Zwilazkowiec Alliancer, June 08, 1968

              Slip
Wm
jfl4ŁłiwiIWwwtóŁ&aŁ ar
_ _ _
Aajs?r l
- r - jj =09_-fs- ą
MJyWI1lul1 "T4WI
STR 2 ZWIĄZKOWIEC" CZERWIEC (June) soboto 8' — 1968
: li
tt if M
b &5£ TH
% tal
?' W''
' -- i'
w ? "
"h
stf
''fit
i MC
ffl ssB
1 nfi % H
' " mu
m: tm
m ik fituffl i
Ł
u pl
f KX - %
Ik
i- - - -- S
r
- Hi
' 'ii
' jy t
1 tf
' t %l'1
( i Ji i 3 i i a !%: 'Trfi
i
£" i' ' t s3
Ł3łl
ISSoriSa-rcirf- f łWKrtOTwi { ft-aa-
?
— c I
II
i
fdił--1
"Związkowiec" (The Alliancer)
Prlnted ind Pnbllihed for Try Wednudiy
tnd Saturdsy bj
POLISH ALLIANCE PRESS LIMITED
Sr SŁ Wolnlk Chłlrmta of Tb Boird Mr A Jikfibcuk Secrettry
Offlclal Organ of The PollA AUlance FWendly Soclety of Cnada
Edltor-ln-Chl- ef — U Heydenkorn — Genfral ilanager
Businesj Manager — R Frikke — Prlnllng Manager
PRENUMERATA
Kwartalna
S F Konopka
- M Pocz)-nla- k
SubscrlpUon: In Canada 1700 per year In other Countrles JSOO
Aulhorlzed as aecond clai mail by the Post Office Department Ottawa
and for payment of postage In cash
1475 Queen SK Wesł Toronto 3 Onłarfo Tel: 531-24- 9 531-249- 2
Roczna w Kanadzie $700
PilrncTna S4 nn
$250
Zagranica — Rocma
Półroczna
Pojedynczy
$450
CZECHOSŁOWACKA FHÓ3A
sknydło partii komunistycznej Czechosło-wacji
zakończyło zwycięsko pierwszą fazę walk Batalia
była ciężka nawet bardzo ciężka i trwała co najmniej od oko-ło
dwóch lat Stalinowcy czescy z Novotnym na czele byli tak
silni i tak sprytni iż potrafili oprzeć się wszystkim naciskom
nawet po degradacji Stalina potępieniu "kultu jednostki"
rehabilitacji ofiar terroru w ZSRR i niektórych innych
państw rządzonych przez komunistów
Dwaj najwierniejsi z wiernych giermków Kremla: Ul-bric- ht
i Novotny trwali twardo na swoich pozycjach No-votn- y
po pewnym czasie nawet stwierdził w Czechosłowa-cji
właściwie nie naruszono "socjalistycznej praworządności"
nie ma więc potrzeby przeprowadzenia procesów rehabilita-cyjnych
Aby wykazać jednak jak "bardzo zmienił się" kurs
nastąpiły pewne przesunięcia w aparacie partyjnym i rządo-wym
z wyraźnym podkreśleniem iż ci którzy odeszli bynaj-mniej
nie są potepieni- -
Novotny miał się na baczności Skoro tylko odzywały się
jakieś głosy niezadowolenia dławił je silną ręką Opozycja
narasta jednak szybko Jest wysoce znamienne że ośrod-kiem
jej była Słowacja
Komuniści słowaccy pierwsi zaatakowali linię Novotne-g- o
i jego popleczników w Słowacji Wprowadzili do władz
partyjnych nowych ludzi nie obciążonych przeszłością Ode-grali
oni następnie główną rolę w obaleniu Novotnego Nowy
przywódca partii w Czechosłowacji Aleksander Dubczek jest
jednym z tych którzy wpierw weszli do naczelnych władz
partyjnych w Słowacji
Novotny zdołał opanować sytuację w Czechach ale Sło-wacja
nie dala się złamać Więcej! Odrzucano jego nieśmia-łe
kompromisowe propozycje i ź niócą afakówa"hd jego fał-szerstwa
historyczne
Ale najzupełniej fałszywe byłoby zakładać że Dubczek
i jego przyjaciele zmierzają do obalenia systemu komunisty-cznego
Nie zamierzają również osłabiać roli partii komuni-stycznej
w państwie Nie! Pragną pewnych zmian któreby
dały społeczeństwu poczucie niezależności które dałyby oby-watelom
osobistą wolność umożliwiły podniesienie stopy ży-ciowej
ludności
n partiach komunistycznych Słowacji i Czech rozegrała tt się walka między aparatczykami typu Novothego to
jest prymitywnymi ciasnymi i tępymi dogmatykami a inte-ligencją
partyjną Ta ostatnia parła do zmian w obliczu nie
tylko przemian na świecie do których trzeba się dostosować
ale bankructwa dotychczasowej polityki wewnątrz kraju
Cżechosłowacjaf najbardziej uprzemysłowione państwo w tym
rejonip — pocTrządami komunistycznymi straciło swoją po- -
zycję Stopa życiowa ludności obniżyła się
IhtelfgeUciapSrtyjHiJważa że potrafi wyprowadzić
państwo na zdrowetocy a to wymaga oczywiście poważnych
zmian wszystkićh odcinkach Trzeba zerwdć z dzierży-mordstwe- m
drakońską cenzurą i wszechwładzą tajnej i jaw-nej
policji i
Gospodarka narodowa musi radykalnym zmianom
Trzeba ustalić zasadę opłacalności produkcji a wobec tego
trzeba płacić za dobrą robotę Od jakości produkcji zależy
jej zbyt na rynkach zagranicznych a rynki niezbędne
Wiele fabryk musi otrzymać nowe oporządzenia Czechosło-wacja
potrzebuje ogromnych sum na wielorakie inwestycje
na odrobienie zaległości ostatnich dwóch dziesiątków lat
Moskwa nie szczędziła zabiegów by utrzymać Novotneeo
obecnych warunkach nie jest w stanie wszystkie-go
narzucać innym partiom i dlatego musiała się pogodzić z
zapowiedzianymi w Pradze zmianami To jednak nic znaczy
iż nic wywołały one zaniepokojenia że zaniechano różnych
środków dla zachowania pewnej kontroli Bo w gruncie rze-czy
przywódcy sowieccy nie mają do nikogo zaufania kto
nie jest od nich całkowicie uzależniony
Tendencje liberalne muszą oczywiście niepokoić Mosk-wę
bo stanowią one zagrożenie całego systemu Chruszczow
tępił je równie ostro jak obecnie jego następcy Nuty nie-zależności
w zagranicznych partiacli komunistycznych nie
brzmią mile w Moskwie Jest nawet zrozumiałe
Jugosławia pozostała wprawdzie państwem komunisty-cznym
ale niezależnym od ZSRR i nieraz już polityka jugo-słowiańska
sprawiała Moskwie kłopoty Rumunia również
wyzwoliła się spod kontroli moskiewskiej Uczyniła bez
wielkiego hałasu aló nie mniej skutecznie aniżeli Jugosła-wia
Odchylenia od linii moskiewskiej ujawniają się w licz-nych
partiach europejskich i azjatyckich które nie znajdu-ją
się u steru nawy państwowej Jest to znak ostrzegawczy
którego nie można zbagatelizować
To wszystko złożyło się na że przywódcy sowieccy
wraz ze swoimi najbliższymi postanowili Pragę "wyprowadzić
na równe tory"
Ale okazało się że Dubczek i jego otoczenie czuje się do-statecznie
silne by podjąć rzuconą rękawice Nie ulegli pers-wazji
ani szantażom Nie dali się zastraszyć! Te silne nerwy
uratowały ich przynajmniej chwilowo Wobec tego że ani
przez chwilę nie zamierzali zmienić ustroju zerwać więzów
z ZSRR i innymi państwami rządzonymi przez komunistów z
większą mocą i przekonaniem bronili swojego programu de-mokratyzacji
reform politycznych i gospodarczych
Pierwszy etap wygrali ale walka nie została zakończo-na
Bo i program reform został dopiero wdrożony Nie mo
żna więc przesądzie aalszego biegu wypadków
AFORYZMY
Małżeństwo to radość jedne-go
micsiqca a troska długiego
czasu
Absurdem jest żądać pięciu
rzeczy od pięciu osób: szacun-ku
od głupiego podarunku od
biednego wierności kobie-ty
dobra od wroga dobrej rady
od zawistnego
Jeżeli chcesz zachować przy-jaciela
nie pożyczaj mu ani nie
pożyczaj od niego
Człowiek jest sługą czasu a
czas jest wrogiem człowieka
Szczęście przychodzi do tego
kto za nim nie goni
Cziowiekmadry liczy na swo-ją
pracę głupi iia 'zJadzcnła'' ~
numer
S8 00
15
że
na
ulec
te są
to
to
to
od
Dwóch rzeczy nie ceni się na-leżycie
dopóki się ich nie stra-ci:
mfodoścl i zdrowia
♦
W przeciwnościach życia po-znaje
się prawdziwą wartość
ludzi ł
Milczenie jest najwymowniej-szą
odpowiedzią jaką można dać
głupcowi
Błędy uczonych są cenniejsze
niż doskonałość głupców
♦
Znacznie mniej istnieje ludzi
niewdzięcznych niż się' przy-puszcza
bowiem jest zna'cznie
mniej dobroczyńców niż się
powszechnie sądzi t t
Szczęście to przyjemno uczu-cie
jakie odczuwamy nS widok
irieszczęśĆia IjlriniegO
Frositeinra m© ™@de§© p®k®iei!iio
d czasu do czasu mówi się
i nisze na temat wycho
wania w duchu polskim
dziatwy i młodzieży urodzonej
w Kanadzie Jest to trudna
i maio rozumiana cizieazina
wo
poznało
pracy polonijnej Przyjęte dziecko wymawia 'pouLski"
było że przy różnych oka-- "polskijeśli potrafi
zjach należało podkreślić-- "bo przeczytać i rozumieć treść
w was jest przyszłość Polonii" Nie nalegam by polskie
"bo przecież wy po nas obej- - "r" czy "z" bez ogonka jeśli
miecie pracę" itp Niewie- - potrafi wyrazić na piśmie swe
le jednak robiło się w tym myśli Nie mi się po-kierun- ku
Na zebraniach i by uczniowie w pol-zjazda- ch
organizacyjnych skiej szkole z
oświatowe przerzuca-- 1 cza™5 wymieniali prawe i le- -
ło się szybko przez aklama
cję przyjmowało się wnioski
komisji szkolnej młodzieżo-wej
czy oświatowej — bo ma-ło
kto zna się na tych spra-wach
nigdy nie ma na nie
dość pieniędzy a i nie jest to
dziedzina w której działacze
organizacyjni mogliby się wy-żywać
Jeśli organizacja ze-brała
gromadkę dzieci i opła-ciła
nauczycielkę która ją u-cz- yla
gdzieć w kącie sali do-mu
polskiego to było bardzo
dużo i rzeczywiście było du-żo
— choć jednocześnie tak
mało!
Od czasu do czasu znajdzie
się grupka której dobro dzie-cka
polskiego leży na sercu i
wtedy ożywia się działalność
oświatowa Takim wysiłkiem
opracowano programy szkol-ne
wydano szereg podręczni-ków
przystosowano inne zor-ganizowano
konferencje an-kietę
w sprawach szkolnict-wa
drukowano biuletyny
szkolne urządzano konkursy
dla dzieci itp Praca ta wzbie-ra
na sile lub przymiera wy-bucha
lub zupełnie ustaje
Z przyjemnością zatem na-leży
zanotować że ostatnio
coś się znowu poruszyło i o-żyw- iło
na pclv wychowaw-czym
i oświatowym wśród Po-lonii
Znaleźli się nowi ludzie
pełni zapału nawet już tutaj
urodzeni którzy chcą praco-wać
ulepszać zmieniać
Ci za najważniejszy szcze-bel
w dziedzinie wychowania
młodego pokolenia w Kana-dzie
uważają szkolnictwo pol-skie
I słusznie! Dziecko w
wieku szkolnym jest najbar-dziej
chłonne chętne a jesz-cze
posłuszne Najwięcej mu
też w tym wieku możemy
przekazać Słyszy się więc że
w tym ośrodku! polonijnym
wybudowano budynek dla
szkoły polskiej w innym u-zysk- ano
klasy szkół publicz-nych
na lekcje polskie gdzie-indziej
organizuje się szereg
mniejszych kompletów nau
czania by w rozrzuconej Po
lonu objąć jaknajwiocej dzie
ci
Mało tego sprawy te prze
się dalej Dlaczego nie sub
wencje rządowe na naukę ję
zyka polskiego w szkole publl
cznej w dzielnicy gdzie jest
dużo dzieci polskiego pocho
dzenia? Dlaczego nie uzyska
nie pomocy finansowej od
władz kanadyjskich dla obo
zów młodzieżowych? Dlacze
go nie uzyskanie pomocy fi
nansowej w wydaniu książek
polskich? Niektóre z tych pla
nów udało się nawet wprowa
dzić w życie o inne robi się
starania inne są jeszcze zu
pełnie nie możliwe do osiąg-nięcśi- a
w obecnym czasie
CZEGO CHCEMY
Musimy sobie jednak zdać
czeeo chcemy a
a raczej co jest najważniejsze
w wychowaniu pol-skiego
urodzonego w Kana-dzie
Wszyscy którzy myślą
trzeźwo i orientują się w ist-niejącej
sytuacji Lodzą się że
"chcemy by dzieci nasze jako
Kanadyjczycy polskiego po- chodzenia czuli się pełnowar-tościowymi
obywatelami lego
kraju byli dumni ze swego
pochodzenia znali język pol-ski
historię i kulturę narodu
z którego się wywodzą"
I w tym też kierunku po
winy pójść nasze wysiłki I tu
należy się zastanowić prze
myśleć wykreślić plan Czy
jedna godzina tygodniowo je
żyka polskiego nawet oficjal
nie w szkole publicznej wy-starczy?
Czy osoba ucząca w
polskiej szkole potrafi zasz-czepić
w serca dzieci zainte
resowanie i miłość do Polski?
Czy podręczniki sprowadzone
z Polski Anglii czy innego o-śro- dka polonijnego spełniają
swoje zadanie na naszym te
renie?
Nie jest moim zdaniem naj-ważniejsze
że przy
pomocy najbardziej nowocze-snych
aparatów jakie są w u-życ- iu
w szkołach publicznych
nawet gdyby były one dla
nas dostępne nauczyłoby sie
czystej wymowy Tylko "szko-ła
angielska może sobie po-zwolić
na program nauczania
zliczony na kilkanaście lat
My mamy dziecko w polskiej
szkole przeciętnie trzy lub
cztery lata dwie a a najlep-sźyi- n
trzy goaziny tygodnio
W tym krótkim czasie mu-simy
dokonać wiele jeślf chce-my
by dziecko Polskę
i pozostało w rodzinę polonij
nej
Mnie? nie przeszkadza gdy
zamiast
pisało
wydaje
trzebne
zamkniętymi o-spr- awy
dziecka
dziecko
we dopływy Wisły a wystar
czy mi jeśli wie cośniecoś o
samej Wiśle Nie jest dobrym
systemem zmuszanie dziecka
do czytania "W Wojtusiowej
izbie"" Porazińskiej "O Ma-rysi
sierotce i krasnolud-kach"
Konopnickiej — książ-kę
pięknych dla nas lecz zu-pełnie
nie zrozumiałych dla
naszych dzieci Jeśli przeczy-ta
opowiadanie krótką nowel-kę
na poziomie to wystarczy
Rzadko które dziecko tutej-sze
przeczyta "Trylogię" czy
"Pana ladeusza ale jeśli
większość przeczyta angiel-skie
tłumaczenie jeśli zna kil
ka wyjątków po polsku i wie
kto to był Sienkiewicz i Mic
kiewicz — to dopięliśmy celu
PIOSENKI I TAŃCE
LUDOWE
soDiscie jestem jeszcze
wielka zwolenniczka u- -
czenia dzieci polskich piose-nek
tańców ludowych nie
popisujących się zespołów
szkolnych które odkbilają
naukę by ćwiczyć tańte' wy
stawiania inscenizacji i od
grywania samorodnych tea-trów
nie sztuk scenicznych
które wjmagają żmudnego
wkuwania ról oraz wszel-kich
robótek artystycznych
jak zabawki choinkowe pi- sanki hafty ludowe szopka
teatrzyk kogucik wiosenny
itp
Wielkie to zamówienie —
prawda Jak je wykonać? Jak
Tadeusz Jost Zatoptony
XT iedziela 28 kwietnia Do
L południa — pvsie morre
Po południu 6 godzin podroży
po przez Archi
pelag" Najpiciw wynurzyła się
spod horyzontu Maupithaa
Ciemnozielony stożek pocięty
głębokimi dolinami rozchodzą
cymi się promieniście od szczytu
do wąskiego paska płaskiego
nadbrzeża Wokół turkusowa la-guna
ó kilkaset jardów dalej
rafy koralowe ze wspaniałymi
złotymi plażami czasem poro-śnięte
gęstwa palm kokono-wych
czasem nagie — poma-rańczowe
lub purpurowe oto-czone
wieńcem białych rozkroy- -
lonych fal a potem nż do okrę
tu ciemno-blękitn- e morza
iskrami latniącycn rynek io?- -
pryskującymi się co chwila przed
dziobem i wzdłuż burt
O 3 po poł ukazały się fan
tastyczne kształty Bora-Bor- a
Jakby dwa półamfiteatry — je
den większy i drugi mniejszy
ustawiono naprzeciw siebie
Między nimi turkusowa "jic-na- "
lgauny za nimi rafy kora-lowe
i kokosowe palmy Więk-szy
"amfiteatr" ma trzy szczyty
— dwa ostre jeden prasko za-kończony
ale o prostopadheh
ścianach Na zboczach tego za-topionego
wulkanu bujna so-czysta
tropikalna roślinność
Zewsząd słyszę weschnienia: —
"Ach żeby się tu zatrzymać"
juz poa zachód slonca mija-liśmy
okrągły stożek Tahaa i
"świętą" (?) Raiatea Leżą bli
sko siebie i są otoczone wspólną
rafą barieiową Tahaa ma kilka
głębokich zatok — to doliny
wyerodowane w lawie w które
wdarła się woda morska Raia-tea
jest główną wyspą zachod-niej
części Archipelagu Wysp
Towarzystwa — nazwanych tak
na cześć Królewskiego Towa-rzystwa
Geograficznego przez
kapitana Cooke w 1769 r
Wąski 3400' wysoki grzbiet
ciągnie się z północy na po-łudnie
Raiatea od niego zai
na wschód i na zachód ogrom-ne
skaliste ostrogi wcinają się
w zieloną lagunę Białe chmur-ki
zmieniające w zachodzącym
sJoncu kolor na różowe poma
rańczowe wreszcie liliowe błą-dzą
wśród szczytów pokrytych
drzewami lub krzewami W
szczelinach i przepaściach błysz
czą rudobronzowe skały ognio-we
nwrszyscy aiosłownie wszyscy
— patrzyli aż do zmroku na te
niezapomniane cuda natury
Ponfediiake 29 kwietnia Na-stawiłem
budzik na 50 rano
aby zobaczyć wschód słWa nad
jfooresfj koło-któr- e" j pfepłyi--
przekazać naszym dzieciom pociągnie długo choć wszyscy
jak wzbudzać zainieresowa
nie zrozumienie spraw poł
skich jak zaszczepić ukocha-ni- e
kraju swych ojców?
Możliwości są choć inne na
każdym terenie Czy to jest
polska szkoła wieczorowa so
botnia czy klub dziecinny
czy gromada zuchowa i dru
zna harcerska czy organiza
cja młodzieżowa czy obóz i
kolonia letnia
Nie można się zasłaniać
lak sie to często robi bra
kiem ludzi do tego rodzaju
pracy Sa ludzie rozumiejący
dzieci i mający dostęp do ich
sorc i umysłów Ludzie ci ma
ia dobre pomysły że wymię
nię kilka mi znanych — jak
w ' dawanie pisma dla dziat-- u
i młodzieży zorganizowa-nie
kursu dla nauczycieli
szkół polskich gdzie mogliby
poznać metody nauczania i
sposób urozmaicania nauki
zaangażowanie doradcy któ
ry by odwiedzał szkoły i u-- t
rżymy wał łączność z nauczy-cielstwem
apracowywanie
materiałów metodycznych po
mocnych w nauczaniu kolo- -
me-szkoł- y letnie dla dzieci i
uiele innych
Niestety Kto może poza
calodzieną pracą zarobkową
prowadzić kurs dla nauczy-cieli
redagować stałe pismo
dla dzieci jeździć od miasta
do miasta opracowywać piś-mienne
materiały
kolonie itp My nic jeste-śmy
jak Ukaińcy czy żydzi
czv Wosi którzy takie osoby
wjławiają i łlwar7iją im od-powiednie
warunki by mogli
z siebie jak najwięcej dac
Dlatego nasza praca wycho-wawcza
nie jest na takim po-ziomie
na jakim powinna być
Ludziom chętnym opadają rę-ce
gdy natrafią na brak zro-zumienia
i brak funduszów
Przykład — Biuletyn Nau-czycielki
wydawany na wy-prosszony- m
papierze z mate-riałów
zebranych pośród kil-ku
nauczycieli wysyłany za
drobne składki członków nie
w
"Zaczarowany
organizo-wać
liśmy o 6 rano Piękna t'o wys
pa prawie tak piękna jak Bo
ra-Bor- a — ale "wschód się nie
udał" — bo były chmury Bę
aę iam pojutrze to napiszę
więcej Dziś łażę po Papeete
i po wysianiu 24 kart poczto
wych "podziwiam" ceny Jakie
to szczęście że mam "wikt i
opicrunek" na okręcie Tu w
tydzień można zbankrutować
Już to nikt tak nie umie wy
ciągać pieniędzy z kieszeni ob-cokrajowców
jak rodacy gene- -
fała de Gaulle'a
NA TAHITI
Ale piszmy o Tahiti nie o
Francuzach
"Księżyc na Tahiti złotą lampą
[lśni
Moja mała Kiti o swym szczę-[ści- u śni"
Tak śpiewał półnagi leżąc w cieniu palm
na pięknej plaży tej uroczej
wyspy Morza Południowego By-ła
to scena z jednego z pierw-szych
filmów dźwiękowych wy-produkowanych
38 lat temu
Tak 38 lat temu Ramon No-warr- o
grający rolę "poganina"
był piękny i młody Ja byłem
mniej piękny ale za to młodszy
Zmienił się piękny Ramon
— jak o tym pisałem w repor-tażu
z Australii zmieniłem się
ja jak o tym przekonały się
wszystkie moje "wielbicielki"
sprzed lat gdy zobaczyły mnie
w Kraju w zeszłym roku
Na urodzie Tahiti te 38 kt
nie zostawiły żadnego śladu
Jest piękna piękna piękna
Gdyby tylko można białych
kupców i turystów stąd zabrać
Wynająłem auto i pojechałem
w objazd Droga wiedzie wzdłuż
brzegów wyspy która ma kształ-ty
ósemki Większa okrągła
część to" Tahiti właściwa mniej
sza owalna to półwysep Taia-rap- u
Połączone są niskim i
płaskim przesmykiem Taravao
Górzyste wnętrze wyspy po
cięte głębokimi dolinami i po--
mieszkałe Wioski znajdują się
tylko wybrzeżu
Ale ciekawy na-próż- no
szukać będcic domów z
o ścianach z mat i o
kokosowych strzechach
ich?
Owszem są ale nie
w nich Polinezyczycy Są to ka-biny
moteli restauracje Tu-bylcy
zamożni i czyści mieszka-ją
w nowoczesnych "bunga-lows- "
otoczonych schludnyTni
ogródkami wśród gajów i
kokosowych i bananowych! krze-wów- y
--otoczonych— żywopłotami
uważają to za
ważną pomoc w
polskim
niezmiernie
szkolnictwie
TRZEBA FUNDUSZÓW
Jeśli więc znowu znalazła grupka chętnych i
zapalonych powinniśmy po-móc
im ile nas tylko stać Ra-dą
— by nie robili
które już kiedyś były robione
i nie odkrywali Ameryki któ-rą
już inni przed nimi odkry-li
funduszami które dobre
głowy ze zmysłem do intere-sów
potrafią wynaleźć serde-cznym
poparciem "oy mieli
poczucie że za nimi stoi cała
zorganizowana Polonia
Tylko wtedy zbiorowym
wysiłkiem praca nasza pój-dzie
naprzód Tylko wtedy
wychowamy sobie młode po-kolenie
które pośród nas zo-stanie
i wesprze pracę w ro-dzinie
polonijnej
Lecz nie tylko to jest waż-ne
że wychowamy sobie mło-de
pokolenie Polonii Dziecko
które nie zna Polski jej kul-tury
i historii lub zna niewy-starczająco
nie ma zaplecza
tak niezmiernie ważnego w
znalezieniu sobie miejsca w
społeczeństwie kanadyjskim
W kraju bowiem który jest
różnych narodowo-ści
i różnych kultur nie mo
żna byc tylko Kanadyjczy
kiem Dziecko które nie czer
pie z bogactwa kultury swojej
grupy narodowościowej jest
często zgubione i tym się tłu
maczą fakty że często dzieci
drugiego czy trzeciego
szukają łączności n gru-pą
swego pochodzenia Prze-kazując
naszym dzieciom kul-turę
polską czynimy je bogat-szymi
pewniejszymi siebie
mądrzejszym obywatelami
Kanady którzy z kolei wnio-są
zdobyte wartości w życie
tego kraju
Nad tym powinniśmy się
zastanowić w roku poświęco
nym dzieciom i młodzieży
polskiej
Barbara Głogowska
Listy z Podróży
U hk aw
kwitnących hibiskusów frangi- -
pani bouganvilla
ubrani w szorty i kolorowe ko-szule
kobiety i dziewczęta w
tzw "parenus" tj niezwykle
barwne kawałki materiału owi-nięte
wokół ciała między ra-mionami
a kolanami
Co najmniej 80% jeździ au-tami
motocyklach i moto-rowerach
Na szosie jest taki
ruch jak na głównych ulicach
Toronto Ottawy Montrealu lub
Winnipegu — powiedzmy
— 10 rano Wybrzeża malowni-cze
ale plaże na ogół kamie-niste
z silnym "surfem"
Zatrzymałem się w miejscu
gdzie kapitar Cook obserwował
przeście planety Wenus przez
tarczę słoneczną Miejsce to na-zywa
się PL Venus Niedaleko
stąd było pierwsze osiedle zalo
żono przez Anglików trochę
dalej było osiedle francuskie
Anglicy przybyli do Tahiti z
zachodu Francuzi przez ocean
Atlantycki i cieśninę Magella-na
zmiany daty nie byłi
jeszcze wtedy w drugiej polo-wie
XVIII stulecia ustalona
więc gdy angielscy protestanci
śpiewali pobożne hymny w nie-dziele
dla Francuzów była to
sobota i i oni i po
dlegli im tubylcy pracowali
Dzień później gdy poddani kró
la Ludwika maszerowali do
kościoła Anglicy kopali sadzi-li
rąbali budowali
Powodowało to obopólne zgor-szenie
i kompletne pomieszanie
pojęć u prostodusznych Poline-zyjczyków
Przyczyniały się do
jeszcze większego zagmatwania
sytuacji liczne sekty których
misjonarze starali się przędą
&nąc ranaKOW Kazoy w swoją
stronę
Jedna stara Tahitanka z któ
rą rozmawiatem w Papesi nie
daleko muzeum Paula Gaugui--
na powiedziała mi
— Rożni misjonarze przybyli
tu 200 lat temu z grubymi bi
bliami i stwierdzili że Tahita- -
kryte tropikalną gęstą i splą- - nie i inni na Moorea Bora-Bor- a
taną roślinnością jest nieza- - Raiatea i innych wyspach mają
na
podróżnik
bambusów
Czy nie-ma
mieszkają
i
palm
pomyłek
mozajką
poko-lenia
Mężczyźni
na
około
Linia
oczywiście
XVI
żyzną ziemię Wkrótce Tahita- - nie i inni mieli grube biblie
a misjonarze żyzną ziemię
Zwiedziłem muzeum poświę-cone
pamięci wielkiego artysty
malarza Gauguina i zrobiłem
zdjęcia kilku jego obrazów po- dziwiałem prześliczne wodospa
dy Vaiharuru w miejscu gdzie
rzeka Faatautia spada dobre
400' ze skalistego zbocza góry
Msuru na nizinę nadbrzeżną
i wdrapałem się na wyżynę Ta-rava- o na półwyspie Taiarapu
skąd rozciąga sie wspaniały wj
Dokończenie na sir 5
IX
i%r1ftijwfViMWrtpj
PT r „ n n r n ra -- tf WAŻNI:
PTASIE PASOŻYTY
Istnieje 130 gatunków pta-ków
które podrzucają sv:e
jaja do gniazd innych ptaków
Wszystkie one należą do ga-tunku
kukułek Niektóre z
nich naddziobują znajdujące
się już ic gnieździe jaja pra-wych
idaścicieli by w ten
sposób "podrzutki" — ich
własne dziea nie miały kon-kurentó- ic
do pokarmu
KWIATY WŚRÓD ŚNIEGU
Na icybrzeżu Morza Behrin-g- a
natrafiono na kwiaty ios-nąc- e
pośród śniegu Jak się
okazało są one z gatunku to-dodendro- nu
i mają specyficz-ną
zdolność wypromiemowy-icani- a
pochłanianej eneigii
słonecznej W wywku tego są
one zdolne rozpuszczać do-okoła
siebie śnieg do tego
stopnia ze mogą następnie z
powodzeniem lozwijać się na-wet
w warunkach stosunkoxvo
mwźnej pogody
ZWIERZĘTA
NA MONETACH
Monety z wizerunkami
zwierząt znane juz były w cza-sach
stawzytnych Na prze-łomie
7 i S wieku przed nar
Chr io Eginie w Grecji wybi-to
monety z wizetunkiem żół
wia w Libii z bykiem i lwem
W naszych czasach mamy sze-reg
monet z wizerunkami
zwierząt i ptaków np słynna
seiia wydana z okazji 100-le-ci- a
Konfederacji Kanady
W Stanach Zjednoczonych
mamy monetę z wizerunkiem
bizona w Chile z kondorem
io Austialh z kanguiem w
Urugwaju z pumą we Wło-szech
z pszczołą i delfinem
w Nonocgh z koniem w Islan-dii
z krową
KOMPUFeR I" PIĘKNOŚĆ
Jak naprawdę ma loyglądać
najpiękniejsza kobieta na
świecie?
Aby znaleźć na to odpo-wiedź
postanowiono zwrócić
się do jednego z komputei óio
znajdujących się w Wielkiej
Brytanii Odpowiedział on na-stępująco:
piękność idealna
powinna posiadać objętość
biustu 89 centymetrów talii
35 cm bioder 90 cm Wiek jej
winien wynosić 20 lat icaga
12 funtów wzrost 56 stopy
Powinna rciieć ona lołosy kolo-ru
bloncl i oczy 'orzechowe
wtesci z o
t=
POWAŻNE INWESTYCJE
Ponad miliard zł pochłonę-ły
dotychczas tzw inwestycje
towarzyszące w Kombinacie
Nawozów Azotowych w Puła-wach
Stanowi to dwie trzecie
sumy przeznaczonej na te in-westycje
Puławy w latach 1963-G- 7 o-trzym- ały
m in 10 tys izb
mieszkalnych 2 przychodnie
zdrowia i aptekę zespół che-miczny
3 szkoły podstawowe
3 przedszkola
WYSTAWA W DAMASZKU
W galerii malarstwa współ-czesnego
"Urnina" w Dama-szku
otwarto wystawę prac
prof Srokowskiego wykłado-wcy
Akademii Sztuk Pięk-nych
w Damaszku
WYJAZD OPERY
Na zaproszenie Opery Ge-nueńskiej
wyjechała do
Włoch Opera Poznańska pod
dyrekcją R Satanowskiego
Zespól zatrzyma się w Vicen-zi- e
gdzie da koncert galowy
Opera zainauguruje wystę-py
w Genui przedstawieniem
Strasznego dworu" Moniusz-ki
STOCZNIE PRACUJĄ
Stoczni im Lenina w
Gdańsku trwa budowa aż 11
kadłubów statków 6 różnych
typów
Są to 3 drobnicowce B-4- 0
od jednostki 6 do 8 ostatni
b7 drewnowiec B-4- 5 proto
typowy drobnicowiec B-44- 2 ósma przemysłowa baza ryba-cka
B-6- 9 3 trawiery-przetwór-ni- e
rybackie B-2- 6 oraz trawle
ry B-2- 2
iK
W
ILOŚĆ PALACZY WZRASTA
W styczniu i w lutym br
palacze w Polsce kupili 94
oinona sztuk papierosów pra-wie
o bilion więcej niż w
tym samym okresie ub roku
Pod względem ilości wypala-nych
papierosów Polska zaj-muje
w Europie trzecie miej-sce
po Anglii i Irlandii 78
proc sprzedawanych w Pol-sce
papierosów to popularne
"Sporty"
W tym roku do wyrobu pa-pierosów
zużyje sie 60000
ton moniu w 90 nrnc kraio- -
ton polskiego tytoniu stów:
i NIEWAŻNE
NOWY GATUNEK NyL ""fl"! Won
mem tarcin „7„ra
dslaateguobrawnyiakonanej
wzajemnie o™ ¥
sobie „ f:i( --ÓX
noszą nylonoua bielsi
sów 'elektTvczr„J ttl
suchy dzień „-- „ ŁJj2'tM niotu a
„:nnr„i: ""
lon w ktoriim eUud
statyczna prawie nie £g
je Osiąga się to dzieł i Ce suiowca za "' cjalnych substancvjimą r '
k "j "uJacF c u u uduutte nylonu Szczeaołn techm
dukcji trzymane sq'mf
v u oioirj lajcmnią
RZEKA ZABIJA OWAD
U' doizeczu Rm 'Czarna Rzekaluulte
inywii simazoniii iert
wmjaco mało owadów K" '
vw„ icuujiiu KmiU — skie nie zarohmt
dżunglę bagniste teren
aają się po prostu de$
miejscem ich wylęgu
jsątuciepidizwynczoyny i: temgos:czzmPi
inseKiy aziała u oda tej i W pizeawicńsiwiein
żonki i innych je dojj'
Rio Negw me bierze v ku w Andach Kie jśi
prawdziwy strumień o:
płynący w swoim gdrnf]
yu iJizez wąsKie uqtron
Negro od żiódel doi
pueplyua przez tereni
skie któiych nie
d:ungla_ W okresie porj
siczowej izeha żalem
wierzchnie około
icniorratoicych a sta
podiioot się o lOmelm
dy to dca 'ość subslaujH
ślinnych nwiszczańiim
Azie lub jesl przez w
szona
Rozpuszczające sie il
cje roślinne zabaiWRi
na czai no stąd niani
Substanrje te mają wit
ści któie niszczą im
Dalsze badania mara irtó
o jakie składniki tu chi
czy nie moznaby m tt]
stawie sMitra
środka owadobójczej
lolnictwa jt
Mi „ „ '
iw-m- gBM Poisk
Ipracowant na podstawi praiij brajowtj
GAZ W KRYMCT
Krynica otrzraa gaz
ny Rozpoczęta została
wa gazociągu z 1'odkarpai
BUDOWA HUTY SIEI
Budowa największej tr
iu huty miedzi
wkroczyła w nową fazę rl
zacii Brygady betonffl
przystąpiły do budowy ii
mentow pod podstaw
biekty metalurgii koto
Władze czynią wszyst
by Drace przebiegały s
nie Chodzi bowiem o t
nowe przygotowanie paj
frontu robot dla przeto
stwa "Mostostal" które
nie wznosi na terenie F
ici iiitv uJanns baze Pff
cyjną pod koniec IBiS
tału br podejmie juz u
roka skale montaż w
hal
Dobiezaia także koaca
ce przy budowie bocznic
!„„„ nriT rirllSiei Ł
1CJU1M-- J "' u — -- o-
Hni:i7r1mvpi do komblM'- -
riiHm knloweso Fowsla
cTi-hin- n W" tp"mme ODiefcW -- "
_ u
Iu robotniczego '
znaidzie zakwateruj
1 nnn nsńh ti "
wiecei niz aktualnie V]
1 ła "załoga budowlana
miedzi
GINĄ KOZICE
Dytekcia tatrzański
UA„ ornHnttTCh "- -
KtlW iiaiuuvj „
_ rtr
I CSRS stwierani} g- -rj
zmniejszanie się P°£'
zic tatrzańskich
Tai-- w kazały nad:
ht ctrnnflCh TatT
ostatnich 4 lat jjczj
hi ni-- 130O do iW
główną pr£gj
zjawiska uwazd
cierni &
tnrvstvczne
ira
Za
nie na coiu --yy łe
_:„„!
towe partie Tatr
nagminne łamameFr
rystow zaKazu v-rezer-watach
ścisły
Kr Y-oin-waL
— i_
rzańskie przed cari
zwierząt w Niżne Taj --
fpeł 7nacznie sp°A0O?
W Polsce PJX
-„- i-cnniP rezerws1"'
!=- - —
wego Pozostały tytoń do droż-- { łych dalsze ogr
szych gatunków sprowadza pasu owiec a
się z Bułgarii Jueosławii i! lenie kozic w
Tnrnii 7 rV„ „„-- „
-- :„1 mnipi nCZeSZCW1- - -
6000
i
uzusnac
4
W
a