000040a |
Previous | 4 of 14 | Next |
|
small (250x250 max)
medium (500x500 max)
Large
Extra Large
large ( > 500x500)
Full Resolution
|
This page
All
|
vff --w --f&rffisrt m r ł tf : t'iTr - :V"Jto f TW fcł # n
w
STR 4 LUTY (Fbrusry) U — 1957 NR 7
fltitfc
[iV
V
Tel LE 1-2-
491 Teł LE 1-2-
492
Printed for Every Saturday by: POLISH ALLIANCE PRESS LIMITED ""
Organ Związku Polaków w Kanadzie Wydawany przez Dyrekcję Prasową
Roczna w
Półroczna
Redaktor Franciszek Głogowski
Kanadzie
Kwartalna
W Stanach Zjednoczonych
Pojedynczy numer
S!SSSSSiS!S!SMKM
'ZWIĄZKOWIEC
"Związkowiec"
PRENUMERA T A
i innych krajach
"ZWIĄZKOWIEC"
1475 Oueen Street West — Tcronto Ontario
Authorised as Second Class Matl Post Office Department Ottawa
migracja i wizyty z po
cztery miesiące rewolucji
i
I
i
i
Widomym zewnętrznym dowodem zmiany warunków głosć to dostępność wystarczająco
jest między innymi względna swoboda wyjazdów zagranicę Otrzy-- 1 obfitego i pewnego materiału in-man- ie przestało być urzędowym przy-jformayJnL- g0 paszportu zagranicznego Najlepszym i naj-wileje- m różnych Teoretycznie każdy posiadający i źródłem sa zwłaszcza
odpowiednie warunki materialne moe uyskac paszport na spę-r- d dzen względnie odwiedzenie swoich krewnych czy n
jaciół granicą W ubiegłym po raz od zakon-Khodz- t pomimo szczelne-lUn- n
nctntniPi ?vninv tysiące Polaków ziawiło sie kontynencie' 8° obstawienia granicy węgiersko--
pnroneiskim miesiącu przybyła do Rzymu austriackiej i węgiersko jugosło- -
wycieczka która została przyjęta przez Ojca Św W lińskiej przesączają ciągle
Francji a także u nas w Kanadzie bawią jednocześnie setki teren Austrii i Jugosławii
odwiedzaiacych swoje rodziny z tym z wszysiKicn części urugim nieodzownym
świata zaczęli przybywać do Polski goście- - cudzoziemcy oraz
obywatele innych głównie osiedli zagranicą od dzie-siątków
lat względnie urodzeni granicami Polski Jak do-tychczas
ilość Polaków z emigracji powojennej udającej się do
Polski w odwiedziny jest minimalna Zdaje się to wynikać przede
Wszystkim z nastawienia władz warszawskich Jakkolwiek zaprze-stały
one głośnej propagandy powrotowej kwitując milcząco
niepowodzenie tej rozdętej sztucznie akcji nie mniej zdaje
się ciągle jeszcze pokutować pizekonanie ze i ci Polacy którzy
uzyskali po wojnie inne obywatelstwo nie przestali byc obywa-telami
polskimi W stosunku do nich zdaje się dalej istnieć większe
aniżeli w stosunku do innych wycieczkowiczów podejrzliwość Mają
więcej krewnych przyjaciół itp Ponadto imigranci powojenni nie
dowierzają nie bez uzasadnionej słuszności — administracji war-szawskiej
Władze brytyjskie np ostrzegają Polaków obywateli
'brytyjskich by przed udaniem się do Polski uzyskali od konsulatu
warszawskiego stwierdzenie ze Warszawa nie ma do nich żadnych
pretensji Odbitkę fotograficzną tego dokumentu zachowuje bry-tyjskie
ministerstwo spraw zagranicznych a oryginalny dokument
powinien przy sobie posiadać udający się do Polski i okazywać go
miejscowym władzom w wypadku wyłonienia się trudności
Zaniedbanie lej przezorności może jakoby spowodować przykre
konsekwencje dla turysty łącznie z pozbawieniem go przez władze
polskie paszportu brytyjskiego kanadyjskie np wydajać
paszport na wyjazd do Polski zaznaczają że ze względu na nasta-wienie
władz polskich nie gwarantują obrony obywatela
kanadyjskiego urodzonego w Polsce
W wielu wypadkach ludzie rezygnują z wyjazdu w odwiedziny
do Kraju wskutek stosowania biurokratycznych trudności ze strony
polskich przedstawicielstw konsularnych Otrzymanie wizy trwało
nieraz miesiące poprzedzone wypełnianiem w kilku egzempla-rzach
długich formularzy ba spisaniem w trzech egzemplarzach
życiorysu co najmniej jakby turysta zamierzał ubiegać się o wy-soką
posadę w Kraju
Są to szkodliwe i zbędne hamulce na drodze do normalnej
wymiany podróżnych do rozwinięcia turystyki
Istnieje jednak jedno oblicze tego zagadnienia W
ostatnim okresie pismo nasze dosłownie zasypywane jest listami
z prośbą o rady i informacje w sprawie sprowadzenia rodzin
Kraju O ile nam wiadomo rząd warszawski dotychczas nie zrewi-dował
swojego zasadniczo negatywnego stosunku do zagadnienia
emigracji a więc w aaiszym ciągu stoi na stanowisku ze nieza-leżnie
od ogólnej sytuacji gospodarczej od osobistych możliwości
obywateli wszyscy powinni pozostać w Kraju a nie szukać dla
siebie lepszych warunkach życia zagranicą Wolno uważać takie
nastawienie za przesadne dogmatyczno-szlywn- e ale w końcu
każde państwo ma prawo regulowania ruchu ludnościowego
Władze polskie uważają że w kraju jest dość miejsca i odpo-wiednich
warunków pracy dla każdego obywatela i dlatego nie
chce dopuścić do swobodnej emigracji Oceniając sytuację naj-zupełniej
obiektywnie wydaje się ze w obecnej chwili stanowisko
to jest nieuzasadnione Wiemy bowiem wypowiedzi najbardziej
autorytatywnych że w Kraju panuje bezrobocie że brak iest
jyui"iG3&i:£tu iiiitzAćiiuywu i tuipiuiiuw liiwesiycyjnycn na rozDU'
doWę przemysłu --na 'podniesienie gospodarki rtarodowei Wiadomo
żeproces ten został rozłożony na dłuższy okres Dalej
blcazujesię że repatriacja z ZSRR to jest sprawa niezwykle pilna
paląca- - postawi przed administracja szerec trudnych i kosztownych
'zagadnień nie mogą czekać na rozwiązanie Niezależnie od
tego utrzymanie --zakazu emigracji nosi wszelkie znamiona systemu
policyjnego
Z tych wszystkich powodów wydaje się że rozluźnienie prze- pisów emigracyjnych byłoby z wielka korzyścią dla Polski Nie
mniejszą korzyść odniosłaby i emigracja polska Otrzymałaby bo--
dnziuiaiułalnoonścitiijs' pomłeacznnneijt piwogwłęi białybuyzięsiiuę i lzeanciuieśniiiłaysiąwpiuęozy zożKywraijeenmie
Podkreślamy jednak że jest to sprawa trudna wielce złożona!
wymagająca uczciwego beznamiętnego rozważenia
Warszawa uczyniła już dość znaczny krok w kierunku roz- luźnienia zakazu emigracji Paszporty emigracyjne udzielono oso- bom starszym posiadającym najbliższe rodziny zagranicą wyda-wane
są również dzieciom których rodziny znajdują się poza Kra-jem
I jakkolwiek mamy do czynienia wypadkami indywidual-nymi
specjalnymi nie mniej jednak zasługują one na podkreśle- nie jako dowód zmiany nastawienia
Wiele może nawet bardzo wiele osób pragnie wyemigrować
z Polski by połączyć się z rodzinami znajdującymi się za granicą
Niektórzy z nich wyobrażają sobie że 'władz warszawskich
potrafią obejść biorąc paszport turystyczny a nasteDnie Dozostaiac
w państwie morego przyDyn uia przywadu załóżmy że krajem
tym będzie Kanada Otóż jest to rozumowanie gruntu błędne
fałszywe
Kanada jest coprawda krajem imigracyjnym którego bramy
stoją otworem dla przybyszów z wszystkich państw ale Kanada
rezerwuje sobie prawo wyboru imigrantów Praktycznie oznacza to że każdy kandydat na imigranta musi spełniać pewne warunki
a więc jest odpowiednio badany przez kanadyjskie władze imigra-cyjn- e Są to warunki zarówno zdrowotne i moralne Kanada
np nie przyjmuje osób chorych na gruźlicę na choroby nieule
czalne Łąucwiue up uazieianiu wizy turystycznej nie
DdioerzeK:siaę-niyac-dyn jako stpurraywstaponciie uwagępo1 zodslatatećgnoasktętopknoilewjiaekko pirmzyigbryawnta
niezależnie od tego kimkolwiek by był Niedawno np deportowano do JMandii bardzo zamożnego przemysłowca który przybył ha
wizę turystyczną a następnie pozostał Przypuszczalnie powróci
doTCanady lecz będzie musiał w Holandii załatwić wszelkie formal-ności
związane z uzyskaniem normalnej "wizy imigracyjnej
Może niektóre państwa są w tej sprawie bardziej liberalne
aniżeli Kanada ale stosownie do zebranych przez nas informacyj
posiadacz wizy turystycznej nie może liczyć na wyrozumiałość
władz Wręcz przeciwnie winien pamiętać że będzie deDortowanv
właśnie dlatego że Kanada jest państwem imigracyjnvm jest bardziej ostrożną udzielaniu wiz turystycznych Odnosi" się
w pierwszym izęuzie uo uoywaieu poiSKicn 1 staa szereg osób
odnośnie4 których istnieje podejrzenie iż będą one próbowały po
w Aanaozie oezsKuiecznie zamega o turystyczna dla
odwiedzenia tutaj swej Todziny
Wreszcie zdaniem naszym ewentualne nadużywanie wiz tu-rystycznych
w państwach gdzie to się okaże możliwe przyniesie
zwobreazcuzyltćacsieię powsawżoniąmi bliskimtyimzawgsrzaynsictkąimGdkytórozkyażeistositęnieżeprpaogsina-ą dacze paszportów turystycznych przemienili się w emigrantów
niezawodnie władze polskie nie cofaia się przed powstrzymaniem
usisętanoide dwalsszzeelkgio rwuycdhawmanięiadzypaPszoplsokrątówa ZWachkoodnesmekwAenctjoi bzynłoawbuy
niepowetowana szkoda
W po
Na progu drugiej połowy lutego
ez)li w równe cztery miesiące po
stłumieniu narodowej rewolucji
węgierskiej przez brutalną prze- -
mer nincrrnrli wiuup
$2 zz kich czas j'est postawić pytanie
c 'en 'jak się sytuacja przedstawia na
go qq prawdę w tm kraju N'ie o co in- -
irulnego nam chodzi właśnie jak o
prawdziwy ij zgoclnj ze stanem
faktcznm ścisły w konkretnch
szct-JÓłac- h wierni w
obraz rzeczywistości wę- - LPamiętamy prasa międznaro
gicrskiej — ze wszystkimi jej
blaskami cieniami
Warunkiem pierwszym powo-dzenia
próby scharakteryzowania
położenia pewnego kraju na odle- -
w Polsce
dygnitarzy
e
e urlopu pizy- - ktrz za roku pierwszy
na
W ubieełvm pierwsza
polska Anglii na
Roda- -
kow wraz waran
Po-lacy
państw
poza
tym
jakichś
Władze
pełnej
jeszcze
z
z
czasu
a
które
z
zakaz
00
z
jak
harune rrzy
może
Palej
w
10
zostać wizę
szkodę
ze
rkul7łt
ogólnym
kiem jest chęć zachowania pełne-go
obiektywizmu Rewolucja wę-gierska
wzbudziła tjle entuzjazmu
natchnęła nas takim podziwem do
bohaterstwa tego narodu że mimo
woli radzi byśmy nie dopuścić do
swojej świadomości wszystkiego
co mogłoby ten świetlany obraz
skazić rzucić cień na wspaniałą
wizję ludu wyzywającego reżim
komunistyczny i stawiającego sa-motnie
opór hordom sowieckim
iMimo woli wzdrygamy się na myśl
co mogło się stać z dumnymi wo-jownikami
wolności po załamaniu
się zbrojnego oporu Kto patrzy
na świat i jego sprawy nie przez
różowe okulary romantycznych ilu
zji lecz z beznamiętną trzeźwością
len zdaje sobie sprawę ile brudu
ile plugastwa ludzkiego i ludzkiej
małości wydobywa na powierzchnię
każda wielka klęska narodowa
Gdy triumfuje przemoc wroga
gdy wskrzeszona policja polityczna
wyławia ex-rewolucjonis- tów (rebe-liantów
w żargonie oficialnvm)
wychodzi z ciemnego kąta donosi-ciel
i szpicel przystępuje do robo-ty
oprawca i tchórz i zdrajca
współrodaków
Ale nie to jest ważne Te szumo-winy
istnieją w każdym społeczeń-stwie
i w każdej katastrofie wie-trzą
okazję do zadośćuczynienia
swym nikczemnym instynktom Ale
obecność elementów kryminalnych
nie przesądza jeszcze wcale posta- -
wy społeczeństwa jako takiego To
nie rozzuchwalona chwilową bez
karnością kanalia zagraża morale
pokonanego narodu lecz załama
nie się duchowe apatia i depresja
— niemal nieuniknione następ-stwa
przegranej Najbardziej tra-gicznym
wyrazem rozbicia się zbyt
wygórowanych zbyt napiętych na-dziei
jest kapitulacja duchowa na-rodu
Odwrót — przynajmniej na
przeciąg jednego pokolenia tego
pokolenia które "stargało swe siły
w nierównej walce — od- - ideałów
wolności i demokracji Od 'wyczer-pania
duchowego groźniejsze jest
jeszcze pogodzenie się 'z' obrożą
KRYZYS ORGANIZACJI NARODÓW ZJEDNOCZONYCH
Jeszcze nie- - przebrzmiały echa
hymnów pochwalnych na cześć
ONZ za powstrzymanie napaści
zbrojnej na Egipt a już ujawnił
aię głęboki kryzys w łonie tej or-ganizacji
Zresztą nie pierwszy i 'za-pewne
nie ostatni Jest on znacz-nie
poważniejszy od poprzednich
1 łączy się ściśle z owym rzeko-mym
sukcesem z początku listopa-da
ubiegłego roku a więc z sytua-cją
na Bliskim Wschodzie
W wyniku szybkiej błyskawicz
nej akcji ONZ -- uratowano Egipt
przed okupacją anglo-francusko-izraels- ką
Ściślej należałoby powie-dzieć
że ONZ dzięki poparciu Sta-nów
Zjednoczonych powstrzymała
akcję zbrojną w Egipcie Sama
ONZ nie dysponuje ani siłą ani
autorytetem moralnym Wykonanie
uchwalonych tam rezolucji zależy
po protu od dobrej woli zaintere- -
sowanych państw Te" z kolei po-dejmują
swoje decyzje nie z po-wodu
takiego czy innego układu
sił w tej międzynarodowej organi-zacji
lecz w zależności od stosun-ków
z poszczególnymi państwami
i sytuacji międzynarodowej
Wielka Brytania i Francja pod-porządkowały
się bez zastrzeżeń
rezolucjom ONZ powstrzymały
aziatania wojenne 1 wycotafy się
z okupowanych rejonów Uczyniły
to przede wszystkim dlatego że
chciały naprawy stosunków ze Sta-nami
Zjednoczonymi W obliczu
nieprzyjaznego "nastawienia Wa-szyngtonu
do akcji brytyjsko-fran-cuski- ej
Londyn i Paryż Uznały iż
muszą pogodzić się z klęską poli-tyczną
Przy rozważaniu drugiej nie
mniej pilnej sprawy a mianowi-cie
agresji sowieckiej na Węgrzech
aa&f
uznanie racji zwycięzców przyję-cie
fałszywej ewangelii społecznej
głoszonej przez chwalców i sługus-ów
reżimu
Jezeh kogoś szarpał) podobne
wątpliwości w odniesieniu do Wę-gier
ten widać nie do'c poznał
psychikę tego narodu którego
uelkość duchowa błyszczi jedna-kowo
w ogniu walki w upajają
ech dniach krwi i chwuh jak w
dniach klęski i grozy w upadku
koloiyue jak
dowa składała hołdy niezłomnemu
duchowi oporu społecwntwa wę
gierskiego w miesiąc w se'ć ty
godni w dwa miesiące po klęsce
militarnej rewolucji Kiedy umil-kły
ostatnie strzały na ulicach Bu
dapesztu kiedy złożyła bron nawet
robotnicza załoga zakładów stalo-wych
na wyspie Csepcl kiedy do-gorywała
partyzantka w kraju po-zbaw
ionm do tego rodzaju działań
warunków naturalnych kierownic-two
walki z opresją komunistyczną
przeszło w inne ręce 1 uciekło się
do innych metod Sztandar sprawy
narodowej przeszedł z rak intelekt-ualistów'
studentów 1 powstań-ców
w ręce klasy robotniczej któ-rej
bronią — i to bronią bardzo
skuteczną — okazał się strajk
Czytaliśmy jednak również że
presja rządów terroru presja od
budowanej machiny policyjnej
presjt sądów doraźnych 1 remon-towanego
cierpliwie aparatu admi-nistracyjnego
i partyjnego popar-ta
obecnością okupacyjnych wojsk
sowieckich skruszyła i ten ostatni
bastion obronny ducha walki naro-dowej
Rozwiązane zostały rewolu-cyjne
rady robotnicze wy areszto-wani
ich przywódcy Quishngowski
rząd Janosza Kadara żywe zaprze
czenie demagogicznego fałszu ko-munistycznego
o dyktaturze prole
tariatu odebrał robotniczej klasie
węgierskiej prawo strajku 1 poddał
ją pod bicz drakońskich dekretów
o dyscyplinie pracy Krótko ostat-nie
ośrodki zorganizowanego opo-ru
czynnego czy biernego zostały
zniszczone Po zgaszeniu wszelkich
płomyków wolności na scenie zo-stał
tylko rząd komunistycznych
zdrajców narodu i jego bezbronna
ofiara — skneblowany spętany na-ród
węgierski któremu zda się
odjęto wszelkie możliwości wyra-żenia
swego protestu przeciwko
gwałtowi popełnianemu na jego
ciele i duszy W tych warunkach
wątpliwe mogło sie wydawać by
naród ten miał jeszcze chęć i środ
ki bodaj zamanifestowania swego
niezadowolenia inaczej jak w zaci-szu
domowym jak w najściślej-szym
kółku rodzinnym
Bo weźmy pod uwagę tylko ten
jeden fakt: od ubiegłego paździer-nika
opuściło Węgry okołe 200000
uchodźców t j około 2 procent
całej ludności tego niewielkiego
liczebnie kraju Co za ogromny
upust krwi! Tym większy że na
hazard ucieczki za granicę i na
trudy' tułaczego życia ważyć sie
mogły—'triasie -- - tylko elemen-ty"
najenergieżniejsze tylko ludzie"
najbardziej zagrożeni czyli najbar
dziej tczynm podczas "rewolucji
Przęważnie-jnłodżi- eż 'paVgói ele
ONZ ' nie zdołała zamanifestować
tej siły!' Uchwalono kolejno- - kilka
rezolucji potępiających Jnterwen-cj- ę
sowiecką ''wezwano Moskwę do
natychmiastowego w yćof anią" wojsk
błagano'' marionetkowego' premiera
Kadara o wyrażenie zgody na przj-byci- e
komisji ONZ Wszystko bez
skutecznie Moskwa po prostu zba-gatelizowała
ONZ to samo ciało
któremu udzieliła gorącego popar-cia
--w sprawie Egiptu ONZ 'zade-monstrowała
tym razem swoją bez-graniczną
słabość Stany Zjedno
czone nie pospieszyły -- z udziele-niem
pełnego poparcia zadawala-jąc
-- się wnoszeniem rezolucji
Izrael trzecie państwo które
wzięło udział w zbrojnej napaści
na Egipt przyjęło rezolucje ONZ
z zastrzeżeniem-Stwierdził- o ie nie
szukając żadnych korzyści teryto
rialnych zmierza do 'osiągnięcia
bezpieczeństwa W tym celu doma-ga
się gwarancji od ONZ jako wa-runku
oddania tych terenów po-granicznych
które stanowią bazy
wypadowe dla działań przeciwko
niemu Chodzi o odcinek Gaży
który z czysto prawnego punktu
nie stanowi części terytorium Egip-tu
ale jest raczej j-ejone-m
okupa-cyjnym
oraz o odcinek nad Zato
ką Akabą kontrolującą żeglugę do
Izraela ' '
ONZ uchwaliła -- kolejno 6 rezolu-cji- j
wzywających krael do opusz-czenia
wszystkich terenów zaję-tych5w'ostatn- iej
akcji z6rojnej a
Izrael - sześciokrotnie nie -- podporządkował
się powtarzając swoje
żądania - ' -
Wteorii istnieją dwa -- skrajne
rozwiązania: 1) ONZ uchwali sank-cje
polityczne i gospodarcze - łącz-nie
np z wykluczeniem Izraela z
ment najbardziej wartościowy mo-ralnie
najlepsze kadry społecznej
armu pracy od profesorów uni-wersytetu
do robotników wykwal-ifikowani
eh 1 niewykwalifikowa-nych
Jeżeli do tego dodamy zabi-tych
1 rannych w walkach depor-towanych
aresztowanych uwięzio-nych
ściganych i tropionych za-ledwie
będziemy mogli uzm sło-wne
sobie stiat biologiczni eh de-mograficznych
jakie poniósł naród
węgierski A przecież to społeczeń-stwo
któremu utoczono najlepszą
kie w żyje dalej — w swym kra
ju — zmuszone do codziennego
obcowania z polipem komunistycz-nej
władzy
Najlepszą odpowiedź na pytanie
o stosunek społeczeństwa do na-rzuconego
rządu komunistycznego
dał nie kto inny jak marionetkowy
premier tegoż rządu Janos Kadar
Przemawiając do aktywistów odro-dzonej
partu komunistycznej prze-strzegał
przed nową rewoltą przy-gotowaną
już teraz 1 mającą rze
komo wybuchnąć w marcu Nie-przytomne
bredzenie arcystalinisty
węgierskiego o "kontrrewolucyj-nych
prowokatorach" należy oczy-wiście
rozumieć jako prowokację
typową komunistyczną prowoka-cję
A także jako nieudolną pró-bę
usprawiedliwienia terroru jako
metody rządów 1 apel o poparcie
ze strony garstki niedobitków ko-munistycznych
Mowa ta zasługuje
na uwagę nie w tym co otwarcie
głosi lecz w tym co się z jej
tekstu przebija Ze słów Kadara
zionie strach bezradność poczucie
osamotnienia człowieka który wie
że "władzę" swą zawdzięcza łasce
najeźdźcy rozpacz starego komu-nisty
który jest świadkiem ban-kructwa
partii i ideologii komun-istycznej
Wszystkie ostatnie wiadomości z
Węgier potwierdzają całkowitą izo-lację
społeczną reżimu i jego po-pleczników
To nic że po kilku
miesiącach terroru hersztom kom-part- ii
węgierskiej udało się przy- -
wrócić spokoju odrepero- - problem
wać jako tako aparat partyjno
rządowy To są osiągnięcia czysto
mechaniczne tyle potrafi każda
władza okupacyjna Najważniejsze
nie jedynie ważne jest to ze re-żim
Kadara nie potrafił zdobyć
uznania własnego narodu jeśli nie
sympatii (?) to bodaj odrobinę
szacunku Próżne marzenia
upór społeczeństwa zstąpił w
"wyjaśnić"
świadczeniu młodzieńczy entu-zjazm
ale nie zmalał nie osłabł
jego raczej wzrosła
ktokolwiek
dawno
drakońskich
rosyjskiego
nagminnie
Po
munizmem
organizacji 2)
państwa nie
w
zbrojnych Źad-n- o
jednak z rozwiązań nie
są wysoce
ryzykowne
Wiadomo że gło-sowało
za rezolucjami wzywający-mi
Izrael opuszczenia zajętych
Zjednoczony otrzymaniu za-pewnień
fazie rozwią-zane
podstawowe za-gadnienia
Lester
spraw
sformułował swoje zastrzeżenia
wobec rezolucji
przez Stany Zjednoczone
brak gwarancji
dla Izraela popieraniem
potępiającej jakieś
a uchwaleniem przeciwko nie-mu
członkowskie
są tego że sze-reg
papie'-rz- e
im sobie
uprzytomnić
Egipt
rezolucjom
wolności
przypomną
sankcje obo-sieczna
częstokroć z ich
interesami narodowymi
ich jedynie wy-stąpieniu
Wystarczy by
nie
im a wówczas staje
Stany Zjednoczo-ne
poparły całą swoją siłą rezolu
cje" bardzo wątpli-we
by za stosowaniem
Rozmowa z gośćmi z Warszawy
Minął na szczęście ponury okres
w czasie którego Polska była od-graniczona
od świata szczelną
się jedynie z
takimi Rodakami z naraże-niem
życia w
z Kraju Czasami
jakiś administracji
wyje-chawszy
w jakiejś misji
Obecnie nie mija prawie tydzień
którym by nie Ka
nadzie gości z Polski Przybywają
najczęściej na do
swojej najbliższej Jedni
na dwa trzy miesiące inni nawet
na sześć Przyjeżdżają na
stały pobyt Tych ostatnich
znacznie mniej gdyż władze
polskie udzielają wizy emigracyjne
jedynie osobom oraz nie-letnim
dzieciom których
mieszkają w Kanadzie
Ubiegłego tygodnia odwiedzając
ojca w bawił u nas inż
Staroń ze swoją zoną ekono-mistk- ą
Oboje skończyli studia już
wojnie oczywiście
posadach państwowych pani Zofia
zajmuje się tylko
Przyszli do nie z
czystej lecz chcieli się
z naszymi Czytelnikami
wrażeniami
Jestem zaskoczony wszystkim
— mówi inż Staroń Tak wszyst-kim
inną aniżeli so-bie
wyobrażałem a przecież z li-stów
ojca mogłem sobie
raczej prawdziwy obraz
aniżeli z jakichś Oczywi-ście
rzuca się oczy bogactwo al-bo
wszelkiego ro
dzaju artykułów Jest
Naturalnie u nas Kraju
jeszcze odczuwamy brak
zasadniczym
produkcja podniesie-nie
produkcji gdy tutaj
pozory i jest jak sprzedać najwię- -
cej a artykułów jest masa o tyle
przeszkodą dla rządów czer-wonego
terroru jak o tym
w
raju Wykrycia
z amunicją w
akademickich i w
Uniwersytetu Budapeszteń- -
głąb stracił rozmach zorganizowa- - nie da się także
nej akcji zgubił w tragicznym do- - Prostą nieostrożnością Nie taka
Intensywność
od czasu
o doraź-nych
egzekucją — i wę- -
Wszystko co w tym o tym chyba
ruchu było mż inny Jak
nistyczne co lgnęło doń profesorowie wyższych
już odpadło Pod czym grozi opór
naciskiem niesłychanej presji rzą-- j pełnienia obowiązków
dowej i terroru policyjnego znikła wykładowcy Kto może lepiej być
bez śladu niedojrzała romantyka ' poinformowany o
spalenia podręczników ro- - racn za "kontrrewolucyjną" opie-syjski- ch
— przywróceniu przy- - szałość w pracy od robotników
musowej nauki biuralistów tę metodę
— przez szkół w lekkiego gospodarczego
Budapeszcie nie_ można tłumaczyć i codziennie
porywczością dziecięcą której obce ' studentach uczniowie go
jest "poczucie niebezpieczeństwa robotnikach — Zaiste re-o- d
czasu gdy Kadara używa zerwy narodowe frontu walki z
do rozpędzania dzie- - są Węgrzech
cięcycn manuestacji wieu byt 4 j ł
międzynarodowej
arabskie znalazłszy
należytego' poparcia ONZ przy-stąpią
do działań
tych jest
prawdopodobne i oba
wiele
do
pod naciskiem Stanów
eh i po
że w dalszej
będą sporne
minister
zagranicznych wręcz
ostatniej wniesio
nej wska-zując
na
Między
rezolucji pań-stwo
sankcji leży
Państwa ONZ
przyzwyczajone do
rezolucji pozostaje na
Nie trudno będzie
że między
właśnie nie podporządkował
się -- licznym w
żeglugi na Kanale
Niektóre
że są_ bronią
'leży w solidarnym
kilka
państw' podporządkowało się
cała akcja się
bezwartościowa
natomiast jest
czy1 głosowały
sankcji
Podjęcie działań wojennych
kur-tyną
Spotykaliśmy
którzy
dramatycznych wa-runkach
urzędnik war-szawskiej
wybierał wolność
oficjalnej
w powitano w
wizyty
również
jest je-dnak
rodzice
Toronto
M
po 1 pracują na
ostatnio zresztą
domem
"Związkowca"
ciekawości
podzielić
swoimi
—
Kanada jest
stworzyć
książek
w
raczej nadmiar
to uderzają-ce
w cią-gle
wszyst-kiego
Zagadnieniem
jest ściślej
nigdy
kara śmierci na nieletnich
proletariackim
schowków bronią i
domach budyń
kach
skiego
nieostrożność
wydania dekretu sądach
studenci
jakość stężała 'gierscy lepiej
koniunkturalne oportu- - wiedzą
porwane również
prądem uczelni bierny
odmowa
ka-Ges- tu
po
języka którzy
uczniów szeregu sabotażu
stosują
—
chłopi?
policja ko-bro- ni 'palnej na hiewy-- '
nie czerpane
państw
terenów
Pearson
Kanady
właśnie
ogromna prze-paść
innymi
sprawie
Sues-ki- m
państwa
sotjie
sprzeczną
Wartość
uciekali
krótkie
rodziny
starszym
bardziej
Podczas
świad-czy
pacnnie
wiedzą
przez państwa arabskie jest bodaj-że
jeszcze bardziej złożonym za-gadnieniem
Niewątpliwie — mimo
wszelkich różnic rozbieżności a
nawet wewnętrznych zatargów —
państwa arabskie są solidarne w
swoim wrogim nastawieniu wobec
Izraela Sprawa sprowadza się je-dnak
do tego jak daleko sięga-t- a
solidarność Jeśli chodzi o Syrię
i Jordan to staną one bez zastrze-żeń
po stronie-Egipt- u Solidarność
Libanu stoi pod znakiem zapyta-nia
a Irak może nawet wykorzy-stać
tę okazję dla własnych pora
chunków Gdyby sytuacja nie była
tak zaogniona gdyby pozycja Egip-tu
w święcie arabskim nie była tak
mocną wówczas na pewno współ-działanie
państw arabskich byłoby
zapewnione Nie na tym jednak
koniec Przyjmując nawet że1" pań-stwa
te potrafią odroczyć swoje
spory by-wspóln- ie wystąpić prze-ciwko
Izraelowi to muszą się li-czyć
— i nie-tylk- o one — że kon-flikt
nie będzie lokalny
W jednym i drugim wypadku
Organizacja Narodów Zjednoczo-- j
nych znalazłaby się we wręcz tra-gicznej
sytuacji w obliczu ban-kructwa
Taki tozwój wypadków
nie leży w interesie żadnego z
wielkich państw i dlatego należy
oczekiwać dalszych przetargów
Nic jednak nie wróży by ONZ był-a"
na prawdę w stanie załatwić
ugodowo istotę toczącego się spo-ru
by zapewniła pokój na Bliskim
Wschodzie Takie zadanie po pro-stu
przekracza możliwości tej or-ganizacji
Przypadnie oho wielkim
mocarstwom — o ile będzie to le-żało
"w ich interesie w przeciw
nym razie będziemy świadkami je
dynie pozornego i krótkotrwałego
odprężenia Odsunie się nieco lont
od beczki z procliem opóźniając
tym wybuch Na jak długo?
J D
'1
u nas artykułówjest mało a ceny raczej bardzo wysokie Odnosi sie
to przede wszystkim do produt
tów importowanych Jesteśmy jg dnak wszyscy optymistami Obe-cnie
po wypadkach październiko-wych
zaszły u nas bardzo poważne
zmiany na lepsze Nie narzekamy
nawet na braki Wiemy że musimy
zacisnąć pasa mamy jednak prze konanie że budujemy lepszą przy
szłość że osiągniemy wyższy po
ziom życia
Z przyjemnością przeczytałem
"Związkowca" bezpośrednio po przybyciu do Toronto Nabyłem ró-wnież
pisma polskie wychodzące
we Francji Anglii i Stanach Zje-dnoczonych
Czytałem je bardzo
uważnie Stwierdziłem że informa-cje
i artykuły zamieszczone w
"Związkowcu" oddają wiernie na-str- ój
i sytuację w Kraju podczas
gdy w innych pismach gniewa
mnie jakieś umyślnie fałszywe na-stawien-ie
Nie jestem politykiem nic by-łe-m
1 nie jestem członkiem partii
aie kio sodic wyoDraza ze my w
Kraju tęsknimy do przeszłości do
warunków przedwojennych ten
karmi się złudami Dla nas są to
zagadnienia skończone Polska
obecna jest inna od przedwrześnio-we- j
Myślimy też wszyscy innymi
kategoriami Wznieliśmy przemysł
utrwaliliśmy się na Ziemiach Z-achodnich
i z tych pozycji nie za-mierzamy
zejść
— Gdyby pan widział — wtrąca
pani Zofia — tę żywiołową demon-strację
przed Pałacem Kultury w
dniach październikowych stwier-dziłby
pan jak wszyscy z nas że
zaszło coś wielkiego coś co zna-lazło
rzeczywiste poparcie narodu
Jesteśmy przyzwyczajeni by nie
powiedzieć znudzeni wszelkimi po-chodami
i manifestacjami Ale
wtedy w październiku były one
żywiołowe niezorganizowane Była
to manifestacja jedności i siły
— Czy istnieje możliwość po-wrotu
do systemu stalinowskiego?
— My takiej ewentualności nie
bierzemy pod uwagę Nie wierzy-my
w to natomiast jesteśmy prze-konani
że weszliśmy na drogę roz-wojową
Cieszymy się dotychczaso
wymi osiągnięciami i mamy nadzie
ję że nastąpią dalsze Ale znowu
fałszywie byłoby przypuszczać że
naród pcha Gomułkę do jakichś ry-- ł
zykownych kroków To przesada
akltbóore wprięscmza nipeoślcoisnłiejne co Żpaidsezną nroiez--- „
sądny Polak nie szczuje przeciwko
Rosji Każdy z nas wie źe to po-tężny
sąsiad Pragniemy jedynie
współpracy opartej na zasadach
równości I do tego zmierza Go-mułka
w tjm streszcza się jego
program
Rozmowa przechodzi na sprawy
niemal "familijne" to jest Warsza
wy skąd p-w- o Staroniowie przybyli
Wędrujemy więc po ulicach stolicy
i goście nasi z uśmiechem prostują
nasz szlak -- wołając: "ależ panie
tej ulicy nie ma" albo "nie" nie
Teraz inny tramwaj tędy jedzie"
Dowiadujemy się jednak "że wiele
pozostało po dawnemu jakkolwiek
są' to nowe domy Zostawiają nam
przekonanie że nie zbłądzimy w
nowej Warszawie
A — Zbudowano już wiele ale cią-gle
jeszcze za mało Przede wszyst-kim
domów mieszkaniowych "Wy
sami mieszkamy na Mokotowie
Nasze mieszkanie składćl 'się z po-koju
i kuchni Płacimy za- - nie po-nad
30 zł miesięcznie co jest
śmiesznie niską sumą Komorne
fest bodajże najniższą pozycją w
budżecie rodzinnym ale problem
mieszkaniowy jest niezwykle trud-ny
tak w wielkich jak 1 mniejszych
miastach
— Czy podoba się państwu To-ronto?
— pytamy i z 'miejsca ża-łujemy
swej nieostrożności -&- taro-niowie-śmieją
się uprzejmie i opo-wiadają
o wielkim ruchu samocho-dowym
przepysznych wystawach
kolorowych neonach omijając dy-skretnie
architektoniczną brzydotę
miasta1
— A wie pan niesłychanie
miło uderzyła nas ulica torontoń-ska- !
„ 1 Nie dowierzamy własnym uszom
ale słuchamy z zaciekawieniem
— Wchodzimy do sklepu i kale-cząc
język angielski staramy się
porozumieć tymczasem słyszymy
spokojną uwagę: —: proszę mówić
po polsku My tu wszyscy Polacy
Przestaliśmy sie wiec męczyć i my
ślimy że język angielski 'jest wła-ściwie
zbędny w tym mieście
Nie trudno było się domyślić ze
p-st- wo Staroniowie mówią o ulicach
Queen West i Roncesvalles które
jakkolwiek są bardzo ważne mi są
jednak jedynymi w Toronto
Inż Staroń pracuje w Polsce w
dziale importowym i postanowił
wobec tego wykorzystać swój po
byt w Kanadzie dla zaznajomienia
się z miejscowym rynkiem "oraz z
metodami importowymi "-o-faz
eks-portowymi
by nabyte doświadczę--
nie wykorzystać w Kraju
T N
i
Ul
rn
up 8?
Mn
fur foki
łdn
te
Object Description
| Rating | |
| Title | Zwilazkowiec Alliancer, February 16, 1957 |
| Language | pl |
| Subject | Poland -- Newspapers; Newspapers -- Poland; Polish Canadians Newspapers |
| Date | 1957-02-16 |
| Type | application/pdf |
| Format | text |
| Identifier | ZwilaD2000082 |
Description
| Title | 000040a |
| OCR text | vff --w --f&rffisrt m r ł tf : t'iTr - :V"Jto f TW fcł # n w STR 4 LUTY (Fbrusry) U — 1957 NR 7 fltitfc [iV V Tel LE 1-2- 491 Teł LE 1-2- 492 Printed for Every Saturday by: POLISH ALLIANCE PRESS LIMITED "" Organ Związku Polaków w Kanadzie Wydawany przez Dyrekcję Prasową Roczna w Półroczna Redaktor Franciszek Głogowski Kanadzie Kwartalna W Stanach Zjednoczonych Pojedynczy numer S!SSSSSiS!S!SMKM 'ZWIĄZKOWIEC "Związkowiec" PRENUMERA T A i innych krajach "ZWIĄZKOWIEC" 1475 Oueen Street West — Tcronto Ontario Authorised as Second Class Matl Post Office Department Ottawa migracja i wizyty z po cztery miesiące rewolucji i I i i Widomym zewnętrznym dowodem zmiany warunków głosć to dostępność wystarczająco jest między innymi względna swoboda wyjazdów zagranicę Otrzy-- 1 obfitego i pewnego materiału in-man- ie przestało być urzędowym przy-jformayJnL- g0 paszportu zagranicznego Najlepszym i naj-wileje- m różnych Teoretycznie każdy posiadający i źródłem sa zwłaszcza odpowiednie warunki materialne moe uyskac paszport na spę-r- d dzen względnie odwiedzenie swoich krewnych czy n jaciół granicą W ubiegłym po raz od zakon-Khodz- t pomimo szczelne-lUn- n nctntniPi ?vninv tysiące Polaków ziawiło sie kontynencie' 8° obstawienia granicy węgiersko-- pnroneiskim miesiącu przybyła do Rzymu austriackiej i węgiersko jugosło- - wycieczka która została przyjęta przez Ojca Św W lińskiej przesączają ciągle Francji a także u nas w Kanadzie bawią jednocześnie setki teren Austrii i Jugosławii odwiedzaiacych swoje rodziny z tym z wszysiKicn części urugim nieodzownym świata zaczęli przybywać do Polski goście- - cudzoziemcy oraz obywatele innych głównie osiedli zagranicą od dzie-siątków lat względnie urodzeni granicami Polski Jak do-tychczas ilość Polaków z emigracji powojennej udającej się do Polski w odwiedziny jest minimalna Zdaje się to wynikać przede Wszystkim z nastawienia władz warszawskich Jakkolwiek zaprze-stały one głośnej propagandy powrotowej kwitując milcząco niepowodzenie tej rozdętej sztucznie akcji nie mniej zdaje się ciągle jeszcze pokutować pizekonanie ze i ci Polacy którzy uzyskali po wojnie inne obywatelstwo nie przestali byc obywa-telami polskimi W stosunku do nich zdaje się dalej istnieć większe aniżeli w stosunku do innych wycieczkowiczów podejrzliwość Mają więcej krewnych przyjaciół itp Ponadto imigranci powojenni nie dowierzają nie bez uzasadnionej słuszności — administracji war-szawskiej Władze brytyjskie np ostrzegają Polaków obywateli 'brytyjskich by przed udaniem się do Polski uzyskali od konsulatu warszawskiego stwierdzenie ze Warszawa nie ma do nich żadnych pretensji Odbitkę fotograficzną tego dokumentu zachowuje bry-tyjskie ministerstwo spraw zagranicznych a oryginalny dokument powinien przy sobie posiadać udający się do Polski i okazywać go miejscowym władzom w wypadku wyłonienia się trudności Zaniedbanie lej przezorności może jakoby spowodować przykre konsekwencje dla turysty łącznie z pozbawieniem go przez władze polskie paszportu brytyjskiego kanadyjskie np wydajać paszport na wyjazd do Polski zaznaczają że ze względu na nasta-wienie władz polskich nie gwarantują obrony obywatela kanadyjskiego urodzonego w Polsce W wielu wypadkach ludzie rezygnują z wyjazdu w odwiedziny do Kraju wskutek stosowania biurokratycznych trudności ze strony polskich przedstawicielstw konsularnych Otrzymanie wizy trwało nieraz miesiące poprzedzone wypełnianiem w kilku egzempla-rzach długich formularzy ba spisaniem w trzech egzemplarzach życiorysu co najmniej jakby turysta zamierzał ubiegać się o wy-soką posadę w Kraju Są to szkodliwe i zbędne hamulce na drodze do normalnej wymiany podróżnych do rozwinięcia turystyki Istnieje jednak jedno oblicze tego zagadnienia W ostatnim okresie pismo nasze dosłownie zasypywane jest listami z prośbą o rady i informacje w sprawie sprowadzenia rodzin Kraju O ile nam wiadomo rząd warszawski dotychczas nie zrewi-dował swojego zasadniczo negatywnego stosunku do zagadnienia emigracji a więc w aaiszym ciągu stoi na stanowisku ze nieza-leżnie od ogólnej sytuacji gospodarczej od osobistych możliwości obywateli wszyscy powinni pozostać w Kraju a nie szukać dla siebie lepszych warunkach życia zagranicą Wolno uważać takie nastawienie za przesadne dogmatyczno-szlywn- e ale w końcu każde państwo ma prawo regulowania ruchu ludnościowego Władze polskie uważają że w kraju jest dość miejsca i odpo-wiednich warunków pracy dla każdego obywatela i dlatego nie chce dopuścić do swobodnej emigracji Oceniając sytuację naj-zupełniej obiektywnie wydaje się ze w obecnej chwili stanowisko to jest nieuzasadnione Wiemy bowiem wypowiedzi najbardziej autorytatywnych że w Kraju panuje bezrobocie że brak iest jyui"iG3&i:£tu iiiitzAćiiuywu i tuipiuiiuw liiwesiycyjnycn na rozDU' doWę przemysłu --na 'podniesienie gospodarki rtarodowei Wiadomo żeproces ten został rozłożony na dłuższy okres Dalej blcazujesię że repatriacja z ZSRR to jest sprawa niezwykle pilna paląca- - postawi przed administracja szerec trudnych i kosztownych 'zagadnień nie mogą czekać na rozwiązanie Niezależnie od tego utrzymanie --zakazu emigracji nosi wszelkie znamiona systemu policyjnego Z tych wszystkich powodów wydaje się że rozluźnienie prze- pisów emigracyjnych byłoby z wielka korzyścią dla Polski Nie mniejszą korzyść odniosłaby i emigracja polska Otrzymałaby bo-- dnziuiaiułalnoonścitiijs' pomłeacznnneijt piwogwłęi białybuyzięsiiuę i lzeanciuieśniiiłaysiąwpiuęozy zożKywraijeenmie Podkreślamy jednak że jest to sprawa trudna wielce złożona! wymagająca uczciwego beznamiętnego rozważenia Warszawa uczyniła już dość znaczny krok w kierunku roz- luźnienia zakazu emigracji Paszporty emigracyjne udzielono oso- bom starszym posiadającym najbliższe rodziny zagranicą wyda-wane są również dzieciom których rodziny znajdują się poza Kra-jem I jakkolwiek mamy do czynienia wypadkami indywidual-nymi specjalnymi nie mniej jednak zasługują one na podkreśle- nie jako dowód zmiany nastawienia Wiele może nawet bardzo wiele osób pragnie wyemigrować z Polski by połączyć się z rodzinami znajdującymi się za granicą Niektórzy z nich wyobrażają sobie że 'władz warszawskich potrafią obejść biorąc paszport turystyczny a nasteDnie Dozostaiac w państwie morego przyDyn uia przywadu załóżmy że krajem tym będzie Kanada Otóż jest to rozumowanie gruntu błędne fałszywe Kanada jest coprawda krajem imigracyjnym którego bramy stoją otworem dla przybyszów z wszystkich państw ale Kanada rezerwuje sobie prawo wyboru imigrantów Praktycznie oznacza to że każdy kandydat na imigranta musi spełniać pewne warunki a więc jest odpowiednio badany przez kanadyjskie władze imigra-cyjn- e Są to warunki zarówno zdrowotne i moralne Kanada np nie przyjmuje osób chorych na gruźlicę na choroby nieule czalne Łąucwiue up uazieianiu wizy turystycznej nie DdioerzeK:siaę-niyac-dyn jako stpurraywstaponciie uwagępo1 zodslatatećgnoasktętopknoilewjiaekko pirmzyigbryawnta niezależnie od tego kimkolwiek by był Niedawno np deportowano do JMandii bardzo zamożnego przemysłowca który przybył ha wizę turystyczną a następnie pozostał Przypuszczalnie powróci doTCanady lecz będzie musiał w Holandii załatwić wszelkie formal-ności związane z uzyskaniem normalnej "wizy imigracyjnej Może niektóre państwa są w tej sprawie bardziej liberalne aniżeli Kanada ale stosownie do zebranych przez nas informacyj posiadacz wizy turystycznej nie może liczyć na wyrozumiałość władz Wręcz przeciwnie winien pamiętać że będzie deDortowanv właśnie dlatego że Kanada jest państwem imigracyjnvm jest bardziej ostrożną udzielaniu wiz turystycznych Odnosi" się w pierwszym izęuzie uo uoywaieu poiSKicn 1 staa szereg osób odnośnie4 których istnieje podejrzenie iż będą one próbowały po w Aanaozie oezsKuiecznie zamega o turystyczna dla odwiedzenia tutaj swej Todziny Wreszcie zdaniem naszym ewentualne nadużywanie wiz tu-rystycznych w państwach gdzie to się okaże możliwe przyniesie zwobreazcuzyltćacsieię powsawżoniąmi bliskimtyimzawgsrzaynsictkąimGdkytórozkyażeistositęnieżeprpaogsina-ą dacze paszportów turystycznych przemienili się w emigrantów niezawodnie władze polskie nie cofaia się przed powstrzymaniem usisętanoide dwalsszzeelkgio rwuycdhawmanięiadzypaPszoplsokrątówa ZWachkoodnesmekwAenctjoi bzynłoawbuy niepowetowana szkoda W po Na progu drugiej połowy lutego ez)li w równe cztery miesiące po stłumieniu narodowej rewolucji węgierskiej przez brutalną prze- - mer nincrrnrli wiuup $2 zz kich czas j'est postawić pytanie c 'en 'jak się sytuacja przedstawia na go qq prawdę w tm kraju N'ie o co in- - irulnego nam chodzi właśnie jak o prawdziwy ij zgoclnj ze stanem faktcznm ścisły w konkretnch szct-JÓłac- h wierni w obraz rzeczywistości wę- - LPamiętamy prasa międznaro gicrskiej — ze wszystkimi jej blaskami cieniami Warunkiem pierwszym powo-dzenia próby scharakteryzowania położenia pewnego kraju na odle- - w Polsce dygnitarzy e e urlopu pizy- - ktrz za roku pierwszy na W ubieełvm pierwsza polska Anglii na Roda- - kow wraz waran Po-lacy państw poza tym jakichś Władze pełnej jeszcze z z czasu a które z zakaz 00 z jak harune rrzy może Palej w 10 zostać wizę szkodę ze rkul7łt ogólnym kiem jest chęć zachowania pełne-go obiektywizmu Rewolucja wę-gierska wzbudziła tjle entuzjazmu natchnęła nas takim podziwem do bohaterstwa tego narodu że mimo woli radzi byśmy nie dopuścić do swojej świadomości wszystkiego co mogłoby ten świetlany obraz skazić rzucić cień na wspaniałą wizję ludu wyzywającego reżim komunistyczny i stawiającego sa-motnie opór hordom sowieckim iMimo woli wzdrygamy się na myśl co mogło się stać z dumnymi wo-jownikami wolności po załamaniu się zbrojnego oporu Kto patrzy na świat i jego sprawy nie przez różowe okulary romantycznych ilu zji lecz z beznamiętną trzeźwością len zdaje sobie sprawę ile brudu ile plugastwa ludzkiego i ludzkiej małości wydobywa na powierzchnię każda wielka klęska narodowa Gdy triumfuje przemoc wroga gdy wskrzeszona policja polityczna wyławia ex-rewolucjonis- tów (rebe-liantów w żargonie oficialnvm) wychodzi z ciemnego kąta donosi-ciel i szpicel przystępuje do robo-ty oprawca i tchórz i zdrajca współrodaków Ale nie to jest ważne Te szumo-winy istnieją w każdym społeczeń-stwie i w każdej katastrofie wie-trzą okazję do zadośćuczynienia swym nikczemnym instynktom Ale obecność elementów kryminalnych nie przesądza jeszcze wcale posta- - wy społeczeństwa jako takiego To nie rozzuchwalona chwilową bez karnością kanalia zagraża morale pokonanego narodu lecz załama nie się duchowe apatia i depresja — niemal nieuniknione następ-stwa przegranej Najbardziej tra-gicznym wyrazem rozbicia się zbyt wygórowanych zbyt napiętych na-dziei jest kapitulacja duchowa na-rodu Odwrót — przynajmniej na przeciąg jednego pokolenia tego pokolenia które "stargało swe siły w nierównej walce — od- - ideałów wolności i demokracji Od 'wyczer-pania duchowego groźniejsze jest jeszcze pogodzenie się 'z' obrożą KRYZYS ORGANIZACJI NARODÓW ZJEDNOCZONYCH Jeszcze nie- - przebrzmiały echa hymnów pochwalnych na cześć ONZ za powstrzymanie napaści zbrojnej na Egipt a już ujawnił aię głęboki kryzys w łonie tej or-ganizacji Zresztą nie pierwszy i 'za-pewne nie ostatni Jest on znacz-nie poważniejszy od poprzednich 1 łączy się ściśle z owym rzeko-mym sukcesem z początku listopa-da ubiegłego roku a więc z sytua-cją na Bliskim Wschodzie W wyniku szybkiej błyskawicz nej akcji ONZ -- uratowano Egipt przed okupacją anglo-francusko-izraels- ką Ściślej należałoby powie-dzieć że ONZ dzięki poparciu Sta-nów Zjednoczonych powstrzymała akcję zbrojną w Egipcie Sama ONZ nie dysponuje ani siłą ani autorytetem moralnym Wykonanie uchwalonych tam rezolucji zależy po protu od dobrej woli zaintere- - sowanych państw Te" z kolei po-dejmują swoje decyzje nie z po-wodu takiego czy innego układu sił w tej międzynarodowej organi-zacji lecz w zależności od stosun-ków z poszczególnymi państwami i sytuacji międzynarodowej Wielka Brytania i Francja pod-porządkowały się bez zastrzeżeń rezolucjom ONZ powstrzymały aziatania wojenne 1 wycotafy się z okupowanych rejonów Uczyniły to przede wszystkim dlatego że chciały naprawy stosunków ze Sta-nami Zjednoczonymi W obliczu nieprzyjaznego "nastawienia Wa-szyngtonu do akcji brytyjsko-fran-cuski- ej Londyn i Paryż Uznały iż muszą pogodzić się z klęską poli-tyczną Przy rozważaniu drugiej nie mniej pilnej sprawy a mianowi-cie agresji sowieckiej na Węgrzech aa&f uznanie racji zwycięzców przyję-cie fałszywej ewangelii społecznej głoszonej przez chwalców i sługus-ów reżimu Jezeh kogoś szarpał) podobne wątpliwości w odniesieniu do Wę-gier ten widać nie do'c poznał psychikę tego narodu którego uelkość duchowa błyszczi jedna-kowo w ogniu walki w upajają ech dniach krwi i chwuh jak w dniach klęski i grozy w upadku koloiyue jak dowa składała hołdy niezłomnemu duchowi oporu społecwntwa wę gierskiego w miesiąc w se'ć ty godni w dwa miesiące po klęsce militarnej rewolucji Kiedy umil-kły ostatnie strzały na ulicach Bu dapesztu kiedy złożyła bron nawet robotnicza załoga zakładów stalo-wych na wyspie Csepcl kiedy do-gorywała partyzantka w kraju po-zbaw ionm do tego rodzaju działań warunków naturalnych kierownic-two walki z opresją komunistyczną przeszło w inne ręce 1 uciekło się do innych metod Sztandar sprawy narodowej przeszedł z rak intelekt-ualistów' studentów 1 powstań-ców w ręce klasy robotniczej któ-rej bronią — i to bronią bardzo skuteczną — okazał się strajk Czytaliśmy jednak również że presja rządów terroru presja od budowanej machiny policyjnej presjt sądów doraźnych 1 remon-towanego cierpliwie aparatu admi-nistracyjnego i partyjnego popar-ta obecnością okupacyjnych wojsk sowieckich skruszyła i ten ostatni bastion obronny ducha walki naro-dowej Rozwiązane zostały rewolu-cyjne rady robotnicze wy areszto-wani ich przywódcy Quishngowski rząd Janosza Kadara żywe zaprze czenie demagogicznego fałszu ko-munistycznego o dyktaturze prole tariatu odebrał robotniczej klasie węgierskiej prawo strajku 1 poddał ją pod bicz drakońskich dekretów o dyscyplinie pracy Krótko ostat-nie ośrodki zorganizowanego opo-ru czynnego czy biernego zostały zniszczone Po zgaszeniu wszelkich płomyków wolności na scenie zo-stał tylko rząd komunistycznych zdrajców narodu i jego bezbronna ofiara — skneblowany spętany na-ród węgierski któremu zda się odjęto wszelkie możliwości wyra-żenia swego protestu przeciwko gwałtowi popełnianemu na jego ciele i duszy W tych warunkach wątpliwe mogło sie wydawać by naród ten miał jeszcze chęć i środ ki bodaj zamanifestowania swego niezadowolenia inaczej jak w zaci-szu domowym jak w najściślej-szym kółku rodzinnym Bo weźmy pod uwagę tylko ten jeden fakt: od ubiegłego paździer-nika opuściło Węgry okołe 200000 uchodźców t j około 2 procent całej ludności tego niewielkiego liczebnie kraju Co za ogromny upust krwi! Tym większy że na hazard ucieczki za granicę i na trudy' tułaczego życia ważyć sie mogły—'triasie -- - tylko elemen-ty" najenergieżniejsze tylko ludzie" najbardziej zagrożeni czyli najbar dziej tczynm podczas "rewolucji Przęważnie-jnłodżi- eż 'paVgói ele ONZ ' nie zdołała zamanifestować tej siły!' Uchwalono kolejno- - kilka rezolucji potępiających Jnterwen-cj- ę sowiecką ''wezwano Moskwę do natychmiastowego w yćof anią" wojsk błagano'' marionetkowego' premiera Kadara o wyrażenie zgody na przj-byci- e komisji ONZ Wszystko bez skutecznie Moskwa po prostu zba-gatelizowała ONZ to samo ciało któremu udzieliła gorącego popar-cia --w sprawie Egiptu ONZ 'zade-monstrowała tym razem swoją bez-graniczną słabość Stany Zjedno czone nie pospieszyły -- z udziele-niem pełnego poparcia zadawala-jąc -- się wnoszeniem rezolucji Izrael trzecie państwo które wzięło udział w zbrojnej napaści na Egipt przyjęło rezolucje ONZ z zastrzeżeniem-Stwierdził- o ie nie szukając żadnych korzyści teryto rialnych zmierza do 'osiągnięcia bezpieczeństwa W tym celu doma-ga się gwarancji od ONZ jako wa-runku oddania tych terenów po-granicznych które stanowią bazy wypadowe dla działań przeciwko niemu Chodzi o odcinek Gaży który z czysto prawnego punktu nie stanowi części terytorium Egip-tu ale jest raczej j-ejone-m okupa-cyjnym oraz o odcinek nad Zato ką Akabą kontrolującą żeglugę do Izraela ' ' ONZ uchwaliła -- kolejno 6 rezolu-cji- j wzywających krael do opusz-czenia wszystkich terenów zaję-tych5w'ostatn- iej akcji z6rojnej a Izrael - sześciokrotnie nie -- podporządkował się powtarzając swoje żądania - ' - Wteorii istnieją dwa -- skrajne rozwiązania: 1) ONZ uchwali sank-cje polityczne i gospodarcze - łącz-nie np z wykluczeniem Izraela z ment najbardziej wartościowy mo-ralnie najlepsze kadry społecznej armu pracy od profesorów uni-wersytetu do robotników wykwal-ifikowani eh 1 niewykwalifikowa-nych Jeżeli do tego dodamy zabi-tych 1 rannych w walkach depor-towanych aresztowanych uwięzio-nych ściganych i tropionych za-ledwie będziemy mogli uzm sło-wne sobie stiat biologiczni eh de-mograficznych jakie poniósł naród węgierski A przecież to społeczeń-stwo któremu utoczono najlepszą kie w żyje dalej — w swym kra ju — zmuszone do codziennego obcowania z polipem komunistycz-nej władzy Najlepszą odpowiedź na pytanie o stosunek społeczeństwa do na-rzuconego rządu komunistycznego dał nie kto inny jak marionetkowy premier tegoż rządu Janos Kadar Przemawiając do aktywistów odro-dzonej partu komunistycznej prze-strzegał przed nową rewoltą przy-gotowaną już teraz 1 mającą rze komo wybuchnąć w marcu Nie-przytomne bredzenie arcystalinisty węgierskiego o "kontrrewolucyj-nych prowokatorach" należy oczy-wiście rozumieć jako prowokację typową komunistyczną prowoka-cję A także jako nieudolną pró-bę usprawiedliwienia terroru jako metody rządów 1 apel o poparcie ze strony garstki niedobitków ko-munistycznych Mowa ta zasługuje na uwagę nie w tym co otwarcie głosi lecz w tym co się z jej tekstu przebija Ze słów Kadara zionie strach bezradność poczucie osamotnienia człowieka który wie że "władzę" swą zawdzięcza łasce najeźdźcy rozpacz starego komu-nisty który jest świadkiem ban-kructwa partii i ideologii komun-istycznej Wszystkie ostatnie wiadomości z Węgier potwierdzają całkowitą izo-lację społeczną reżimu i jego po-pleczników To nic że po kilku miesiącach terroru hersztom kom-part- ii węgierskiej udało się przy- - wrócić spokoju odrepero- - problem wać jako tako aparat partyjno rządowy To są osiągnięcia czysto mechaniczne tyle potrafi każda władza okupacyjna Najważniejsze nie jedynie ważne jest to ze re-żim Kadara nie potrafił zdobyć uznania własnego narodu jeśli nie sympatii (?) to bodaj odrobinę szacunku Próżne marzenia upór społeczeństwa zstąpił w "wyjaśnić" świadczeniu młodzieńczy entu-zjazm ale nie zmalał nie osłabł jego raczej wzrosła ktokolwiek dawno drakońskich rosyjskiego nagminnie Po munizmem organizacji 2) państwa nie w zbrojnych Źad-n- o jednak z rozwiązań nie są wysoce ryzykowne Wiadomo że gło-sowało za rezolucjami wzywający-mi Izrael opuszczenia zajętych Zjednoczony otrzymaniu za-pewnień fazie rozwią-zane podstawowe za-gadnienia Lester spraw sformułował swoje zastrzeżenia wobec rezolucji przez Stany Zjednoczone brak gwarancji dla Izraela popieraniem potępiającej jakieś a uchwaleniem przeciwko nie-mu członkowskie są tego że sze-reg papie'-rz- e im sobie uprzytomnić Egipt rezolucjom wolności przypomną sankcje obo-sieczna częstokroć z ich interesami narodowymi ich jedynie wy-stąpieniu Wystarczy by nie im a wówczas staje Stany Zjednoczo-ne poparły całą swoją siłą rezolu cje" bardzo wątpli-we by za stosowaniem Rozmowa z gośćmi z Warszawy Minął na szczęście ponury okres w czasie którego Polska była od-graniczona od świata szczelną się jedynie z takimi Rodakami z naraże-niem życia w z Kraju Czasami jakiś administracji wyje-chawszy w jakiejś misji Obecnie nie mija prawie tydzień którym by nie Ka nadzie gości z Polski Przybywają najczęściej na do swojej najbliższej Jedni na dwa trzy miesiące inni nawet na sześć Przyjeżdżają na stały pobyt Tych ostatnich znacznie mniej gdyż władze polskie udzielają wizy emigracyjne jedynie osobom oraz nie-letnim dzieciom których mieszkają w Kanadzie Ubiegłego tygodnia odwiedzając ojca w bawił u nas inż Staroń ze swoją zoną ekono-mistk- ą Oboje skończyli studia już wojnie oczywiście posadach państwowych pani Zofia zajmuje się tylko Przyszli do nie z czystej lecz chcieli się z naszymi Czytelnikami wrażeniami Jestem zaskoczony wszystkim — mówi inż Staroń Tak wszyst-kim inną aniżeli so-bie wyobrażałem a przecież z li-stów ojca mogłem sobie raczej prawdziwy obraz aniżeli z jakichś Oczywi-ście rzuca się oczy bogactwo al-bo wszelkiego ro dzaju artykułów Jest Naturalnie u nas Kraju jeszcze odczuwamy brak zasadniczym produkcja podniesie-nie produkcji gdy tutaj pozory i jest jak sprzedać najwię- - cej a artykułów jest masa o tyle przeszkodą dla rządów czer-wonego terroru jak o tym w raju Wykrycia z amunicją w akademickich i w Uniwersytetu Budapeszteń- - głąb stracił rozmach zorganizowa- - nie da się także nej akcji zgubił w tragicznym do- - Prostą nieostrożnością Nie taka Intensywność od czasu o doraź-nych egzekucją — i wę- - Wszystko co w tym o tym chyba ruchu było mż inny Jak nistyczne co lgnęło doń profesorowie wyższych już odpadło Pod czym grozi opór naciskiem niesłychanej presji rzą-- j pełnienia obowiązków dowej i terroru policyjnego znikła wykładowcy Kto może lepiej być bez śladu niedojrzała romantyka ' poinformowany o spalenia podręczników ro- - racn za "kontrrewolucyjną" opie-syjski- ch — przywróceniu przy- - szałość w pracy od robotników musowej nauki biuralistów tę metodę — przez szkół w lekkiego gospodarczego Budapeszcie nie_ można tłumaczyć i codziennie porywczością dziecięcą której obce ' studentach uczniowie go jest "poczucie niebezpieczeństwa robotnikach — Zaiste re-o- d czasu gdy Kadara używa zerwy narodowe frontu walki z do rozpędzania dzie- - są Węgrzech cięcycn manuestacji wieu byt 4 j ł międzynarodowej arabskie znalazłszy należytego' poparcia ONZ przy-stąpią do działań tych jest prawdopodobne i oba wiele do pod naciskiem Stanów eh i po że w dalszej będą sporne minister zagranicznych wręcz ostatniej wniesio nej wska-zując na Między rezolucji pań-stwo sankcji leży Państwa ONZ przyzwyczajone do rezolucji pozostaje na Nie trudno będzie że między właśnie nie podporządkował się -- licznym w żeglugi na Kanale Niektóre że są_ bronią 'leży w solidarnym kilka państw' podporządkowało się cała akcja się bezwartościowa natomiast jest czy1 głosowały sankcji Podjęcie działań wojennych kur-tyną Spotykaliśmy którzy dramatycznych wa-runkach urzędnik war-szawskiej wybierał wolność oficjalnej w powitano w wizyty również jest je-dnak rodzice Toronto M po 1 pracują na ostatnio zresztą domem "Związkowca" ciekawości podzielić swoimi — Kanada jest stworzyć książek w raczej nadmiar to uderzają-ce w cią-gle wszyst-kiego Zagadnieniem jest ściślej nigdy kara śmierci na nieletnich proletariackim schowków bronią i domach budyń kach skiego nieostrożność wydania dekretu sądach studenci jakość stężała 'gierscy lepiej koniunkturalne oportu- - wiedzą porwane również prądem uczelni bierny odmowa ka-Ges- tu po języka którzy uczniów szeregu sabotażu stosują — chłopi? policja ko-bro- ni 'palnej na hiewy-- ' nie czerpane państw terenów Pearson Kanady właśnie ogromna prze-paść innymi sprawie Sues-ki- m państwa sotjie sprzeczną Wartość uciekali krótkie rodziny starszym bardziej Podczas świad-czy pacnnie wiedzą przez państwa arabskie jest bodaj-że jeszcze bardziej złożonym za-gadnieniem Niewątpliwie — mimo wszelkich różnic rozbieżności a nawet wewnętrznych zatargów — państwa arabskie są solidarne w swoim wrogim nastawieniu wobec Izraela Sprawa sprowadza się je-dnak do tego jak daleko sięga-t- a solidarność Jeśli chodzi o Syrię i Jordan to staną one bez zastrze-żeń po stronie-Egipt- u Solidarność Libanu stoi pod znakiem zapyta-nia a Irak może nawet wykorzy-stać tę okazję dla własnych pora chunków Gdyby sytuacja nie była tak zaogniona gdyby pozycja Egip-tu w święcie arabskim nie była tak mocną wówczas na pewno współ-działanie państw arabskich byłoby zapewnione Nie na tym jednak koniec Przyjmując nawet że1" pań-stwa te potrafią odroczyć swoje spory by-wspóln- ie wystąpić prze-ciwko Izraelowi to muszą się li-czyć — i nie-tylk- o one — że kon-flikt nie będzie lokalny W jednym i drugim wypadku Organizacja Narodów Zjednoczo-- j nych znalazłaby się we wręcz tra-gicznej sytuacji w obliczu ban-kructwa Taki tozwój wypadków nie leży w interesie żadnego z wielkich państw i dlatego należy oczekiwać dalszych przetargów Nic jednak nie wróży by ONZ był-a" na prawdę w stanie załatwić ugodowo istotę toczącego się spo-ru by zapewniła pokój na Bliskim Wschodzie Takie zadanie po pro-stu przekracza możliwości tej or-ganizacji Przypadnie oho wielkim mocarstwom — o ile będzie to le-żało "w ich interesie w przeciw nym razie będziemy świadkami je dynie pozornego i krótkotrwałego odprężenia Odsunie się nieco lont od beczki z procliem opóźniając tym wybuch Na jak długo? J D '1 u nas artykułówjest mało a ceny raczej bardzo wysokie Odnosi sie to przede wszystkim do produt tów importowanych Jesteśmy jg dnak wszyscy optymistami Obe-cnie po wypadkach październiko-wych zaszły u nas bardzo poważne zmiany na lepsze Nie narzekamy nawet na braki Wiemy że musimy zacisnąć pasa mamy jednak prze konanie że budujemy lepszą przy szłość że osiągniemy wyższy po ziom życia Z przyjemnością przeczytałem "Związkowca" bezpośrednio po przybyciu do Toronto Nabyłem ró-wnież pisma polskie wychodzące we Francji Anglii i Stanach Zje-dnoczonych Czytałem je bardzo uważnie Stwierdziłem że informa-cje i artykuły zamieszczone w "Związkowcu" oddają wiernie na-str- ój i sytuację w Kraju podczas gdy w innych pismach gniewa mnie jakieś umyślnie fałszywe na-stawien-ie Nie jestem politykiem nic by-łe-m 1 nie jestem członkiem partii aie kio sodic wyoDraza ze my w Kraju tęsknimy do przeszłości do warunków przedwojennych ten karmi się złudami Dla nas są to zagadnienia skończone Polska obecna jest inna od przedwrześnio-we- j Myślimy też wszyscy innymi kategoriami Wznieliśmy przemysł utrwaliliśmy się na Ziemiach Z-achodnich i z tych pozycji nie za-mierzamy zejść — Gdyby pan widział — wtrąca pani Zofia — tę żywiołową demon-strację przed Pałacem Kultury w dniach październikowych stwier-dziłby pan jak wszyscy z nas że zaszło coś wielkiego coś co zna-lazło rzeczywiste poparcie narodu Jesteśmy przyzwyczajeni by nie powiedzieć znudzeni wszelkimi po-chodami i manifestacjami Ale wtedy w październiku były one żywiołowe niezorganizowane Była to manifestacja jedności i siły — Czy istnieje możliwość po-wrotu do systemu stalinowskiego? — My takiej ewentualności nie bierzemy pod uwagę Nie wierzy-my w to natomiast jesteśmy prze-konani że weszliśmy na drogę roz-wojową Cieszymy się dotychczaso wymi osiągnięciami i mamy nadzie ję że nastąpią dalsze Ale znowu fałszywie byłoby przypuszczać że naród pcha Gomułkę do jakichś ry-- ł zykownych kroków To przesada akltbóore wprięscmza nipeoślcoisnłiejne co Żpaidsezną nroiez--- „ sądny Polak nie szczuje przeciwko Rosji Każdy z nas wie źe to po-tężny sąsiad Pragniemy jedynie współpracy opartej na zasadach równości I do tego zmierza Go-mułka w tjm streszcza się jego program Rozmowa przechodzi na sprawy niemal "familijne" to jest Warsza wy skąd p-w- o Staroniowie przybyli Wędrujemy więc po ulicach stolicy i goście nasi z uśmiechem prostują nasz szlak -- wołając: "ależ panie tej ulicy nie ma" albo "nie" nie Teraz inny tramwaj tędy jedzie" Dowiadujemy się jednak "że wiele pozostało po dawnemu jakkolwiek są' to nowe domy Zostawiają nam przekonanie że nie zbłądzimy w nowej Warszawie A — Zbudowano już wiele ale cią-gle jeszcze za mało Przede wszyst-kim domów mieszkaniowych "Wy sami mieszkamy na Mokotowie Nasze mieszkanie składćl 'się z po-koju i kuchni Płacimy za- - nie po-nad 30 zł miesięcznie co jest śmiesznie niską sumą Komorne fest bodajże najniższą pozycją w budżecie rodzinnym ale problem mieszkaniowy jest niezwykle trud-ny tak w wielkich jak 1 mniejszych miastach — Czy podoba się państwu To-ronto? — pytamy i z 'miejsca ża-łujemy swej nieostrożności -&- taro-niowie-śmieją się uprzejmie i opo-wiadają o wielkim ruchu samocho-dowym przepysznych wystawach kolorowych neonach omijając dy-skretnie architektoniczną brzydotę miasta1 — A wie pan niesłychanie miło uderzyła nas ulica torontoń-ska- ! „ 1 Nie dowierzamy własnym uszom ale słuchamy z zaciekawieniem — Wchodzimy do sklepu i kale-cząc język angielski staramy się porozumieć tymczasem słyszymy spokojną uwagę: —: proszę mówić po polsku My tu wszyscy Polacy Przestaliśmy sie wiec męczyć i my ślimy że język angielski 'jest wła-ściwie zbędny w tym mieście Nie trudno było się domyślić ze p-st- wo Staroniowie mówią o ulicach Queen West i Roncesvalles które jakkolwiek są bardzo ważne mi są jednak jedynymi w Toronto Inż Staroń pracuje w Polsce w dziale importowym i postanowił wobec tego wykorzystać swój po byt w Kanadzie dla zaznajomienia się z miejscowym rynkiem "oraz z metodami importowymi "-o-faz eks-portowymi by nabyte doświadczę-- nie wykorzystać w Kraju T N i Ul rn up 8? Mn fur foki łdn te |
Tags
Comments
Post a Comment for 000040a
