000259 |
Previous | 19 of 32 | Next |
|
small (250x250 max)
medium (500x500 max)
Large
Extra Large
large ( > 500x500)
Full Resolution
|
This page
All
|
y j TJł" &
2ac?=55f55c=e NR 3031 "ZWIĄZKOWIEC" KWIECIEŃ (April) 70 — 1973 STR 1? cPij=d=S
Życzenia z Hamilton
vvwv
WESOŁEGO ALLELUJA
22C2J
ŁA-Ł-ŁŁŁ-- Łł
i RESTIYffS IGA
Duży wybór artykułów spożywczych
po bardzo niskich cenach
Wszelkiego rodzaju mięsa i wędliny
Zawsze świeże
Qualily Meals & Produce
i?® 653 Barton St E — Hamilton Onł
P
WESOŁEGO ALLELUJA
swoim Klientom Przyjaciołom i całej Polonu
życzy Q
ORKIESTRA GflLflKY
Wspaniała Orkiestra Młodego Zespołu
pod kierownictwem pp R Dudzińskiego
i R Kuziora
do wynajęcia na wszelkie okazje- -
38 Barnesdale Ave S - Hamilton Ont-Te- l
549-283- 7
ŁAShŁtiyŁŁl
SERDECZNE ŻYCZENIA WIELKANOCNE
składa
GUNTER S
MEN'S BOYS WEAR
Wielki wybór galanterii męskiej
i dla chłopców
637 Barton St E — Hamilton Ont (L
Tel 544-240- 2
swtWWK+kWaWMWamiaWkWiMW-BL-HW BkMamaHaMiaBwT-T- ~ "LSAS
WESOŁYCH ŚWIĄT WIELKANOCNYCH
życzy
AV0N TAVERN
Smaczne przekąski napoje kanadyjskie
i polskie występy artystyczne wieczorami
w czwartek piątek i sobotę
Grzeczna i fachowa obsługa
912 Barton St E - Hamilton Ont
Tel 544-603- 1
WESOŁEGO ALLELUJA
życzy k
M & G Auto Body
Painting Collision Work
Specjalność w naprawach karoserii (body)
i malowanie samochodów
Praca gwarantowana
FRANK MNICH (Mitch) i W GROOM
Właściciele
142 Bartcroft St — Hamilton Ont ff
333
and
and
Tel 547-080- 2
WESOŁYCH ŚWIĄT WIELKANOCNYCH
ŻYCZY SWYM KLIENTOM l CAŁEJ POLONU GIBSON
BAKERY
Wypieka chleb żytni prawdziwy krajowy biały
z kminkiem żytni razowy francuski włoski
biały krajowy rogaliki i prawdziwy żytni bałtycki
16 Earl St Hamilton Ont
w Tl IłO-07- 90 t 0 ~1l 0 9 ~W
- - —
'
4AAfeAAAA
llcsoiego Alleluja
zasyła
BEAUTYBOX
Uczesania włosów dla Pań bez zamówień
o każdej porze dnia
Obsługa w językach polskim ukraińskim
i angielskim "
731 Barton St E — Hamilton Ont
(przy Barnesdale Ave)
$z5Fy?
aVsrf-s'''rfprAsVw%%asa65atfi8- S
%
Aleksander Mazurek
Święcone przed laty
Jedząc Jezus jedzie ite pieką się sarny prosieU większym Webie Wielkanocna
Wieźmie żur i śledzie dziki i domowe ptactwo Gospo ' tradycja nakayała takie piec
Kiełbasy zostawi dyni — wszędobylska szybka i mazuru — dr%i osobliwość
pobfogosairi ' niezmęczona wszystkiego sama staropo-kie- j kuchni: kruche
śpiewka to była prosta ale dogląda nad soczystością szy-- placki pokrywane różnymi sma-zawiera- ła
treść ważną i nadzieję nek czuwa smaku pasztetów i kowitosciami a wiec masą mig-rados- ną
Sześć tygodni postu kiełbas próbuje nad złocistoł Idałową orzechową serem słoJ-jedzeniow- ej
szarzyzny i nudy cią prosiccej skórki się biedzi kim z rodzynkami czekoladą
chudego żuru kraszonej olejem puszystości nadziewków pilnuje bogato zdobione rożnokolorc-kasz- y
suchych kartofli z kisze- - nie dosypia nie dojada przez vjm lukrem ubierane seukro-n- ą
kapustą śledziem od czasu dni kilka byle święcone jej wanynu oocami i konfiturami
do czasu "uświetnionych" — święcone udało się pięknie na dziesiąui różnych sposo
dobrze dawało się we znaki żo- - jak nigdy dotąd jak nigdzie i bów Piekło mc też placki dro-łąd- ki
były puste apetyty ogrom- - nikomu By ją mąż goście ) dżowe pszenne — słodkie i nie-n- e
— a tu nadchodziła Wielka- - siedzi — już w święta pojada- - słodkie k'e uieikie jak ko-no- c
święto Zmartwychwstania jąc ze smakiem i do syta — ła i d'a sego kształtu kołacz-i-Pańskieg-o
oznaczające ostalecz- - chwalili chwalili chwalili za mi zwane A już z pewnością
ny kres długiego wstrzymyva- - rozmaitość i wyśmienitość po- - zapomnieć nie wolno było o jaj
nia się od uciech i zabaw świa- - traw za soczystość mięs za uro- - kach: ma'owanch kraszonch
towych a obiecujące nowe ra- - dę i aromat ciast krótko mó- - — które w Wielki Piąt-- k pan-doś- ci
ducha oraz ciała — ze wiąc — za ta'cnty ktuinarnc i ny a czasem też i mloJe mę
s7czególnm uwzględnieniem u- - gospodarność jako że w owych zatki gotowały wedle swych gu-dręczone- go
żołądka Polacy (a latach te właśnie cechy kobiet stów i sposobów
któż śmiałby mieć nam to za zdaniem ogółu i ich samych I pisanki i kraszanki to była
złe?) zawsze byli wrażliwi na te także — w najwyższej były ce- - cała wiedza a'chemia niemal
ostatnie "szczególne radości" nie I choć prawdę mówiąc do ko'oro- -
Czy dziw więc że po miastach' A najprawdziwszy talent vania jej me używano innych
śpiewką tą witano już Wielki sprawdzał się przy babkach Ba- - barwnikom niz naturalne A
Poniedziałek? I by wielkanocne były największo więc: — łupmy cebuii — do ko- -
Wielki Tydzień jednakże wca- - cn'ba osobliwością staropo'skiej i0ru żóheeo płatki kwiatu ciern-ie
na śpiewaniu nie schodził Po kuchni Aromatyczne lekkie nej malw — do fioletowego
kościołach pilnie modlono się i puchowe — nosiły stosowne na-- listki jemoh lub młodego ?ta
spowiadano po domach zaś "tiulowe" "muślinowe" _ do zie krokus do szy-™- ": onego —
kowano do Wielkanocy To świę-'a!- e najsłynniejsze były "siaro- - pomarańczowego koic dębu i
to w dawnej Polsce zwykło aic' polskie parzone" W starych do-- młode listki klonu czarnego —
obchodzić uroczyście ale prze-'br'c- b książkach kucharskich d0 czarnego odwaru z robacz-d- e
wszystkim hucznie i bogato ' m°in& Jeszczc odnaleźć przepis ków "czerwców" — do czerw o-Wygłod-zone
postem żołądki go-- na ni°: nego a wodę tojącą w wydrą- -
towc były stoczyć największą je- - "Zaparzyć w nieckach vz li- - zonym pniu dębu — do brunat
dzeniową batalie a to znaczyło
że potrzebne będą nie tylko sto-sowne
środki lecz i praca nie
lada Wielki Tydzień więc wszę-dzie
upływał pod znakiem naj-przeróżniejszych
prac
Najpierw jednak były porząd-ki:
pozimowe przedwiosenne
świąteczne — wszystko razem
Po wsiach i miastach we dwo-rach
chałupach pałacach i zwy-kłych
miejskich domach —
trwało wielkotygodniowe wy-miatanie
odkurzanie szorowa-nie
i trzepanie Bielono ściany
porządkowano obejścia myto
okna woskowano posadzki wie-szano
czyste firanki zasłonki —
co kto miał Wielkanoc byki
przecież także świętem wiosny
świętem nowego ładu który
miał zapanować w naturze na-leżało
więc koniecznie uporać
się ze starymi nieporządkami
Dłużej jednak niż do Wielkiej
Środy świątecznym sprzątaniem
głów sobie nie zawracano Wte-dy
mianowicie nastawai czas
najwyższy by pomyśleć o przy
gotowaniu świątecznego jadła
Spiżarnie w dawnych zamożniej
jący stół
ile
lasy
łby dzicze
my
nawet
już
proszę
Na
je
Pod
tra dkg) wrzącym nego Jeśli
rozcierać aby a rzadki
po czym wlać
drożdże zmis
szać do sfermentowa
nia Po godzinie dodać
ubitą pianę białek mie
szać po czym
pianę 60 żółtek aby
nie pn
trochu mąki aby ciasto było tak
tęgie jak kładzione kluski
Potem przesiany cukier
C'2 kg) miesić pół v
końcu wlać masło (ok
i miesić zrówna się
sto dostanie
i Nakryć serwe
i cieple Gdy
szy się przybędzie go dwój
nasób nakładać do wysmarowa
nych form część gdy for
mie pełno
jajkiem i
do wygrzanego pieca Pu
duże baby po
godzinie będą upieczo
Wyrzucić ostrożnie
duszkę serwetą"
baby
chlubą gospodyni dziw wice
szych domach pełne1 Ze do nich szczególną przywią- -
były rok cały ale na wagę? Ich pieczenie
je tak choć stanowiło zupełnie osób
szerne — nie zawsze mogły po-n- y rozdział
wszelkie nych pracach Już
dobro nawet same tylko przy gotów a
Specjalnie na tę okazję "do bab" — by! rytuał
żono z kilka mą- - przestrze-ki- -
najprzedniejszej gany
stej i bielutkiej jak śnieg "Z Przede wszystkim okolic
dalekich krajów" oczywiście za kuchni usuwano i
pośrednictwem miej- - wszystkich zbędnych domów ni-scowe-go
kupca ków same do izby -a-d-odatkowe
i'ości wicrano głucho Zamykano
przypraw: pieprzu gałki musz-- j też okna uszczelnia-katołowe- j
imbiru szafranu cy- - no szpary od
migdałów gow bowiem nawet
goździków a nawet bar- - wrażliwe baby "za
dzo drogiego cukru zwanego ziebialy się" i opadały W drew- -
nianych nieckach kronikarz
o- - Sapiehy podkan- -
clerzego
cietrzewi a
WTeszcie ostrożnie
prosięta
pięknie pięknie w
chrzanem a
dyńców
i
o kunszcip
o
(lasy!) o talentach
myśliwskich
gdy szlachta
przetrzebiono tradycje
za
prostaczkowie z
opowie
o
wierzcie —
państwa
dopiero
zwołuje
całą
kuzvnki
z
w kuchen
oficynie
Według znanych
a
w
kulinar
przedwielkanocne
kuchnią o
piec w
która
dkg)
so
li z 6
wlać u
było
na
ciepłe
dkg)
z
w ru
w
a w
posmarować
dobrze
5 kwadransach a
niewątpliwie
zywano
dopełniano
w przedświątec
zgromadzone kuchennych
młyna zawsze drobiazgowo
zawsze
z
sprowadzano a
wyszukanych
przecią-namon- u
rodzynek1 tych
mniejszych
świątek
mlekiem grudek
grudek
wsypać
godziny
lśniące
prawie
wstawić
pokrytą
mieścić
worków
mężczyzn
WSzelkie
najmniej
)ołowa
nieć
—
zimnym —
kompromitacja
kuchni
wtedy szlochy
kobiet
dramatycznych
grzewano kręcono
kolejne
Wyjęte
ostroż-nie
zgniotły
chodzono palcach
od
opadały pięknie
zdoDiono
barwnym makiem naj-przedniejszymi
układano prze
do
jednak'
kiełbasy
świńskie byłby naj- -
kraszenia jaj
ułamanym nakładała
na dobici a
desenie
by polem najpiękniejszymi w
chwalić sic
przed ojcem
i sąsiadkami całym
najpiękniejsze z
z najwymyślniejszym
mazurriiem najsmakowitszm
złoyć do kobiałki
księdza pobłogo-sławić
święcone
Księdza
wielkosobotnieŁo je-go
śnież-nym
by-wało
Na obru-sie
ambicja tego
wymagała — nie być naj-mniejszego
środku symbolicznego
z pięknc
uformowanego w (na
czy
wielkanocnym polskim
do jiomyśenia) Wokół tejo
baranka
przygotowane wspa-niałości
niczego zbrakło Całość
pięknie dekorowano barwin
kiem i
i dostatek wielka-nocnych
stołów staropolskich
żeby stoły z
7 artystycznymi rzeźbami ma-lowidłami
gdyż jego zdaniem świadczyły
one dobrze
kunszcie bogactwie i
Czy tak było? Bardzo
— Siedemnostowiecz- -
"kanarem" bo pochodził z ogrzanym mie ny gość księcia Kazi- -
Wysp Kanaryjskich" Bito cielę- - kiem rozrabiano mierzą Lwa —
ta świnie woły i a pano- - stosownych do- - litewskiego
wie szlachta przepadali co dzień nicach ukręcano takie święcone-alegori- ę uj- -
z flintą w lasach świą- - cukrem bito pianę z białek roz-- w książęcym pałacu w De- -
teczny stół dostarczyć jak naj- - cjerano mig-- (
więcej zajęcy jeleni dały rozpuszczano mie cztery przeogromnych
i innej leśnej wy- - szano to — według najsek- - dzików to tyle ile części
śmienitej zwierzyny Pośród retniejszych przepisów gospo- - roku każdy dzik miał w sobie
niej zabraknąć mogło króla dyni aż prze- - wieprzowinę alias kieł-leśneg- o
stworzenia — dzika Je-- 1 badano do i nakrywano iaSy Kuchmistrz naj- -
go łeb upieczony z lnianymi by cudowniejszą pokazał sztukę
wetkniętym między rosło broń Boże nie "siad- - upieczeniu całkowitym tych o
zęby musiał zdobić każdy wtedy właśnie Stało 12 jeleni
się szlachecki wielka
nocny wymownie świadczyć
nie tyle
pani domu zasobności ro-dziny
oraz
gospodarza Z cza
sem pobiedniała
a i
nieco podupadły
stępować zaczęto po prostu —
świńskimi
Dziś dru-giej
połowy XX wieku
ści i tych łbach
słuchamy z szacunkiem
ale nii nic
było to nie
to
No ale zwierzyna
— będzie
na razie pani gospodyni
żeńską służbę wzywa też
ciotki wychowanice
rezydentki nawet córki i tą
świtą działać zaczyna
nej
recept tylko
jej samej według przepisów
rzcze po prababce
nych sekrecie babce matce
córce — się
ne
płonie
gień gorącem bucha
specjalny
nie rozdrob-nione
i postawić
bitych na
dosypywać
aż cia
masłem pęcherzy
będzie
tą postawić
że
'ii
podrośnie na
mniejsze
ne na po
czy
polskich
Wielkanoc
że ob-iZaws-ze
doo-'ni- a to
czy- -
jakiegoś
na
i okiennice
naj-wanii- ii
oto
to
ta
to
12
kotłach gotują się
(30 mąki jeszcze panna
miała talent
było
(10
łyżkę
Takie były
drzwi
porcelanowy
wielkiego
głuszców
gospodyni
kulinarnym
świń-skich
pieczona
przekaza
rozpoczyna
misterium
dokładnie
ogromne!
naitroskliwiej pilnowała ciepła także upieczonch
izbie a szczególnie — go-- 1 ze do
pieca I były roz- -
Od pieca zależała alias
Można oyic
najlepsze na baby sposo
by wszystkie w zbyt
piecu a paliły się v-'-a
gorącym to zaś już była ka
i jedno
cześnie Wr rozlegały' się
bolesne i
jęki a po dobrej chwili mimo
zmęczenia i nadmiaru
przeżyć znów o
nową mąkę i
kopy żółtek Bez bab
nie było Wielkanocy
A baby traktowano z
największą czułością z
pieca wyrzucano z form
na puchową poduszkę aby
się nic Gdy tak stygły
— na i mó
wiono bo hałasu też
Wystudzone —
czapą z biare'
c?n lukru kolorowano
i
domovymi kon
zdobne — wędro
wały na stół zaś spowro-ter- n
do form i
chowywano Zielonych
szynki wielkie salcesony soczy- - Kto pomyślał że na
ste pyszne ozory wo-- j babach gotowanie święconego
Jowe nogi na galare-lsi- e kończyło — w
cieniutką igiełką
z uszkiem
wosk skorupkę jąc
wymyślne i niezwykłe
świecie pisankami
matką kuzynkami
przed świa-tem
a pięk-nych
wraz
i
mięsiwem
gdy pizyjdzie
oczekiwano już od
świfi Na
pry jęcie zaścielano
stół wielki a
że i kilka stołów
— pani domu
mogło
nawet załamka Po
stawiano
choiagiewką
maśle cu-krowe
baranki przystawano nie-chętnie
a już fajansowy
na szanującym się
stole był
nie
gromadzono
pracowicie
utykając je gęsto by
nic
właśnie pisankami
Przepych
był wielki Poeta Lucjan Sic-mieńs- ki
(1807—1877) upomina!
nawet te na równi
i
Polaków opisywać
również o 'naszym
fantazji
proszę
oto fakty
najlepszą
drób grzaną mąkę W
kopy żółtek z
by na rzał
wanilię tłuczono reczynie:
szafran "Stało
już jest
nie szynki
form
serwetami
szanu-}- 0 tandem
razie
wielki
całkowicie
s już złocistymi rogami ale ad-rące- go
mirowama nadziane
co maita zwierzyna zającami
sukcesu
"siadały"
tastrofa
krzyki
udane
szeptem
wysoką
różno
słodkim
fektami Baby
inne
nawet
by
obrusem
baranka
wszystkie
cietrzewiami dropiami paro-wami
Te jelenie wjrażały 12
miesięcy Naokoło bjły ciasta
sążniste tyle ile tygodni w roku
to jest 52 całe cudne placKi
mazury żmujdzkie pierogi a
wszystko wysadzone bakalii Za-tem
było 363 babek to jest tyle
ile dni w roku Każde było a-dorno-wane
inskrypcjami flore-sami
że niejeden tylko czytał
a nie jadł Co zaś do bibendy
były 4 puchary exemp"um czte-rech
pór roku napełnione w-inem
jeszcze króla Stefana Tan-dem
12 konewek srebrnych z
winem po królu Zygmuncie te
konewki exemplum 12 mięsie
cy Tandem 52 baryłek także
srebrnych in gratiam 52 tygo-dni
było w nich wino cypryj-skie
hiszpańskie i włoskie Da-lej
365 gąsiorów z winem wę
gierskim alias tyle gąsiorów ile
dni w roku A dla czeladzi dwor-skiej
8760 kwart miodu robione-go
w Bronie to jest tyle ile go-dzin
w roku"
A więc z fantazją z pompą
nawet z gestem Do tego nie
trzeba było nawet być magna-tem
Na wielkanocną wystawę
silił się każdy jak mógł ale i
(Dokończenie na Jtr 20)
Życzenia z Hamilton
rgZLjłwwy" dHttD
JJSK7ySfjrzjf¥ySMygts?BNflWEm
IilsfP§&fl!§w sjf
iil!i2iir
4 -
683 BARTON ST E
ggrt7rinTi:niiiiiq
iljiiilWjlfl!llill!ln
r-dtS- s-
WESOŁEGO ALLELUJA
CAŁEJ POLONII ŻYCZY
J0HNMUNH0MP
Minister
Prawdziwy Przyjaciel
w Hamilton
Dunsmore & Kenilworfh Strs
Hamilton Ont
Wesołego --Aft
CAŁEJ POLONII w HAMILTON
ŻYCZY
Yaieriano
Alderman Ward 3 East Hamilton
TEL
Moc serdecznych
z Świqt Wielkanocy składają całej
JOHN L JASKULA BA
JOSEPH T K0STYK BA
678 Mdn St E Hamilton Ont 7 Tel 547-050- 4
:&fMMlMM
yssa
Pracy
Polonii
leluja
życzeń
okazji Polonii
NAJLEPSZE ŻYCZENIA
I WESOŁEGO ALLELUJA
składa
Sidorkewicz-Balo- n
Travel & General Insurance Ltd
POLSKIE BIURO PODRÓŻY I UBEZPIECZEŃ
Wszelkie formalności związane z podróżą miejscową lub zagraniczną
tłumaczenie dokumentów paczki PEKAO oraz różnego rodzaju ubezpie-czenia
załatwiamy w języku polskim
NOTARIUSZ PUBLICZNY
177 James St N Hamilton Ont
Tel 527-317- 3 i 527-358- 1
JinlliilflgTJliilSlI
HONOURABLE
SERDECZNE ŻYCZENIA WESOŁYCH ŚWIĄT WIELKANOCNYCH
składa
US PHOTO
MOHAWK RD WEST & UPPER PARADISE
TEL 389-802- 2
HAMILTON ONT
545-964- 5 545-539- 2
zSsSi)
Pzzijcmnijck cSiuiąt Hlielfcanocrujch
i Waoiccjo cłttebija
żijczij
LG WaHace Funeral Home Ltd
Grzeczna i rzetelna obsługa w smutku i potrzebie
Obsługujemy w kilku językach
151 OTTAWA ST NORTH - HAMILTON Ont - TEL 544-114- 7
:Ms&a3ws££'3&£Wi -- VłsV%sjs-ii_iao!a_j_ 'V5CA OJtti -~H- ż2-22:22Xtt&s&j&&JAJ&l- mmmmmmm
Pat
ŚWIĄTECZNE
m
Object Description
| Rating | |
| Title | Zwilazkowiec Alliancer, April 20, 1973 |
| Language | pl |
| Subject | Poland -- Newspapers; Newspapers -- Poland; Polish Canadians Newspapers |
| Date | 1973-04-20 |
| Type | application/pdf |
| Format | text |
| Identifier | ZwilaD2000995 |
Description
| Title | 000259 |
| OCR text | y j TJł" & 2ac?=55f55c=e NR 3031 "ZWIĄZKOWIEC" KWIECIEŃ (April) 70 — 1973 STR 1? cPij=d=S Życzenia z Hamilton vvwv WESOŁEGO ALLELUJA 22C2J ŁA-Ł-ŁŁŁ-- Łł i RESTIYffS IGA Duży wybór artykułów spożywczych po bardzo niskich cenach Wszelkiego rodzaju mięsa i wędliny Zawsze świeże Qualily Meals & Produce i?® 653 Barton St E — Hamilton Onł P WESOŁEGO ALLELUJA swoim Klientom Przyjaciołom i całej Polonu życzy Q ORKIESTRA GflLflKY Wspaniała Orkiestra Młodego Zespołu pod kierownictwem pp R Dudzińskiego i R Kuziora do wynajęcia na wszelkie okazje- - 38 Barnesdale Ave S - Hamilton Ont-Te- l 549-283- 7 ŁAShŁtiyŁŁl SERDECZNE ŻYCZENIA WIELKANOCNE składa GUNTER S MEN'S BOYS WEAR Wielki wybór galanterii męskiej i dla chłopców 637 Barton St E — Hamilton Ont (L Tel 544-240- 2 swtWWK+kWaWMWamiaWkWiMW-BL-HW BkMamaHaMiaBwT-T- ~ "LSAS WESOŁYCH ŚWIĄT WIELKANOCNYCH życzy AV0N TAVERN Smaczne przekąski napoje kanadyjskie i polskie występy artystyczne wieczorami w czwartek piątek i sobotę Grzeczna i fachowa obsługa 912 Barton St E - Hamilton Ont Tel 544-603- 1 WESOŁEGO ALLELUJA życzy k M & G Auto Body Painting Collision Work Specjalność w naprawach karoserii (body) i malowanie samochodów Praca gwarantowana FRANK MNICH (Mitch) i W GROOM Właściciele 142 Bartcroft St — Hamilton Ont ff 333 and and Tel 547-080- 2 WESOŁYCH ŚWIĄT WIELKANOCNYCH ŻYCZY SWYM KLIENTOM l CAŁEJ POLONU GIBSON BAKERY Wypieka chleb żytni prawdziwy krajowy biały z kminkiem żytni razowy francuski włoski biały krajowy rogaliki i prawdziwy żytni bałtycki 16 Earl St Hamilton Ont w Tl IłO-07- 90 t 0 ~1l 0 9 ~W - - — ' 4AAfeAAAA llcsoiego Alleluja zasyła BEAUTYBOX Uczesania włosów dla Pań bez zamówień o każdej porze dnia Obsługa w językach polskim ukraińskim i angielskim " 731 Barton St E — Hamilton Ont (przy Barnesdale Ave) $z5Fy? aVsrf-s'''rfprAsVw%%asa65atfi8- S % Aleksander Mazurek Święcone przed laty Jedząc Jezus jedzie ite pieką się sarny prosieU większym Webie Wielkanocna Wieźmie żur i śledzie dziki i domowe ptactwo Gospo ' tradycja nakayała takie piec Kiełbasy zostawi dyni — wszędobylska szybka i mazuru — dr%i osobliwość pobfogosairi ' niezmęczona wszystkiego sama staropo-kie- j kuchni: kruche śpiewka to była prosta ale dogląda nad soczystością szy-- placki pokrywane różnymi sma-zawiera- ła treść ważną i nadzieję nek czuwa smaku pasztetów i kowitosciami a wiec masą mig-rados- ną Sześć tygodni postu kiełbas próbuje nad złocistoł Idałową orzechową serem słoJ-jedzeniow- ej szarzyzny i nudy cią prosiccej skórki się biedzi kim z rodzynkami czekoladą chudego żuru kraszonej olejem puszystości nadziewków pilnuje bogato zdobione rożnokolorc-kasz- y suchych kartofli z kisze- - nie dosypia nie dojada przez vjm lukrem ubierane seukro-n- ą kapustą śledziem od czasu dni kilka byle święcone jej wanynu oocami i konfiturami do czasu "uświetnionych" — święcone udało się pięknie na dziesiąui różnych sposo dobrze dawało się we znaki żo- - jak nigdy dotąd jak nigdzie i bów Piekło mc też placki dro-łąd- ki były puste apetyty ogrom- - nikomu By ją mąż goście ) dżowe pszenne — słodkie i nie-n- e — a tu nadchodziła Wielka- - siedzi — już w święta pojada- - słodkie k'e uieikie jak ko-no- c święto Zmartwychwstania jąc ze smakiem i do syta — ła i d'a sego kształtu kołacz-i-Pańskieg-o oznaczające ostalecz- - chwalili chwalili chwalili za mi zwane A już z pewnością ny kres długiego wstrzymyva- - rozmaitość i wyśmienitość po- - zapomnieć nie wolno było o jaj nia się od uciech i zabaw świa- - traw za soczystość mięs za uro- - kach: ma'owanch kraszonch towych a obiecujące nowe ra- - dę i aromat ciast krótko mó- - — które w Wielki Piąt-- k pan-doś- ci ducha oraz ciała — ze wiąc — za ta'cnty ktuinarnc i ny a czasem też i mloJe mę s7czególnm uwzględnieniem u- - gospodarność jako że w owych zatki gotowały wedle swych gu-dręczone- go żołądka Polacy (a latach te właśnie cechy kobiet stów i sposobów któż śmiałby mieć nam to za zdaniem ogółu i ich samych I pisanki i kraszanki to była złe?) zawsze byli wrażliwi na te także — w najwyższej były ce- - cała wiedza a'chemia niemal ostatnie "szczególne radości" nie I choć prawdę mówiąc do ko'oro- - Czy dziw więc że po miastach' A najprawdziwszy talent vania jej me używano innych śpiewką tą witano już Wielki sprawdzał się przy babkach Ba- - barwnikom niz naturalne A Poniedziałek? I by wielkanocne były największo więc: — łupmy cebuii — do ko- - Wielki Tydzień jednakże wca- - cn'ba osobliwością staropo'skiej i0ru żóheeo płatki kwiatu ciern-ie na śpiewaniu nie schodził Po kuchni Aromatyczne lekkie nej malw — do fioletowego kościołach pilnie modlono się i puchowe — nosiły stosowne na-- listki jemoh lub młodego ?ta spowiadano po domach zaś "tiulowe" "muślinowe" _ do zie krokus do szy-™- ": onego — kowano do Wielkanocy To świę-'a!- e najsłynniejsze były "siaro- - pomarańczowego koic dębu i to w dawnej Polsce zwykło aic' polskie parzone" W starych do-- młode listki klonu czarnego — obchodzić uroczyście ale prze-'br'c- b książkach kucharskich d0 czarnego odwaru z robacz-d- e wszystkim hucznie i bogato ' m°in& Jeszczc odnaleźć przepis ków "czerwców" — do czerw o-Wygłod-zone postem żołądki go-- na ni°: nego a wodę tojącą w wydrą- - towc były stoczyć największą je- - "Zaparzyć w nieckach vz li- - zonym pniu dębu — do brunat dzeniową batalie a to znaczyło że potrzebne będą nie tylko sto-sowne środki lecz i praca nie lada Wielki Tydzień więc wszę-dzie upływał pod znakiem naj-przeróżniejszych prac Najpierw jednak były porząd-ki: pozimowe przedwiosenne świąteczne — wszystko razem Po wsiach i miastach we dwo-rach chałupach pałacach i zwy-kłych miejskich domach — trwało wielkotygodniowe wy-miatanie odkurzanie szorowa-nie i trzepanie Bielono ściany porządkowano obejścia myto okna woskowano posadzki wie-szano czyste firanki zasłonki — co kto miał Wielkanoc byki przecież także świętem wiosny świętem nowego ładu który miał zapanować w naturze na-leżało więc koniecznie uporać się ze starymi nieporządkami Dłużej jednak niż do Wielkiej Środy świątecznym sprzątaniem głów sobie nie zawracano Wte-dy mianowicie nastawai czas najwyższy by pomyśleć o przy gotowaniu świątecznego jadła Spiżarnie w dawnych zamożniej jący stół ile lasy łby dzicze my nawet już proszę Na je Pod tra dkg) wrzącym nego Jeśli rozcierać aby a rzadki po czym wlać drożdże zmis szać do sfermentowa nia Po godzinie dodać ubitą pianę białek mie szać po czym pianę 60 żółtek aby nie pn trochu mąki aby ciasto było tak tęgie jak kładzione kluski Potem przesiany cukier C'2 kg) miesić pół v końcu wlać masło (ok i miesić zrówna się sto dostanie i Nakryć serwe i cieple Gdy szy się przybędzie go dwój nasób nakładać do wysmarowa nych form część gdy for mie pełno jajkiem i do wygrzanego pieca Pu duże baby po godzinie będą upieczo Wyrzucić ostrożnie duszkę serwetą" baby chlubą gospodyni dziw wice szych domach pełne1 Ze do nich szczególną przywią- - były rok cały ale na wagę? Ich pieczenie je tak choć stanowiło zupełnie osób szerne — nie zawsze mogły po-n- y rozdział wszelkie nych pracach Już dobro nawet same tylko przy gotów a Specjalnie na tę okazję "do bab" — by! rytuał żono z kilka mą- - przestrze-ki- - najprzedniejszej gany stej i bielutkiej jak śnieg "Z Przede wszystkim okolic dalekich krajów" oczywiście za kuchni usuwano i pośrednictwem miej- - wszystkich zbędnych domów ni-scowe-go kupca ków same do izby -a-d-odatkowe i'ości wicrano głucho Zamykano przypraw: pieprzu gałki musz-- j też okna uszczelnia-katołowe- j imbiru szafranu cy- - no szpary od migdałów gow bowiem nawet goździków a nawet bar- - wrażliwe baby "za dzo drogiego cukru zwanego ziebialy się" i opadały W drew- - nianych nieckach kronikarz o- - Sapiehy podkan- - clerzego cietrzewi a WTeszcie ostrożnie prosięta pięknie pięknie w chrzanem a dyńców i o kunszcip o (lasy!) o talentach myśliwskich gdy szlachta przetrzebiono tradycje za prostaczkowie z opowie o wierzcie — państwa dopiero zwołuje całą kuzvnki z w kuchen oficynie Według znanych a w kulinar przedwielkanocne kuchnią o piec w która dkg) so li z 6 wlać u było na ciepłe dkg) z w ru w a w posmarować dobrze 5 kwadransach a niewątpliwie zywano dopełniano w przedświątec zgromadzone kuchennych młyna zawsze drobiazgowo zawsze z sprowadzano a wyszukanych przecią-namon- u rodzynek1 tych mniejszych świątek mlekiem grudek grudek wsypać godziny lśniące prawie wstawić pokrytą mieścić worków mężczyzn WSzelkie najmniej )ołowa nieć — zimnym — kompromitacja kuchni wtedy szlochy kobiet dramatycznych grzewano kręcono kolejne Wyjęte ostroż-nie zgniotły chodzono palcach od opadały pięknie zdoDiono barwnym makiem naj-przedniejszymi układano prze do jednak' kiełbasy świńskie byłby naj- - kraszenia jaj ułamanym nakładała na dobici a desenie by polem najpiękniejszymi w chwalić sic przed ojcem i sąsiadkami całym najpiękniejsze z z najwymyślniejszym mazurriiem najsmakowitszm złoyć do kobiałki księdza pobłogo-sławić święcone Księdza wielkosobotnieŁo je-go śnież-nym by-wało Na obru-sie ambicja tego wymagała — nie być naj-mniejszego środku symbolicznego z pięknc uformowanego w (na czy wielkanocnym polskim do jiomyśenia) Wokół tejo baranka przygotowane wspa-niałości niczego zbrakło Całość pięknie dekorowano barwin kiem i i dostatek wielka-nocnych stołów staropolskich żeby stoły z 7 artystycznymi rzeźbami ma-lowidłami gdyż jego zdaniem świadczyły one dobrze kunszcie bogactwie i Czy tak było? Bardzo — Siedemnostowiecz- - "kanarem" bo pochodził z ogrzanym mie ny gość księcia Kazi- - Wysp Kanaryjskich" Bito cielę- - kiem rozrabiano mierzą Lwa — ta świnie woły i a pano- - stosownych do- - litewskiego wie szlachta przepadali co dzień nicach ukręcano takie święcone-alegori- ę uj- - z flintą w lasach świą- - cukrem bito pianę z białek roz-- w książęcym pałacu w De- - teczny stół dostarczyć jak naj- - cjerano mig-- ( więcej zajęcy jeleni dały rozpuszczano mie cztery przeogromnych i innej leśnej wy- - szano to — według najsek- - dzików to tyle ile części śmienitej zwierzyny Pośród retniejszych przepisów gospo- - roku każdy dzik miał w sobie niej zabraknąć mogło króla dyni aż prze- - wieprzowinę alias kieł-leśneg- o stworzenia — dzika Je-- 1 badano do i nakrywano iaSy Kuchmistrz naj- - go łeb upieczony z lnianymi by cudowniejszą pokazał sztukę wetkniętym między rosło broń Boże nie "siad- - upieczeniu całkowitym tych o zęby musiał zdobić każdy wtedy właśnie Stało 12 jeleni się szlachecki wielka nocny wymownie świadczyć nie tyle pani domu zasobności ro-dziny oraz gospodarza Z cza sem pobiedniała a i nieco podupadły stępować zaczęto po prostu — świńskimi Dziś dru-giej połowy XX wieku ści i tych łbach słuchamy z szacunkiem ale nii nic było to nie to No ale zwierzyna — będzie na razie pani gospodyni żeńską służbę wzywa też ciotki wychowanice rezydentki nawet córki i tą świtą działać zaczyna nej recept tylko jej samej według przepisów rzcze po prababce nych sekrecie babce matce córce — się ne płonie gień gorącem bucha specjalny nie rozdrob-nione i postawić bitych na dosypywać aż cia masłem pęcherzy będzie tą postawić że 'ii podrośnie na mniejsze ne na po czy polskich Wielkanoc że ob-iZaws-ze doo-'ni- a to czy- - jakiegoś na i okiennice naj-wanii- ii oto to ta to 12 kotłach gotują się (30 mąki jeszcze panna miała talent było (10 łyżkę Takie były drzwi porcelanowy wielkiego głuszców gospodyni kulinarnym świń-skich pieczona przekaza rozpoczyna misterium dokładnie ogromne! naitroskliwiej pilnowała ciepła także upieczonch izbie a szczególnie — go-- 1 ze do pieca I były roz- - Od pieca zależała alias Można oyic najlepsze na baby sposo by wszystkie w zbyt piecu a paliły się v-'-a gorącym to zaś już była ka i jedno cześnie Wr rozlegały' się bolesne i jęki a po dobrej chwili mimo zmęczenia i nadmiaru przeżyć znów o nową mąkę i kopy żółtek Bez bab nie było Wielkanocy A baby traktowano z największą czułością z pieca wyrzucano z form na puchową poduszkę aby się nic Gdy tak stygły — na i mó wiono bo hałasu też Wystudzone — czapą z biare' c?n lukru kolorowano i domovymi kon zdobne — wędro wały na stół zaś spowro-ter- n do form i chowywano Zielonych szynki wielkie salcesony soczy- - Kto pomyślał że na ste pyszne ozory wo-- j babach gotowanie święconego Jowe nogi na galare-lsi- e kończyło — w cieniutką igiełką z uszkiem wosk skorupkę jąc wymyślne i niezwykłe świecie pisankami matką kuzynkami przed świa-tem a pięk-nych wraz i mięsiwem gdy pizyjdzie oczekiwano już od świfi Na pry jęcie zaścielano stół wielki a że i kilka stołów — pani domu mogło nawet załamka Po stawiano choiagiewką maśle cu-krowe baranki przystawano nie-chętnie a już fajansowy na szanującym się stole był nie gromadzono pracowicie utykając je gęsto by nic właśnie pisankami Przepych był wielki Poeta Lucjan Sic-mieńs- ki (1807—1877) upomina! nawet te na równi i Polaków opisywać również o 'naszym fantazji proszę oto fakty najlepszą drób grzaną mąkę W kopy żółtek z by na rzał wanilię tłuczono reczynie: szafran "Stało już jest nie szynki form serwetami szanu-}- 0 tandem razie wielki całkowicie s już złocistymi rogami ale ad-rące- go mirowama nadziane co maita zwierzyna zającami sukcesu "siadały" tastrofa krzyki udane szeptem wysoką różno słodkim fektami Baby inne nawet by obrusem baranka wszystkie cietrzewiami dropiami paro-wami Te jelenie wjrażały 12 miesięcy Naokoło bjły ciasta sążniste tyle ile tygodni w roku to jest 52 całe cudne placKi mazury żmujdzkie pierogi a wszystko wysadzone bakalii Za-tem było 363 babek to jest tyle ile dni w roku Każde było a-dorno-wane inskrypcjami flore-sami że niejeden tylko czytał a nie jadł Co zaś do bibendy były 4 puchary exemp"um czte-rech pór roku napełnione w-inem jeszcze króla Stefana Tan-dem 12 konewek srebrnych z winem po królu Zygmuncie te konewki exemplum 12 mięsie cy Tandem 52 baryłek także srebrnych in gratiam 52 tygo-dni było w nich wino cypryj-skie hiszpańskie i włoskie Da-lej 365 gąsiorów z winem wę gierskim alias tyle gąsiorów ile dni w roku A dla czeladzi dwor-skiej 8760 kwart miodu robione-go w Bronie to jest tyle ile go-dzin w roku" A więc z fantazją z pompą nawet z gestem Do tego nie trzeba było nawet być magna-tem Na wielkanocną wystawę silił się każdy jak mógł ale i (Dokończenie na Jtr 20) Życzenia z Hamilton rgZLjłwwy" dHttD JJSK7ySfjrzjf¥ySMygts?BNflWEm IilsfP§&fl!§w sjf iil!i2iir 4 - 683 BARTON ST E ggrt7rinTi:niiiiiq iljiiilWjlfl!llill!ln r-dtS- s- WESOŁEGO ALLELUJA CAŁEJ POLONII ŻYCZY J0HNMUNH0MP Minister Prawdziwy Przyjaciel w Hamilton Dunsmore & Kenilworfh Strs Hamilton Ont Wesołego --Aft CAŁEJ POLONII w HAMILTON ŻYCZY Yaieriano Alderman Ward 3 East Hamilton TEL Moc serdecznych z Świqt Wielkanocy składają całej JOHN L JASKULA BA JOSEPH T K0STYK BA 678 Mdn St E Hamilton Ont 7 Tel 547-050- 4 :&fMMlMM yssa Pracy Polonii leluja życzeń okazji Polonii NAJLEPSZE ŻYCZENIA I WESOŁEGO ALLELUJA składa Sidorkewicz-Balo- n Travel & General Insurance Ltd POLSKIE BIURO PODRÓŻY I UBEZPIECZEŃ Wszelkie formalności związane z podróżą miejscową lub zagraniczną tłumaczenie dokumentów paczki PEKAO oraz różnego rodzaju ubezpie-czenia załatwiamy w języku polskim NOTARIUSZ PUBLICZNY 177 James St N Hamilton Ont Tel 527-317- 3 i 527-358- 1 JinlliilflgTJliilSlI HONOURABLE SERDECZNE ŻYCZENIA WESOŁYCH ŚWIĄT WIELKANOCNYCH składa US PHOTO MOHAWK RD WEST & UPPER PARADISE TEL 389-802- 2 HAMILTON ONT 545-964- 5 545-539- 2 zSsSi) Pzzijcmnijck cSiuiąt Hlielfcanocrujch i Waoiccjo cłttebija żijczij LG WaHace Funeral Home Ltd Grzeczna i rzetelna obsługa w smutku i potrzebie Obsługujemy w kilku językach 151 OTTAWA ST NORTH - HAMILTON Ont - TEL 544-114- 7 :Ms&a3ws££'3&£Wi -- VłsV%sjs-ii_iao!a_j_ 'V5CA OJtti -~H- ż2-22:22Xtt&s&j&&JAJ&l- mmmmmmm Pat ŚWIĄTECZNE m |
Tags
Comments
Post a Comment for 000259
