000813 |
Previous | 12 of 49 | Next |
|
small (250x250 max)
medium (500x500 max)
Large
Extra Large
large ( > 500x500)
Full Resolution
|
This page
All
|
j$SHS§Ę2sfs4sjmmmmmmfmmmmm rtpmffi' 0fc&i 4 &W'" & %u c + " rv %l ' ' A: i' ""?--' r ' f' X:
fejiil aliiltflllillHfe STR 11 Decembcr 14 1977 — "ZWIĄZKOWIEC" — BOŻE NARODZENIE (X-ma- s) msmmwmmmmm
JV rf£%enm z Toront© S Stuligrosz jeżenia z Toront© i
" &
3 1 "
(£L
&
MOC NAJSERDECZNIEJSZYCH ŻYCZEŃ
ŚWIĄTECZNYCH NOWOROCZNYCH
Sn nu F
nrzesuła EJ
MT fl mAy OS' ou VtfrJ2a '£{ S30
2275 Dundas St W—TorontoOnt
— — i
Wesołtcft Sioujt Bożego Narodzenia
i dużo szczęścia w Nowym Roku
swoim Klientom i całej Polonii życzy
Meat Market & Delicatessen
świeże mięsa — pierwszej jakości wędliny
wyrabiane na sposób europejski
Importowane towary spożywcze
2216 Bloor St W — Tel 766-833- 8
mwmmmmM
WESOŁYCH ŚWIĄT BOŻEGO NARODZENIA
SZCZĘŚLIWEGO NOWEGO ROKU
składa
I OJ
KLINIKA PROTEZ DENTYSTYCZNYCH
280 The Queensway - Toronto 1 8 Ont
Tel 251-614- 7
m
Dużo radości ub Dniu Bożego
"Narodzenia i dużo szczęścia
w Nowym Roku
składa
Polski sklep"z"eleganckim obuwiem
STELLA i ZBIGNIEW KUCZYŃSCY właśc
(wprost kościoła 169 RoncesVQlleS Ave £w Kazimierza) IM IB Mi
Przyjemnych i Wesołych świąt Bożego Narodzenia
i Szczęśliwego Nowego Roku składa
PEA000ICS HARBWARE
Limited
Wielki wybór farb tapet naczyń linoleum łiles
narzędzia plumberskie — Wyrób kluczy
1026-2- 8 Quecn St W (przy Ossington)
Toronto Ont
Tel 532-070- 3
WESOŁYCH ŚWIĄT BOŻEGO NARODZENIA
-- i SZCZĘŚLIWEGO NOWEGO ROKU
iktaaa uuej Klicntcli i całej Polonii
SANITAS PHARMACY
APTEKA MEDWICKICH
546 Queen St W — Tel 363-37- 46
"Toronto Ont
WIĄZANKĘ NAJLEPSZYCH ŻYCZEŃ
ŚWIĄTECZNYCH NOWOROCZNYCH
składa
JMSjwS&fmMSitd
322 Dufferln St - Toronto M6K 1Z6
Tel 531-1197-- 98
WESOŁYCH ŚWIĄT BOŻEGO NARODZENIA
SZCZĘŚLIWEGO NOWEGO ROKU- -
ŻYCZY
- J BARYCKY
Zegarki — diamenty pierścionki — srebra
biżuteria' {— kryształy' —- naprawy zegarków
i biżuterii
104& Bloor St % — Toronto 4 OnK
s
I
I
i
l
— —
" Teł 531-873- 5
'
0
m
ajffiSMillinig y Hjliw iijTgPai-yi- i iigviiiijfr Mwgjjgg
Okres Bożego Narodzenia
który w naszej kulturze na-rodowej
zakorzenił się głębo-ko
z dawna przyjętym bogac-twem
tradycji posiada dla
nas Polaków urok tak wielki
i wspaniały że nie sposób go
prostymi słowami wypowie-dzieć
Z okazji tego najbar-dziej
rodzinnego święta Po-koju
i Miłości można by snuć
nie kończące się" pełne szcze-rych
wzruszeń opowieści na
temat towarzyszących temu
okresowi obrzędów i zwycza-jów
opromienianych blaskiem
gwiazd iskrzących się na zi-mowym
granatowym niebie
a upiększanych śpiewem ko-lęd
o melodiach urzekająco
pięknych i wspaniałych jaki-mi
nie może się poszczycić ża-den
inny naród na świecie
W dzisiejszej naszej świą-tecznej
rozmowie z okazji
Bożego Narodzenia nie za-mierzam
podkreślać całej peł-ni
bogactwa poezji i muzyki
zawartej w przebogatej pol-skiej
literaturze kolędowej i
pastorałkowej Czy trzeba
przypominać że oprócz po-ważnych
kolędowych melodii
o chorałowym charakterze
jak np Anioł pasterzom mó-wił
posiadamy niezliczoną
ilość kolęd opartych na ryt-mach
polskich tańców naro-dowych
— mazurka polone-za
krakowiaka kujawiaka?
Dobrze też wiemy że nasz
wielki kompozytor narodowy
Fryderyk Chopin w środko-wej
części swego słynnego Scherza fortepianowego
h-m- oll cytuje niemal dosłow-nie
wzruszającą i przepiękną
w swej prostocie melodię ko-lędy
kołysanki Lualajże Je-zun- iu
A gdybyśmy chcieli prze-prowadzić
dokładną analizę
polskich kolęd najprostszą
drogą trafimy do źródeł pol-skiej
poezji ludowej Tam pa-sterze
o bardzo nam bliskich
imionach — Stach Bartek
Wojtek Maciek Kuba To-mek
Janek — grając na
przeróżnych instrumentach
(skrzypcach basach dudach
kazłach fletach fujarkach
szafamajach trąbach i kot-łach)
— składają zziębnięte-mu
na mrozie Bożemu Dzie-ciątku
dary: plastry miodu
gomółki sera klepki masła
wianuszki suszonych grzy-bów
owce barany capy —
ot całe bogactwo polskiej
wsi1
A wspaniale poetycki opis
dramatycznej akcji na tle
której snuje się cała nasza li-teratura
kolędowa: płonące
czerwonymi łunami niebo
śpiewające pod niebieską tę-czą
anielskie chóry opromie-niona
blaskiem betlejemskiej
gwiazdy uboga szopka gdzie
nad złożonym -- na wonnym sia-nie
Dzieciątkiem pochyla się
z matczyną miłością święta
Panienka i opiekun Nowona-rodzonego
Józef Stary oraz
świadkowie betlejemskiego
cudu: wół i osioł ogrzewają-cy
swym' oddechem "Pana
n i e b i o s ó w obnażonego"
wreszcie barwny opis przyby-wających
z pokłonem Trzech
Króli ze Wschodu i miotają-cego
się z tej okazji w bez-silnym
gniewie bo zagrożo
al
R
1i
ff% r I R B=fc roarsses rescę e@ze uziecię
nego na swym tronie okrut-nego
króla Heroda a wokół
niego krążącej białej śmier-ci
z ostrą kosą w ręku i czy-hającego
na niecną duszę
królewską czarnego diabła
To wszystko świadczy o bo-gatej
wyobraźni i głębokiej
wrażliwości artystycznej pol-skiego
ludu Jemu zawdzię-czamy
najwięcej skarbów
często w swej prostocie naiw-nej
lecz jakże pięknej litera-tury
kolędowo-pastorałkow- ej
Zwyczaj kolędowania w
innym co prawda aniżeli dzi-siaj
znaczeniu zapoczątkowa-ny
został u starożytnych Rzy
mian którzy pierwszy dzień
każdego miesiąca zwali Ka-lend- ae
Od momentu przepro-wadzonej
za czasów Cezara w
r 45 przed Narodzeniem
Chrystusa reformy kalenda-rza
styczniowe Kalendae roz-poczynały
nowy rok Obcho-dzono
go w Rzymie" w sposób
szczególnie uroczysty Pod-czas
wzajemnych odwiedzin
wymieniano podarki i składa-no
sobie życzenia pomyślno-ści
na cały rok Ten nowo-roczny
zwyczaj jaki prze-trwał
zresztą do dnia dzisiej- -
szego przedostał się na prze-łomie
VI i VII wieku do na-rodów
bałkańskich skąd póź-niej
zawędrował na Ruś i 'do
Polski Przyjęcie chrześijań-stw- a
spowodowało przesunię-cie
kolędowania na dzień 25
grudnia czyli na święto Bo-żego
Narodzenia Od tego
dnia aż do święta Trzech
Króli odwiedzano domy są-siadów
i przyjaciół Śpiewano
przy tym pieśni kolędowe —
wtedy o wyłącznie życzenio-wym
charakterze Ten prasta-ry
zwyczaj zachował się w
Polsce do dnia dzisiejszego
także w formie odwiedzania
domów przez kolędników cho-dzących
z szopką śpiewają-cych
kolędy i zbierających
dary
Pierwotna pieśń kolędow?
nie ma nic wspólnego z póź-niejsza
kolędą opartą na mo-tywach
ewangelicznych Ko-lędy
związane z kultem reli-gijnym
powstały na przełomie
XV i XVI stulecia w środo-wisku
polskich franciszka-nów
Oni też zaprowadzili w
naszym kraju zwyczaj urzą-dzania
w kościołach w okre-sie
Bożego Narodzenia żłób-ków
przy których wierni
śpiewają kolędowe pieśni o
charakterze religijnym Tak
więc nowym sposobem czyli
wspólnym śpiewem zastąpio-no
dawną formę składania
kolędowych darów Należy tu
wyjaśnić że wyraz "kolędo-wać"
według słownika pol-sko-łacińsko-greck- iego
Grze-rz- a
Knapskiego z 1643 r
oznacza "przyjmować lub
składać dary"
Oprócz arcywspaniałych ko-lęd
o znaczeniu sakralnym
które już w XVI w śpiewa-no
w naszych kościołach pod-czas
nabożeństw w polskiej
tradycji narodowej zakorze-niły
się kolędy świeckie o
różnych rodzajach i formach
literackich Oddzielny bar-dzo
obszerny dział tworzą
tzw pastorałki przepiękne -- i
niezwykle barwne poezje lite-racko-muzyc-zne
pochodzenia
2318 Lakeshore BIvd W
fy (corner
2140 Bloor St W
ludowego których bogact-wem
zachwycał- - się nawet
nasz wielki wieszcz narodo-wy
— Adam Mickiewicz
Wiele polskich kolęd
oprócz motywów wynikają-cych
z potrzeby złożenia hoł-du
—
Dawcy pokoju i miłości —
wyraża prośbę skierowaną --
do Dzieciątka
także o doczesne powodzenie
Pod tym względem najbar-dziej
wzruszająca jest prośba
zawarta w ostatniej zwrotce
kolędy Franciszka Karpiń-skiego
(XVII w) Bóg się ro-dzi
i
rękę Boże
miłą
Wspieraj jej siłę sioą
Dom nasz całą
się stało
1 mieszkało nami
Wraz tą kolędą
Wam
z
Ojczyzny moje
Boże
wzniosło
Waszymi
nad
K
Kolęda dziecinna
Zbieram się od lata
Zobaczyć Ciebie w świętym Betlejemie
że od nas trzeba przejść pól świata
By w Tioą zamorską zawędrować
Pokaż mi ogródkiem
drogę do Twojej stajenki
Za to opłatek pizyniosę Ci
??a palcach podam do ręki
Snop wezmę sobą przyda Ci się słoma:
Niech Matka Boska w noc zadymną
nią wyścieli świętymi rękoma
By Ci nie było w Twej kołysce zimno
A gdy Ci bez poduszek
I zapal na gwiazdach światełka
Ja Ci trochę suszonych gruszek
1 zeszłoroczne opowiem jasełka
Jak szli Królowie z koroną na głowie
Jakeśmy wtedy zabili Heroda
I jak na skrzypkach giali pastuszkowie
Tak ślicznie było Tyś niewidział Szkoda
A potem razem z Betlejem pójdziemy
Do nas pomodlić się gdzieś na pasterce
I tu usłyszysz malusieńki
Jak kolęduje Tobie moje serce
Chriśłmas Cards
Angielko serca która na już
Wybierasz powinszoicania urzeczona nimi — zaklęta
Gdyż dziecinne — śniegiem
gwieździste
Czy wiesz że ja do rodziny od lat już nie piszę
na
ją nad życie choć o niej pamiętam
słuchasz Angielko — i łza u rzęs ciąży
— Wesołe są "greetings" niedoścignione
pomysłach
Lecz ich nie wyślesz do jak ich nie wyślesz
na księżyc
(Dokończenie ze str 10)
mietamy o dziejach polskich
o sierotach
na terenie Austrii lub Nie-miec
To piękne najpieknieisze
święto sprawia że opłatek w
naszych rekach 'sie że
go łamiemy na tysiące na mi-liony
ułamków że spotkaw-sz-y
sie podczas w
szczupłym ograniczonym gro-nie
— życzymy wszystkim Po-lakom
spełnienia ich i na-szych
marzeń które są jedne
te same: pragniemy Polski
wolnej niepodległej i szczę-śliwej
Wszyscy Polacy mianowi-cie
prawdziwi Polacy są dziś
razem bez względu na odle-głość
bez względu na mona
czy oceany Zatarła się dawno
i najlepiże iyczenia mesofljcfi ćSwiąt
Bożec]o cJsaiodzenia i Siczęiliuoego czNoweao cRoku
ililada ' Jtfientefi i botami
H©N MAHMACY ITO
WASZA POLSKA APTEKA W M9MICO
Właściciel: JAN KLIMASZEWSKI
Burlington)
Nowonarodzonemu
betlejemskiego
przebywających
Scickcznc
— 259-639- 1
ł ?fi V&j& S7l V!&Z %r! jVm& $71 "j&żtl ?7J °jrzs E7t 2v? vn trsrs vx irrs vx
mwwmw-W---W-- umffmfmimwm
WWMM®
Wierzyński
Najserdeczniejsze Życzenia Świąteczne
" i Pomyślności w Noiuym RoJću
Mieczysław Marchlewicz
Insurance Agency Ud
NA ŻYCIE —: SAMOCHODY'-- — OD OGNIA
KRADZIEŻY 1 '
- SOLIDNIE I NAJKORZYSTNIEJ '
Teł 233-588- 8 lub'239-269- 4
Podnieś Dziecię
Błogosław ojczyznę
W dobrych radach
to dobrym bycie
silą
i majętność
I Twoje wioski z miastami
A Słowo Ciałem
między
z przesy-łam
— Drodzy Bracia
Rodacy — naszej Umiłowa-nej
najgoręt-sze
żjczenia aby
swą rączkę tak-że
nad domami i
całym Waszym życiem
długo samego
Tijlko
ziemię
dzisiaj za naszym
Najbliższą
z miodem
Stanę i
z
jakąś
zlób
twardo będzie
smutno —
dam mych
Trzej
niemy
zacnego bliskie święta
baiwne'są i błyszczące
"Christmas"
Chociaż kocham bardzo
Zdumiona twoich
wasze
w
Polski
mnoży
i
wieilii
i
całej
dużo
składa
1ŃNE
Dzie-cię
linia podziału mieazy tzw sta-ra
a nową emigracją Siedząc
przy stole wigilijnym — u
jednych jest on bogaty suto
zastawiony u innych ubogi
— jesteśmy razem
Łamiąc sie opłatkiem prze-nosimy
się myślą wszędzie
gdzie są Polacy Jesteś-my
w tej chwili nad Wisłą i
równocześnie nad Hudson
czy nad Michigan albo nad
Amazonką lub rzeką św Wa-wrzyńca
W dniu wigilii łączy nas
wiara niezachwiana że prze-cież
kiedyś SłoAvo Ciałem się
stanie I łączy nas pieśń
sprzed blisko 200 lat najpięk-niejsza
z polskich kolęd śpie-wamy
razem: "Bóg się rodzi
moc truchleje!"
Zygmunt Nowakowski
Tel 766-116- 4
O
W
X
s
&$
SE n g 3101 BLOOR ST W Suitę 406 —- TORONTO ÓAT M8X 1 El f§
w&wmmmmmim'& mmw&wmmmm:mmm&wmm
ZBSS
tam
Z$£2M2$£%%SZ
9M
i m
WESOŁYCH ŚWIĄT BOŻEGO NARODZENIA
i SZCZĘŚLIWEGO NOWEGO ROKU
składa
Roncesval!es Dominion
Sklep narzędzi i innych domowej potrzeby
przyrządów
189 RoncesYalles Avc Tel 536-936- 7
mWESOŁYCH ŚWIĄT BOŻEGO NARODZENIA
ORAZ DUŻO SZCZĘŚCIA W NOWM ROKU
SKŁADA SM! SlilSME ZŁ
Dostarczamy do sklepów wędliny
wyrabiane na sposób krajowy
Proście o nasze wędliny w swoich sklepach
1004 Dundas St W — Tel 531-842- 2
Toronto 3 Ont
SERDECZNE ŻYCZENIA SZCZĘŚLIWEGO
I POMYŚLNEGO NOWEGO ROKU
składa
MSOURS FLOWER SHOP
f 395 Eoncesvaites Avc Toronto AA6R 2M1
Phone 536-56- 91
9 ♦ m w m-- t % ' w —w w ' m m jirrj U'KMUYrH ł"'I T Rn7F(iO NARfl"ZKN A Jffi
' SZCZĘŚLIWEGO NOWEGO ROKU
zc7 ci vi- KMpntoF
limity Grill - Restauracja
i 7Q B Queen br W Toronto Unf H
w
Tel 868-942- 3
POGODNYCH I WESOŁYCH ŚWIĄT
BOŻEGO NARODZENIA
POMYŚLNEGO NOWEGO ROKU
ŻYCZY
ALEK GULF Service
Właściciel: HENRY KWIECIEŃ
Wszelkie naprawy — Tune-u- p — Smarowania
Howard Park & Dundas Tel 534-174- 1 fPe%w#a i£lf£l Ś%%$ 14$1&1 IMK
Wiązankę Życzeń to Radosnym Dniu
Bożego Narodzenia i Szczęśliwego
Nowego Roku
składa
m LEAF STEAi BATH
i 218 Bathurst St - Toronto Ont
i
Tel 368-242- 4
SERDECZNE ŻYCZENIA WESOŁYCH ŚWIĄT
I POMYŚLNEGO NOWEGO ROKU
całej Polonii zasyła
Właściciele: W LISZCZYRSKI I MAMAŁYGA
Świeże mięsa wędliny i inne artykuły spożywcza
225 Roncesvalles Ave Toronto 3 Ont
Tel 534-449- 3
WESOŁYCH ŚWIĄT BOŻEGO NARODZENIA
SZCZĘŚLIWEGO NOWEGO ROKU ŻYCZY
MMZWS Meat and Sausage Market
Właśc ILIA SANDA
Na składzio zawsze świeże i pierwsiei (okoici
mięsa oraz własnego wyrobu smaczno wędliny
307 Roncesyalles Avo - Tel 533-516- 5
WESOŁYCH ŚWIĄT BOŻEGO NARODZENIA '
i SZCZĘŚLIWEGO NOWEGO ROKU
składa wszystkim swoim Klientom i całej Polonii siEmrrsFuns
Właśc STEFAN JANICKI
POLSKI SKLEP FUTER
Sprzedaż i szycie na miarę oraz przeróbki
naprawy czyszczenia I przechowanie futer
na okres lato
Duży wybór czapek i kapeluszy
406 Roncesvales Ave Toronto Ont
Tel 536-593- 6
SERDECZNE ŻYCZENIA WESOŁYCH ŚWIĄT
BOŻEGO NARODZENIA
SZCZĘŚLIWEGO NOWEGO ROKU
SKŁADA
Zawsze świeże pieczywo '' chleb ciasta torty bułki rogaliki
3703 College St Toronto Ont
Teł 922-25- 95 _:
I
—
I
S
I
I
H
:71
mu
mi
Object Description
| Rating | |
| Title | Zwilazkowiec Alliancer, December 14, 1977 |
| Language | pl |
| Subject | Poland -- Newspapers; Newspapers -- Poland; Polish Canadians Newspapers |
| Date | 1977-12-14 |
| Type | application/pdf |
| Format | text |
| Identifier | ZwilaD2001156 |
Description
| Title | 000813 |
| OCR text | j$SHS§Ę2sfs4sjmmmmmmfmmmmm rtpmffi' 0fc&i 4 &W'" & %u c + " rv %l ' ' A: i' ""?--' r ' f' X: fejiil aliiltflllillHfe STR 11 Decembcr 14 1977 — "ZWIĄZKOWIEC" — BOŻE NARODZENIE (X-ma- s) msmmwmmmmm JV rf£%enm z Toront© S Stuligrosz jeżenia z Toront© i " & 3 1 " (£L & MOC NAJSERDECZNIEJSZYCH ŻYCZEŃ ŚWIĄTECZNYCH NOWOROCZNYCH Sn nu F nrzesuła EJ MT fl mAy OS' ou VtfrJ2a '£{ S30 2275 Dundas St W—TorontoOnt — — i Wesołtcft Sioujt Bożego Narodzenia i dużo szczęścia w Nowym Roku swoim Klientom i całej Polonii życzy Meat Market & Delicatessen świeże mięsa — pierwszej jakości wędliny wyrabiane na sposób europejski Importowane towary spożywcze 2216 Bloor St W — Tel 766-833- 8 mwmmmmM WESOŁYCH ŚWIĄT BOŻEGO NARODZENIA SZCZĘŚLIWEGO NOWEGO ROKU składa I OJ KLINIKA PROTEZ DENTYSTYCZNYCH 280 The Queensway - Toronto 1 8 Ont Tel 251-614- 7 m Dużo radości ub Dniu Bożego "Narodzenia i dużo szczęścia w Nowym Roku składa Polski sklep"z"eleganckim obuwiem STELLA i ZBIGNIEW KUCZYŃSCY właśc (wprost kościoła 169 RoncesVQlleS Ave £w Kazimierza) IM IB Mi Przyjemnych i Wesołych świąt Bożego Narodzenia i Szczęśliwego Nowego Roku składa PEA000ICS HARBWARE Limited Wielki wybór farb tapet naczyń linoleum łiles narzędzia plumberskie — Wyrób kluczy 1026-2- 8 Quecn St W (przy Ossington) Toronto Ont Tel 532-070- 3 WESOŁYCH ŚWIĄT BOŻEGO NARODZENIA -- i SZCZĘŚLIWEGO NOWEGO ROKU iktaaa uuej Klicntcli i całej Polonii SANITAS PHARMACY APTEKA MEDWICKICH 546 Queen St W — Tel 363-37- 46 "Toronto Ont WIĄZANKĘ NAJLEPSZYCH ŻYCZEŃ ŚWIĄTECZNYCH NOWOROCZNYCH składa JMSjwS&fmMSitd 322 Dufferln St - Toronto M6K 1Z6 Tel 531-1197-- 98 WESOŁYCH ŚWIĄT BOŻEGO NARODZENIA SZCZĘŚLIWEGO NOWEGO ROKU- - ŻYCZY - J BARYCKY Zegarki — diamenty pierścionki — srebra biżuteria' {— kryształy' —- naprawy zegarków i biżuterii 104& Bloor St % — Toronto 4 OnK s I I i l — — " Teł 531-873- 5 ' 0 m ajffiSMillinig y Hjliw iijTgPai-yi- i iigviiiijfr Mwgjjgg Okres Bożego Narodzenia który w naszej kulturze na-rodowej zakorzenił się głębo-ko z dawna przyjętym bogac-twem tradycji posiada dla nas Polaków urok tak wielki i wspaniały że nie sposób go prostymi słowami wypowie-dzieć Z okazji tego najbar-dziej rodzinnego święta Po-koju i Miłości można by snuć nie kończące się" pełne szcze-rych wzruszeń opowieści na temat towarzyszących temu okresowi obrzędów i zwycza-jów opromienianych blaskiem gwiazd iskrzących się na zi-mowym granatowym niebie a upiększanych śpiewem ko-lęd o melodiach urzekająco pięknych i wspaniałych jaki-mi nie może się poszczycić ża-den inny naród na świecie W dzisiejszej naszej świą-tecznej rozmowie z okazji Bożego Narodzenia nie za-mierzam podkreślać całej peł-ni bogactwa poezji i muzyki zawartej w przebogatej pol-skiej literaturze kolędowej i pastorałkowej Czy trzeba przypominać że oprócz po-ważnych kolędowych melodii o chorałowym charakterze jak np Anioł pasterzom mó-wił posiadamy niezliczoną ilość kolęd opartych na ryt-mach polskich tańców naro-dowych — mazurka polone-za krakowiaka kujawiaka? Dobrze też wiemy że nasz wielki kompozytor narodowy Fryderyk Chopin w środko-wej części swego słynnego Scherza fortepianowego h-m- oll cytuje niemal dosłow-nie wzruszającą i przepiękną w swej prostocie melodię ko-lędy kołysanki Lualajże Je-zun- iu A gdybyśmy chcieli prze-prowadzić dokładną analizę polskich kolęd najprostszą drogą trafimy do źródeł pol-skiej poezji ludowej Tam pa-sterze o bardzo nam bliskich imionach — Stach Bartek Wojtek Maciek Kuba To-mek Janek — grając na przeróżnych instrumentach (skrzypcach basach dudach kazłach fletach fujarkach szafamajach trąbach i kot-łach) — składają zziębnięte-mu na mrozie Bożemu Dzie-ciątku dary: plastry miodu gomółki sera klepki masła wianuszki suszonych grzy-bów owce barany capy — ot całe bogactwo polskiej wsi1 A wspaniale poetycki opis dramatycznej akcji na tle której snuje się cała nasza li-teratura kolędowa: płonące czerwonymi łunami niebo śpiewające pod niebieską tę-czą anielskie chóry opromie-niona blaskiem betlejemskiej gwiazdy uboga szopka gdzie nad złożonym -- na wonnym sia-nie Dzieciątkiem pochyla się z matczyną miłością święta Panienka i opiekun Nowona-rodzonego Józef Stary oraz świadkowie betlejemskiego cudu: wół i osioł ogrzewają-cy swym' oddechem "Pana n i e b i o s ó w obnażonego" wreszcie barwny opis przyby-wających z pokłonem Trzech Króli ze Wschodu i miotają-cego się z tej okazji w bez-silnym gniewie bo zagrożo al R 1i ff% r I R B=fc roarsses rescę e@ze uziecię nego na swym tronie okrut-nego króla Heroda a wokół niego krążącej białej śmier-ci z ostrą kosą w ręku i czy-hającego na niecną duszę królewską czarnego diabła To wszystko świadczy o bo-gatej wyobraźni i głębokiej wrażliwości artystycznej pol-skiego ludu Jemu zawdzię-czamy najwięcej skarbów często w swej prostocie naiw-nej lecz jakże pięknej litera-tury kolędowo-pastorałkow- ej Zwyczaj kolędowania w innym co prawda aniżeli dzi-siaj znaczeniu zapoczątkowa-ny został u starożytnych Rzy mian którzy pierwszy dzień każdego miesiąca zwali Ka-lend- ae Od momentu przepro-wadzonej za czasów Cezara w r 45 przed Narodzeniem Chrystusa reformy kalenda-rza styczniowe Kalendae roz-poczynały nowy rok Obcho-dzono go w Rzymie" w sposób szczególnie uroczysty Pod-czas wzajemnych odwiedzin wymieniano podarki i składa-no sobie życzenia pomyślno-ści na cały rok Ten nowo-roczny zwyczaj jaki prze-trwał zresztą do dnia dzisiej- - szego przedostał się na prze-łomie VI i VII wieku do na-rodów bałkańskich skąd póź-niej zawędrował na Ruś i 'do Polski Przyjęcie chrześijań-stw- a spowodowało przesunię-cie kolędowania na dzień 25 grudnia czyli na święto Bo-żego Narodzenia Od tego dnia aż do święta Trzech Króli odwiedzano domy są-siadów i przyjaciół Śpiewano przy tym pieśni kolędowe — wtedy o wyłącznie życzenio-wym charakterze Ten prasta-ry zwyczaj zachował się w Polsce do dnia dzisiejszego także w formie odwiedzania domów przez kolędników cho-dzących z szopką śpiewają-cych kolędy i zbierających dary Pierwotna pieśń kolędow? nie ma nic wspólnego z póź-niejsza kolędą opartą na mo-tywach ewangelicznych Ko-lędy związane z kultem reli-gijnym powstały na przełomie XV i XVI stulecia w środo-wisku polskich franciszka-nów Oni też zaprowadzili w naszym kraju zwyczaj urzą-dzania w kościołach w okre-sie Bożego Narodzenia żłób-ków przy których wierni śpiewają kolędowe pieśni o charakterze religijnym Tak więc nowym sposobem czyli wspólnym śpiewem zastąpio-no dawną formę składania kolędowych darów Należy tu wyjaśnić że wyraz "kolędo-wać" według słownika pol-sko-łacińsko-greck- iego Grze-rz- a Knapskiego z 1643 r oznacza "przyjmować lub składać dary" Oprócz arcywspaniałych ko-lęd o znaczeniu sakralnym które już w XVI w śpiewa-no w naszych kościołach pod-czas nabożeństw w polskiej tradycji narodowej zakorze-niły się kolędy świeckie o różnych rodzajach i formach literackich Oddzielny bar-dzo obszerny dział tworzą tzw pastorałki przepiękne -- i niezwykle barwne poezje lite-racko-muzyc-zne pochodzenia 2318 Lakeshore BIvd W fy (corner 2140 Bloor St W ludowego których bogact-wem zachwycał- - się nawet nasz wielki wieszcz narodo-wy — Adam Mickiewicz Wiele polskich kolęd oprócz motywów wynikają-cych z potrzeby złożenia hoł-du — Dawcy pokoju i miłości — wyraża prośbę skierowaną -- do Dzieciątka także o doczesne powodzenie Pod tym względem najbar-dziej wzruszająca jest prośba zawarta w ostatniej zwrotce kolędy Franciszka Karpiń-skiego (XVII w) Bóg się ro-dzi i rękę Boże miłą Wspieraj jej siłę sioą Dom nasz całą się stało 1 mieszkało nami Wraz tą kolędą Wam z Ojczyzny moje Boże wzniosło Waszymi nad K Kolęda dziecinna Zbieram się od lata Zobaczyć Ciebie w świętym Betlejemie że od nas trzeba przejść pól świata By w Tioą zamorską zawędrować Pokaż mi ogródkiem drogę do Twojej stajenki Za to opłatek pizyniosę Ci ??a palcach podam do ręki Snop wezmę sobą przyda Ci się słoma: Niech Matka Boska w noc zadymną nią wyścieli świętymi rękoma By Ci nie było w Twej kołysce zimno A gdy Ci bez poduszek I zapal na gwiazdach światełka Ja Ci trochę suszonych gruszek 1 zeszłoroczne opowiem jasełka Jak szli Królowie z koroną na głowie Jakeśmy wtedy zabili Heroda I jak na skrzypkach giali pastuszkowie Tak ślicznie było Tyś niewidział Szkoda A potem razem z Betlejem pójdziemy Do nas pomodlić się gdzieś na pasterce I tu usłyszysz malusieńki Jak kolęduje Tobie moje serce Chriśłmas Cards Angielko serca która na już Wybierasz powinszoicania urzeczona nimi — zaklęta Gdyż dziecinne — śniegiem gwieździste Czy wiesz że ja do rodziny od lat już nie piszę na ją nad życie choć o niej pamiętam słuchasz Angielko — i łza u rzęs ciąży — Wesołe są "greetings" niedoścignione pomysłach Lecz ich nie wyślesz do jak ich nie wyślesz na księżyc (Dokończenie ze str 10) mietamy o dziejach polskich o sierotach na terenie Austrii lub Nie-miec To piękne najpieknieisze święto sprawia że opłatek w naszych rekach 'sie że go łamiemy na tysiące na mi-liony ułamków że spotkaw-sz-y sie podczas w szczupłym ograniczonym gro-nie — życzymy wszystkim Po-lakom spełnienia ich i na-szych marzeń które są jedne te same: pragniemy Polski wolnej niepodległej i szczę-śliwej Wszyscy Polacy mianowi-cie prawdziwi Polacy są dziś razem bez względu na odle-głość bez względu na mona czy oceany Zatarła się dawno i najlepiże iyczenia mesofljcfi ćSwiąt Bożec]o cJsaiodzenia i Siczęiliuoego czNoweao cRoku ililada ' Jtfientefi i botami H©N MAHMACY ITO WASZA POLSKA APTEKA W M9MICO Właściciel: JAN KLIMASZEWSKI Burlington) Nowonarodzonemu betlejemskiego przebywających Scickcznc — 259-639- 1 ł ?fi V&j& S7l V!&Z %r! jVm& $71 "j&żtl ?7J °jrzs E7t 2v? vn trsrs vx irrs vx mwwmw-W---W-- umffmfmimwm WWMM® Wierzyński Najserdeczniejsze Życzenia Świąteczne " i Pomyślności w Noiuym RoJću Mieczysław Marchlewicz Insurance Agency Ud NA ŻYCIE —: SAMOCHODY'-- — OD OGNIA KRADZIEŻY 1 ' - SOLIDNIE I NAJKORZYSTNIEJ ' Teł 233-588- 8 lub'239-269- 4 Podnieś Dziecię Błogosław ojczyznę W dobrych radach to dobrym bycie silą i majętność I Twoje wioski z miastami A Słowo Ciałem między z przesy-łam — Drodzy Bracia Rodacy — naszej Umiłowa-nej najgoręt-sze żjczenia aby swą rączkę tak-że nad domami i całym Waszym życiem długo samego Tijlko ziemię dzisiaj za naszym Najbliższą z miodem Stanę i z jakąś zlób twardo będzie smutno — dam mych Trzej niemy zacnego bliskie święta baiwne'są i błyszczące "Christmas" Chociaż kocham bardzo Zdumiona twoich wasze w Polski mnoży i wieilii i całej dużo składa 1ŃNE Dzie-cię linia podziału mieazy tzw sta-ra a nową emigracją Siedząc przy stole wigilijnym — u jednych jest on bogaty suto zastawiony u innych ubogi — jesteśmy razem Łamiąc sie opłatkiem prze-nosimy się myślą wszędzie gdzie są Polacy Jesteś-my w tej chwili nad Wisłą i równocześnie nad Hudson czy nad Michigan albo nad Amazonką lub rzeką św Wa-wrzyńca W dniu wigilii łączy nas wiara niezachwiana że prze-cież kiedyś SłoAvo Ciałem się stanie I łączy nas pieśń sprzed blisko 200 lat najpięk-niejsza z polskich kolęd śpie-wamy razem: "Bóg się rodzi moc truchleje!" Zygmunt Nowakowski Tel 766-116- 4 O W X s &$ SE n g 3101 BLOOR ST W Suitę 406 —- TORONTO ÓAT M8X 1 El f§ w&wmmmmmim'& mmw&wmmmm:mmm&wmm ZBSS tam Z$£2M2$£%%SZ 9M i m WESOŁYCH ŚWIĄT BOŻEGO NARODZENIA i SZCZĘŚLIWEGO NOWEGO ROKU składa Roncesval!es Dominion Sklep narzędzi i innych domowej potrzeby przyrządów 189 RoncesYalles Avc Tel 536-936- 7 mWESOŁYCH ŚWIĄT BOŻEGO NARODZENIA ORAZ DUŻO SZCZĘŚCIA W NOWM ROKU SKŁADA SM! SlilSME ZŁ Dostarczamy do sklepów wędliny wyrabiane na sposób krajowy Proście o nasze wędliny w swoich sklepach 1004 Dundas St W — Tel 531-842- 2 Toronto 3 Ont SERDECZNE ŻYCZENIA SZCZĘŚLIWEGO I POMYŚLNEGO NOWEGO ROKU składa MSOURS FLOWER SHOP f 395 Eoncesvaites Avc Toronto AA6R 2M1 Phone 536-56- 91 9 ♦ m w m-- t % ' w —w w ' m m jirrj U'KMUYrH ł"'I T Rn7F(iO NARfl"ZKN A Jffi ' SZCZĘŚLIWEGO NOWEGO ROKU zc7 ci vi- KMpntoF limity Grill - Restauracja i 7Q B Queen br W Toronto Unf H w Tel 868-942- 3 POGODNYCH I WESOŁYCH ŚWIĄT BOŻEGO NARODZENIA POMYŚLNEGO NOWEGO ROKU ŻYCZY ALEK GULF Service Właściciel: HENRY KWIECIEŃ Wszelkie naprawy — Tune-u- p — Smarowania Howard Park & Dundas Tel 534-174- 1 fPe%w#a i£lf£l Ś%%$ 14$1&1 IMK Wiązankę Życzeń to Radosnym Dniu Bożego Narodzenia i Szczęśliwego Nowego Roku składa m LEAF STEAi BATH i 218 Bathurst St - Toronto Ont i Tel 368-242- 4 SERDECZNE ŻYCZENIA WESOŁYCH ŚWIĄT I POMYŚLNEGO NOWEGO ROKU całej Polonii zasyła Właściciele: W LISZCZYRSKI I MAMAŁYGA Świeże mięsa wędliny i inne artykuły spożywcza 225 Roncesvalles Ave Toronto 3 Ont Tel 534-449- 3 WESOŁYCH ŚWIĄT BOŻEGO NARODZENIA SZCZĘŚLIWEGO NOWEGO ROKU ŻYCZY MMZWS Meat and Sausage Market Właśc ILIA SANDA Na składzio zawsze świeże i pierwsiei (okoici mięsa oraz własnego wyrobu smaczno wędliny 307 Roncesyalles Avo - Tel 533-516- 5 WESOŁYCH ŚWIĄT BOŻEGO NARODZENIA ' i SZCZĘŚLIWEGO NOWEGO ROKU składa wszystkim swoim Klientom i całej Polonii siEmrrsFuns Właśc STEFAN JANICKI POLSKI SKLEP FUTER Sprzedaż i szycie na miarę oraz przeróbki naprawy czyszczenia I przechowanie futer na okres lato Duży wybór czapek i kapeluszy 406 Roncesvales Ave Toronto Ont Tel 536-593- 6 SERDECZNE ŻYCZENIA WESOŁYCH ŚWIĄT BOŻEGO NARODZENIA SZCZĘŚLIWEGO NOWEGO ROKU SKŁADA Zawsze świeże pieczywo '' chleb ciasta torty bułki rogaliki 3703 College St Toronto Ont Teł 922-25- 95 _: I — I S I I H :71 mu mi |
Tags
Comments
Post a Comment for 000813
