Zwilazkowiec Alliancer, September 24, 1958

              Wity I Z r
( '
U
M
Jfefo
6ft
33 Aft m&
m
"A - r§
:--
&
4 T' ™ fpr 1
''Si
STR 2
Prtnted for every Wednesday and Saturday by:
'Związkowiec" (The Alliancer) Tel LE 1-2-
492
POLISH ALLIANCE PRESS LIMITED
Organ Związku Polaków w Kanadzie wydawany przez Dyrekcje Prasową
Rttłkter F Gtojowikl Kler Drukarni K J Mazurkiewicz Kler Adm R Frlkk
PRENUMERATA
Roczna w Kanadzie $6 00 W Stanach Zjednoczonych
Półroczna $3 50 i innych krajach $7 00
Kwartalna $2 00 Pojedynczy numir 10C
1475 Queen Street West — Toronto Ontario
Authonsed as Second Class Mail Post Office Department Otlaua
m
£f j yg y fą :aft (g £? Łja jgp Ur w KO " "i
Dziesięć lat to okres raczej krótki w dziejach wyższej uczelni
Ale historia Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego odbiega od
dziejów innych uczelni akademickich polskich i zagranicznych a
ponadto 40 pierwszych lat przypadło na okres niezwykle burzliwy
pełen radykalnych przeobrażeń
Dzieje tej uczelni są we wcale poważnym stonniu odbiciem
ogólnej historii polskiej zwierciadłem kolejnych wypadków Na-turalnie
w wysoce ścieśnionym zwartym polu lecz tym nie mniej
wielce wymownym i wyraźnym
W przedwiośniu niepodległości otworzyła swoje podwoje dla
młodzieży jako jedyna nie ogólno-panstwow- a wyższa uczelnia
I ten swój "prywatny" charakter zachowała
Ale czy można określać mianem "prywatnym" uczelnię która
stanowi własność — stosując jak najbardziej ostrożną ocenę —
znakomitej większości Polaków7 Bo na jej utrzymanie kładą
milionowe rzesze zwykłych szarych obywateli Płynęły i płyną
dobrowolne składki nadsyłane bezpośrednio do KUL-- u względnie
składane na tacy w kościołach w całej Polsce Nie brak i datków
bardzo skromnych groszowych Lecz te skromne datki zapewniają
byt i niezależność uczelni
W okresie międzywojennym KUL stawiał swoje pierwsze
kroki Walczył z wieloma trudnościami i z tym obarczeniem wszedł
w następny okres Brakło dawniej dostatecznych środków mate-rialnych
na rozbudowę uniwersytetu i dlatego nie posiadał wszy-stkich
fakultetów
Sytuacja nie uległa zmianie po 1945 r lecz znacznemu pogor-szeniu
Powstały wprawdzie nowe katedry rozszerzył się znako-micie
zespół profesorów i studentów podniesiono ogólny poziom
uczelni ale w dalszym ciągu nie jest ona pełna Gdy znalazły
się wreszcie środki na uruchomienie nowych katedr ba fakulte-tów
zabrakło zgody władz
Wystarczy n p wskazać że dziś w okresie kiody nauki techni-czne
wybiły się na czoło kiedy w każdym prawie kraju odczuwa
się brak wyszkolonego personelu technicznego kiedy uczelnie
nie są w stanie dostarczyć potrzebnej ilości różnego rodzaju inży-nierów
— KUL nie może uzyskać zezwolenia nawet na wydział
matematyczno-fizyczn- y czy chemiczny
Krępując działalność i rozwój KUL-- u władze państwowe po-zbawiają
jednocześnie Polskę rzesze młodych niezbędnych spe-cjalistów
KUL oczywiście szczyci się w pierwszym rzędzie tym ze z
grona wychowanków wyszła większość obecnych ks ks biskupów
z ks kard Wyszyńskim na czele Są wśród biskupów zarówno
dawni Studenci 1ak I nrnfpsnrnuHp alo TCTTT hnrlar iip-jolni- o lrntn
licką nie jest tylko wychowawcą wybitnych duchownych Obok
szeroko znanego na świecie wydziału teologicznego funkcjonują
przecież inne na których słuchaczami są świeccy studenci Wy- kładają na nich świeccy profesorowie nie mniej znani w świecie
naukowym aniżeli ich duchowni koledzy
Rolę znaczenie KUL--u bodajże najlepiej oceniają jego naj- bardziej zdecydowani wrogowie Okupanci niemieccy oczywiście
zdaomwkanlięliWiwelsuzysIitrkoifefiSnwrAywższe TCuTcTTzeln7inen1np7oł ccziynmnoareMszstronwoialiMitMzaamtotr-mleckiej
Hitlerowcy przystąpili do systematycznego niszczenia
uniwersytetu aresztując licznych profesorów Władze kościelne
rwastioawchały mwałmyciharęmmiaostżencozśkciachzagrCozżaosenmychudzaaswzyawłoająscię icchzęśgcdizeijeś nipeo
Ofiary wojenne jednak nie opóźniły odrodzenia uczelni Z
chwilą gdy tylko powstała możliwość uruchomienia uszczuplone
grono pracowników KUL rzuciło się entuzjastycznie do pracy i wkrótce zostało zasilone nowym młodym narybkiem
ndoajmuWncziłeeajldsnzzieejkkapotormleitucenkniissejtjiyczOnIeczoenktiiowe awłoydłandinzoeastłoymunsiaiiwęstenrsaryztuetecrczakolnwieioeścniżieyczmliwiaiłey
Złudzenia- - Walkę z KUL-e- m Lwośkróadlnektówrłyacdhze niaedumstiannisnteracsyzjynkeanypprootbwrayafłdiyłzyobnoocdoadrjzóżiżeennynnmieaijdomuttkerlutiodwdnsaizmaeći
prace uczelni Władze kierownicze szkolne nie wystąpiły formalnie
nigdy przeciwko KUL-ow-i ale też nigdy nie przyszły mu z pomocą
Stworzono w Lublinie państwowy uniwersytet im Marii Curie-Skłodowski- ej swpaelcłneił rryowlęalibzoawdcźycjnnaaedjzpirezwiyyckzzoeyńnctizałysdięoKsUzknLoankaoAlmeleicpioteesntdaowdirroounzgakiwpuiltnauicwósewtraskysazteewtj
U KUL ww31y-s1z-e3 dł oznwaywcicęaslkeo powwazżmnyocnwiopnłyyw znaahmarłtoodwszaąnysiowstrwzyalccęe
o byt i rozwój Dostarcza Polsce co roku rzesze ofiarnych entu- zjastycznych fachowców specjalistów doskonale rozumiejących
znaswnnieoiożzsjezaelelienżoiainbnoenwcyiibcąeahzrrkndiiuzcieizjezlanudioandiapaloernwMiołłnaośadnziieejżesdtKziUębLka-i-rudtzeimmejau pżwryzcchyieogdozttriouwdwnanieążjysczdieeo
na rzPeicszmopomnaosczye ndaujbmanrdezijeejstpzotrpzoedbjuęjcąicaejw mrłookdzuieżuybieKgUłLy-m- u aSktcy-ji pendia zaofiarowane przez Polonię opieka jaką roztoczono nad
niektórymi studentami dobitnie świadczy iz i my tu w Kanadzie
należycie oceniliśmy znaczenie KUL--u Jubileusz tej uczelni jego osiągnięcia napełniają nas rado-ślecsiązczWe
iebrazrydmziyej głwębsopkaoniażłye wi noadsbtyęwpnaćym sieętapbięedzireozwwój wjeajrunbękdazcihe
bardziej normalnych aniżeli dotychczas
Pod adresem KUL kierujemy tradycyjne życzenie: ad multos annos a więc życzymy wiele wiele lat rozwoju rozkwitu
Z PROBLEMÓW KONGRESU POLONII KANADYJSKIEJ
Hanodyjski ciy polski?
Twórcy Koneresu Polonii Ka
nadyjskiej przy powoływaniu
reprezentacyjnego ciała Polonii
położyli szczególny nacisk na po-lonijny
charakter tej organizacji
i fakt że reprezentować ma ona
interesy grupy polskiej w Ka-nadzie
Znalazło to wyraz nawet
w nazwie angielskiej' instytucji
która odwrotnie do Kongresu
Polonii Amerykańskiej brzmią-cej
urzędowo "Polish American
Congress" zwie się "Canadian
Polish Congress"
Nacisk na charakter polonijno-kanadyjsk- i
Kongresu jest zrozu-miały
na tle czasu w jakim on
został powołany do zvcia Twór-cy
jego przedstawiciele Polonii
osiadłej od wielu lat w Kanadzie
zdążyli już przełamać nostalgie
za krajem urodzenia i zapuścić
korzenie w nowym kraju Był to
bowiem rok 1944
Wkrótce później przyszła no-wa
fala emigracji będącej pod
dużym wpływem wydarzeń z cza-sów
drugiej wojny światowej
Problemy kanadyjskie z który-mi
otrzaskała sie poprzednia
emigracja były dla niej nowe
trudne do zrozumienia obce No-stalgia
za krajem ojczystym ba-zowanie
na tymczasowości emi-gracji
bo- - przecież- - miała ona
r--- chwilowa do" czasu wybuchu
trecie wojny światowej która
wediug nieomylnych rachub
pi mm 1
(2)
miała wybuchnąć w 1947-- 1 B4R _ a juz nie później jak w 1950 ro- ku spowodowały ze w Kongre-sie
nastąpił proces odwrotny Za-miast
dalszej polonizacji emigra-cji
która doDrowarlziłahv ńn
wytworzenia typu Kanadyjczyka
polskiego pochodzenia zaczęło
się polszczyć ją i tworzyć cieka-wy
typ Polaka w Kanadzie który
czeka tylko na trąbkę trzeciej
wojny światowej by pocwałować
do Polski i pozostać w niej na
zawsze Mając w swych szere-gach
sporo rozpolitykowanej in-teligencji
emigracja powojenna
narzuciła swą mentalność star-szej
Zaczęły się objawiać wy- padki ze często stary emigrant
który się zupełnie dobrze urzą- dził w Kanadzie i dokładnie zda-wał
sobie sprawę ze nie ma dla
niego przyszłości w Polsce za-czął
również myśleć i mówić o
trzeciej wojnie światowej i po- cwałowaniu do Polski
Emigracja nowa wszedłszy do
Kongresu odrzuciła w kat spra-wy
kanadyjskie gdyż te były dla
niej nieważne Któż przejmował-by
się nimi skoro dziś jutro
wrócimy do Polski?
Lata biegły Wojna nie wybu-chała
ludzie zaczęli mimo woli
opuszczać korzenie w nowym
kraju starzeć sie a tymczasem
Kongres "Wojenko wojenko" i
"Wrócimy tam" Zaczęły się pró
"ZWIĄZKOWIEC" WRZESlEft (Sepremberj Środa 24 — 1958
Cfhraskie
Szczytówka którą Chruszczow nę-- 1 których Marshall i jego doradca Lai'a by z nim zawierać pokój in- -
cił de Gaulle'a a straszył Angli- - Lattirnore byli publicznie piętno- - dochinski Choć na czele opozycji
ków me doszła do skutku rzekomo wam Jak0 zdrajcy Stoicyzm i ro-dlate- go
wn-™ag-a
ze Mao Tse Tune nie no- - umysłu jaką ci ludzie zwohł Chruszczow owi wia nm kazah w tym czasie (a także
jednjm stole z delegatem Cziang P°znieJ 8° Mac Carthy próbował
Kai-Szek- a Prz puszcza się powsze- - lc kampanie wskrzesić) była zdu-chni- e
ze Mao i Chruszczow ułożyli mieuaJa-c-a świadczy o tym że we
w Pekinie plan który ma tego de- - współczesnych Amerykanach jest
legata zlikwidować Atak na wyspy rzeczywiście coś ze starożytnych
przybrzeżne uchodzi za pierwszy I Rzmlan
etap W Ameryce i w Anglii po- -
W gruDC)e rzeczy ta nowa polity-dnosz- ą
się f"v żądające od YVa
' a wołcc Chin była o wiele lepsza
szyngtonu h zdób ł się wreszcie oc Poprzedniej bo choć dawała
na realizm w ej spra le Departa-- 1
emu kraJ°wi jedność jakiej nigdy
ment stanu jidnak odpowiada z dotad nle Posiadał paraliżowała je
uporem "Nigdy1 3 zaniepokojo-- 1
g0 rozwoJ skuteczniej 1 pewniej
nych Filipińczyków musiano za-jnl- z 8dby Chiny mogły wiązać się
pewniać ze Ameryka nie wycofa! gospodarczo i politycznie z kim sa
się z Formozy Lecz w Tokio wy-!m- e
zechcą Przy tym ileż trudnych
buchł popłoch rząd japoński woła! zagadnie" rozwiązywała ta izola
na cały świat ze jeżeli wybuchnie CJa Chin' Japonia została pozbawio
wojna Japonia prosi pamiętać ze!na nie tj° swej o terenu ekspan- -
była jest 1 pozostanie jej przeei- - SJ1 Politycznej ale także swego za
w na Czu En Lai ze swej strony zą
da by Ameryka podjęła z nim na
nowo przerwane w ub r a toczące
się od trzech lat pertraktacje ge
newskie Ike proponuje by je prze-nieść
do Warszawy
Sprawa ta ma więcej aspektów
1 więcej niż jedno dno Ktokol
wiek zechce ją rozważać musi pa
miętać o tym ze zanim Ameryka
zaczęła uznawać Mao Tse-Tun- -' w'm Wreszcie zachowując fikcję
ga to dłuższy czas R0-P°dzla-fU
jest odwro--
sja 1 to Rosja Stalina Owszem
pierwszymi przedstawicielami wiel-kich
mocarstw którzy pertrakto-wali
z Mao byli Amerykanie
Cziang musiał na te pertraktacje
przystać a był wtedy jeszcze pa-ne- m całych prawie Chin i jedynym
uznawanym przez Moskwę repre-zentantem
tej potencji Ba od Sta-lina
co dopiero był otrzymał trak-tat
przyjaźni pełen wzajemnych
koncesji Wolno przypuszczać że
Cziang kontrolowany równocześnie
przez Amerykę 1 Rosję wydawał
się Stalinowi mniej groźnym pa-nem
sześciuset milionów Chińczy
ków niż Mao! Tak długo przeko
nywał Mao że nie ma żadnych
szans aż Mao jego przekonał
faktami dokonanymi Dziś Rosja
uznaje Mao czego zresztą trudno
jej uniknąć skoro Mao jest komu
nistą i niemal bez przerwy dekla-ruje
swoją solidarność z Moskwą
iNieumosc ao feKinu wyrażają
otwarcie już tylko Amerykanie
Rosja i Ameryka mają tyleż po-wodów
nie ufać Chinom co Niem-com
i Japonii Nic też djwnego
że Stalin i Rocsevelt jeszcze w Jał-cie
uzgodnili bez trudu jakie Chi-ny
by im odpowiadały słabe we-wnętrznie
rozbite a więc możliwie
jak najbardziej demokratyczne w
których Moskwa i Waszyngton mo-głyby
zawsze interweniować dowoli
i pilnować swych interesów Ta-kich
Chin nie życzyli sobie ani
Cziang ani Mao W czasie przewle-kłych
pertraktacji jakie rozpoczęły
się nazajutrz po zwycięstwie ame-rykańskim
nad Japonią Moskwa
trzymała się dyskretnie zdała po-legając
na Waszyngtonie który
rzeczywiście dwoił się 1 troił by
z tych dwóch rywali uczynić part-nerów
Gdy to się okazało kwadra-turą
koła powzięto w Waszyngto-nie
wielką decyzje którą Stalin
przyjął bez entuzjazmu: wycofać
się z Chin 1 wepchnąć je do so-wieckiego
bloku Decyzja ta była
w samej Ameryce tak źle rozumia-na
że wykonawcy tej nowej poli-tyki
z gen Marshallem na czele
stali się przedmiotem nie przebie-rającej
w środkach kampanii
oszczerstw Ukazywały się już nie
tylko artykuły ale całe książki w
by tworzenia polskich partii po-litycznych
przedstawicielstw 0-boz- ów politycznych przeszcze-piać
nawet swary innych ośrod-ków
polonijnych" na teren kana-dyjski
Proces ten rozwijał się
prąc do zwyrodnienia Ostatnie
lansowane pogłoski o przetwo-rzeniu
Kongresu w kramik w
którym za drogie pieniądze bę-dzie
się sprzedawało naiwnia-czko- m blaszki (ordery) p Zale-skiego
nie powinien nikogo zdzi-wić
Jest to przecież logiczne na-stępstwo
rozwoju wypadków
Tymczasem poszerzała się
gwałtownie przepaść pomiędzy
młodym i starszym pokoleniem
Dla młodzieży której sam iezvk
polski nastręczał pewne trudno
ści doszły leszcze problemy po- lityki emigracyjnej wojennej
przedwojennej w Polsce gąszcz
niezwykłej plątaniny bez logiki
i sensu Nic dziwnego że uro-dzone
w Kanadzie pokolenie co
raz dalej odsuwa s'e od Polonu
Zorganizowany Kongres Młodzie-ży
Polskiej w Kanadzie wraz z
swymi władzami centralnymi i
pismem "Jutrzenka" rozpłynął
się bez szmeru i śladu Gdyby zo- stała utrzymana linia kanadyj-skośc- i jaka wprowadzili do Kon-gresu
twórcy przypuszczalnie
spory odsetek młodzieży byłby w
naszych szeregach Można" to ła-two
stwierdzić patrząc na Zwią-zek
JPolaków w Kanadzie który
bazując na stałym pobycie w Ka-nadzie
co w następstwie prowa-dzi
do pełnego szacunku kraju
FmIPs
cio eni
piecza gospodarczego 1 była odtąd
— jak Niemcy zachodnie — skaza-na
na łaskę 1 niełaskę Ameryki
Indie 1 inne kraje płd Azji 1 Srod
kowego Wschodu które wcale nie
zamierzają komunizować się mu
siały odtąd zabiegać o polityczną
opiekę Ameryki czego by normal-nie
nie robiły bo ta opieka wcale
me leży w ich interesie narodo- -
nie
robiła przez Chin (który--
tnie symetryczny do podziału Nie
miec gdzie żywe Niemcy są w ręku
Amerykanów a blade widmo w rę-ku
Rosjan) i utrzymując Czianga
w Radzie Bezp ONZ Rosja 1 Ame-ryka
osamotniły 1 osłabiły Anglię
1 Francję które w niezależnych
Chinach znalazłyby idealnego part-nera
do szachowania swych zwy-cięskich
rywali
Korzyści jakie Rosja i Ameryka
odniosły z nowej polityki wobec
Chin są ogromne Zdumiewające
jest nie to że Ameryka porzuciła
Chiny ale raczej to że ta nowa
polityka nie została wprowadzona
w życie odrazu zaraz po Jałcie gdy
ten sam schemat był zastosowany
do Europy Zwłoka ta tłumaczy się
zapewne tym że o ile polityka po-działu
Europy była dla opinii ame-rykańskiej
strawna o tyle podział
Dalekiego Wschodu był wielce nie-popularny
Od początku XX wieku
Daleki Wschód był w polityce ame-rykańskiej
tematem równie drażli-wym
co Ziemie Odzyskane w poli-tyce
powojennej Polski Po wojnie
opozycyjni Republikanie zrobili z
Dalekiego Wschodu coś w rodzaju
probierza patriotyzmu Tym bar-dziej
trzeba podziwiać męską de-cyzję
Marshalla Stimsona i Tru-man- a
którzy zaryzykowali niepo-pularno- ść
gdy interes narodowy
1 racja stanu Ameryki tego wyma-gały
Gdyby Waszyngton był po-szedł
z Cziangiem do końca tj
gdyby zniszczył Mao i komunistów
nie wybuchłaby (jak to opowiada-no
grzecznym dzieciom) wojna
światowa ale za to Chiny wymknę-łyby
się spod kontroli Waszyngto-nu
1 Moskwy i rychło stałyby się
arbitrem na skalę światową — w
Azji w Afryce w Europie ba w
płd Ameryce Jeżeli na coś w tym
rodzaju wazą się dziś gdy mają
ręce związane o ileż pewniej i
śmielej robiłyby to gdyby były
niezależne'
Na tym tle nie zdziwi nikogo że
Anglia próbowała sabotować tę no-wą
politykę 1 nie tylko uznała Pe-kin
ale łamała jak tylko mogła
amerykańską blokadę gospodarczą
Chin Francja też usiłowała przeła-mać
izolację Chin gdy Mendes-Franc- e
jeździł wprost do Czu-En- -
osiedlenia ma w swych szere-gach
najwięcej młodzieży i to
wybitnej
Co więc mamy robić? Czy wy-konać
obrót o 180 stopni i rozpo-cząć
forsowną kanadyzację na-szych
szeregów?
Nie Wpadlibyśmy z jednego
nonsensu w drugi czyli jak to
się mówi z deszczu pod rynnę
Trzeba przywrócić równowagę
Obok problemów polskich Kon-gres
musi równą ilość czasu je-żeli
nawet nie więcej poświęcić
sprawom kanadyjskim Nie mo-że
on być ekspozyturą ani Lon-dynu
ani Warszawy ani Mos-kwy
czv Waszyngtonu Musi być
Kanadyjski Musi wyjść z getta
polskiego na szerszą arenę Mu-si
nawiązać kontakty z organi-zacjami
kanadyjskimi nie tylko
oficjalne zdawkowe przypadko-we
ale serdeczne Musi współ-pracować
uczciwie i rzetelnie z
władzami a nie zasypywać je
memoriałami interpelacjami te-legramami
domagającymi się
wywołania trzeciej wojny świa-towej
aby ci którzy marzą o' ka-rierach
mogli wreszcie spełnić
swój sen Los Kanady musi być
losem Kongresu Polonii Kana-dyjskiej
F Kmiefowicz
KATASTROFALNY TAJFUN
Japonia padła znowu ofiarą
katastrofy żywiołowej Tajfun!
który przeszedł nad okolica To-kio
wyrządził olbrzymie szkody
Setki mostów domów zostało
całkowicie zniszczonych
o
Mendes został ostatnio wysłany do
Pekinu by ten cenny kontakt na
wiązać na nowo (nie miał jednak
odwagi pominąć Moskwy gdzie
Chruszczow znalazł dla niego gdy
juz wracał dwie pełne godziny o
czym mówili nie dowiemy się bo
Mendes milczy jak człowiek wy
puszczony z kacetu') Lecz nie tyl
ko Anglia 1 Francja odczuwały
brak Chin na arenie międzynaro-dowej
Triumf jaki w Bandungu
zgotowały Czu En-Lai'o-wi
delega-cje
wszystkich krajów Azji 1 Afry
ki był wyrazem powszechnej w
'świecie niezaangazowanym" świa-domości
ze Chiny mogłyby —
gdyby chciały — byc głównym o
środkiem oporu przeciwko syste
mówi powojennemu a więc likwi
datorem zimnej wojny 1 burzycie
lem żelaznej kurtyny Czyż w okre
sie kryzysu suezkiego Mao nie czy-nił
gestów jakby tego chciał gdy
zachęcał Ochaba do uniezależnię
11
to
ma od Gdy później bardziej konstrutkywną pracy
się rzecznikiem neo stalinizmu p0onjjnej całej Kanadzie
1 począł Titę 1 Gomółkę odznacza się i peł-na
przedtem stawiał na praca prałata
to jego Canossa' Rosja 1 Ameryka Pluty
wmanewrowały go w sytuację
przymusową skoro amery
kańskiej przełamać nie można a
ta blokada zamyka mu dostęp do
kapitałów europejskich Mao nie
może oczekiwać dóbr inwestycyj-nych
od nikogo innego jak tylko
od Rosji 1 jej satelitów Tym sa-mym
musi porzucić myśl o ekspor-cie
ideologu "stu kwiatów" 1 bronić
neo-stahnizm- u który jeden zape-wnia
przyspieszoną produkcję dóbr
inwestycyjnych'
Nie mnpj dramatyczna jest hi-storia
Czianga Przez całą wojnę
symbolem oporu wobec Japo-nii
1 jako taki wszedł do Wielkiej
Piątki Gdy Amerykanie postano-wili
poświęcić go na swo-jej
racji stanu zrobili z niego
przede wszystkim niedołęgę który
nie potrafi opanować korupcji w
armii a gdy jego generałowie któ-rzy
nie chcieli dać się użyć do ko-medii
jaką z nim przygotowano
zaczęli przechodzić do Mao miano
ręku "dowody" Komedia zaczę-ła
się z chwilą zredukowania Czian-ga
do Formozy Tam stał się on
głównym filarem zimnej wojny a
równocześnie dostarczał Ameryka-nom
alibi jako "nieprzejednanym
antykomunistom" Tu można było
za naciśnięciem guzika rozpętywać
dowoli "niebezpieczeństwo wybu-chu
trzeciej wojny światowej" Na
guzik ten nieraz naciskano Dziś
znów nań naciśnięto: na wodach
Formozy znajduje się największa w
dziejach armada wojenna i to za-równo
morska jak i lotnicza Wa-szyngton
już tylko czeka na tych
którzy — jak wojnie koreań-skiej
— będą go łapać za poły
i powstrzymywać od "wywoływa-nia
światowej katastrofy" Akto-rów
do odegrania tej "rozkosznej
komedii strachu" (jak wielki cy-nik
Raymond Aron nazwał analo-giczny
manewr wojnie koreań-skiej)
na pewno nie zabraknie
Amerykanie wtedy znajdą pretekst
by zlikwidować "formozańską ano-malię"
że są na to przygotowani
dali do zrozumienia ub wiosny
gdy w półoficjalnym organie De-partamentu
Stanu "Foreign Af-fair- s"
ukazał się artykuł "Formo-zańczyk- a
żądający odebrania For-mozy
Cziangowi 1 utworzenia na
niej niepodległego państwa (jak
wiadomo Chińczyków jest na For-mozie
600 tysięcy a dziewięć mi-lionów
tubylców choć pochodzi z
Chin od dawna mówi już tylko
po japońsku')
Prasa światowe odkryła też już
"amerykański dylemat" w tej spra-wie
jeżeli Ameryka złamie umo-wę
jaką zawarła cztery temu
z Cziangiem 1 odmówi obrony "te-rytorium
Chin narodowych" alian-ci
Stanów Zjedn "stracą zaufa-nie"
do niej jako sojusznika je-żeli
natomiast Waszyngton dotrzy- -
1
LISTY DO REDAKCJI
flapaśo niegodna moralności
na ks prałala F Pluię
Szanowny Panie Redaktorze
Prosimy Pana uprzejmie o ła-skawe
umieszczenie tego listu w
"Związkowcu"
Towarzystwo Imienia Jezus
Parafii Matki Boskiej Często-chowskiej
London Ontario
rozważało na swoim miesięcznym
zebraniu w dniu 14 sprawę
niesłychanej i nie sprowokowa-nej
napaści na naszego ks pra-łata
J F Plute proboszcza pa-rafii
w "Głosie Polskim" z dnia
bm
Napaść ta wysoce krzywdząca ]
dobre imię naszego ukochanego
proboszcza jest formie listu
niejakiego p Mireckiego do Re-dakcji
wyraźnie oskarżającego
ks proboszcza o należenie do
ksiezy patriotów
Stwierdzamy iz jest najo-hydniejsz- e
kłamstwo i niecna
potwarz na jakie się mogą zdo-być
tylko ludzie źli i niecni Jest
to celowa robota mająca na ce- -
u aby utracić działalność naj
Polski Rosji' w
stał w
zwalczać lczym ofiarna
których była poświęcenia ks
blokady
był
ołtarzu
w
w
w
lata
w
bm
w
Jesteśmy zgorszeni faktem iz
tego rodzaju oszczerstwo i kalu-mnia
mogło się ukazać w piśmie
które rości sobie pretensję do ga-zety
katolickiej i jest oficjalnym
organem organizacji która się
tez mieni katolicką
Od jakiegoś czasu jesteśmy
świadkami toczącej się na tere-nie
Londynu rozgrywki pomię-dzy
najgorszymi elementami
skompromitowanymi niejedno-krotnie
w pracy społecznej Nie
wystarczyło im kompromitacji
miejscowej przenieśli obecnie
swój jad i błoto na teren Toron-to
Nas nie obchodzą poszczegól-ni
ludzie z tego miasta ale ubo-lewamy
nad tym iż dał się do
tej działalności wciągnąć "Głos
Polski" w osobach redaktorów
Obok drukowanej Ewangelii
drukuje się słowa i oskarżenia
napaści niegodnej już nie tylko
taktu ale moralności zwykłej
ludzkiej
Ostatnio zaś nie oszczędzono
nawet takiej osoby jak ks pra
łata Pluty któremu kościół ka
tohcki nadał najwyższy wyraz
uznania obdarzając go godnością
Prałata Domowego Jego świąto-bliwości
Ojca św Piusa XII I
uczynił to wyraźnie w uznaniu
Jego zasług dla Kościoła i Polski
Tylko ludzie nie szlachetni nie
mogą zniesc taKtu iz ks pro
boszcz Pluta nie da się wciągnąć
w żadną brudną robotę ani na
która
wobec wyrainych zapowiedzi Mo-skwy
może przeistoczyć się w "woj-nę
światową' Łatwo dostrzec że
wobec tego dylematu stoi nie tyle
Ameryka co zespół jej aliantów'
To oni bowiem muszą wybierać
między niesolidnością sojuszniczą
Ameryki a wojną światową Czyż
można wątpić co będą woleli?
Zwolnienie Ameryki z formozań-skie- j
hipoteki nie będzie więc tru-dne
Myliłby się jednak ktoby są-dził
ze odebranie Formozy Cziang-Kai-Szeko- wi
musi pociągnąć za so-bą
wprowadzenie Chin komuni-stycznych
do Rady Bezp ONZ Ono
je utrudni1 Gdy Cziang stanie się
emigrantem Ameryka nie będzie
przestać go "uznawać dy-plomatycznie
Uzyskawszy od Ame-ryki
ustępstwo w sprawie Formo-zy
"opinia światowa nie będzie
mogła żądać jeszcze ponadto
zdrady najwierniejszego sojuszni-ka
azjatyckiego Oznaczałoby to
praktycznie zachętę dla komuni-stów
na Korei i w Indochinach a
takiej likwidacji amerykańskich
pozycji strategicznych 1 politycz-nych
w Azji nikt domagać się nie
może 1 nie będzie Należy raczej
liczyć się z tym że w razie emi-gracji
Cziang Kai-Sze- ka piąte miej-sce
stałe w Radzie Bezp ONZ bę- -
miescu w London ani w Tor ziunieśaćni faokritTuio Izmlar ziedi" lN!i n ' ' '"" tlił
-i- _- -:- -
nich co oni są warci
Biorąc pod uwagę ło W5Iys)k składamy możliwie namocni'
szy protest przeciw poitipj
niu "Głosu Polskiego" crS
wamy do podobnej akcji wm]
u~v rarorian
wszystkich uczciwych ludij
roionn ranaayskiej
orn
1
wzywamy również nm cmzełornaktyów"GłdoosuprzPeorlwskaineigao" pirnu tania pisma które się stało ni!
godnym nazywać katolickim
Z poważaniem
S LEWICKI prKei
A GÓRSKI sekretarz'
London 15 IX 1958
# l
Szanowny Panie Reaaktorze
Pierwszy zwróciłem uwagę n oszczercze insynuacje "Głosu Pni skiego" zawarte w liście p Muw kiego do Redakcji pod adresem
Pmleugtoy PZraorbeoasgzocwzaałemKsna Ptroałastpaontar nicznie swoim listem do tejże
mej Redakcji P Wyrzykowski nie-g-o
listu nie wydrukował widocznie
w imię swych poglądów 1 zwjea
jow "demokratycznych na jakie
się powołuje Natomiast naprał osobisty list do Ks Prałata w kt-órym
nic nie prostuje ani odwołu
je Ks Proboszcz naturalnie listu
tego do wiadomości nie przyjął
1 polecił odesłać go autorowi gdjt jak to określił tłumaczenie to jest mętne 1 wykrętne"
Wobec powyższego uprzejmie
proszę Pana Redaktora o łaskase
umieszczenie tego samego listu do
'Głosu Polskiego' w Związko
cu razem z obecnym mym listem
do Pana
Ks Piotr A Sancienko
Poniżej tekst listu przesłanego
do "Głosu Polskiego"
WPan Z Wyrzykowski
Redaktor Głosu Polskiego
Szanowny Panie Redaktorze
Z wielkim zdziwieniem i b
lem przeczytałem list drukowi'
ny pnez "Głos Polski" napisany
przez n Mireckiego Dziwie ii
ogromnie że katolickie pisma
jakim się mieni "Głos Polski"
potrafiło zamieścić podobną h-lumn-ię
na osobę ks pralali
Franciszka Plute
"Głos Polski" dóbrza wie a
działalności i poświęceniu ks
Prałata przeto jest to łymbar-dzie- j
zadziwiające Czyżby to ty-ła
zmiana kierunku?
Niniejszym skład:™ jak ni'
mocniejszy protest przeciw p-ostępowaniu
"Głosu Polskiego"
drukującemu obok Ewangelii
kalumnie i oszczerstwa
Z poważaniem
Ks Piotr A SANCZENKO
ma słowa — wywoła wojnę dzie stało wakansem pnez czas
mogła
dłuższy
Rozpętanie "niebezpieczeństw!
trzeciej wojny światowej" u
wschodnim krańcu kontynent)
azjatyckiego w tak krótkim czasie
po przytłumieniu go na jego kran
cu zachodnim nie powinno uch-odzić
za przypadkowe W lipcu moi
na było przewidywać ze rolę kozh
ofiarnego który będzie gotów
"pchnąć świat na skraj przepaści"
odegra albo McMillan (czy Hus-sein- )
albo Nasser Obaj mieli dość
przytomności umysłu (lub zwyMfr
go szczęścia) by unkinąć tej p-ułapki
Po kilku tygodniach pol-owanie
na kozła ofiarnego przeni-osło
się z Bliskiego na Daleb
Wschód Tu znów jest dwóch kan
dydatów (tak samo należących do
dwóch różnych obozów 1 tak samo
niewygodnych) Cziang 1 Mao Ale
jeżeli nawet wykażą węch M
lana i Nassera zmiany na Dalekim
Wschodzie nie będą mniejsze --
1 mniej korzystne dla systemu rosy-jsko-
amerykańskiego — nli n!
Bliskim Wschodzie Kto je zbet
trafnie przewidywać musi pan
tać o schemacie w jakim dla
mieści sie F skwy 1 Waszyngtonu
kin a z nim cała Azja poza
pą nigdzie nie grozi ich system0
tak poważne niebezpieczeństwo
Jan Ulałowttt
UWMJU
Zswiadamiamy z przyjemnością już łeraz naszych
@iyfelników i całą Polonię
że
"Związkowiec"
rozpoczyna
z końcem września br
PATEFONOWYCH
Katalog płyt ceny i warunki przesyłania ich pocztą podane zostaną niebawem
70-7a-l