000215a |
Previous | 2 of 8 | Next |
|
small (250x250 max)
medium (500x500 max)
Large
Extra Large
large ( > 500x500)
Full Resolution
|
This page
All
|
!
t
V
— — 1 ~! "#" i
HR 50
'7WIA2KOWIEC" CZERWIEC (Junt) śród? 22 J?60 STR 3
kMC"_JlK""5
"Związkowiec" (The Alliancer)
Prlnłed for etery Wedneaday ind Saturday by:
POLISH ALLIANCE PRESS LIMITED
Orran Zvrluku PnliVAw w
Dyrekcje Prasową: A Szczepkowski
_Mlalrter f Głogowski Klar- - Drukarni
PRENUMERATA
Roczna w Kanadzie $6 00 W Stanach Zjednoczonych
Półroczna $350 i innych krajach — $700
Kwartalna $200 Pojedynczy numer — 10f
1475 Ouoen Słreeł West Tel LE 1-24-
91 Toronto Onł
AuthorUed as Second Claji Mail Tost Office Department Ottawa
NIEPOMYŚLNA PODRÓŻ
Przed rozpoczęciem podróży na Daleki Wschód prez Eisen-hower
oświadczył iż podejmuje ja jako misję przyjaźni i dobrej
woli że celem jej jest służba pokojowi osiągnięcie porozumienia
miedzy narodami Ta misja nie udała się Bo nic z tego ze na
Filipinach zgotowano Eisenhowerowi triumfalne powitanie ze
rozmowy na Formozie i przyjęcie w Korei miały jak najbardziej
przyjazny przebieg skoro odpadła wizyta w Japonii w najwięk-szym
najsilniejszym i najbardziej kluczowym państwie tego re-jonu
Trzeba z niej było zrezygnować w okolicznościach niezwykle
dramatycznych pod naporem ulicy Zarówno czynniki japońskie
jak i amerykańskie stwierdzają ze demonstracje zamieszki ulicz-ne
są dziełem mniejszości komunistycznej Utrzymuje się że
znakomita większość społeczeństwa jest nastrojona przyjaźnie
wobec Stanów Zjednoczonych i była pryygotowana do entuzja-stycznego
powitania głowy tego państwa Sadząc po układzie
sił w parlamencie opinia ta jest ścisła Opozycja bowiem stanowi
poważną mniejszość Dlaczego więc zdołała zmusić rząd do zmiany
stanowiska?
W jaki sposób potrafiła zmobilizować ulicę?
przewodniczący atkr
K i Klar Adm E Frlkka ' ___ ___
uzyskania gody następcy
tłumaczono odwrót nie
Rząd prom Kiszi opiera się na większości parlamentarnej i
ściśle przestrzega demokratycznych W tych warunkach
i opozycja — obojętnie jaka — winna posługiwać się takimi
samymi metodami Tymczasem uciekła się do skrajnie odmien-nych
niedemokratycznych Oczywiście demokracji nie można i
nie należy bronić metodami antydemokratycznymi ale trzeba jat
bronić wszystkimi dostępnymi demokratycznymi środkami A czy
rząd Kiszi uczynił to? A może wypadki wykazują ze system par-lamentarnej
demokracji nie zdał w Japonii egzaminu ze nie jest
jeszcze odpowiedni dla tego narodu?
Bo skoro zdołano zorganizować tylu przeciwników systemu
demokratycznego i prowadzić walkę siłą to znaczy iz inny sposób
rządzenia jest wcale popularny Japonia staje więc w obliczu
lewicowej lub prawicowej dyktatury bo jeśli anarchia ulicy się
przedłuży to 'wynikiem jej będzie przejęcie rządów przez mili-tarne
koła japońskie albo zdyscyplinowaną grupę komunistyczną
Prom Kiszi uległ ulicy mniejszości jak z naciskiem pod-kreśla
a samym stwierdził że nic potrafi opanować sytuacji
nie wywiązać się z mandatu otrzymanego od większości
Pozwolił na wykazanie że zdecydowana na wszystko mniejszość
może narzucić swoją wolę większości Bardzo to smutne a zarazem
niebezpieczne zjawisko I — niestety — bynajmniej nie oderwane
Obserwujemy bowiem podobny przebieg zdarzeń w wiciu krajach
na płaszczyźnie narodowej oraz węższej Świadczy to o marazmie
większości o braku wiary we własne siły w słuszność swojego
stanowiska a wreszcie o atmosferze przerażenia i strachu
"Siostrzana demokracja" — jak określił Eisenhower Japo-nię
— zawiodła Następstwa mogą być bardzo poważne grożące
całkowitą zmianą układu sił na Dalekim Wschodzie Nie traćmy
jednak nadziei że uda się ją opanować już następcy
Eisenhowera Waszyngton jest wstrząśnięty wypadkami Przypo-mina
się że znaczna część opinii publicznej niektórzy członkowie
Kongresu z przewodniczącym senackiej komisji spraw zagranicz-nych
sen Fulbright na czele doradzała odroczenie wizyty japoń-skiej
ale Departament Stanu zajął odmienne stanowisko Obecnie
ujawnia się że to amb MacArthur nalegał na dotrzymanie ter-minu
uważając iż rząd japoński opanuje demonstracje Podtrzy-mywał
swoje stanowisko nawet po osobistym bardzo przykrym
doświadczeniu z okazji pobytu szefa prasowego Białego
Jim Hagcrty Dziś oczywiście nic ulega wątpliwości że ocenił
sytuację fałszywie i spowodował jedną z najboleśniejszych poia-żc- k
politycznych Stanów Zjednoczonych
Niektórzy wywodzą że wcześniejsze odroczenie wizyty równa-łoby
się katastrofalnej klęsce Sojusznicze państwa Dalekiego
Wschodu uznałyby iż nie mogą polegać na zobowiązaniach ame-rykańskich
Pogląd błędny Jest to po prostu obrona popełnionych
błędów Departament Stanu mógł znaleźć dostateczną ilość prze-konywujących
uzasadnień dla odroczenia podróży Eisenhowera
Wiadomo przecież że prezydent Stanów Zjednoczonych nic musi
wszędzie i stale podróżować A Eisenhower człowiek niemłody
odbył w bieżącym roku bardzo wiele długich i męczących podróży
Po wyborach listopadowych nie będzie przecież podejmował żad
nych poważnych kroków bez
a więc można było bez naruszania na najmniejszy szwank pozycji
Stanów Zjednoczonych odroczyć tę wrżną podróż polityczna
1 nawet góyby ją gdzieniegdzie
miałoby to zbyt poważnego znaczenia Napcwno efekt ujemny
byłby nieproporcjonalnie mniejszy aniżeli ten którego jesteśmy
obecnie świadkami
Tak niepomyślnej podróży lepiej było nie rozpoczynać w ogóle
ROSYJSKI
Zmarły niedawno prof i cudzoziemscy naświetlali
powieź uczony rosyjski kiero--1 komunLm ic o polityczne i kul-wni- k wydziału slawistycznego turalnc aspekty odsłaniając je- - Harvard University w Cam
bridge Mass który był również
redaktorem czasopisma rosyj-skiego
ukazującego się w Sta-nach
Zjednoczonych stale mó-wił
że Polacy wydają najlepsze
pismo na emigracji Jest nim
"Kultura" Nie ukrywając swo-jego
entuzjazmu dla tego pisma
dodawał ze podziwia przede
wszystkim śmiałość i pomysło-wość
jego redaktora — Jerzego
Giedroycia który ciągle zaska-kuje
czytelników Nie cofa sic
przed publikowaniem materia-łów
kontrowersyjnych propago-waniem
częstokroć niepopular-nych
idei ogłaszaniem prac mło-dych
nieznanych autorów A po
pewnym czasie okazuje się że tr
co wielu skłonnych było uważać
za poślizg za niewczesny pomysł
jest jak najbardziej trafne i ak
tualne
Istotnie nie jeden młody autor
polski zawdzięcza swój start
"Kulturze" a wielu zawdzięcza
jej swoją popularność a nawet
sławę światową
"Kultura" odgrywa szczegól-nie
wielką rolę jako łącznik i po-most
kulturalny z Polską Nawet
w okresie największego nasile-nia
terroru potrafiła docierać do
Polski i otrzymywać stamtąd źró-dłowe
materiały Na łamach tego
miesięcznika oraz jego nakładem
w formie książkowej ukazały się
między innymi najbardziej wni-kliwe
analizy komunizmu Pisa-rze
i publicyści "Kultury" pol--
Kanadzie wydawany prcei
S LesztzytYikt
Maiurklawlcz __—
swego
jako
zasad
tym
umie
zapewne
Domu
Kar-isc- y
go falszvw Oł--c zakłamanie a wre
szcie niszczyciclstwo
"Kultura"' jest orędownikiem
szerokiej współpracy wszystkich
narodów Głosi jedność narodów
europejskich jedność opartą na
praw dziwie demokratyczny eh
ustrojach Walczy więc zdecydo-wanie
z wszystkimi objawami
aienawiści narodowej z wszel-kimi
szowinizmami z totalitaryz-mem
obojętnie gdzie i na jakim
polu
Współpracę należy jednak roz-począć
oii najbliższego grona i
stąd "Kultura" konsekwentnie
wypowiada sie za znalezieniem
wspólnej platformy z narodami
sobie najbliższymi plemiennie
czy też geograficznie a więc z
sąsiadami Polski Wymaga to
oczywiście poważnych kompro-misów
z obu stron wymaga
umiejętności zapomnienia wza-jemnych
krzywd i uraz wszyst
kiego co dzieli a znalezienia ele-mentów
wspólnych łączących
wiążących
Logicznym było więc publiko-wanie
pfzez ""Kulturę" prac
omawiających problematykę li-tewską
czechosłowacką ukraiń-ską
rosyjską niemiecką węgier- ski zawsze z naciskiem na za-gadnienia
kulturalne Publiko-wano
wiec i przekłady dzieł lite-rackich
Największym wydarzeniem w
tej mierze było wydanie przez
"Kulturę" ubiegłego roku anto-logii
w języku" ukraińskim pt '
Moje refleksje po Zjeździe Milenium
Polonii Kanadyjskie)' w I przez aklamację Kto jednak zna pełnie celowo uważając ze na-r- S
tej ?! po V et takie ylko begi - rok
nZA- - ?jipmnp wv i _ „ „ iaff uh nie roKUiace ao=uiuiiu d_ niach i o maja iwou r w lo--
ronto pozostaw u szere reflek
sji A wobec upanego miiczunid
tych którzy powołani są do oma
wiania jego przebiegu i ewen-tualnie
rezultatów warto jest
podzielić się swymi wrażeniami
Najpierw skład Zjazdu We
dług opublikowanych danych
które podobno odbiegają nieco
od ostatecznych ustaleń na 219
uczestników Zjazdu było az 133
delegatów (tj przeszło 639ć 7
Toronto Czy taka majoryzacja
Toronta uzasadniona jest licze-bnością
i aktywnością Polonu w
ontaryjskiej metropolii'' —
śmiem wątpić
Na drugim miejscu figuruje
Hamilton (z najbliższymi miej
scowościami) reprezentowana
przez 23 delegatów
Na trzecim dopiero miejscu
znajduje sic prowincja Quebec
ze swymi 13 delegatami a w tym
12 osób z Montrealu
Następnie widzimy mniej lut
więcej liczne delegacje z bliż-szych
i dalszych środowisk polo-nijnych
w Ontario jak Oahawa
London Ottawa Brantford
Windsor St Catharines Kitche-ne- r
Sudbury Comwall Wel-lan- d Sarnia Guelph Wreszcie
zachód Kanady reprezentowało
7 delegatów
W skład Zjazdu spośród pol-skiego
duchowieństwa weszło:
10 kapłanów Kościoła Rzymsko
Katolickiego i 1 kapłan z Pol-skiego
Kościoła Narodowego ra-zem
11 osób duchownych
Przytoczony skład nic jednak
nie mówi o posiadaniu głosów
Dotąd nie mógłbym odpowie-dzieć
na pytanie — iloma głosa-mi
i dlaczego dysponował po-szczególny
delegat Sprawa ta
pozostaje niejasna i wymaga wy
jaśnienia Wprawdzie przed Zja
zdem mówiło się ze Zjazd Mile-nium
przebiegać będzie nieza
wodnie w atmosferze tak spon-tanicznej
zgody że liczenie glo
sów okaże sie zbyteczne Jednak
od pierwszej sprawy wymaga-jącej
rozstrzygnięcia stało się
lasnc ze ci którzy skrzętnie za-biegali
o głosy mieli rację
Omawiając skład osobowy Zja-zdu
warto jest podkieślić jeszcze
tę charakterystyczną okolicz-ność
że wśród delegatów poza
paroma (dosłownie paroma) oso-bami
nie znalazłem więcej
przedstawicieli Polonii tu uro-dzonej
i wychowanej A przecież
znani są liczni Kanadyjczycy pol-skiego
pochodzenia którzy mo-gliby
swym udziałem i głosem
wnieść pozytywny wkład do
obrad Zjazdu Zakładając z góry
ze byli na Zjazd 'Milenium zapró-szeni
powstaje pytanie dlaczego
uchylili się od tego Zjazdu? Brak
ich głosu ich opinii na Zjeździe
dawał się — moim zdaniem —--
odczuć Ich nieobecności ich bra-ku
czynnego udziału na Zjeździe
należy szczerze żałować
Przy okazji wyboru przewo-dniczącego
Zjazdu Milenium
zgłoszono 2 kandydatów Jed-li)
m z kandydatów był inż Z
W Jarmicki wysunięty przez
Zarząd Główny KPK a drugim
dr T Brzeziński wysunięty z sali W głosowaniu na p Jarmi-ekieg- o padło — jeśli mnie pa- mięć nie mvii — 394 glosy a na
p Brzezińskiego 67 głosów Sto-sunek
głosów uzyskany w tym
pierwszym glosow"aniu '— przed-stawia
sie zatem jak 6 lub nawet
7 do 1 I taki stosunek głosów
mniej więcej utrzymuje się da-lej
w obradach przy następnych
próbach glosowania"
Wyjątkiem od tego była dekla-racja
ideowa Zjazdu uchwalona
"Rozstrzelane Odrodzenie" z?
w terającej wybór najcelniejszych
utworów pisarzy ukraińskich" za
kazanych na Ukrainie
Obecnie znowu ukazał sie spe
cjalny numer "Kultury" w"jęz
ku rosyjskim poświecony sto-sunkom
polsko-rosyjski- m Nu
mer ten zawiera 130 stronic r
składają się nan prace polskich
autorów oraz jednego rosyjskie-go
Obok artykułu redakcyjnego i
pohtyTznegó o stosunkach polsko-r-osyjskich
Juliusza Miero-szewskieg- o sa w nim prace o charakterze literackim Czesława
Miłosza Józefa Czapskiego Gu
stawa Herling-Grudzińskie- go
poemat pisany po polsku i czę-ściowo
po rosyjsku Józefa Lobo-dowskieg- o pt "List do Borysa
Pasternaka" raz opowiadame"pi-sarz- a rosyjskiego znajdującego
się w ZSRR i ukrywającego się
pod pseudonimem" Abram Terc
którego praca ukazała sie już
uprzednio w jezvku polskim pt
"Sąd idzie"
Celem numeru jest znalezienie
płaszczyzny porozumienia i
współpracy Aby to osiągnąć na-leży
wpierw powiedzieć uczciwie
prawdę o stanie faktycznym o
przeszłości Autorzy polscy
przedstawiają wiec zarówno swo-je
bolesne przeżycia w ZSRR w
czasie wojny I tak na Herling-Grudzińs- ki pisze o pobycie w ła-grze
Czapski wspomina o spot- kaniu z Aleksiejem Tołstojem
Achmatową
Miercszewski i Miłosz pisza c
antyrosyjskim nastawieniu naro
NUMER "KULTURY"
jaśnienia zrozumie wynik
Zjazd pozostawił nieodparte
WraŁKlUK if wieuJimi -- ~w
została zmontowana i odpowie
dnto zorganizowana Trudno mi
jest twierdzić ze tak było rze-czywiście
ale takie wrażenie wy
niosłem ze Zjazdu zresztą nie
tylko ja Potwierdzeniem słu-szności
mojego wrażenia były
kilkakrotne głosowania których
wynik z góry dawał sie przewi
dzieć doprawdy nezaleznie od
tego gdzie była racja Jasne ze
tej organizacji większości zjazdo-wej
jeśli była ona rzeczywisto-ścią
dokonano nezaleznie od
faktycznych i formalnych orga-nizatorów
Zjazdu i niejako poza
ich plecami Wieniec laurowy za
takie osiągnięcie przyznałbym
tym którzy dzięki swym da-wnym
i mniej dawnym nawykom
wprowadzają politykę do życia
polonijnego ha codzien i od świę-ta
Bez przesady jednak można
powiedzieć ze większość która
ujawniła się na Zjeździe przy-tłaczała
wszystko co myślało
inaczej I jeśli formy demokra
tycznego bytowania w których
żyjemy nie pozwalają na za-strzeżenia
ze większość decydu
je to w przypadku z większością
na Zjeździe rodzą się wątpliwo-ści
me co do lezultatu ale co do
sposobu w jaki owa większość
jak maszyna niwelowała wszyst-kie
rozbieżności zapatrywań
Przy takiej atmosferze wyzyski-wania
zaistniałej większości mia
ły — moim zdaniem — miejsce
wypadki zdławienia niejednokro-tnie
rozsądnej inicjatywy wy
chodzącej bądź to od mniejszo
ści bądź też' od indywidualnych
delegatów
Na mnie przebeg Zjazdu wy
waił dość osobliwe wrażenie
Nieraz czułem ze mam do czy-nienia
z maszyną zorganizowaną
wedlug wzorów partyjnych a
nie społecznych Różnica według
mnie między przebiegiem obrad
po linii partyjnego działania
społecznego jest jaskrawa i oczy-wista
Gdy bowiem działanie
społeczne "dąży do wyrównania
różnicy zdań" do kompromisu dc
zaspokojenia dążeń powszechno-ści
to działanie partyjne pizę
ciwnie zmierza do narzucenir
swego punktu widzenia w sposób
bezwględny zmierza do zwycię-stwa
absolutnego I taki właśnie
bezwzględny sposób narzucania
swojego stanowiska dał się w
pełni zauważyć na Zjeździe Mile-nium
Jest to niezawodnie reztil
tat narzucenia większości zjazdo-wej
metod politycznego a ściślej
partyjnego działania niektórych
grup w łonie Zjazdu Że taka
taktyka znalazła posłuch u więk-szości
— trudno zaprzeczyć Czy
jest to jednak powód do zado-wolenia
na długą metę — śmiem
poważnie wątpić
Warto tez jest wspomnieć ze
delegaci ze Związku Polaków w
Kanadzie albo reprezentujący
ten Związek spotkali się wielo
krotnie z zarzutem ze przybyli
na Zjazd nieprzygotowani Za
rzut ten odpowiadając tylko czę-ściowo
prawdzie nie wytrzymu
je kry h ki gdy chodzi o jegc
uzasadnienie Właśnie w tym
cała rzecz ze ZPwK przygotował
swoje stanowisko w sprawie Mi
lenium przedkładając projekt
deklaracji która stanowiła kom-promis
uwzględniała bowiem
tak realia jak "tez postulaty skraj-nych
zapattywan Przygotowa-nia
zaś "machiny" organ izacyj
no-zjazdo- wej jak' się orientuję
Związek zaniedbał i to ch ba zu- -
du polskiego i wykazują iż jes
ono uzasadnione stosunkiem Ro
sjan do Polaków do państwa pol
skiego Miłosz daje historyczno
kulturalny obraz podczas gd
Mieroszcvski sprowadza zagad-nienie
do problematyki aktual-nej
Konkluduje on następująco:
"Jesteśmy zbyt małym narodem
by stanowić zagrożenie dla Ro-sji
ale też jesteśmy za dużym
narodem aby Rosja" mogła nas
połknąć
Rosjanie muszą zrozumieć i
przyznać iz pierwszym i zasadni-czym
krokiem w kierunku uczci-wego
porozumienia winno być
ustanowienie polskiej niezawi-słości
Dopóki Polacy pozbawieni
będą prawa swobodnego wybo-ru
swojego przedstawicielstwa i
rządu — Polska nie może b ć
uważana za niezależne państwo
nawet jeśliby na jej terytorium
nie znajdowała sie ani jedna dy-wizja
sowiecka
Nie brak w Polsce aparatczy-ków
utrzymujących że wolne
wybory spowodowałyby chaos i
zbrojne demonstracje 'przeciwko
Rosji
Takim że argumentem posłu-gują
się angielscy koloniści w
Kenii wywodząc "iż przyznanie
prawa głosu Murzynom "spowo-duje
supremację czarnych Ci
którzy odmawiają narodom pra-wa
do niezawisłości i niepodle-głości
zawrze działają bądź to
w imię "misji białego człowie-ka"
bądź to "proletariackiego in-ternacjonalizmu"
Ale nie było dotychczas w
dziejach świata imperium któ-reb- y
z biegiem czasu nie uległo
naporom nacjonalizmu Pokojo-wa
polityka Związku Sowieckie-go
wynika głównie ze świa domo
go "zwycięstwa w działaniu
społecznym mijają sie z celem
wy dobycia powszechnego wysil
ku _
Do przykładów partyjnego a
nie społecznego działania na
Zjeździe można by zaliczyć pre-cedensowy
sposób kiedy wręcz
zakneblowano usta- - zamykając
dyskusję wnioskiem: "zdjąć da-na
sprawę z porządku obrad" i
uzyskując dla tego wniosku
większość Pikantne w tym epi-zodzie
jest to że wniosek' o zdję-ciu
z porządku obrad poruszonej
niewątpliwie drażliwej sprawy
wyszedł z kół którym przed II
wojna światową w "Polsce rów-nież
kneblowano usta nie po-zwalając
na poruszanie podobnie
"drażliwych" spraw Ale na przy-kładzie
własnego życia kola te
musiały się już nauczyć ze
"zdejmowanie z porządku" dnia
drażliwych spraw nie załatwia
samej sprawy
Przebieg Zjazdu Milenium
wbrew moim oczekiwaniom miał
partyjny a nie społeczny cha-rakter
nie tylko dzięki metodom
postępowania metodom trakto-wania
mniejszości ale jeszcze z
uwagi na swoja treść Wysyłanie
bowiem od Zjazdu listu wzy-wającego
ośrodki polityczne
w Londynie do pogodzenia sir
— moim zdaniem — obniża tylKo
powagę takiego Zjazdu Z per-spektywy
ubiegłego tysiąclecia
a może i następnego swary lon
dyńskie staną się doprawdy nie
znacznym wydarzeniem To zu-pełnie
tak jakby każdy z na-członkó-w
Polonii Kan powie
dział ze z okazji obchodów Mile-nium
obstalowuje sobie nowe
ubranie Można i tak!
Wybory były dla mnie naj
bardziej przygnębiającym punk
tem obrad Zjazdu
Momentem już nie tylko cie-kawym
psychologicznie ale
wręcz niezrozumiałym jest pomi-nięcie
przez plenum Zjazdu kan-dydata
który swoim wysiłkiem
nieprzeciętnym uporem i dąże-niem
do pięknego ze wszech
miar celu jakim jest obchód Mi
lenium potrafił zjednać wybit
nych współpracowników i uru-chomić
olbrzymią organizacje
Zjazdu Oto ni mniej ni więcej
qłowny i na prawdę serdeczny
architekt Zjazdu został ODSU-NIĘT- Y
od wszystkich WAŻNIEJ-SZYCH
funkcji Ledwo ledwo
przedostał się przez ucho igielne
"Komisji Matki" na czwarte
miejsce członka Wydziału Wyko-nawczego
z którego to miejsca
zresztą podczas plenum zrezy-gnował
Kandydując natomiast
do Komitetu Głównego Mile-nium
na 13 miejsc do obsadze-nia
w drodze wyborów został
pominięty przez plenum które
przecież wiedziało o jego wkła
dzie pracy o jego dorobku zjaz-dowym
o niewątpliwym oddaniu
sprawie Milenium Zaiste więcej
niż dziwne!
Chciałbym wreszcie poruszyć
jeszcze jedną rzecz Spotkałem
się z pytaniem postawionym m
wręcz i z niemałą dozą ironii
czy z uwagi na przebieg Zjazdu
i jego rezultaty które odbiegają
dość znacznie od zamierzonych'
przeze mnie czy wobec tego na-dal
uważam Polonię Kanadyjską
za dojrzałą wspólnotą społeczną]
zdolną do' podejmowania samo-dzielnych
decyzji?
Bo jeśli Zjazd zawiódł moje
oczekiwania to może bym okazał
sie skłonny zmienić poprzednio
zajęte stanowisko i opinię od-nośnie
dojrzałości Polonii Kana-dyjskiej?
Bez wahania odpowiadam na
to pytanie że nadal moim- - nai
głębszym przekonaniem jest iz
Polonia Kanadyjska stała się juz
w pełni skrystalizowaną współ
notą dojrzała do podejmowania
samodzielnych decyzji
A ze Zjazd wypadł nie po mo
jej myśli to stwierdzam ze wie-rzę
w demokratyzm wierzę
szczerze i wiem z historii że
nieraz musiała mniejszość dłue-zabiegó- w
poświęcić aż potrafiła
szale głosów na swoją stronę
przechylić
Dobra sprawa i szczere inten
cje wypłyną na wierzch jak oli
wa wcześniej czy później!
R Frikke
ści iż w następstwie wojny lub
poważnego Kryzysu zniewolone
narody podniosą się przeciwko
Moskwie
Kierowniczym państwem świa-ta
nie będzie to które zabezpie-czy
sobie pozycję siłą ale to
które odegra główną rolę w zor
ganizowaniu nowego systemu
międzynarodow ego takiego
gdzie niezawisłość będzie udzia-łem
każdego narodu "a nie tylko
wyjątkowym przywilejem człon-ków
klubu atomowego"
Trzeba wyraźnie podkreślić że
"Kultura" ńie czyni znaku rów-nania
między ZSRR a Rosja
miedzy komunizmem a Rosją
Próbując budować pomost mię-dzy
Polską a Rosją nie --wbija pod
nią słupów innych narodów
znajdujących się pod jarzmem
rosyjskim Numer "rosyjski jest
apelem pod adresem młodych
Rosjan pod adresem tych któ-rzy
prasną uwolnić się ż dławią-cych
kleszczy komunizmu no-wego
rosyjskiego imperializmu
A K L
[jlESfjjTPOLSKI I
SZCZECIN— KONGO
Staraniem Morskiej Asencji w
Szczecinie otwarte zostało nowe
połączenie żeglugowe na Unii
Szczecin — porty w Kongo Bel-"ijki- m
Portem pośrednim w
którvm dokonywan-- i będą odpra-wy
c"elnc jest Antwerpia
750 LAT OLESNA ŚLĄSKIEGO
W niedziele 12 bm w Oleśnie
śląskim na Opolszczyżnie roz-poczęły
sie uroczyste obchody
750-leći- a istnienia tego miasta
które założył książę śląski —
Henryk Brodaty Uroczystości ju-bileuszowe
zgromadziły licznych
działaczy Ziemi Oleskiej oraz
zaproszonych gości
SKARB SPRZED 600 LAT
Podczas prac polowych we wsi
Młynary w pow Piotrków Try-bunalski
znaleziony został skarb
monet srebrnych z 14 wieku
ca-oi--h cl-łarl- ał sio z nonad 50
tzw szerokich groszy czeskich
cioorze zacnowany en wuneiy we-szły
z mennicy Jana Luksembur-skiego
króla czeskiego który
panował w latacn uiu ao 1010
SZKOŁY TYSIĄCLECIA
W ciągu pięciu miesięcy b r
na budowę szkół-pomniko- w Ty-siąclecia
zebrano w całej Polsce
454 min 789 tysięcy zł
Tylko w maju uzyskano 140
min zł a więc znacznie więcej
niz w kwietniu w Którym zeora-n- o
100 min zł
W ofiarności społecznej na
rzecz szkół Tysiąclecia nadal
przodują mieszkańcy woj kato-wickiego
którzy wykonali już 63
proc rocznego planu zbiórki
ZAWODY WOJSK
LOTNICZYCH
Od 6 do 12 czerwca b r odbyły
się w Polsce zawody wojsk lotni-czych
ochrony przeciwlotniczej
i spadochroniarzy Według infor-macji
Radia Warszawa w zawo-dach
tych wzięli udział zarówrno
piloci lotnictwa myśliwskiego jak
jak i załogi bombowe Na otwar-cie
zawodów przybyli: wicemini-ster
obrony narodowej i szef
sztabu generalnego gen Bordzi-lowsk- i
dowódca wojsk lotni-czych
gen Frcy-Bielec- ki i wyżsi
oficerowie
"MAZOWSZE" POWRÓCIŁO
DO WARSZAWY
Po pięcio-miesięczny- m poby-cie
na Dalekim Wschodzie i w
Związku Sowieckim w dniu 6
czerwca br powrócił do Wap
szawy znany polski zespól pieśni
i tańca "Mazowsze" Według in-formacji
Radia Warszawa zespół
ten dal 80 występów w Chinach
Korei Północnej Japonii i w
ZSRR Występy "Mazowsza"
przyjmowane byiy niezwykle
serdecznie a na koncert na
Kremlu przybył nawet sam N
Chruszczow i członkowie central-nych
władz sowieckich
KOLEJKA PODZIEMNA
Rozgłośnia warszawska dono-si
że Warszawa będzie miała w
końcu kolejkę podziemną Na
nieudane próby budowy tunelu
i projektów warszawskiego "me-tra"
wydano za czasów Bieruta
grube miliardy złotych poczym
projekt zarzucono
Obecnie jak słyszymy z radia
warszawskiego biuro projektów
wykańcza plany budowy tunelu i
kolejki podziemnej która będzie
biegła na trasie 30 kilometrów
łącząc przedmieścia północne z
południowymi
KOMBAJNY GÓRNICZE
W kopalni "Wesoła" uiucho-mion- o ostatnio 3 nowe kombaj-ny
węglowe Dzięki temu w ko-palni
tej pracuje łącznie 21 kom-bajnów
Na ogólną ilość 23 ścian znaj-dujących
się w kopalni na 21 z
nich węgiel wybierany jest Kom-bajnami
71 proc całości urobku
węgla w kopalni (6200 ton na
dobę) wydobywa się tylko maszy-nami
Dzięki temu właśnie uzyskuje
się wysoką wydajność — średnic
75 tys kg na roboczodniówkę
WYKOPALISKA
W czasie prac budów lanych w
Nowej Hucie i okolicy natrafio
no na wykopaliska sp'rzed kilku
tysięcy lat
W pobliżu Nowej Huty odkry-to
ślady ośrodka produkcji że-laza
sprzed 1000 lat a w pobli
skim Wyciążu i Pleszowie sprzed
3500 lat Znaleziono również for
my kamienne które służyły dc
wyrabiania broni różnych" przy
rządów i przedmiotów codzień
nego użytku z bronzu
W Mogile odkryto niespoty-kany
dotąd zestaw narzędzi ze
laznych także sprzed zgóra ty-siąca
lat
GROŹNE POŻARY
Na terenie woj warszawskie-go
wybuchło 17- - groźnych poża- rdóowwałWa iSęiklnszaośbćurbzoa ażnołsr1-m1n- aspowo-?
wyładowaniami atmosferyczny- mi Pastwą płomieni padło 'kilka-dziesiąt
budynków mipcrl-slTi-w- łi
i gospodarskich a straty sięgają
ponaa i mm u
Naisrożnieiszy w slmtfcarh o
kazał się pozar"we wsi Dąbrów- ka W D0W SiedlfP Akfio "ratiin
kową utrudniały towarzyszące
wbuiarztry kotpóardyy pdrzeesnzoczsiuł oprłaozm" iseinlniey
na zabudowania
2£ffi
CMENTARZ DLA KONI
Pałac w Kleszczowej koło Bo-lesławca
na Dolnym Śląsku bl
kiedyś magnacką rezydencja Po
przedwojennych właścicielach
dóbr kleszczowskich pozostały
tylko mgliste wspomnienia Jed-n- o
wszakże zapisało się w pamię-ci
miejscowej ludności — to że
właściciele Kleszczowej utrzymy-wali
dużą stajnię i że ich konie
biegały na wszystkich ważniej-- "
szych "torach będąc często faw-orytami
sezonu Nagrodą za dobra
służbę były dla koni luksusowe
warunki bytu a po śmierci —
miejsce na specjalnym cmenta-rzu
bodaj jedynym na świecie
Na cmentarzu znajdują się syme-trycznie
rozmieszczone mogiły
nad nimi zaś płyty nagrobkowe
z nazwą wierzchowca oraz wyli-czenie- m" dat i miejsc jego zwy
cięstw
ROZBUDOWA PRZĘDZALNI
W największych na terenie
Białostocczyzny Zakładach Prze-mysłu
Bawełnianego w Fastach
gdzie pracują juz przędzalnie
średnio i cienkoprzedna — roz-poczęto
montaż krosien w hali t
zw kolorowej Do końca b- - r
przewiduje się zmontowanie po-nad
400 tych maszyn dostarczo-nych
z NRD Do końca br„ dzię-ki
sukcesywnemu przekazywa-niu
tu krosien do eksploatacji —
produkcja tkalni kolorowej wy-niesie
ok 258 tvs m tkanin
W Fastach czynna jest juztaK-ż- e
farbiarnia oraz oddział przy-fintnu-awp- 7v tkalni Sa one wvno- -
sażone w urządzenia ze Szwajca
rii NHF oraz kraiowe WKroice
ruszy budowa tkalni tzw białej
oraz — w dalszym etapie wy-kańcza- lni Obecnie tkaniny z
Fast są przewożone do wykań-czania
do innych fabryk
SZPIEGOSTWO HANDLOWE
Sad Wojewódzki w Katowicach
skazał na 2 lata więzienia inż E-dwa-rda
Rudka z Zabrza Jak
stwierdzono w toku przewodu
sądowego Rudek usiłował prze-kazywać
za granicę dokumenty
ujawniające rozwiązania techni-czne
projektu mostu stanowiące
tajemnicę handlową
Dochodzenia prokuratorskie
wykazały że inż Różdżyński
który wyjechał na urlop do NRF
i nie powrócił do Polski utrzy-muje
ożywioną korespondencję
z krajem" i to nic tylko z rodzi-ną
Ustalono że w jednej z prze-syłek
adresowanych ńo Różnżyń-skieg- o
znajdowały się obliczenia
statystyczne mostu budowanego
dla Egiptu przez zabrzański "Mo-stostal"
Mimo nieprawdziwego
nazwiska nadawcy i fikcyjnego
adresu wykryto że autorem li-stów
był inż Edward Rudek W
sumie usiłował on wysłać do
NRF cztery listy z dokumentacją
mostu dla Egiptu
WZROST CEN ZIEMI
Od 1953 roku najwyższa w ca-łej
Polsce cena ziemi utrzymnu-j- e
się w woj krakowskim w
roku ubiegłym 1 hektar grun-tów
ornych kosztował w Krakow-skim
przeciętnie 49 tysięcy zł
Na drugim miejscu pod tvm
względem stało woj rzeszowskie
gdzie za 1 hektar ziemi płacono
średnio 39800 zł zaś w Kato-wickim
— 36000 zł w Kielec-kim
— 31700 zł w Poznańskim
— 26900 zł a w Lubelszczyznie
— 26300 zł
Najtańsza natomiast była zie-mia
w woj białostockim gdzie
1 hektar kosztował 16600 zł
następnie w woj bydgoskim —
17300 zł w warszawskim ~-2- 3000
zł i łódzkim — 24800 zł
Są to ceny notowane w poło-wie
ubiegłego roku bo juz pod
koniec roku były one wyższe pP-- o
2300 zł w woj rzeszowskim
o 900 zł w woj katowickim i o
800 zł w woj bydgoskim V P0
zostałych województwach ceny
te wzrosły od 200 zł (poznans-ski- e
lubelskie i krakowskie) do
600 zł (woj białostockie)
Odpowiedzi Redakcji
I Rodaczek Toronto — Wiersz
jest miły ale nie jesteśmy P1SI
literackim i tylko wyjątkowo oKo-licznościo-we
wiersze zamieszcza
my Nie skorzystamy
BC Edmonton Alta — Art}'
kuł "Zapomniana stolica' zawiera
--" szereg błędów historjcznycij
nadaje się do publikacji- - w Mc
mieścimy
Młode Iwy
SHAW IRWING
2 łomy - $250
CENA Z PRZESYŁKĄ $2"5
Przeżycia 3 bohateró (A-men-kan- ina
Amerykanina
pochodzenia żyKLa Tyrolczyka - hTO ukazane na tle wTP30
początku 1938 r do tipadku
III Rzeszy Bogate tło oby
czajowe społeczeństwa amery
kańskiego i nieinA!f!na
Autor ujmuje sylJCl terów i postaci
z duża wnikliwoaa- -
Do nabycia w "Związkowcu
1475 Queen St W
Toronto 3 Oni
I
Object Description
| Rating | |
| Title | Zwilazkowiec Alliancer, June 22, 1960 |
| Language | pl |
| Subject | Poland -- Newspapers; Newspapers -- Poland; Polish Canadians Newspapers |
| Date | 1960-06-22 |
| Type | application/pdf |
| Format | text |
| Identifier | ZwilaD2000419 |
Description
| Title | 000215a |
| OCR text | ! t V — — 1 ~! "#" i HR 50 '7WIA2KOWIEC" CZERWIEC (Junt) śród? 22 J?60 STR 3 kMC"_JlK""5 "Związkowiec" (The Alliancer) Prlnłed for etery Wedneaday ind Saturday by: POLISH ALLIANCE PRESS LIMITED Orran Zvrluku PnliVAw w Dyrekcje Prasową: A Szczepkowski _Mlalrter f Głogowski Klar- - Drukarni PRENUMERATA Roczna w Kanadzie $6 00 W Stanach Zjednoczonych Półroczna $350 i innych krajach — $700 Kwartalna $200 Pojedynczy numer — 10f 1475 Ouoen Słreeł West Tel LE 1-24- 91 Toronto Onł AuthorUed as Second Claji Mail Tost Office Department Ottawa NIEPOMYŚLNA PODRÓŻ Przed rozpoczęciem podróży na Daleki Wschód prez Eisen-hower oświadczył iż podejmuje ja jako misję przyjaźni i dobrej woli że celem jej jest służba pokojowi osiągnięcie porozumienia miedzy narodami Ta misja nie udała się Bo nic z tego ze na Filipinach zgotowano Eisenhowerowi triumfalne powitanie ze rozmowy na Formozie i przyjęcie w Korei miały jak najbardziej przyjazny przebieg skoro odpadła wizyta w Japonii w najwięk-szym najsilniejszym i najbardziej kluczowym państwie tego re-jonu Trzeba z niej było zrezygnować w okolicznościach niezwykle dramatycznych pod naporem ulicy Zarówno czynniki japońskie jak i amerykańskie stwierdzają ze demonstracje zamieszki ulicz-ne są dziełem mniejszości komunistycznej Utrzymuje się że znakomita większość społeczeństwa jest nastrojona przyjaźnie wobec Stanów Zjednoczonych i była pryygotowana do entuzja-stycznego powitania głowy tego państwa Sadząc po układzie sił w parlamencie opinia ta jest ścisła Opozycja bowiem stanowi poważną mniejszość Dlaczego więc zdołała zmusić rząd do zmiany stanowiska? W jaki sposób potrafiła zmobilizować ulicę? przewodniczący atkr K i Klar Adm E Frlkka ' ___ ___ uzyskania gody następcy tłumaczono odwrót nie Rząd prom Kiszi opiera się na większości parlamentarnej i ściśle przestrzega demokratycznych W tych warunkach i opozycja — obojętnie jaka — winna posługiwać się takimi samymi metodami Tymczasem uciekła się do skrajnie odmien-nych niedemokratycznych Oczywiście demokracji nie można i nie należy bronić metodami antydemokratycznymi ale trzeba jat bronić wszystkimi dostępnymi demokratycznymi środkami A czy rząd Kiszi uczynił to? A może wypadki wykazują ze system par-lamentarnej demokracji nie zdał w Japonii egzaminu ze nie jest jeszcze odpowiedni dla tego narodu? Bo skoro zdołano zorganizować tylu przeciwników systemu demokratycznego i prowadzić walkę siłą to znaczy iz inny sposób rządzenia jest wcale popularny Japonia staje więc w obliczu lewicowej lub prawicowej dyktatury bo jeśli anarchia ulicy się przedłuży to 'wynikiem jej będzie przejęcie rządów przez mili-tarne koła japońskie albo zdyscyplinowaną grupę komunistyczną Prom Kiszi uległ ulicy mniejszości jak z naciskiem pod-kreśla a samym stwierdził że nic potrafi opanować sytuacji nie wywiązać się z mandatu otrzymanego od większości Pozwolił na wykazanie że zdecydowana na wszystko mniejszość może narzucić swoją wolę większości Bardzo to smutne a zarazem niebezpieczne zjawisko I — niestety — bynajmniej nie oderwane Obserwujemy bowiem podobny przebieg zdarzeń w wiciu krajach na płaszczyźnie narodowej oraz węższej Świadczy to o marazmie większości o braku wiary we własne siły w słuszność swojego stanowiska a wreszcie o atmosferze przerażenia i strachu "Siostrzana demokracja" — jak określił Eisenhower Japo-nię — zawiodła Następstwa mogą być bardzo poważne grożące całkowitą zmianą układu sił na Dalekim Wschodzie Nie traćmy jednak nadziei że uda się ją opanować już następcy Eisenhowera Waszyngton jest wstrząśnięty wypadkami Przypo-mina się że znaczna część opinii publicznej niektórzy członkowie Kongresu z przewodniczącym senackiej komisji spraw zagranicz-nych sen Fulbright na czele doradzała odroczenie wizyty japoń-skiej ale Departament Stanu zajął odmienne stanowisko Obecnie ujawnia się że to amb MacArthur nalegał na dotrzymanie ter-minu uważając iż rząd japoński opanuje demonstracje Podtrzy-mywał swoje stanowisko nawet po osobistym bardzo przykrym doświadczeniu z okazji pobytu szefa prasowego Białego Jim Hagcrty Dziś oczywiście nic ulega wątpliwości że ocenił sytuację fałszywie i spowodował jedną z najboleśniejszych poia-żc- k politycznych Stanów Zjednoczonych Niektórzy wywodzą że wcześniejsze odroczenie wizyty równa-łoby się katastrofalnej klęsce Sojusznicze państwa Dalekiego Wschodu uznałyby iż nie mogą polegać na zobowiązaniach ame-rykańskich Pogląd błędny Jest to po prostu obrona popełnionych błędów Departament Stanu mógł znaleźć dostateczną ilość prze-konywujących uzasadnień dla odroczenia podróży Eisenhowera Wiadomo przecież że prezydent Stanów Zjednoczonych nic musi wszędzie i stale podróżować A Eisenhower człowiek niemłody odbył w bieżącym roku bardzo wiele długich i męczących podróży Po wyborach listopadowych nie będzie przecież podejmował żad nych poważnych kroków bez a więc można było bez naruszania na najmniejszy szwank pozycji Stanów Zjednoczonych odroczyć tę wrżną podróż polityczna 1 nawet góyby ją gdzieniegdzie miałoby to zbyt poważnego znaczenia Napcwno efekt ujemny byłby nieproporcjonalnie mniejszy aniżeli ten którego jesteśmy obecnie świadkami Tak niepomyślnej podróży lepiej było nie rozpoczynać w ogóle ROSYJSKI Zmarły niedawno prof i cudzoziemscy naświetlali powieź uczony rosyjski kiero--1 komunLm ic o polityczne i kul-wni- k wydziału slawistycznego turalnc aspekty odsłaniając je- - Harvard University w Cam bridge Mass który był również redaktorem czasopisma rosyj-skiego ukazującego się w Sta-nach Zjednoczonych stale mó-wił że Polacy wydają najlepsze pismo na emigracji Jest nim "Kultura" Nie ukrywając swo-jego entuzjazmu dla tego pisma dodawał ze podziwia przede wszystkim śmiałość i pomysło-wość jego redaktora — Jerzego Giedroycia który ciągle zaska-kuje czytelników Nie cofa sic przed publikowaniem materia-łów kontrowersyjnych propago-waniem częstokroć niepopular-nych idei ogłaszaniem prac mło-dych nieznanych autorów A po pewnym czasie okazuje się że tr co wielu skłonnych było uważać za poślizg za niewczesny pomysł jest jak najbardziej trafne i ak tualne Istotnie nie jeden młody autor polski zawdzięcza swój start "Kulturze" a wielu zawdzięcza jej swoją popularność a nawet sławę światową "Kultura" odgrywa szczegól-nie wielką rolę jako łącznik i po-most kulturalny z Polską Nawet w okresie największego nasile-nia terroru potrafiła docierać do Polski i otrzymywać stamtąd źró-dłowe materiały Na łamach tego miesięcznika oraz jego nakładem w formie książkowej ukazały się między innymi najbardziej wni-kliwe analizy komunizmu Pisa-rze i publicyści "Kultury" pol-- Kanadzie wydawany prcei S LesztzytYikt Maiurklawlcz __— swego jako zasad tym umie zapewne Domu Kar-isc- y go falszvw Oł--c zakłamanie a wre szcie niszczyciclstwo "Kultura"' jest orędownikiem szerokiej współpracy wszystkich narodów Głosi jedność narodów europejskich jedność opartą na praw dziwie demokratyczny eh ustrojach Walczy więc zdecydo-wanie z wszystkimi objawami aienawiści narodowej z wszel-kimi szowinizmami z totalitaryz-mem obojętnie gdzie i na jakim polu Współpracę należy jednak roz-począć oii najbliższego grona i stąd "Kultura" konsekwentnie wypowiada sie za znalezieniem wspólnej platformy z narodami sobie najbliższymi plemiennie czy też geograficznie a więc z sąsiadami Polski Wymaga to oczywiście poważnych kompro-misów z obu stron wymaga umiejętności zapomnienia wza-jemnych krzywd i uraz wszyst kiego co dzieli a znalezienia ele-mentów wspólnych łączących wiążących Logicznym było więc publiko-wanie pfzez ""Kulturę" prac omawiających problematykę li-tewską czechosłowacką ukraiń-ską rosyjską niemiecką węgier- ski zawsze z naciskiem na za-gadnienia kulturalne Publiko-wano wiec i przekłady dzieł lite-rackich Największym wydarzeniem w tej mierze było wydanie przez "Kulturę" ubiegłego roku anto-logii w języku" ukraińskim pt ' Moje refleksje po Zjeździe Milenium Polonii Kanadyjskie)' w I przez aklamację Kto jednak zna pełnie celowo uważając ze na-r- S tej ?! po V et takie ylko begi - rok nZA- - ?jipmnp wv i _ „ „ iaff uh nie roKUiace ao=uiuiiu d_ niach i o maja iwou r w lo-- ronto pozostaw u szere reflek sji A wobec upanego miiczunid tych którzy powołani są do oma wiania jego przebiegu i ewen-tualnie rezultatów warto jest podzielić się swymi wrażeniami Najpierw skład Zjazdu We dług opublikowanych danych które podobno odbiegają nieco od ostatecznych ustaleń na 219 uczestników Zjazdu było az 133 delegatów (tj przeszło 639ć 7 Toronto Czy taka majoryzacja Toronta uzasadniona jest licze-bnością i aktywnością Polonu w ontaryjskiej metropolii'' — śmiem wątpić Na drugim miejscu figuruje Hamilton (z najbliższymi miej scowościami) reprezentowana przez 23 delegatów Na trzecim dopiero miejscu znajduje sic prowincja Quebec ze swymi 13 delegatami a w tym 12 osób z Montrealu Następnie widzimy mniej lut więcej liczne delegacje z bliż-szych i dalszych środowisk polo-nijnych w Ontario jak Oahawa London Ottawa Brantford Windsor St Catharines Kitche-ne- r Sudbury Comwall Wel-lan- d Sarnia Guelph Wreszcie zachód Kanady reprezentowało 7 delegatów W skład Zjazdu spośród pol-skiego duchowieństwa weszło: 10 kapłanów Kościoła Rzymsko Katolickiego i 1 kapłan z Pol-skiego Kościoła Narodowego ra-zem 11 osób duchownych Przytoczony skład nic jednak nie mówi o posiadaniu głosów Dotąd nie mógłbym odpowie-dzieć na pytanie — iloma głosa-mi i dlaczego dysponował po-szczególny delegat Sprawa ta pozostaje niejasna i wymaga wy jaśnienia Wprawdzie przed Zja zdem mówiło się ze Zjazd Mile-nium przebiegać będzie nieza wodnie w atmosferze tak spon-tanicznej zgody że liczenie glo sów okaże sie zbyteczne Jednak od pierwszej sprawy wymaga-jącej rozstrzygnięcia stało się lasnc ze ci którzy skrzętnie za-biegali o głosy mieli rację Omawiając skład osobowy Zja-zdu warto jest podkieślić jeszcze tę charakterystyczną okolicz-ność że wśród delegatów poza paroma (dosłownie paroma) oso-bami nie znalazłem więcej przedstawicieli Polonii tu uro-dzonej i wychowanej A przecież znani są liczni Kanadyjczycy pol-skiego pochodzenia którzy mo-gliby swym udziałem i głosem wnieść pozytywny wkład do obrad Zjazdu Zakładając z góry ze byli na Zjazd 'Milenium zapró-szeni powstaje pytanie dlaczego uchylili się od tego Zjazdu? Brak ich głosu ich opinii na Zjeździe dawał się — moim zdaniem —-- odczuć Ich nieobecności ich bra-ku czynnego udziału na Zjeździe należy szczerze żałować Przy okazji wyboru przewo-dniczącego Zjazdu Milenium zgłoszono 2 kandydatów Jed-li) m z kandydatów był inż Z W Jarmicki wysunięty przez Zarząd Główny KPK a drugim dr T Brzeziński wysunięty z sali W głosowaniu na p Jarmi-ekieg- o padło — jeśli mnie pa- mięć nie mvii — 394 glosy a na p Brzezińskiego 67 głosów Sto-sunek głosów uzyskany w tym pierwszym glosow"aniu '— przed-stawia sie zatem jak 6 lub nawet 7 do 1 I taki stosunek głosów mniej więcej utrzymuje się da-lej w obradach przy następnych próbach glosowania" Wyjątkiem od tego była dekla-racja ideowa Zjazdu uchwalona "Rozstrzelane Odrodzenie" z? w terającej wybór najcelniejszych utworów pisarzy ukraińskich" za kazanych na Ukrainie Obecnie znowu ukazał sie spe cjalny numer "Kultury" w"jęz ku rosyjskim poświecony sto-sunkom polsko-rosyjski- m Nu mer ten zawiera 130 stronic r składają się nan prace polskich autorów oraz jednego rosyjskie-go Obok artykułu redakcyjnego i pohtyTznegó o stosunkach polsko-r-osyjskich Juliusza Miero-szewskieg- o sa w nim prace o charakterze literackim Czesława Miłosza Józefa Czapskiego Gu stawa Herling-Grudzińskie- go poemat pisany po polsku i czę-ściowo po rosyjsku Józefa Lobo-dowskieg- o pt "List do Borysa Pasternaka" raz opowiadame"pi-sarz- a rosyjskiego znajdującego się w ZSRR i ukrywającego się pod pseudonimem" Abram Terc którego praca ukazała sie już uprzednio w jezvku polskim pt "Sąd idzie" Celem numeru jest znalezienie płaszczyzny porozumienia i współpracy Aby to osiągnąć na-leży wpierw powiedzieć uczciwie prawdę o stanie faktycznym o przeszłości Autorzy polscy przedstawiają wiec zarówno swo-je bolesne przeżycia w ZSRR w czasie wojny I tak na Herling-Grudzińs- ki pisze o pobycie w ła-grze Czapski wspomina o spot- kaniu z Aleksiejem Tołstojem Achmatową Miercszewski i Miłosz pisza c antyrosyjskim nastawieniu naro NUMER "KULTURY" jaśnienia zrozumie wynik Zjazd pozostawił nieodparte WraŁKlUK if wieuJimi -- ~w została zmontowana i odpowie dnto zorganizowana Trudno mi jest twierdzić ze tak było rze-czywiście ale takie wrażenie wy niosłem ze Zjazdu zresztą nie tylko ja Potwierdzeniem słu-szności mojego wrażenia były kilkakrotne głosowania których wynik z góry dawał sie przewi dzieć doprawdy nezaleznie od tego gdzie była racja Jasne ze tej organizacji większości zjazdo-wej jeśli była ona rzeczywisto-ścią dokonano nezaleznie od faktycznych i formalnych orga-nizatorów Zjazdu i niejako poza ich plecami Wieniec laurowy za takie osiągnięcie przyznałbym tym którzy dzięki swym da-wnym i mniej dawnym nawykom wprowadzają politykę do życia polonijnego ha codzien i od świę-ta Bez przesady jednak można powiedzieć ze większość która ujawniła się na Zjeździe przy-tłaczała wszystko co myślało inaczej I jeśli formy demokra tycznego bytowania w których żyjemy nie pozwalają na za-strzeżenia ze większość decydu je to w przypadku z większością na Zjeździe rodzą się wątpliwo-ści me co do lezultatu ale co do sposobu w jaki owa większość jak maszyna niwelowała wszyst-kie rozbieżności zapatrywań Przy takiej atmosferze wyzyski-wania zaistniałej większości mia ły — moim zdaniem — miejsce wypadki zdławienia niejednokro-tnie rozsądnej inicjatywy wy chodzącej bądź to od mniejszo ści bądź też' od indywidualnych delegatów Na mnie przebeg Zjazdu wy waił dość osobliwe wrażenie Nieraz czułem ze mam do czy-nienia z maszyną zorganizowaną wedlug wzorów partyjnych a nie społecznych Różnica według mnie między przebiegiem obrad po linii partyjnego działania społecznego jest jaskrawa i oczy-wista Gdy bowiem działanie społeczne "dąży do wyrównania różnicy zdań" do kompromisu dc zaspokojenia dążeń powszechno-ści to działanie partyjne pizę ciwnie zmierza do narzucenir swego punktu widzenia w sposób bezwględny zmierza do zwycię-stwa absolutnego I taki właśnie bezwzględny sposób narzucania swojego stanowiska dał się w pełni zauważyć na Zjeździe Mile-nium Jest to niezawodnie reztil tat narzucenia większości zjazdo-wej metod politycznego a ściślej partyjnego działania niektórych grup w łonie Zjazdu Że taka taktyka znalazła posłuch u więk-szości — trudno zaprzeczyć Czy jest to jednak powód do zado-wolenia na długą metę — śmiem poważnie wątpić Warto tez jest wspomnieć ze delegaci ze Związku Polaków w Kanadzie albo reprezentujący ten Związek spotkali się wielo krotnie z zarzutem ze przybyli na Zjazd nieprzygotowani Za rzut ten odpowiadając tylko czę-ściowo prawdzie nie wytrzymu je kry h ki gdy chodzi o jegc uzasadnienie Właśnie w tym cała rzecz ze ZPwK przygotował swoje stanowisko w sprawie Mi lenium przedkładając projekt deklaracji która stanowiła kom-promis uwzględniała bowiem tak realia jak "tez postulaty skraj-nych zapattywan Przygotowa-nia zaś "machiny" organ izacyj no-zjazdo- wej jak' się orientuję Związek zaniedbał i to ch ba zu- - du polskiego i wykazują iż jes ono uzasadnione stosunkiem Ro sjan do Polaków do państwa pol skiego Miłosz daje historyczno kulturalny obraz podczas gd Mieroszcvski sprowadza zagad-nienie do problematyki aktual-nej Konkluduje on następująco: "Jesteśmy zbyt małym narodem by stanowić zagrożenie dla Ro-sji ale też jesteśmy za dużym narodem aby Rosja" mogła nas połknąć Rosjanie muszą zrozumieć i przyznać iz pierwszym i zasadni-czym krokiem w kierunku uczci-wego porozumienia winno być ustanowienie polskiej niezawi-słości Dopóki Polacy pozbawieni będą prawa swobodnego wybo-ru swojego przedstawicielstwa i rządu — Polska nie może b ć uważana za niezależne państwo nawet jeśliby na jej terytorium nie znajdowała sie ani jedna dy-wizja sowiecka Nie brak w Polsce aparatczy-ków utrzymujących że wolne wybory spowodowałyby chaos i zbrojne demonstracje 'przeciwko Rosji Takim że argumentem posłu-gują się angielscy koloniści w Kenii wywodząc "iż przyznanie prawa głosu Murzynom "spowo-duje supremację czarnych Ci którzy odmawiają narodom pra-wa do niezawisłości i niepodle-głości zawrze działają bądź to w imię "misji białego człowie-ka" bądź to "proletariackiego in-ternacjonalizmu" Ale nie było dotychczas w dziejach świata imperium któ-reb- y z biegiem czasu nie uległo naporom nacjonalizmu Pokojo-wa polityka Związku Sowieckie-go wynika głównie ze świa domo go "zwycięstwa w działaniu społecznym mijają sie z celem wy dobycia powszechnego wysil ku _ Do przykładów partyjnego a nie społecznego działania na Zjeździe można by zaliczyć pre-cedensowy sposób kiedy wręcz zakneblowano usta- - zamykając dyskusję wnioskiem: "zdjąć da-na sprawę z porządku obrad" i uzyskując dla tego wniosku większość Pikantne w tym epi-zodzie jest to że wniosek' o zdję-ciu z porządku obrad poruszonej niewątpliwie drażliwej sprawy wyszedł z kół którym przed II wojna światową w "Polsce rów-nież kneblowano usta nie po-zwalając na poruszanie podobnie "drażliwych" spraw Ale na przy-kładzie własnego życia kola te musiały się już nauczyć ze "zdejmowanie z porządku" dnia drażliwych spraw nie załatwia samej sprawy Przebieg Zjazdu Milenium wbrew moim oczekiwaniom miał partyjny a nie społeczny cha-rakter nie tylko dzięki metodom postępowania metodom trakto-wania mniejszości ale jeszcze z uwagi na swoja treść Wysyłanie bowiem od Zjazdu listu wzy-wającego ośrodki polityczne w Londynie do pogodzenia sir — moim zdaniem — obniża tylKo powagę takiego Zjazdu Z per-spektywy ubiegłego tysiąclecia a może i następnego swary lon dyńskie staną się doprawdy nie znacznym wydarzeniem To zu-pełnie tak jakby każdy z na-członkó-w Polonii Kan powie dział ze z okazji obchodów Mile-nium obstalowuje sobie nowe ubranie Można i tak! Wybory były dla mnie naj bardziej przygnębiającym punk tem obrad Zjazdu Momentem już nie tylko cie-kawym psychologicznie ale wręcz niezrozumiałym jest pomi-nięcie przez plenum Zjazdu kan-dydata który swoim wysiłkiem nieprzeciętnym uporem i dąże-niem do pięknego ze wszech miar celu jakim jest obchód Mi lenium potrafił zjednać wybit nych współpracowników i uru-chomić olbrzymią organizacje Zjazdu Oto ni mniej ni więcej qłowny i na prawdę serdeczny architekt Zjazdu został ODSU-NIĘT- Y od wszystkich WAŻNIEJ-SZYCH funkcji Ledwo ledwo przedostał się przez ucho igielne "Komisji Matki" na czwarte miejsce członka Wydziału Wyko-nawczego z którego to miejsca zresztą podczas plenum zrezy-gnował Kandydując natomiast do Komitetu Głównego Mile-nium na 13 miejsc do obsadze-nia w drodze wyborów został pominięty przez plenum które przecież wiedziało o jego wkła dzie pracy o jego dorobku zjaz-dowym o niewątpliwym oddaniu sprawie Milenium Zaiste więcej niż dziwne! Chciałbym wreszcie poruszyć jeszcze jedną rzecz Spotkałem się z pytaniem postawionym m wręcz i z niemałą dozą ironii czy z uwagi na przebieg Zjazdu i jego rezultaty które odbiegają dość znacznie od zamierzonych' przeze mnie czy wobec tego na-dal uważam Polonię Kanadyjską za dojrzałą wspólnotą społeczną] zdolną do' podejmowania samo-dzielnych decyzji? Bo jeśli Zjazd zawiódł moje oczekiwania to może bym okazał sie skłonny zmienić poprzednio zajęte stanowisko i opinię od-nośnie dojrzałości Polonii Kana-dyjskiej? Bez wahania odpowiadam na to pytanie że nadal moim- - nai głębszym przekonaniem jest iz Polonia Kanadyjska stała się juz w pełni skrystalizowaną współ notą dojrzała do podejmowania samodzielnych decyzji A ze Zjazd wypadł nie po mo jej myśli to stwierdzam ze wie-rzę w demokratyzm wierzę szczerze i wiem z historii że nieraz musiała mniejszość dłue-zabiegó- w poświęcić aż potrafiła szale głosów na swoją stronę przechylić Dobra sprawa i szczere inten cje wypłyną na wierzch jak oli wa wcześniej czy później! R Frikke ści iż w następstwie wojny lub poważnego Kryzysu zniewolone narody podniosą się przeciwko Moskwie Kierowniczym państwem świa-ta nie będzie to które zabezpie-czy sobie pozycję siłą ale to które odegra główną rolę w zor ganizowaniu nowego systemu międzynarodow ego takiego gdzie niezawisłość będzie udzia-łem każdego narodu "a nie tylko wyjątkowym przywilejem człon-ków klubu atomowego" Trzeba wyraźnie podkreślić że "Kultura" ńie czyni znaku rów-nania między ZSRR a Rosja miedzy komunizmem a Rosją Próbując budować pomost mię-dzy Polską a Rosją nie --wbija pod nią słupów innych narodów znajdujących się pod jarzmem rosyjskim Numer "rosyjski jest apelem pod adresem młodych Rosjan pod adresem tych któ-rzy prasną uwolnić się ż dławią-cych kleszczy komunizmu no-wego rosyjskiego imperializmu A K L [jlESfjjTPOLSKI I SZCZECIN— KONGO Staraniem Morskiej Asencji w Szczecinie otwarte zostało nowe połączenie żeglugowe na Unii Szczecin — porty w Kongo Bel-"ijki- m Portem pośrednim w którvm dokonywan-- i będą odpra-wy c"elnc jest Antwerpia 750 LAT OLESNA ŚLĄSKIEGO W niedziele 12 bm w Oleśnie śląskim na Opolszczyżnie roz-poczęły sie uroczyste obchody 750-leći- a istnienia tego miasta które założył książę śląski — Henryk Brodaty Uroczystości ju-bileuszowe zgromadziły licznych działaczy Ziemi Oleskiej oraz zaproszonych gości SKARB SPRZED 600 LAT Podczas prac polowych we wsi Młynary w pow Piotrków Try-bunalski znaleziony został skarb monet srebrnych z 14 wieku ca-oi--h cl-łarl- ał sio z nonad 50 tzw szerokich groszy czeskich cioorze zacnowany en wuneiy we-szły z mennicy Jana Luksembur-skiego króla czeskiego który panował w latacn uiu ao 1010 SZKOŁY TYSIĄCLECIA W ciągu pięciu miesięcy b r na budowę szkół-pomniko- w Ty-siąclecia zebrano w całej Polsce 454 min 789 tysięcy zł Tylko w maju uzyskano 140 min zł a więc znacznie więcej niz w kwietniu w Którym zeora-n- o 100 min zł W ofiarności społecznej na rzecz szkół Tysiąclecia nadal przodują mieszkańcy woj kato-wickiego którzy wykonali już 63 proc rocznego planu zbiórki ZAWODY WOJSK LOTNICZYCH Od 6 do 12 czerwca b r odbyły się w Polsce zawody wojsk lotni-czych ochrony przeciwlotniczej i spadochroniarzy Według infor-macji Radia Warszawa w zawo-dach tych wzięli udział zarówrno piloci lotnictwa myśliwskiego jak jak i załogi bombowe Na otwar-cie zawodów przybyli: wicemini-ster obrony narodowej i szef sztabu generalnego gen Bordzi-lowsk- i dowódca wojsk lotni-czych gen Frcy-Bielec- ki i wyżsi oficerowie "MAZOWSZE" POWRÓCIŁO DO WARSZAWY Po pięcio-miesięczny- m poby-cie na Dalekim Wschodzie i w Związku Sowieckim w dniu 6 czerwca br powrócił do Wap szawy znany polski zespól pieśni i tańca "Mazowsze" Według in-formacji Radia Warszawa zespół ten dal 80 występów w Chinach Korei Północnej Japonii i w ZSRR Występy "Mazowsza" przyjmowane byiy niezwykle serdecznie a na koncert na Kremlu przybył nawet sam N Chruszczow i członkowie central-nych władz sowieckich KOLEJKA PODZIEMNA Rozgłośnia warszawska dono-si że Warszawa będzie miała w końcu kolejkę podziemną Na nieudane próby budowy tunelu i projektów warszawskiego "me-tra" wydano za czasów Bieruta grube miliardy złotych poczym projekt zarzucono Obecnie jak słyszymy z radia warszawskiego biuro projektów wykańcza plany budowy tunelu i kolejki podziemnej która będzie biegła na trasie 30 kilometrów łącząc przedmieścia północne z południowymi KOMBAJNY GÓRNICZE W kopalni "Wesoła" uiucho-mion- o ostatnio 3 nowe kombaj-ny węglowe Dzięki temu w ko-palni tej pracuje łącznie 21 kom-bajnów Na ogólną ilość 23 ścian znaj-dujących się w kopalni na 21 z nich węgiel wybierany jest Kom-bajnami 71 proc całości urobku węgla w kopalni (6200 ton na dobę) wydobywa się tylko maszy-nami Dzięki temu właśnie uzyskuje się wysoką wydajność — średnic 75 tys kg na roboczodniówkę WYKOPALISKA W czasie prac budów lanych w Nowej Hucie i okolicy natrafio no na wykopaliska sp'rzed kilku tysięcy lat W pobliżu Nowej Huty odkry-to ślady ośrodka produkcji że-laza sprzed 1000 lat a w pobli skim Wyciążu i Pleszowie sprzed 3500 lat Znaleziono również for my kamienne które służyły dc wyrabiania broni różnych" przy rządów i przedmiotów codzień nego użytku z bronzu W Mogile odkryto niespoty-kany dotąd zestaw narzędzi ze laznych także sprzed zgóra ty-siąca lat GROŹNE POŻARY Na terenie woj warszawskie-go wybuchło 17- - groźnych poża- rdóowwałWa iSęiklnszaośbćurbzoa ażnołsr1-m1n- aspowo-? wyładowaniami atmosferyczny- mi Pastwą płomieni padło 'kilka-dziesiąt budynków mipcrl-slTi-w- łi i gospodarskich a straty sięgają ponaa i mm u Naisrożnieiszy w slmtfcarh o kazał się pozar"we wsi Dąbrów- ka W D0W SiedlfP Akfio "ratiin kową utrudniały towarzyszące wbuiarztry kotpóardyy pdrzeesnzoczsiuł oprłaozm" iseinlniey na zabudowania 2£ffi CMENTARZ DLA KONI Pałac w Kleszczowej koło Bo-lesławca na Dolnym Śląsku bl kiedyś magnacką rezydencja Po przedwojennych właścicielach dóbr kleszczowskich pozostały tylko mgliste wspomnienia Jed-n- o wszakże zapisało się w pamię-ci miejscowej ludności — to że właściciele Kleszczowej utrzymy-wali dużą stajnię i że ich konie biegały na wszystkich ważniej-- " szych "torach będąc często faw-orytami sezonu Nagrodą za dobra służbę były dla koni luksusowe warunki bytu a po śmierci — miejsce na specjalnym cmenta-rzu bodaj jedynym na świecie Na cmentarzu znajdują się syme-trycznie rozmieszczone mogiły nad nimi zaś płyty nagrobkowe z nazwą wierzchowca oraz wyli-czenie- m" dat i miejsc jego zwy cięstw ROZBUDOWA PRZĘDZALNI W największych na terenie Białostocczyzny Zakładach Prze-mysłu Bawełnianego w Fastach gdzie pracują juz przędzalnie średnio i cienkoprzedna — roz-poczęto montaż krosien w hali t zw kolorowej Do końca b- - r przewiduje się zmontowanie po-nad 400 tych maszyn dostarczo-nych z NRD Do końca br„ dzię-ki sukcesywnemu przekazywa-niu tu krosien do eksploatacji — produkcja tkalni kolorowej wy-niesie ok 258 tvs m tkanin W Fastach czynna jest juztaK-ż- e farbiarnia oraz oddział przy-fintnu-awp- 7v tkalni Sa one wvno- - sażone w urządzenia ze Szwajca rii NHF oraz kraiowe WKroice ruszy budowa tkalni tzw białej oraz — w dalszym etapie wy-kańcza- lni Obecnie tkaniny z Fast są przewożone do wykań-czania do innych fabryk SZPIEGOSTWO HANDLOWE Sad Wojewódzki w Katowicach skazał na 2 lata więzienia inż E-dwa-rda Rudka z Zabrza Jak stwierdzono w toku przewodu sądowego Rudek usiłował prze-kazywać za granicę dokumenty ujawniające rozwiązania techni-czne projektu mostu stanowiące tajemnicę handlową Dochodzenia prokuratorskie wykazały że inż Różdżyński który wyjechał na urlop do NRF i nie powrócił do Polski utrzy-muje ożywioną korespondencję z krajem" i to nic tylko z rodzi-ną Ustalono że w jednej z prze-syłek adresowanych ńo Różnżyń-skieg- o znajdowały się obliczenia statystyczne mostu budowanego dla Egiptu przez zabrzański "Mo-stostal" Mimo nieprawdziwego nazwiska nadawcy i fikcyjnego adresu wykryto że autorem li-stów był inż Edward Rudek W sumie usiłował on wysłać do NRF cztery listy z dokumentacją mostu dla Egiptu WZROST CEN ZIEMI Od 1953 roku najwyższa w ca-łej Polsce cena ziemi utrzymnu-j- e się w woj krakowskim w roku ubiegłym 1 hektar grun-tów ornych kosztował w Krakow-skim przeciętnie 49 tysięcy zł Na drugim miejscu pod tvm względem stało woj rzeszowskie gdzie za 1 hektar ziemi płacono średnio 39800 zł zaś w Kato-wickim — 36000 zł w Kielec-kim — 31700 zł w Poznańskim — 26900 zł a w Lubelszczyznie — 26300 zł Najtańsza natomiast była zie-mia w woj białostockim gdzie 1 hektar kosztował 16600 zł następnie w woj bydgoskim — 17300 zł w warszawskim ~-2- 3000 zł i łódzkim — 24800 zł Są to ceny notowane w poło-wie ubiegłego roku bo juz pod koniec roku były one wyższe pP-- o 2300 zł w woj rzeszowskim o 900 zł w woj katowickim i o 800 zł w woj bydgoskim V P0 zostałych województwach ceny te wzrosły od 200 zł (poznans-ski- e lubelskie i krakowskie) do 600 zł (woj białostockie) Odpowiedzi Redakcji I Rodaczek Toronto — Wiersz jest miły ale nie jesteśmy P1SI literackim i tylko wyjątkowo oKo-licznościo-we wiersze zamieszcza my Nie skorzystamy BC Edmonton Alta — Art}' kuł "Zapomniana stolica' zawiera --" szereg błędów historjcznycij nadaje się do publikacji- - w Mc mieścimy Młode Iwy SHAW IRWING 2 łomy - $250 CENA Z PRZESYŁKĄ $2"5 Przeżycia 3 bohateró (A-men-kan- ina Amerykanina pochodzenia żyKLa Tyrolczyka - hTO ukazane na tle wTP30 początku 1938 r do tipadku III Rzeszy Bogate tło oby czajowe społeczeństwa amery kańskiego i nieinA!f!na Autor ujmuje sylJCl terów i postaci z duża wnikliwoaa- - Do nabycia w "Związkowcu 1475 Queen St W Toronto 3 Oni I |
Tags
Comments
Post a Comment for 000215a
