Zwilazkowiec Alliancer, June 24, 1969

              "II
mms&mmtwMwilwffW4 3i'ri 1--
tosasMKaviawMffl iM W lifa%wi KS-- f 4i WifV r P'W
XSilVWtC!TJ3SSW-Xn- % i " ~r
? §wif'flwił t "JF -- ' -- iffl " m
STR 2 iaWlĄZKOWJJEC!-CZERWI£-
C
Mune) Mar&klA 1969
' 6 ifif-- J
ś i Jffli?
i Ti1 i''- - i I '# t
łwfc''-- ł
tęp
UiJ-- W
2 :WM
'
t 'immi
liii rasŁsr[fWfifhcfRiWhIIi b 5CFśSft"T '!: ' f
?i')4r3pwifVr Tt tfŁ„ p
i— ¥-rt- vl tvl
1tmtiilmiwi- - ' i
mm
VĄ%£ & $})t'
iWlfi
? II®
i W¥
bkspwtj
Mm
Tt 1 S y v IV ff11 ' -
r iłu? ffiiT1
s
I I
iś TfJ' t€'
'
1 5 &?
mi I
11
t
SM A i
lii' 1E 1
rafc- - ' iP 'r
m ' i I !" J--i'-t' 2
!4Mf ! ?!:vi
- ii
v-łr- ?
A' I
3 23 r?'
HBHHIliaHi
"Związkowiec" (The Alliancer)
Prlnted and Publlshed for eery Tuesday
and Frlday by
POLISH ALLIANCE PRESS LIMITED
W Woloszciak Chalrman of
Officlal Or£an of The Tolish Alllancc Frlcndl Socicty of Canada
EdItor-Inhle-f — E HeyaenKorn —
Business Manager — II Frlkke —
Subscrlptlon: In Canada S700 per
the Secretary
Sccond clabs mail rcgistratlon number 1673
1475 Oueen Sł W Toronto 156 Ontario Tel 531-249- 1 531-249- 2
PRENUMERATA
Rocisa w KanacWe S7 00 i Zagranicą — Roczna $8 00
Półroczna S4 00 Półroczna $4 50
Kwartalna $250 I Pojedynczy numer 15
MEDICARE W ONTAMO
Ustawa o powszechnym ubezpieczeniu chorobowym —
— ma za sobą bogatą historię Pierwszy
projekt wniesiony został wkrótce po zwycięstwie wyborczym
liberałów w 1963 r przez ówczesnego ministra zdrowia pu-blicznego
i opieki społecznej panią Judy LaiMarsh SDOtkał
się on z ogromnymi zastrzeżeniami ze strony opozycji oraz
niemal wszystkich rządów prowincjonalnych Rozpoczęła się
seria różnorakich konferencji w wyniku których po dwóch
latach wpłynął tak dalece zrewidowany projekt ustawy
tylko w założeniu przypominał popredni Nastąpiła tezkusje
zmiana na stanowisku ministra
Nowy szef resortu min
w Izbie na komisji oraz publicznego MEDICARE
siając iz zasadnicze zastrzeżenia rzaciow prowincjonainjcn '
zostały uwzględnione ia kiiKa miesięcy przed wejściem
w życie ustawy — 1 lipca 1967 r — rząd na wniosek ów-czesnego
ministra skarbu Sharpa odroczył wprowadzenie
jej na rok Wywołało to nieomal przesilenie gabinetowe
a napewno kilku ministrów ustosunkowało się do tego kroku
wysoce krytycznie Wówczas to opozycja konserwatywna
wzmogła ataki na MEDICARE domagając się ponownego
odroczenia terminu wejścia w zjcie i zrewidowania ustawy
przez Izbę Gmin
Rzecznicy rządu federalnego stwierdzali że ustawa zo-stała
uchwalona również głosami opozycji konserwatywnej
jest obowiązująca i wejdzie w życie w ustawowo przewidzia-nym
terminie I tak też stało się Ale większość rządów pro-wincjonalnych
z różnych powodów nie zgłosiła przystąpie-nia
do nowego systemu ubezpieczeniowego a wobec tego
działanie ustawy było wysoce ograniczone
Najbardziej zkdoencsyedrwowataynwienyprrzzeącdiwpkroowteimncuji syOsntetamrioowiQue-be- c
— jeszcze w toku uzgadniania projektu ustawy — zapo-wiedział
ustanowienie własnemu systemowi powszechnych
ubezpieczeń W ten sposób dwie największe i najliczniejsze
ludnościowo prowincje znalazły się poza Medicare Nato-miast
bardzo bogata Brytyjska Kolumbia posiadająca rząd
Social-Cred- it przystąpiła do tego ubezpieczenia
John Robarts premier Ontario oraz członkowie jego
rządu w pierwszym rzędzie ministrowie skarbu McNaughton
i zdrowia publicznego dr Dymond dowodzili iz Ontario ma
znacznie pilniejsze potrzeby aniżeli Medicare Rozszerzenie
systemu ubezpieczeniowego jest wręcz zbędne jakoże pry-watne
instytucje doskonale pokrywają zapotrzebowanie lud-ności
Naturalnie opieka społeczna dba o usługi lekarskie
dla swoich podopiecznych Wołali więc głośno: Medi-care
— nic!
Podczaskonfercncji federalno-prowincjonaln- ej w lutym
br poświęconej zagadnieniom konstytucyjnym prem Ro-barts
powiedział że lząd lederaliiy dopuścił się w stosunku
do Ontario największego-oszustw- a Wprowadził bowiem 2%
dodatek do podatku dochodowego na pokrycie kosztów Me-dicare
i otrzymuje z tego tytułu $225000000 podczas gdy
prowincja nie chce tego systemu ubezpieczeniowego i nie
zamierza go ustanowić Były to chyba najbardziej dosadne
słowa pod adresem rządu federalnego z powodu Medicare
Zdawało się że sprawa została ostatecznie przesądzona
kilka miesięcy później rozeszły się pogłoski że
rząd ontaryjski prowadzi dwukierunkowe poufne rokowa-nia
z rządem federalnym i z prywatnymi instytucjami ubez-pieczeniowymi
W pewnym okresie osiągnięto dalej idące
porozumienie w Ottawie aniżeli w Toronto Wzrosła też
zdecydowanie opozycja stowarzyszenia lekarzy oraz insty
lekarzy
dotacje pro-wincji
państwa pokusa
odniosła
ostatniej
omawiano finansowe
Ottawie roko-wania
ministrem zdrowia Chodziło
formułki
Medicare
długiej chorobie
wojny
dowo-dził
pułkiem piechoty
chwały
którego sztandar
ozdobiony orderem
Militari
niepodległości
dowódcą do
ge- nerał brygady dowodził
dywizją piechoty następnie
zastępcą dowódcy
Korpusu Warszawie
stanowisko do-wódcy
Przeżył 84 Pozostawił
Zakład War-szawy
— wyposażony
kolejną ma-szynę
do
danych
Instytutu
—
zainstalowany
terenie Warszawa
Maszyna szyb-kości
50 o-peracj- ijTia
sekundę wyposa-żona
wnamieć bębnowa
Ccnera! —
—
In SB
zdrowia publicznego
MacEachen dzielnie bromiii '
i
i
w Londynie synową
i
Śmiała
Naukowa ekspedycja geo-graficzna
składająca się z 4
uczonych brytyjskich zakoń-czyła
16-miesięc- zną wędrów-kę
na
Arktyczny i Bie-gun
Północny Rozpoczęła
Barrow na
i dobiegła
na Szpicbergu
cały członkowie
ekspedycji: Wally Herbert
kierownik wyprawy
33 geofizyk
Kenneth Hedges dr
magnetycznej czytniki i
taśmy drukowanej dziurkar-kę
taśmy drukarkę wier-szową
Może ona wykonywać
ewidencyjne
z zakresu gospodarki
materiałowej i zaopatrzenia
planowania i kierowania pro-dukcją
kosztów i
Maszyna biblio-tekę
programów numerycz
głównych progra-- J
z zakresu przetwarzania
tucji ubezpieczeniowej zorganizowanej —
Federalny minister skarbu Benson przedkładając Izbie
preliminarz budżetowy uwzględnił
na Medicare Każda prowincja pragnie uzyskać jak
najwięcej ze skarbu stąd budżetowa była
zbyt silna aby nie
toku konferencji konstytucyjnej premierów
prowincjonalnych z prem Trudeau i członkami rządu
wyczerpująco zagadnienia i w związku
z tym oczywiście Medicare
W poufnych rozmowach w sfinalizowano
prowadzone uprzednio min Dymonda z fede-ralnym
publicznego Munro
o znalezienie takiej która pozwoliłaby prem Ro-bartso- wi powiedzieć że Ontario przystąpiło do
na swoich warunkach Ottawa okazała się wysoce wspa-niałomyślna
i zgodziła na kompromis
wilk i owca cała
Zgon gen Paszkowskiego
Po zmarł
7 czerwca w Londynie gen
bryg Henryk Krok-Paszkow-s- ki
W czasie 1918 -- 1920
płk Krok-Paszkows- ki
22 Był
to okres najwyższej
pułku zo-stał
Vir-tuti
W latach
płk Krok-Paszkows- ki był na-dal
22 pp r
1927 Następnie już jako
20
a
był okręgu
w po
czym objął
Obozu Warownego
Wilno
lat
Polski komputer
Obliczeniowy
został
w elektroniczną
cyfrową przetwarza-nia
Jest nią wypro-dukowany
zakład do-świadczalny
Ma-szyn
Matematycznych
ZAM 41-- Z na
Huty
ZAM 41-- Z o
ok prostych
ies£
Board II Loplńkl
iz
1
Manastr S F Konopka
Prlnting Miiidger M Poczynlak
car othrr Countrles 00
żonę córkę wnuki w Polsce
a syna
wnuki
trasie 3620 mil po-przez
Ocean
się
ona w Point Ala-sce
kresu w Lon-gyearby- en
Przez czas
34 Al-lan
Gili mjr dr
34 oraz
kart
oraz
liczne prace a
także
płac opty-malizacji
ma
nych oraz
mów
przez PSI
Gmin dla
tez
skutku
W
jego
przez
ale
się
I syty
przez
tys
1 Jłł angaftiowej tąśmieanych
nprzecia kolejna konferen-- J
cja o problemach kana-dyjskich
Słowian -- ostała przez
rpiedz)uniwersjtecKi Koninei
przygotowana bardzo staran-r- L
Prezesem komitetu w
ostatniej dwuletniej kadencji
jjj — jak wiadomo — prof
Jerzy Wojciechowski i Otte-w- y
a ze konferencja odbywa-ła
się w Toronto na terenie
uniwersytetu York uyłonio- -
no w 1967 r komisje zjazdo-wa
w składzie prof Jani-- 1
schewskyj prof Iwona Gra-- 1
bowska pp A Gregorovich
E Roslycky i Elizabeth Wa-genhei- m
Przemówienie powitalne
wygłosił prof Wojciechowski
a następnie zabierali głos
przedstawiciele rządu fede-ralnego
i prowincjonalnego
Zasadnicze prace toczyły się
oczywiście na zebraniach po-szczególni
eh grup Wygłoszo-no
ogółem 27 refpratów a
niemal każdy wywoływał dys- -
Omawiano różne za
gadnienia zasadnicze dla po- -
hiL'ł:uiiiiJi Ki uij OJU" iau- -
- h t c7v:tkirri imi tomie
aspekty grjuakpowie pojedyncze pracę
Konferencja ta w odróżnie
niu od poprzedniej slawistów
me miała charakteru ściśle
uniwersyteckiego akademi-ckiego
jakkolwiek przeważa-jącą
ilość mówców uczestni-ków
stanowili pracownicy
naukowi
Głównymi mówcami na
bankiecie byli min Yaremko
pos dr Haidasz który zre-sztą
jest jednvm z pięciu ho-norowych
członków Inter-Universit- v
Committee on Ca-nadi- an
Slavs
Pierwszym polskim refe-rentem
był prof dr Sz ryń-ski
z Ottawy który mówił o
Etnicznej integracji i psy-chologiczni
m dostosowaniu
się" Przedstawił ten wysoce
złożony i zasadniczy problem
na bardzo szerokim tle u-wzgledn- iając bodajże wszyst-kie
elementy i aspekty pro-cesu
przystosowywania sie
wchodzenia w nowe otoczenie
Podkreślał specyficzne wa-runki
kanadyjskie nastawie-nie
społeczeństwa wysuwając
postulat formowania wspól-not- y
kulturalnej" Wywody
prof Szyryńskiego zostały
przyjęte z dużym uznaniem
Dla wielu zaskakująca bvła
analiza ankiety przeprowadzo-nej
przez prof Bociurkiwa
wśród studentów ukraińskie-go
pochodzenia Uniwersytetu'
Aberta Miała ona pa celu
ustalenia związku i nabawie-nia
tych studentów do ich etnicznych organizacji
Stwierdził iż wbrew rozpow-szechnionym
poglądom i
wbrew znacznym wysiłkom
starszego pokolenia zaintere-sowanie
młodzieży akademi-ckiej
ukraińska problematy
ka organizacjami zmniejsza
się stale Tm niższy wiek tym
znaczniejszy jest stopień obo-jętności
wobec grupy etnicz-nej
Wyraźne polityczne
miały referaty
profesorów: Rudnyckyj Jae-ne- n
i Gagnon Pierwszy czło-nek
Komisji B & B rozwinął
i uzasadniał swoje znane wy-powiedzi
na temat zapewnie-nia
konstytucyjnej opieki je-żykom
mniejszości słowiań-skiej
Bronił tej tezy w Komi-sji
B & B i oczywiście pod-trzymuje
ja nadal Nic nie
stoi i nie może stać na prze-szkodzie
by zapewnić mniej-szościom
słowiańskim możli-wość
posługiwania się ich ję-zykami
Prof Jaenen mówił na te-mat
"Szkolnictwo kanadyj-skie
i prawa mniejszości" co
naturalnie wywołało nie tylko
ciekawa ale pełną drastycz-nych
akcentów dyskusję po- dobnie jak i następny referat
prof Gagnon "Partia quebe-ck- a
a Słowianie" Przedstawił
on punkt widzenia partii se
wyprawa
Roy Koerner 36 utrzymywali
łączność ze specjalnym stat-kiem
patrolowym floty bry-tyjskiej
HMS "Endurance"
Wyprawa ta była i bardzo
niebezpieczna i uciążliwa
zwłaszcza w okresie letniego
topnienia lodów Śmiałym
podróżnikom zagrażało roz-padniecie
się kry na której
dryftowali w kierunku Bie-guna
krzyżujące się prądy
znoszące ich stale z kursu
W okresie zimy musieli zno-sić
temperaturę spadającą
do 60 stopni poniżej zera hu-raganowe
wichry i śnieżyce
o kwietnia stanęli oni na Bie-gunie
Północnym dokładnie
CO lat po pierwszym dostaniu
się na niego człowieka — ad-mirała
i badacza polarnego
amerykańskiego Roberta E
Pearv w 1909 roku
Odległość w linii prostej
od Point Barrow do Lon-gyearby- en
wynosi 1800 mil
podróżnicy jednak przebyli
dwukrotnie dłuższą trasę w
wyniku zmiany kursu przez
dryftujace lody oraz koniecz-ności
omijania kompletnie
niemożliwych do przebycia
j terenów ciągnących się nie--
paratystycznej i znalazł się
pod silnym ogniem dyskutant-ów
którzy z jednej strony
atakowali biedne poglądy tej
grupy a z drugiej przedsta-wiali
nastawienie grup sło-wiańskich
do postulatów lucj- -
nosci Quebecu Ktoś dowcip-nie
zauważjł że chyba prof
Gagnon skłoni pos Leves-cjue'- a
do rewizji poglądów o
kanadyjskich Słowianach i
ich miejscu w Kanadzie
Dobrze wypadł referat p J
Gródeckiego wiceprezesa Za-rządu
Głównego KPK który
przedstawił stan szkolnictwa
polskiego w Kanadzie Celowe
było iż wykorzysta! okazję dla
zadeklarowania stanowiska Polonii wobec Quebecu
Stwierdził że bez zastrzeżeń
uznajemy zasadę dwujęzycz-nośc- i
w życiu publicznym ale
naturalnie przy utrzymaniu i
kultywowaniu zasady wielo-kulturowoś- ci
Pan R Kogler ekonomista
znanj działacz i jeden z wice-prezesów
KPK przedstawił w
nieco zmienionej formie swo-ją
opublikowaną niedawno w
"Polish Canadians"
"Demograficzne oblicze
polskiej społeczności w Kana-dzie"
Wywody jego — jak
stwierdzono — bjły dla wielu
rewelacją jakoże niestety
mnóstwo osób wygłasza sądy
bez znajomości faktów w
konkretnym wypadku bez da-nych
liczbowych i statystycz-nych
I dlatego konfrontacja
bywa rewelacja
Nie mieliśmy — niestety —
możliwości wysłuchania ani
zapoznania się z referatem
prof J L Perkowskiego z
University Texas "Folkways
of the Canadian Kashubs"
Prof Iwona Grabowska mówi-ła
na temat językoznawczy
"English and Polish Contact"
przedstawiając problematykę
zetknięcia sie tych dwóch je-żyków
jakie przeobrażenia
zachodzą w języku rodzimym
imigranta Inni mówcy: prof
Burstynsky i Issaenko przed
i
Minęło już 15 lat od chwili
gdy 17 maja 1954 roku Najwyż-szy
Sąd Stanów Zjednoczonych
zniósł segregację rasową w
szkołach i życiu publjcznym te-go
państwa
Przez ten okres czasu status
Murzynów w etanach ZjedncM
czonych uległ otwierają nawet spe- -
mianom Murzyni otrzymali pra
wa w wielu dziedzinach: głoso-wania
korzystania z transpor-tu
wstępu do lokali publicz-nych
w dziedzinie pomocy spo-łecznej
mieszkaniowej pracy
małżeństw itp
Wydano tyle praw i zarzą-dzeń
że przeciętny obywatel
tak biały jak i czarny nie jest
w stanie zorientować się w ich
powodzi Ogólne podstawow e
zasady odnoszące się do skaso-wania
segregacji rasowej za-warte
są na dwóch stronach
orzeczenia Najwyższego Sądu i
Kongresu Opierając się na nich
poszczególne stany rćfine in-stytucje
publiczne i samorządy
wydały własne ustawy i zarżą
dzenia w tej mierze W północ-nych
stanach w przeciwień-stwie
do południowych — opo-zycja
przeciwko wszelkim prze-pisom
o równouprawnienie lud-ności
murzyńskiej jest mniej-sza
nic przybiera zbyt jaskra
wej formy
Rząd federalny wydaje mi-liardy
dolarów rocznie na bu-rzenie
ruder i budowanie dla
ludności murzyńskiej nowocze
snych domów z niskim komor-ne- m
na szkoły świetlice itp
Nie mniejsze sumy przeznaczo-ne
są na przeszkalame facho-we
Murzynów pomoc w wyszu-kiwaniu
dla nich pracy w dzie
dżinie umożliwiania im otwie
rama własnych przedsiębiorstw
jednokrotnie pasmami dzie-siątków
mil
Ekspedycja posługiwała się
saniami zaprzężonymi w psy
W czasie marszu zatrzymy-wała
się ona dwukrotnie na
długie konieczne odpoczyn-ki
— jeden raz w okresie zi-mowym
jeden w letnim
Przez cały czas uczonymi
opiekowało się wojskowe lot-nictwo
kanadyjskie i amery-kańskie
Specjalne samoloty
dostarczały im zapasy żywno-ści
lekarstwa pocztę amuni-cję
oraz codzienne drobiazgo-we
komunikaty atmosferycz-ne
i meteorologiczne doty-czące
czekającej ich trasy
Ostatnie dwa miesiące
podróży odbywały się w okre-sie
t zw białych nocy ark-tycznyc- h
kiedy to Słońce
stoi nisko nad horyzontem
nie zachodzi i przez 24 godzi-ny
panuje jasność
Uczeni oświadczyli iż wie-lokrotnie
zagrażało im nie-bezpieczeństwo
ze strony
białych niedźwiedzi które
podchodziły do nich bardzo
blisko Odstraszano je strza-łami
z karabinów Jeden
niedźwiedź został zabity i
mięso jego przeznaczono? na
stawili ten sam problem w
odniesieniu do języków u-kraińsk- iego
i rosyjskiego a
prof T Krukowski omówił
etniczne zagadnienia w an-gielskich
powieściach i opo-wiadaniach
kanad} jskich pi-sa
izy
Jedna psreosbjlaempoomświęcona prasowo-wjdawniczy- m
Charakter o-gol- ny miał tylko referat dra
Kirschbauma "Ideologiczna
orientacja prasy etnicznej w
jęz}kach słowiańskich" Prof
Malycky omawiał publikacje
periodyczne kanadyjskich Sło-wian
a prof Hrycuk druki
białoruskie w Kanadzie
Bankiet zgromadził około
200 osób Nie było wprawdzie
wielkich dygnitarzy ale za to
sporo miłych osób Pierwszy
Prawo życie
znaczńymTpnzpjliWCh
przemówił min Yaremko Jak
zazw}czaj bardzo ciepło ser-decznie
Podkreślał że eh} ba
po raz pierwszy od kilku ty-godni
znajduje się w gronie
w któnm nikt nie dbie nań
Przeplatał wspomnienia z ak-tualnymi
zagadnieniami Mó-wił
o latach bardzo trudnych
dla imigrantów i o ich osiąg-nięciach
Twierdził ze należy
mieć na uwadze ze nie tylko
Ontario jest prowincja wszel-kich
możliwości ale iż Kana-da
jest takim krajem w naj-szerszym
i dodatnim tego sło-wa
znaczeniu
Obszerne zasadnicze prze-mówienie
wygłosił pos Hai-dasz
Na wstępie odczytał ży-czenia
prem Trudeau które-go
reprezentantem był na
bankiecie — po czym prze-szedł
do swego tematu "Role
of Canadian Slavs in a Chang-m- g Canada" W zwięzłym wy-wodzie
przedstawił wszystkie
najważniejsze wypadki świad-czące
o procesie przemian w
którym oczywiście giupa sło-wiańska
ma swój udział
Wymienił udział profeso-rów
Ttudnyckyja i Wyczyń-skieg- o
w Komisji B i-- B ogło-szenie
w styczniu 1968 r Ko
Prócz rządu zajmuje się ak-cją
tego rodzaju cały szereg
różnych organizacji fundacji
osób prywatnych Wyższe uczel
nie ofiarowują Murzynom sty-pendia
mieszkanie i utrzyma-nie
w koloniach studenckich
i lnnejirodzaje -- pomocy Niektó- -
Cjalne przeznaczone dla nich
fakultety i wydziały W wyni-ku
tego wszystkiego Murzynom
umożliwia się pracę i udział w
dziedzinach które nie tak da-wno
jeszcze temu były wyłącz-nym
monopolem białych
W Kongresie zasiada 9 pos-łów
Murzynów w Senacie je-den
w Sądzie Najwyższym je-den
Znaczna liczba Murzynów
zajmuje poważne stanowiska w
różnych władzach stanowych
miejskich w armii Murzyni są
mayorami takich miast jak
Waszyngton Cleveland Gary i
innych Na terenie Południa
mayorem miasta Chapell IIill
wybrany został po raz pierw-szy
Murzyn — Howard Lee
Murzyni mają dziś pełne prava
polityczne ukazują się w pro
gramach radiowych telewizyj-nych
w sporcie (jedna trzecia
graczy w baseball jedna czwar
ta w -- football połowa w bas-ketball)
Murzyni stanowią 11% ogó-łu
ludności Stanów Zjednoczo-nych
uczestniczą jednak w
zbyt małym proporcjonalnie
stopniu w pracy inicjatywie
prywatnej i dochodzie Prze-ciętny
dochód rodziny murzyn
skiej wynosi 60% dochodu bia-łej
6% Murzynów zajmuje sta-nowiska
w zawodach wolnych
i przemyśle 3% stanowią wła-ściciele
własnych przedsiębiorstw
i interesów
W dziedzinie wykształcenia
Murzyni pozostają daleko w ty-le
za białymi a ilość bezrobot-nych
wśród nich jest dwukrot-nie
większa Wśród przestęp-ców
wszelkiego rodzaju jedną
czwartą stanowią Murzyni Ol-brzymi
procent ich w porówna-niu
z białymi korzysta z zasił-ków
i pomocy opieki społecz-nej
Obecnie stan ten zaczyna po-woli
ulegać zmianie jednak
jeszcze nie w tym stopniu w ja-kim
powinien
Ze zniesieniem segregacji
największe trudności pow stały
na Południu Doszło tam — i
dochodzi jeszcze — nie tylko
do protestów ale do krwawych
zaburzeń-- '
Znosząc segregację zdawano
śobie doskonale sprawę z tego
że" wprowadzenie jej w życie
nie będzie bynajmniej łatwe
że natrafi na poważne opory i
że będzie musiało odbywać się
stopniowo i etapami W 1964
roku w 10 lat po wydaniu te-go
prawa znoszącego segrega-cję
tylko 423 z 2256 szkół w
11 stanach Południa zniosło w
pełni ograniczenia rasowe w-wyn-iku
czego 1 na każde 100
dzieci murzyńskich --uczęszczało
!do szkoły wraz z białymi dzieć- -
pokarm dla psich aprzgówyni- - _
deksu Praw Człowieka dwie
konferencje konstytucyjne
publikacje drugiego tomu ra-portu
Komisji BB konferen-cję
o Prawach Człowieka
konferencję na temat kultu-raln}c- h
praw grup etnicz-nych
wniesienie ustawy języ
kowej do Izb} Gmin itp
Przypominając stanowisko
b prem Pearsona odnośnie
równych praw dla wszystkich
obywateli zaznać zł iz obecn}
premier wielokrotnie podkre-ślił
ze wprowadzenie dwóch
oficjalnych języków nie ozna-cza
żadnej dyskryminacji in-nych
języków
Wywodził że oczywiście Ka-nada
jest i musi pozostać kra-jem
wielokulturowym i to
stanowi jej bogactwo Koń-cząc
oświadczył że kanadyj-scy
Słowianie zarówno w
przeszłości jak i obecnie wy-konywali
swoje obowiązki
obywatelskie i oczwiście wy-wierają
silny wphw na to-czące
sie na wszystkich po-lach
przemiany Nie nalez
zapomnieć ze około 30' lud-ności
jest innego pochodzenia
aniżeli anglosaskie i francu-skie
Wszyscy Kanadyjczycy nie-zależnie
cd swego pochodze-nia
winni należycie zrozu-mieć
problemy grup angiel-skich
i francuskich a wów-czas
będą mogły odegrać rolę
katalizatorów Wkład kana-dyjskich
Słowian w jedność
Kanady wzrośnie w miarę
głębszego wzajemnego zrozu-mienia
—-- mówił z naciskiem
Obecna konferencja niewat-oliwi- e
przyczyni sie zarówno
do lerjszego zrozumienia pro-blemów
kanadyiskich Słowian
przez społeczeństwo jak i
przez rząd
Następnie prof Wojcie-chowski
dziękował organiza-torom
konferencji i wszyst-kim
którzy się przyczynili do
jej sukcesu
Wieczór zakończył się wokalno-
-instrumentalnym pro-gramem
artystycznym
Bezpośrednia po tym federal
ne ministerstwo zdrowia oświa
ty i opieki społecznej wstrzy-mało
wszystkie dotacje dla
szkół które nie zniosły dyskry-minacji
rasowej Pomogło to
znakomicie Ilość murzyńskich
dzieci -- w szkołach wzrosła do
6%' wP' latach 1965—1966 do
10% w 1966—1067 i do 14% w
1967—1968 Obecnie jest ich
20% W niektórych ze szkół
stanów południowych procent
ten dochodzi już do 35
W stanach północnych spra-wa
ta przedstawia się inaczej
Nie ma tam segregacji praw-nej
istnieje jednak w życiu co-dziennym
Uwidacznia się to w
niechęci wspólnego mieszkania
w jednym domu nawet w jed-nej
dzielnicy rodzice zabierają
swe dzieci ze szkół gdzie jest
większość uczniów murzyńskich
W niczym nie narusza to wszyst-ko
obowiązujących praw i nic
w tej dziedzinie nie można zro-bić
Segregacja prawnie znie-siona
istnieje nadal "cle facto"
i nie ma na to rady poprostu
biali nie chcą żyć wspólnie z
czarnymi i na odwrót Siłą zmu
sić ich do tego nie można
Dla opanowania tej sytuacji
Komisja Praw Cywilnych suge-ruje
ustalenie dopuszczalnego
procentu dzieci murzyńskich w
szkołach co stoi w sprzeczno-ści
z postanowieniami Kongre-su
Jakieś rozwiązanie tej spra-wy
musi się jednak znaleźć —
w Waszyngtonie np 93% ucz-niów
szkół podstawowych to
Murzyni Podobna sytuacja ist-nij- e
w New ark Baltimore St
Louis Filadelfii Cleveland
Chicago Detroit Gary ltd Po-woduje
to przede wszystkim
masowe usuwanie się białej
ludności z rejonów zamieszka-łych
przez Murzynów niechęć
do posyłania dzieci do szkól
gdzie większość stanowią ucz-niowie
czarnej rasy Wydaje
się iż nie będzie innego wyj-ścia
jak ustanowić ściśle białe
i murzyńskie dzielnice co zno-wu
będzie sprzeczne z wyda-ny- m
prawem o skasowaniu se-gregacji
Swego rodzaju paradoksem
jest fakt iż obecnie sami Mu-rzyni
wysuwają projekty segre-gacji
Proponują oni decentra-lizację
w szkolnictwie miejskim
ustanowienie murzyńskich władz
dla wszystkich tych gdzie prze-ważającą
większość stanowią
uczniowie czarnej rasy Inaczej
mówiąc sami chcą podziału
segregacyjnego
Wynika z tego iż zniesienie
segregacji przed 15 laty nicze-go
w gruncie rzeczy nie załat-wiło
definitywnie Podobnie lo
kalne ustawy i zarządzenia róz
nych władz Segregacja istniej:
nadal i choć prawnie zniesiona
utrzymuje się w życiu i nie ma
na to żadnej rady trudno bo-wiem
zmusić białego by miesz-kał
i żył razem z Murzynem
i odwrotnie Nie zawsze prawo
zgadza się z przejawami życia
(r)
iMMMiinmmnurani
WIEŚCI z POLSKI 1
ocliła
i ELEKTRYFIKACJA KOLPi
'pracowanc na p
iiiraniMMiniffliiiiui
PARKI WARSZAWY
Warszawa posiada obecnie
53 ogrody publiczne i parki
o łącznej powierzchni 675 ha
Same tylko parki kultury:
bielański powsiński i na Po-wiślu
zajmują 180 ha powierz-chni
Według najnowszych
danch skwery i pasy zieleni
ulicznej uzupełniające ' zie-lone
płuca miasta" obejmują
aktualnie 732 ha
Corocznie przybywa ok 30
ha nowej zieleni Niemałą po-wierzchnię
zajmują też dział-ki
obejmujące 763 ha Po-nadto
stolica otoczona jest
1178 ha lasów kabackim
młocińskim i bielańskim
MONETY KRZYŻACKIE
Podczas robót budowlanych
w Płońsku znaleziono skarb
z XV wieku Były to dwa gli-niane
naczynia zawierające
2830 monet krzzackich Jest
to największa liczba monet
kmzackich jakie znaleziono
jednoiazowo na ziemiach
Polski
Na terenie północnego Ma-zowsza
znajdowane były dość
często monety krzyżackie —
jednak w znacznie mniejszych
ilościach Trzeba przypom-nieć
ze pieniądze krzyżackie
były w normalnym obiegu w
dawnej Polsce Podobnie zre-sztą
monet polskie i litew-skie
używane były na tere-nach
którymi zawładnął Za-kon
Krzyżacki
Wstępne badania skarbu
wwkazały że składa się on
głównie ze srebrnych monet
z połowy XV wieku
MAŁY "KRET"
Gnieźnieńskie Zakłady Me-talowe
wytwarzające słynne-go
"Kreta" sprzedawanego
do wielu krajów pracują nad
ulepszeniem tego urządzenia
Jest ono bowiem jak dotych-czas
niezastąpione przy insta-lowaniu
podziemnych" kabli
czy rur Szybkość przebijania
sie "Kreta" w gruncie piasz-czystym
wynosi ok 30 me-trów
na godzinę w gruncie
gliniastym 35 metrów a w
piasku glinianym ok 52 me-try
Należy podkreślić że
"Kret" eliminuje całkowicie
wy konywanie pracochłonnych
wykopów
Poznański ośrodek kon-strukcyjno-badaw-czy
opraco-wuje
obecnie nowa wersje te-go
urządzenia do zakładania
w gruncie różnego rodzaju
cienkich kabli czy uziemień
"Kret mały" będzie już czwar-tą
z kolei wersją tego urzą-dzenia
'ŁA-j1'Mir1- V
OCHRONA WYBRZEŻY
Na zakończonym w Brigh-ton
(W Brytania) zjeździe o-ceanogr- afów uczeni duńscy
i angielscy poinfoimowali o
pizedsięwziętych w ich kra-jach
środkach dla ratowania
icybrzezy przed lozmywa-me-- m ich przez jale morskie
W tym celu zaczęto na dnie
mórz i oceanów instalować
"zaiośla" ze sztucznych wo-d- oi ostów Mogą one skutecz-nie
osłaniać a nawet zahamo-wać
rozmywanie i podmywa-nie
bizegów Ponadto stano-wią
one naturalne środowi-sko
dla rozmnażania się ryb
Podobne eksperymenty z
pozytywnymi rezultatami
przepi owadzili juz u siebie
Ameiykanie
NOWOCZESNE BOISKA
Na tai tanie się nie skoń-czyło
Obecnie kolej na boi-ska
na któiych rozgrywane
są mecze piłki ręcznej noż-ne]
i koszykówki W NRF od-był- y
się już pierwsze mecze
piłki iccznej na boiskach
których nawierzchnię pokry-to
twonywem sztucznym W
przeciwieństwie do boisk tra-dycyjnych
na mwawie na-wierzchnia
plastykowa nada-je
się do użytku przy każdej
pogodzie i w każdej porze
roku i wymaga tylko bardzo
małych wydatków na pielęg-nację
Być może iż na przy-szłej
olimpiadzie 10 Mona-chium
mecze piłki nożnej i
koszykówki rozgryioane będą
już na boiskach pokrytych
sztucznym tworzywem
CIEKAWOSTKI
POCZTOWE
Wysyłka pocztą paczek roz-poczęła
się 10 Kanadzie w
styczniu 1H59 loku Dopusz-czalna
ich icaga wynosiła do
2 funtów opłata zaś 1 szyling
i 3 pensy za 1 junt Po wpro-wadzeniu
dolara w lipcu tego
wku opłata od 1 funta prze- syłki wynosiła 25 centów
Przed 145 laty ilość urzę-dów
pocztowych w Dolnej i
Górnej Kanadzie wynosiła
69 Obecnie na terenie kraju
istnieje ich 10 800
Główny urząd pocztowy
znajdował się w l$44roku w
mieście Quebec skąd prze-niesiony
został do Montrealu
wic prasy krao '7
iMeMi-yiiKacj- a magista
rr-r- " v u r„ ~ronnt juł luioł uuww ieiU — TV
iiuaaiu '
Ostitnin nrlrlnnn rln 1
atacji dla ruchu towarów
nuiejiiy AciCMiyiiKOWam M cinek
_
Tczew — Pszczółki
wucuiii- - giuMny w sitek ba downiczych skupia sie
n-elektry-fikacji
trasy do Gdań
siva
POWRÓT "OPTY"
D Portu Gdańskiego wpfr rał motorowiec "Orlmu---
który na pokładzie nrzMn
sportował jacht "Om" u
w iadomo słynny samotny 4
giarz Kpi eonia reiiga oph nał na nim kule ziemska '
"Opty" została przeholona
na do basenu żeglarskiego im Mariusza Zaruskiego w Gtkw
i nadal pełnić będzie sluzbe
na morzu
POTĘŻNA ELEKTROWNIA
Budowniczowie drugiej co do wielkości w kraju elek trowni "Pątnów" dokonali
synchronizacji piątego z ko
lei bloku tej siłowni o mon
200 MW
W "Pątnowie" po raj pierwszy w Polsce urucho
miono 1 zsynchronizowano
blok energetyczny tak wiel
kiej mocy wyprodukouam
całkowicie przez przemysł
krajowy
Osiągając barierę tysiąca
Megawatów mocy 'Pątnów-- '
staje w rzędzie największych
elektrowni nie tylko kraju
ale Europy W centrum Pd
ski wyrósł poważny ośrodek
energetyczny dysponujący w
ó elektrowniach ("Patnow
"Konin" "Adamów") łączna
mocą 2200 MW
REZERWATY DROPI
Do osobliwości powiatu nc--
wotomyskiego należą nai
większe w Polsce rezerwat)
dropi Ptaki te znajdujące się
pod ścisła ochrona występu
ją na równinach o charakt-erze
stepowym w południowo- -
zachodniej środkowej 1 wschodniej Europie polu
dniowo-zachodni- ej Azji oraz
północnej Afryce W Polsce
należą do rzadkości
Dropie któnch waga do
chodzi do 16 kuogramow za
licza się db najcięższych sp-ośród
żyjących gromadnie pta
ków ' latających Rezerwati
dropi znajdują się także w
paw kościańskim Sporadv
cznie ptaki te spotyka sie t
woj szczecińskim i zielono
górskim
i NIEWAŻNE'
NAJCIEKAWSZE
DZIEDZINY
Na terenie NRF dokonam
obliczeń mających na cela
usrale?ue skąd bioią się na]
bardziej ciekaioe 1 sensacy]
ne luiadomości Okazało sie
iż 60 procent ich pochodzi t
dziedziny technik: 1 nami
NAJSTARSZE
DRZEWO ŚWIATA
Najstarszym drzewem ni
świecie jest cedr rosnący na
wyspie Yakushimo w japom
Ustalono iź aiaant ten maja
cy w obioodzie 48 stóp te}
sobie m mniej ni więcej w
ko 7200 lat
Najwyższe i najwiel&l
drzewo znajduje się w 4nj
ce Jest to baobab wysoki n
567 stóp o średnicy P'a
1305 stopy Łatwo mozim
w nim pomieścić wielopiętro-wy
dom
KODEKS KARNY PIRATÓW
Prtenisii mintów obOIflł
żujące 10 XII wieku w A
dzały iż kto zabije człof
załogi przywiązany zow
do trupa i wraz z mm wrsf
eony do morza Jeżeli zml
IAlnn „1„ lnrl-ri- o metali ™'
zem z trupem pochowa
żywcem
JAK PODNOSIĆ STATKI?
Na Węgrzech opracoicaw
nową meioaę poaiiw""-- -
topionych statków S":(j "
ttoiynnv nvtoiliivi fchwiwn1 tuki W-UVm
ne wodą i wyposażone w
paraturę do jej chemiczną
rozkładu Wydzielający
inodór znacznie f2eJs:J
powietrza wuciska woW
zbiorników które WW&Z
następnie razem ze staI
do ktoiego sa przymuw- -
_ -- _ i- -- i-r- yrlu 7ia powierztiiHic iv-- a- I
BEZ KIEROWCY
W NRF trwa budoica m
do badań samochoaow
którym wozy będą V°%
się oez Kieruui""'- -
loierzcnni wru -'- -
sysrem przewodów K
cych odpowiednie 'mPu'5L-Iefctryczn-e
które będą w
IowaUj szybkość i-- fe
uoDrzeczne i auiw—
--U7Żd7n"_