stało Wydarzenia paździer
mkowe uważają za ieden z obja-wo- w ka i sząarazzayrówwnoobpoozdie wprrzaeżceinwineim-
Prymasa Wyszyńskiego jak Go-muł- ki Utrzypiuje sie opinia żr
pewne podstawowe zmiany n? korzyść istnieją do dziś Ódpo wcnzaikdęidalndileapokPpooiłealsrkazimapyGytdyyswnśamrałyywęnoadsppoażrcylzi-v
ze choć z mniejszym niż dawniei
entuzjazmem ale w dalszym
ciągu ią popieramy padła od-tproawktieodwźanażejestatkw
sAammeorycseprawa
- ł
wmt 1 'cfA
I to chyba trzeba
i to w bardioSS
zakresie Ruchliwe Kfi&J ne w niczym nie pmnW
przedwojennych jak ffSf zachowanie sp i„i: rł 1 1 '
jest mało i za wviMwJMSwł
sciowych panuia
Witryny są raczej baSS
a nawet — co już ioct „j "
najdroższych sklepach'!
nym ueiiKatesy wędliny łT ru mnń?Hvn t_ w!-VwW - wanych ale wYcy aleIVII1dro1gi -- _
uuonrin
to ruch w nich lJS?
wym dla kupujących l&iS
ba od Sft sklepu po poszczególne Ł?L
y I ciągle okresowo bS? luuib
brzmi gdy kelnerkaTS
odpowiada ze niemS
cytryny t€z Mój towaS
spiesznie wyjaśnia: Bo %£ smtalerckzayljiesdto mkanwósiatwrńo atoleoadfe1
dni
Ludzie albo braku tm„ - odczuwają albo tak ~5 rJ?
i innych przyzwyczaili że uZ
ją to za naturalne Jak cfi
boczrgaaosknkanmizeaisaasdnpnioictzkzauyłtcyehsmkiwasanieritaymmkiuł
żywnościowych Natomiast nomyslnie wygaduje się na J
dukcję tekstylna I bez tego ml
naby_ dojsc do takiego wniosh
aubimorióawnowTiycmiebarpdoziepjrzedzrażni tol
że sam mam na sobie garnitur i doskonałego polskiego sukni oczywiście eksportowego nab? lego w Toronto
Wszelka próba udogodnień lest i niebezpieczna i zawodi
dlatego tez powyższe odnosi
do konkretnych jakkolwiek krótkich spostrzeżeń Jeśli zna- -' 'comicie zmalała ilość wszelakie-%- o rodzaju sklepów to nie zost-ały
dotknięte tym zakłady gastr-onomiczne
Jest ich bez liku Od
zwykłych stołówek do bardzo
eleganckich kawiarni i restaur-acji
W kawiarniach począwszy od iedenastej w południe peW
Siedzą młodzi średni i starzy'
Toczą się szeptem jakieś roznw-w- y
-
Co to za jedni pytam skąd biorą czas w ciągu dnia?
Jak to skąd9 Przecież każdy
człowiek ma prawo wyskoczyć
na godzinkę do kawiarni! ''
Istnieje zresztą geografia k-awiarniana
to znaczy że w ka-żdym
lokalu spotyka się inna gr-apa
Ponadto wiele jest kawiarni
i restauracji o charakterze kl-ubowym
Literaci maja bardziS
estetycznie urządzony lokal a k-oledzy
ze stowarzyszenia dzien-nikarzy
zareprezentowali mi suój
urnach Z duma mówili że wre-- '
szcie spełniły się plany i marze-- i
nia przedwojenne
Najbardziej to chyba krępuia-c- e
gdy koledzy organizują dla
olegi 'konferencje prasową U
jeszcze coś o tej biednej~ofierze
nówią Chcieli jednak wiedzie}
i Polonii Kanadyjskiej nie sp-osób
więc było uchylić sie od ta--i-ej
imprezy W łonie stowarzy-zeni- a
dziennikarzy nowstsla '
pecjalna sekcja zajmująca się:
orawami noloniinvmi Po wielu
latach całkowitego zaniedbania
oględnie bardzo jednostronne- -
'o podchodzenia do tego próbie--'
mu zmiana ta jest bardzo p!f-ywn-a
Dziennikarze zmierzajai
jednej strony do przedstawienia
społeczeństwu polskiemu probfe
matyki polonijnej z drugiej do
zacieśnienia więzów z Polonia
Przy czym jak mnie zapewniają
nie chodzi tutaj ani o taniipnh
nagandę ani też o doraźne korz-yści
ti' I
Powstała sekcja naukowa
badawcza gospodarcza praso m
wa im czynne sa age-i-ic'"- "" g
4 -
„-ł„i-- „iAD N (które W
z tvćh działów sa dopiero ff W
fie wykluwania sie inne dfflp
ia Wielki nacisk kładzie sie w
zagadnienie niemieckie ca
ke z wszelkimi przejawami re-wizjoniz-mu
niemieckiego wsff- -
_:_ „-„„i- i-: nnlckie OCZeKU?
w tej mierze pomoc? od m
nii
Miło było stwierdzić W
nomocy ' Polonii Kanadyjski &
iest nie tvlko wszystkim nm m
lecz bardzo wysoko ceniona w
lokrotnie np powtarzano nr
lonia Kanadyjska wypr [I
liczebniejsza i zamożniejszą
łonie Amerykańską
Zapewne to nie pozostało l
poważniejszego wpływu f '
zainteresowanie n"' '"_-oip- ż
mam pisać o Polsce P"
da? ~my życzliwie poradzono w
wu bym nie spw'- - u
Konaniem uKwftmtina7"Kmrv " wvch bo był tutaj nieaW
_- -_ zwierzają się inioirr-- y —jfc "_- - wien dziennikai7 ze
_
'j-r-l 1 nnkładn e P° u" I
przyszedł do lĄ namoniwiadać1akotfgjg
dostatki jk nam
st c teiele i jak wogole J
wnie Przykro było Wf liśmy wybuchnąć j
chern Horlajs
No nie wszyscy r"
ktoś - niektórym Mo W
"e_SThVba'W?5i
dzie zwolnić sbbetemttCgj
albo raczei o&"'"'J"CriXt- -
do bezpośrednich -- f
Ano zobaczymy- - „fortil
u nj"T $%
ĆCl
Object Description
| Rating | |
| Title | Zwilazkowiec Alliancer, May 28, 1958 |
| Language | pl |
| Subject | Poland -- Newspapers; Newspapers -- Poland; Polish Canadians Newspapers |
| Date | 1958-05-28 |
| Type | application/pdf |
| Format | text |
| Identifier | ZwilaD2000208 |
Description
| Title | 000197a |
| OCR text | Iffftlil fiMI STR 2 : i łS_?V¥? gjfM jMWmm Mmmmm plllpill m ja8M: 'Siif 45ltf3Cy5l _ i f cnr- - j:--- - ajTJHS miiłfeHtkM rW=liSmmm lii „Mfc :mm SSSi va#rtwjwwttGfŁB#-m£xfim-?rK-&- 'mimmw !-KSI-aitH4SSJtai! ł SSfaJfX5IAWlr3J sxwja&ra S" iS ! Printed tor every WedMsday nd Saturday by: "Związkowiec" (The AUiancer) Tel " LE 1-24- 92 POLISH ALLIANCE PRESS LIMITED Organ Związku Polaków w Kanadzie wydawany przez Dyrekcjo Praw Rłdaktor F Głogowski - Kler Drukarni K J Kltr R PRENUMERATA Roczna w Kanadzie $600 1 W SUnach Zjednoczonych Półroczna $3 50 i innych krajach 5700 Kwartalna $200 1 Pojedynczy numer 100 1475 Queen Sfreef West Authońsed as Second Class Mail Frlkko mim PHEiYSEm niemiec Ambasada Niemiec Zachodnich w Ottawie przesłała cały plik różnych materiałów propagandowych redakcjom różnych pism w związku z przybyciem do Kanady z wizytą w dniach od 1—4 czerwca prezydenta Federalnej Republiki Niemiec Zachodnich Theodora Heussa Porcję swoją otrzymał również "Związkowiec" Zawiera ona szereg informacji o życiu prez Heussa jego foto-grafie konstytucję Federalnej Republiki oraz bardzo charaktery-styczną mapę O niej pomówimy później Wpierw zajmijmy się osobą przybywającego gościa Prez Heuss podobnie jak kanclerz Adenauer zrobił karierę polityczną dzięki niezwykłemu zbiegowi okoliczności Po klęsce Hitlera alianci zachodni nie mieli zaufania do tzw "średniej" klasy ludzi w Niemczech której wiek waha się między 40 a 60 rokiem życia W normalnych warunkach klasa ta przewodzi w każdym państwie W pokonanych Niemczech nie można jej było ufać Wskutek fanatycznego nacisku propagandowego Hitlera klasa ta została zgangrenowana Trzeba było więc sięgnąć do lamusa j wyciągnąć z niego ludzi którzy odgiywali C7ęsto bardzo podrzę-dne role polityczne w okresie sprzed pierwszej wojny światowej lub po niej niemniej jednak wychowali się w 'dobrych demo-kratycznych" czasach Trucizna propagandowa Hitlera wyrządziła im mniej krzywdy Byli więcej odporni Na widowni po 1945 r pokazali się tacy ludzie jak zmarły już socjaldemokrata Schumacher Adenauer lat 83 czy Heuss lat 74 Stara gwardia która w normalnym społeczeństwie od-chodziłaby już w odstawkę Teodor Heuss urodził się w Brackenheim w Wuertenbergii w 1804 t W 1905 uzyskał stopień doktora nauk politycznych na uniwersytecie w Monachium i objął stanowisko redaktora tygodni-ka "Pomoc" (Die Jlilfe) w Berlinie Do wybuchu pierwszej wojny światowej zajmował się dziennikarstwem W latach 1920-193- 3 r bądź to wykładał historię nowożytną na Wyższej Szkole Nauk Politycznych bądź też był Tadnym Berlina a nawet posłem do parlamentu Rzeszy Po dojściu do władzy Hitlera zwolniono go z katedry i ponieważ nie wykazywał entuzjazmu do hitleryzmu powrócił do dziennikarstwa W 1945 r wystąpił na arenie politycznej początkowo jako minister kultury prowincji Wuertem-berg-Bade- n po tym w 1948 r został wybrany przywódcą Wolnej Partii Demokratycznej a w rok później prezydentem Federalnej Republiki W 1954 r został ponownie wybrany i do dziś jest głową Zachodnich Niemiec A teraz parę słów o mapie Korzystając z tej świetnej okazji Ambasada Niemiecka dołączyła do materiałów propagandowych kolorową mapę Widzimy na niej Federalną Republikę dalej "Zonę Sowiecką" (Niemcy Wschodnie) no i wreszcie nasze Ziemie Za-chodnie oznaczone jako "Polska Administracja" Podobny napis widnieje na dawnych Prusach Wschodnich tylko tu mamy obok "Polskiej Administracji" również raamflecie "Rzut' oka na Niemcy' -' Mazurkiewicz jesieni "Wschodnimi Terytoriami" wynoszącymi 44028 Dopisek głosi że liczba ludności jest znana ponieważ Niemcy zostali z nich prawie całkowicie wypędzeni Adm mil kw nie Jeżeli zostali całkowicie wypędzeni to ich nie ma Po co więc istanacn monto jeanego gotowych stracili części okol-icznej Toronto Ontario Office Department Ottawa "Rosyjską Administrację" W owe "administracje'' se _- - w panicznym strachu' z w których" Wyleciały szyby i po-rysowały się ścianyVKie'dy"wrę-szci- e gęstego ustą-piła ukazał się widok obszar dotknięty silnym trzęsieniem ziemi ludność Władze wojskowe tak jak stacja benzynowa a więc nie' żadnych obaw Tym-czasem sie inaczej nadeszła wiadomość że dziewięć okolicznych baz prze-ciwlotniczych otrzymać po- ciski kierowane typu "Herkules'' od" "Nike-Ajax- " or Middletown oświadczył że mieszkańcy wniosą petycje o usunięcie baz zpobli- - skich terenów ten dopiseK? Widocznie jesUtu propagandy hitlerowskiej która głosiła że ziemie zamieszkiwane przez Niemców muszą należeć do Rzeszy przy ich w stosunku do innej ludno-ści nie odgrywa roli 'W' Kanadzie osiedliło się sporo Niemców Starają się oni współżyć z innymi etnicznymi nie wyłączając naszej Czy jest więc cel rozsyłania tego rodzaju materiału propagandowego do prasy etnicznej Ambasada Niemiecka w Ottawie nie lepiej zrobiłaby gdyby trzymała się tego co niedawno oświadczył mi-nister spraw zagranicznych Niemiec Zachodnich von Brentano — "Bądźmy zadowoleni jeżeli nam się uda zjednoczyć Rzeszę! marzyć o ziemiach Odrą!" Po co jątrzyć w Kanadzie? Goście niemieccy nie ograniczą swej wizyty jedynie do Kana-dy Z Ottawy udadzą się do gdzie złożą oficjalną wizytę prezydentowi Eisenhowerowi wizyta' tak w Kana-dzie jak i w Stanach Zjednoczonych ma oficjalnie charakter kur-tuazyjny to jednak niezawodnie w rozmowach poruszone będą ważne problemy polityczne Ostatnie osiągnięcia sowieckie w dziedzinie "sputników" i pocisków kierowanych niepewność francuskiego sojusznika rzu-tują na całą koncepcję opierania amerykańskiej strategii jeśli o odcinek europejski na Pakcie Atlantyckim w którym iNiemcy zaczynały odgrywać coraz większą rolę Dla Niemiec Za-chodnich zwekslowąnych adenauerowską polityką na „stuprocen-tową współpracę z Ameryką nie mogą obojętne plany ame-rykańskie w stosunku do Europy tym baTdziej w przededniu szykującej się konferencji Eisenhowera z Chruszczowem To też wizyta nie ograniczy się tylko do kurtuazyjnych grze-czności bardziej że z prezydentem Heussem przyjeżdża niemiecki minister spraw zagranicznych von Brentano którego powszechnie uważa się za prawą rękę i ewentualnego spadkobier-cę politycznego sędziwego już kanclerza Adenauera Nie należy też wątpić w to że goście niemieccy postarają się by w jakiś sposób przypomnieć miarodajnym czynnikom kanadyj-skim i amerykańskim że Niemcy' nie tylko oczekują poparcia Za-chodu dla idei zjednoczenia Niemiec ale także i rewindykowania Odrą Świadczy chociażby o mapa o której wyżej wspominamy I na taką ewentualność opinia polska powinna być przygoto-wana by skutecznie przeciwdziałać Wybuch amerykańskiej bazię W bazie pocisków kierowa nych koło Middletown w Zjednoczonych nastąpił wybuch spowodowany przez nieostroż-ność pracowników waniu z puusmjw ons-olozi- a ieeo zapaliła osiem innych nociskow uzbrojonych typu "Ni ke Ajax" do odstrzału wzniósł się słup dymu w kształcie grzyba podobnie jak to sie dzieje wybuchach atomowych Rezultat był straszny Ciała dziesięciu pracowników którzy życie w katastrofie po-szarpane i zmasakrowane zostały rozrzucone po okolicy wraz z po-łamanym żelastwem urządzeń i pocisków Niektóre siła podmuchu odrzuciłana kilka mil od bazy Blask i huk wybuchu wywołały histerię' wśród ludności Tysiące uciekły Post zowią domów chmura dymu oczom widzów wstrząsający Miejsce wy-buchu przypominało Okoliczna jest oburzo-na zapewniały ja że baza jest bezpieczna trzeba mieć stało poza tym ma' groźniejsze May jego miasta echo czym ilość grupami Czy Prze-stańmy poza ludzi Waszyngtonu Chociaż idzie być tym ziem poza tym móc w przy Nad baza przy t i Hf f©f Postępowanie ludzkie rzadko jest usprawiedliwiane swymi rzeczywi-stymi motywami a cóż dopiero w polityce Tę prawdę psychologicz-ną wyzyskują politycy z tupetem: mówią prawdę licząc na to że im nikt nie uwierzy Dziś jednak do-szliśmy w tym do absurdalnej obłudy Prawdziwe motywy wiel-kiej polityki leżą jak na dłoni ale wszyscy maskują je racjonalizacja-mi — nawet ci w których intere-sie byłoby odsłonić nagą prawdę Dlaczego Ameryka nie pomogła Węgrom? Na to pytanie istnieją dziś dwie przekonywujące a prze-cież fałszywe odpowiedzi Jedna brzmi: "Bo nie chcieli wywoływać wojny światowej" Ta odpowiedź zadowala 99 procent pytających Dla pozostałego procentu trzymana jest w rezerwie inna: "Wyzwole-nie i zneutralizowanie Węgier nie-uchronnie doprowadziłoby do od-budowy potężnej Rzeszy" Ale i to jest racjonalizacja bo przecież zneutralizowanie Austrii w niczym nie wzmocniło Niemiec Prawdziwy motyw abstynencji amerykańskiej tj obrona status quo opartego na podziale Europy stanowi tabu któ-re tylko nieliczni cynicy mają od wagę naruszyć Daremnie! Kto ta ką interpretację słyszy żegna się zabobonnie i natychmaist o niej zapomina Tabu! Racjonalizacje należą oczywiście do dziedziny propagandy Na czyn-nych polityków nie można działać propagandą chyba pośrednio — przez bałamucenie ich wyborców czy podwładnych Polityk musi oczywiście liczyć się z tym może nawet sam usprawiedliwiać swoje klęski hasłami z tego arsenału Gdyby np zapytano Adenauera dlaczego nie pomógł powstaniu berlińskiemu odpowiedziałby za-pewne: "Czyż miałem wywołać wojnę światową?" Ale obojętność Bonn dla powstania berlińskiego wcale nie tłumaczy się obawą przed wojną światową Nie tłuma-czy się też ona przywiązaniem Adenauera do rosyjsko-amerykańskieg- o status quo (choć opozycja demagogicznie mu to zarzuca) Adenauer po prostu wiedział jak zachowaliby się Amerykanie gdy-by usiłował pomóc powstańcom berlińskim Wspomnienie wojny koreańskiej było dość świeże by w głowach Niemców nie powstał nawet cień wątpliwości że Ade-nauer postąpił rozsądnie powstrzy-mując się od wszelkiej interwencji po drugiej stronie Łaby Dziś znów mówi się o możliwości 'wojny z inicjatywy Niemiec Tym straszakiem szermują przeciwnicy zbrojeń atomowych i zwolennicy Strefy Neutralnej Czyżby istotnie zaszły w ostatnich pięciu latach ja-kieś zmiany pozwalające obawiać się że w razie ponownej ruchawki za Łabą Bonn postąpi mniej roz-sądnie niż w r 1953? Innymi sło-wy czy rzeczywiście należy przy-puszczać że Amerykanie zachowa-liby się w takim wypadku inaczej niż na Korei? Coś niewątpliwie się zmieniło Rozwój techniki wojennej sprawił że Łaba nie jest "już dziś pierwszą linią frontu W fazie -- wojny Rosja-nie zaatakują Amerykę i nie będą marnowali głowic wodorowych na drugorzędne obiekty w Europie za-chodniej Tu perspektywa ta wy-wołuje nawet żywe zadowolenie Znalazłszy się na pierwszej linii frontu Amerykanie będą ostroż-niejs- i A jeżeli Europa straciła swe strategiczne znaczenie to po co ją zbroić? Stąd nadzieja na roz-brojenie neutralizację itd Przeoczono tylko dwie rzeczy: że osiem lat temu gdy nie było ani bomb wodorowych ani rakiet mię-dzykontynentaln- ych ba gdy Rosja w ogóle jeszcze nie miała broni atomowych Amerykanie wcale nie byli "nieostrożni" Choć koreańscy komuniści a następnie Chińczycy walczyli z nimi bronią rosyjską nie tylko nie atakowali Rosji ale nawet Chin Innymi słowy "ostroż-ność" Amerykanów wcale nie za-leży od tego czy wojna zagraża im bezpośrednio czy nie Jeżeli Tru-ma- n Acheson i Attlee zarzucali McArthurowi że jego taktyka gro-zi wciągnięciem Rosji-- do- - wojny była to zabawa w czyste racjonali zacje Po udaremnieniu planu ko-munistów koreańskich pozór ten pozwolił udaremnić nadzieje nacjo-nalistów koreańskich Wojna skoń-czyła siętąm gdzie się zaczęła Tylko Koreańczykom — i innym świadkom tej demonstracji — ode-brana została ochota do obalania status quo Np Niemcom w dwa lata później! I to właśnie jest druga rzecz o której się zapomina Terytoria po-dzielone między Rosję i Amerykę qigdy nie były strategicznym przed-polem i fakt że rozwój techniki odebrał im tę wartość nie zmienia ani o jotę ich roli w systemie rosyjs-ko- amerykańskim Terytoria te nie zostały podzielone ani "siłą rze-czy'"a- ni przypadkiem Podział ich był' wynikiem politycznej decyzji powziętej wspólnie przez Rosję i Amerykę' i lojalnie wykonanej _Jf-- r WTOlfS4ft%JP' "-- T ""JSWa" sfTHTp _? rl?'jr5fl rłsrłr ffi -- i 'xŁ - fcWKS' j#f$mm "ZWIĄZKOWIEC" MAJ (May) Środa Ich znaczenie dla Rosji i Ameryki nie tkwi ani w ich roli "buforu" ani w ich roli bazy wypadowej ani nawet w ich potencjale ludzkim czy zbrojeniowym Ich znaczenie tkwi w ich podziale Dopóki Europa jest podzielona nie może niczym zagrażać Rosji czy Ameryce To samo dotyczy Da-lekiego Wschodu (gdzie wszelkie próby współdziałania Chin i Japo-nii są systematycznie udaremnia-ne) Ta sama zasada stosowana jest w Azji płd oraz na środkowym i Bliskim Wschodzie Zarówno Ro-sja jak i Ameryka "wyzwalają" kraje tego rejonu z "jarzma kolo-nialnego" ale tylko po to by za-pobiec ich zjednoczeniu Azja i Afryka nie są potrzebne Rosji przeciw Ameryce czy Ameryce przeciw Rosji Interesują one Mo-skwę i Waszyngton w tym stopniu w jakim mogą zagrażać ich hege-monii Tylko żelazna kurtyna mo-że tam zaprowadzić pokój bo w naszych czasach tylko zimna wojna gwarantuje pokój Panuje dziś mania planowania pokoju światowego Maniactwo wi-dać już w samym założeniu Wszys-cy zakładają że największym nie-bezpieczeństwem jakie nam dziś grozi jest wojna rosyjsko-amerykańsk- a Ale to niebezpieczeństwo jest fikcyjne Nie stało się ono fik-cyjne po bombie H i sputnikach bo już przedtem nie istniało To "niebezpieczeństwo" jest najczyst-szą racjonalizacją Jej rzeczywistą treść sformułował sam Dulles gdy chełpił się swoją metodą doprowa-dzania do "brink of war" Dopro-wadzać "na skraj wojny" a potem zatrzymać się Któż jednak decy-duje o tym jak daleko czy jak bli-sko jest jeszcze do "skraju"? Oburzeni krytycy Dulles'a zarzu-cali mu — na pozór logicznie — że waszyngtońska miara tej odle-głości wcale nie musi pokrywać się z miarą moskiewską Gdy Dulles myśli że od "skraju" dzieli go jeszcze krok Moskwa może sądzić że już skacze w przepaść "Skąd pan wie że takie nieporozumienie jest wykluczone?"' pytali Dulles nigdy na to nie odpowiedział ale też-nik- t nie zauważył że trudno o milczenie bardziej wymowne Do-świadczenie wskazuje że takie nie-porozumienie istotnie jest wyklu-czone bo jeszcze ani razu nie za-szło Dulles na pewno nie jest sza leńcem lekkomyślnie narażającym swój kraj na śmiertelne niebezpie-czeństwo Musi więc mieć pewność że jego miara odległości od "skra-ju" ściśle i w każdym wypadku pokrywa się z miarą moskiewską I niewątpliwie jq ma W istocie "casus belli" między Ameryką a Rosją jest w ogóle nie do pomyślenia Rosja musiałaby działać na własną szkodę by móc szkodzić Ameryce tak samo Ame-ryka musiałaby działać wbrew swoim własnym interesom by po-oaś- ć w konflikt z żywotnymi inte-resami Rosji Dla tych dwóch po-tęg groźna jest tylko trzecia potę-ga Zapobieganie temu jednemu niebezpieczeństwu daje im obu pełne zatrudnienie! Ryzyko wojny światowej jest hasłem propagandowym i niczym więcej Należy się jednak dziwić że tym hasłem posługują się ci w których interesie wcale nie 'leży umocnienie hegemonii rosyjsko-amerykański- ej Skąd ten przymus kłamstwa? żaden członek żadnego rządu na świecie nie wierzy w możliwość takiej wojny ale każdy z nich wie że jego kraj może być — jak Korea — doprowadzony "on the brink" i zniszczony Czy Ade-nauer który musiał bezczynnie przyglądać się likwidacji powsta nia berlińskiego mógłby tłuma' czyć swą bezczynność niebezpie czeństwem wojny koreańskiej? Gdyby go ktoś zapytał wręcz (ale nikt tego nie zrobił bo Niemcy wtedy wszyscy byli Adenauerami) mógłby odpowiedzieć tylko: "Czy pragniecie wojny światowej?" Fałsz jest dziś jak niegdyś cnota: muszą mu jawnie hołdować ci któ-rzy go skrycie nienawidzą - + - Grożenie wojną koreańską jest starsze niż wojna koreańska Jesz cze za Trumana Pentagon szeroko reklamował dyskusje jaką rzeko-mo wiedli amerykańscy wojskowi na temat t zw "obrony peryfe-ryjnej" Miała ona polegać na wy-cofaniu się Amerykanów z Europy i stworzeniu perymetru zewnętrz-nego od Islandii po Afrykę pn Wojna koreańska była demonstra-cją tej teorii Wywołał ją Ache-son zgłaszając "desinteressement" Ameryki dla Korei Dulles mógł już do tego wzoru apelować Ile-kroć jakiś satelita europejski wa-hał się wykonać wolę Waszyngto-nu Dulles mówił o "agonizing reapprisal" Była to groźba wyco-fania się Ameryki' do jej "zamor-skiej fortecy" Ten sam sens ma rozpętana-ostatni- o dyskusja o "no-w% ej stdryatsekguisi'j!i teij bierze się pod 28 — 1958 uwagę możliwość prowadzenia przez Amerykę "wojen lokalnych" które "nie groziłyby wybuchem wojny światowej" Mają one być prowadzone siłami lokalnymi zbro-jonymi przez Amerykę która je-dnak z przeciwnikiem nie zrywała-by kontaktu owszem rezygnując z góry z "bezwarunkowej kapitula-cji" stale byłaby gotowa do za-warcia kompromisu Jest to wy-pisz _ wymaluj wojna koreańska podniesiona do godności doktryny W innym artykule zajmę się reakcją prasy światowej na tę doktrynę m i bardzo dziwną reak-cją polską Na zakończenie mała uwaga praktyczna Panuje dziś na Zachodzie moda wtórowania nie-szczerej kampanii Moskwy przeciw Adenauerowi i zarzucania mu że w oparciu o Amerykanów szykuje nowy "Drang nach Osten" (jego własna opozycja zarzuca mu coś wręcz przeciwnego!) Czy vobec perspektyw jakie przed Niemcami otwiera doktiyna "wojny lokalnej" można dziwić się Adenauerowi że ewentualność wj cofania się Ame-rykanów z Niemiec wydaje mu się koszmarem? Jan Ulatowski na (Z referatu S Korbońskiego wygłoszonego 10 maja 1958 r na posiedzeniu Tymczasowej Ra-dy Jedności Narodowej) Od jesieni odczuwa się w A-mery- ce zupełnie inną aurę niż ta która panowała rok temu źródłem tej nowej aury jest głę-boki wstrząs jaki przeżyło społe-czeństwo amerykańskie na wia-domość o wypuszczeniu przez Rosję sputnika Osiągnięcie to bowiem uświadomiło Ameryka-nom że Rosjanie są juz w posia-daniu dalekosiężnej rakiety a wnioski militarne wysnuto już z tego łatwo: Rosjanie muszą być na drodze do posiadania pocisku międzykontynentalnego W ten sposób za jednym zamachem ru-nęły dwa mity w które Amery-kanie dotąd święcie wierzyli: ze Ameryka 'ma zdecydowaną prze-wagę techniczną nad wszystkimi innymi państwami oraz że Ame ryka sama jest bezpieczna Nic dziwnego że runięcie tych" mi-- ' tów a zwłaszcza rozbudzenie si' nowej zupełnie świadomości iż Ameryka sama jest teraz zagro-żona wywołało głęboki wstrząs na który kraj ten zareagował po-czątkowo histerycznie Stonnio wo" przyszło uspokojenie i deter-minacja by wyrównać straty załamanie się jednak wiary v wyznawane dotychczas dogmatj wywołało dalsze skutki już na in nych płaszczyznach I tak zd? liem obserwatorów obecna recc sja gospodarcza jest właśnie jec' nym ze skutków owego wstrząsu Nie ma bowiem powodów ekono micznych by gospodarka amery kańska miała ulec załamaniu Natomiast przeciętny Ameryk? nin pozbawiony nagle poczuci-bezpieczeństw- a i patrzący z cb-w- ą w przyszłość stracił rozmacł v sDrawach bytu codziennego ' --abieniu inwestycji na przyszłoś'' przestał kupować Zaczęła si -- ecesja Również na terenie międzyna odowym wstrząs ten musiał wv vołać swe reperkusje Należy do lich w pierwszym rzędzie pom-niejszenie znaczenia 'NATO do którego Amerykanie przywiązy wali olbrzymią wagę uważając ten związek za coś w rodzaju amerykańskiej linii Maginota (jeśli z tego słowa wyeliminował' elementy klęski) świadomość istnienia pocisków międzykonty-nentalnyc- h które mogą trafić v Amerykę ponad głowami NATO osłabiła wiarę w obronna skute czność tei organizacji W związku z tym wysunęła się natomiast sprawa nowej koncep cji 'strategicznej której zarysv już się rodzą choć daleka jest jeszcze od ostatecznego sformu-łowania gdyż nowa koncepcja — jako rewolucyjna — natrafia nr duże opory Min wielu przeciw ników ma plan unifikacji' sił zbrojnych które do tei porv roz bite są na trzy zupełnie od siebio niezależne sruzbv: woisko lsdo we marynarkę i lotnictwo Prze ciwnicy tej unifikacu argumen- tują że może ona łatwo dopro-wadzić do dyktatury wojskowej Prezydent Eisenhower posta-wił jednak te sprawę bardzo mo-cno i już ponad głowami senatu i Izby Reprezentantów odwoła1 się do opinii społeczeństwa Na tle tej sytuacji nad umysło-wości- a amerykańska panuje — równolegle do recesji — zainte resowanie tzw konferencją na szczycie Początkowo gdy po-mysł jej wypłynął natrafił w Ameryce na zlą atmosferę ma iaca swe źródło w przykrych do świadczeniach Genewy Obecnie można sprawę tak ująć że Ame rykanie w gruncie rzeczy chcieli by tej konferencji równocześnie jednak boja sie jej i uważają żr winna ona być poprzedzona kon-ferencja ministrów spraw zagra- nicznych która odsłoniłaby Drawdziwe zamiary Sowietów Obawy przed-fiaskie- m konferen cji na szczycie odzwierciedla mo- - 'teiK t & -- '1ifi "'wjiKfsisj i WYCiEcziig w polski (Dokończenie ze str 1) — Dziś wszyscy zaprzysięgają się że gnali ich na obchody pierwszomajowe że pod przymu-sem uczestniczyli w jakichś de-monstracjach z okazji osiągnię-cia poszczególnych etapów od-budowy ale wydaje mi się ze chyba było inaczej Widzi pan te trasę W-- Z pamięta pan zapewne jak to wyglądało przed wrze-śniem 1939 r Gdy wróciliśmy do Warszawy w 1945 r to była kupa gruzów' Skakaliśmy po hał-dach rozproszkowanych cegieł i dziurach na bruku A teraz pro-szę spojrzeć bez entuzjazmu nie dokonanoby tego Widok istotnie imponujący Odsłonięty widok na Wisłę od wylotu Nowego Zjazdu nowy Mariensztad przykuwa oko Nie-ma juz wielkich bloków domów profesorskich ani nędznych ru-der Mariensztadu niema cięż-kich konstrukcji mostu Kierbe-dzia Brak sentymentalny został wyrównany celowością piękna urbanistycznego Byłoby zapew-ne przesadą twierdzić ze ujaw-nia sie to na każdym kroku ale jest tego dostatecznie wiele — Nie chodź oczyma wstecz — przestrzegają mnie — bo zbłą-dzisz i nie zobaczysz teraźniejszo-ści że najlepiej Dulles który nie dawno stwierdził iz jej meuda nie się byłoby dopiero prawdzi wą klęską dla całego świata W związku z tym odzywają się głosy by z programu konferen cji na szczycie usunąć te sprawy które mogłyby sytuację utrud niać jak np sprawę zjednoczę nia Niemiec a ograniczyć się je dynie do zagadnienia rozbroję nia Równocześnie jednak Ame rykanie zdają sobie sprawę iż nie można usunąć skutków bez usunięcia przyczyn a przyczyna obecnego naprężenia są polity czne Z naszej strony robimy wszy stko by sprawa środkowo wschodniej Europy znalazła się w programie takiej konferencji Choć bowiem Sowiety nie zgodzą się na włączenie jej do progra mu zagadnienie może jednak wy-płynąć w innych kombinacjach np przy okazji dyskutowania planu Rapackiego Może to stać się punktem wyjieia dla dyskusji ó ustanowieniu strefy neutralne1 i o wycofaniu wojsk sowieckich z Europy wschodniej Zagadnie-nie to natrafia na trudności w samej Ameryce gdzie szerzą się obawy iż raz rozpoczęty proces wycofywania wojsk z państw eu-ropejskich doprowadzi do tego 'e Amerykanie w ogóle opuszcz contynent i utracą ten olbrzym lotencjał wojskowy i ludzki jak Europa dla nich przedstawić dy ta — pozostawiona sama so )ie — prędzej czv później padni )fiarą Sowietów Walter Lir iman np przewiduje ze kor :epcja neuiraiizacii Dęazie sit v Euronie rozszerzać i zostank "owszechnie przyjęta iuż w ck u najbliższych trz'ech lat Na naszą korzyść w związki :e zmienioną sytuacją gra 'nie-yątpliw-ie upadek znaczenia Nie-nie- ć Powód tego upadku jest przede wszystkim wojskowy Ameryka pokładała wielkie na-dzieje w silnej armii niemiec-kiej Pociski międzykontynental ne znaczenie tej armii dla Ame ryki silnie obniżyły Ponadto fia-sko genewskie w sprawie zjedno cpzreonwiaadzNeineima iepcodw kodnrotrdozlea pmrzięe-bdzoyrónwarodnoawcąałypmowtesrzyetcohrniuymch nwiye-- mieckim spowodowano że Ame-rnyiekandoie uurzznecazliywzaigstandinenieinaiei tzoainz-a teresowanie nim zmalało Ule udało nam sie wprawdzie dofveh czas uzyskać od Ameryki ostate Odrze iuzNnyasnieia nZasrzlneijfrgiprianicctyrnnnva lrtrłtłlrAtu dwzireićyftużejuró—nwa—snzoycmześnnaieiiezNviepmocwoime- " nie udało sie uzyskać przyrzecze ma iz na tzw przyszłej konfe-- leiiuu poKojowej Ameryka be d7ie nopierać rewizjonizm nie miecki A o to Niemcy z Arienau rem na czele bardzo usilnie i bardzo wytrwale zabiegali w dalszym ciągu p Korboń-sk- i odmalował zabiegi zarówno przedstawicieli Egzekutywy jak oneresu Polonii by przekonać "uciuwmciwo polityczne Amery-ki 0 niebeZDipPZPn:Hvnni ioŁ-i- o kryłoby za sobą uznanie' przez uui-u&LW- ii zacnoanie status quo w Europie wschodniej Jeśli chodzi o stosunek Ame ryki do Polski można by powie dziec że Amerykanie sa wcia zafascynowani tvm co się w Pol-sce stało Wydarzenia paździer mkowe uważają za ieden z obja-wo- w ka i sząarazzayrówwnoobpoozdie wprrzaeżceinwineim- Prymasa Wyszyńskiego jak Go-muł- ki Utrzypiuje sie opinia żr pewne podstawowe zmiany n? korzyść istnieją do dziś Ódpo wcnzaikdęidalndileapokPpooiłealsrkazimapyGytdyyswnśamrałyywęnoadsppoażrcylzi-v ze choć z mniejszym niż dawniei entuzjazmem ale w dalszym ciągu ią popieramy padła od-tproawktieodwźanażejestatkw sAammeorycseprawa - ł wmt 1 'cfA I to chyba trzeba i to w bardioSS zakresie Ruchliwe Kfi&J ne w niczym nie pmnW przedwojennych jak ffSf zachowanie sp i„i: rł 1 1 ' jest mało i za wviMwJMSwł sciowych panuia Witryny są raczej baSS a nawet — co już ioct „j " najdroższych sklepach'! nym ueiiKatesy wędliny łT ru mnń?Hvn t_ w!-VwW - wanych ale wYcy aleIVII1dro1gi -- _ uuonrin to ruch w nich lJS? wym dla kupujących l&iS ba od Sft sklepu po poszczególne Ł?L y I ciągle okresowo bS? luuib brzmi gdy kelnerkaTS odpowiada ze niemS cytryny t€z Mój towaS spiesznie wyjaśnia: Bo %£ smtalerckzayljiesdto mkanwósiatwrńo atoleoadfe1 dni Ludzie albo braku tm„ - odczuwają albo tak ~5 rJ? i innych przyzwyczaili że uZ ją to za naturalne Jak cfi boczrgaaosknkanmizeaisaasdnpnioictzkzauyłtcyehsmkiwasanieritaymmkiuł żywnościowych Natomiast nomyslnie wygaduje się na J dukcję tekstylna I bez tego ml naby_ dojsc do takiego wniosh aubimorióawnowTiycmiebarpdoziepjrzedzrażni tol że sam mam na sobie garnitur i doskonałego polskiego sukni oczywiście eksportowego nab? lego w Toronto Wszelka próba udogodnień lest i niebezpieczna i zawodi dlatego tez powyższe odnosi do konkretnych jakkolwiek krótkich spostrzeżeń Jeśli zna- -' 'comicie zmalała ilość wszelakie-%- o rodzaju sklepów to nie zost-ały dotknięte tym zakłady gastr-onomiczne Jest ich bez liku Od zwykłych stołówek do bardzo eleganckich kawiarni i restaur-acji W kawiarniach począwszy od iedenastej w południe peW Siedzą młodzi średni i starzy' Toczą się szeptem jakieś roznw-w- y - Co to za jedni pytam skąd biorą czas w ciągu dnia? Jak to skąd9 Przecież każdy człowiek ma prawo wyskoczyć na godzinkę do kawiarni! '' Istnieje zresztą geografia k-awiarniana to znaczy że w ka-żdym lokalu spotyka się inna gr-apa Ponadto wiele jest kawiarni i restauracji o charakterze kl-ubowym Literaci maja bardziS estetycznie urządzony lokal a k-oledzy ze stowarzyszenia dzien-nikarzy zareprezentowali mi suój urnach Z duma mówili że wre-- ' szcie spełniły się plany i marze-- i nia przedwojenne Najbardziej to chyba krępuia-c- e gdy koledzy organizują dla olegi 'konferencje prasową U jeszcze coś o tej biednej~ofierze nówią Chcieli jednak wiedzie} i Polonii Kanadyjskiej nie sp-osób więc było uchylić sie od ta--i-ej imprezy W łonie stowarzy-zeni- a dziennikarzy nowstsla ' pecjalna sekcja zajmująca się: orawami noloniinvmi Po wielu latach całkowitego zaniedbania oględnie bardzo jednostronne- - 'o podchodzenia do tego próbie--' mu zmiana ta jest bardzo p!f-ywn-a Dziennikarze zmierzajai jednej strony do przedstawienia społeczeństwu polskiemu probfe matyki polonijnej z drugiej do zacieśnienia więzów z Polonia Przy czym jak mnie zapewniają nie chodzi tutaj ani o taniipnh nagandę ani też o doraźne korz-yści ti' I Powstała sekcja naukowa badawcza gospodarcza praso m wa im czynne sa age-i-ic'"- "" g 4 - „-ł„i-- „iAD N (które W z tvćh działów sa dopiero ff W fie wykluwania sie inne dfflp ia Wielki nacisk kładzie sie w zagadnienie niemieckie ca ke z wszelkimi przejawami re-wizjoniz-mu niemieckiego wsff- - _:_ „-„„i- i-: nnlckie OCZeKU? w tej mierze pomoc? od m nii Miło było stwierdzić W nomocy ' Polonii Kanadyjski & iest nie tvlko wszystkim nm m lecz bardzo wysoko ceniona w lokrotnie np powtarzano nr lonia Kanadyjska wypr [I liczebniejsza i zamożniejszą łonie Amerykańską Zapewne to nie pozostało l poważniejszego wpływu f ' zainteresowanie n"' '"_-oip- ż mam pisać o Polsce P" da? ~my życzliwie poradzono w wu bym nie spw'- - u Konaniem uKwftmtina7"Kmrv " wvch bo był tutaj nieaW _- -_ zwierzają się inioirr-- y —jfc "_- - wien dziennikai7 ze _ 'j-r-l 1 nnkładn e P° u" I przyszedł do lĄ namoniwiadać1akotfgjg dostatki jk nam st c teiele i jak wogole J wnie Przykro było Wf liśmy wybuchnąć j chern Horlajs No nie wszyscy r" ktoś - niektórym Mo W "e_SThVba'W?5i dzie zwolnić sbbetemttCgj albo raczei o&"'"'J"CriXt- - do bezpośrednich -- f Ano zobaczymy- - „fortil u nj"T $% ĆCl |
Tags
Comments
Post a Comment for 000197a
