Zwilazkowiec Alliancer, July 17, 1968

              VSm&$ "Związkowiec" (The Alliancer)
Wednesdły
and by
ALLIANCE PRESS LIMITED
4m Printed md POLI3H
Dr M Wolnlł CŁłlrmin of The
SubicrtpUon:
Pnbliibed etrr
Siturday
Offidal Organ of ThB Pollsh Alllsnce FWendly Soclety of Cinade
Edllor-ln-Chle- f — B Heydenkorn — General Manager --
Business Manager — R Frikke — Printlng Manager
In Canada $700 per
for
Authorized as aecond class mail by tbe Post Office Department Ottawa
and for payment of postage In cash
T475 Queen St Weth Toronto 3 Ontario Teli 53T-249- 1 531-249- Ł
PRENUMERATA
Roczna w Kanadzie $700 l Zagranicą — Roczna SSOO
Półroczna $400 Półroczna 5450
Kwartalna $250 I Pojedynczy numer 1S
BOWJłŻNE KŁOPOTY 1%M
wskaje na to iż ZSRR przeżywa w coraz poważ-niejszyrrTtpn-iu
kryzys w wyniku braku zmian w kie-rowniczym
apaiicif rządowym i partyjnym który starzejąc
się nie chce dopuścić młodych energicznych ludzi do swego
grona Dzięki tej laklyce ogólny system planowania i kontro-li
natrafia "na coraz poważniejsze trudności ujawniające się
na każdym kroku i wybitnie niekorzystnie wpływające na ca-łość
życia kraju
Uwidoczniło się to dobitnie gdy na terenie Czechosłowa-cji
nastąpiła przed niedawnym czasem era przemian tak do-niosłych
iż graniczą one bezprzecznie z niekrwawą rewolu-cją
Niezależnie od tego iż zmieniły one i zmieniają z dnia
na dzień system wewnętrznej i zewnętrznej polityki tego pań-stwa
głoszone przez nią hasła zaczynają znajdować coraz ży-wszy
oddźwięk i w ZSRR wybitnie ujemnie wpływając na
dzierżoną przez partie wyłączność w dziedzinie sprawowania
rządów
Okazało się także że zaprojektowane i wcielane od paru
lat na terenie ZSRR różne przemiany w dziedzinie gospodar-ki
które miary usprawnić życie ekonomiczne kraju i wydo-być
go z poważnego zastoju zmuszają obecnie kierownictwo
partii do zadecydowania co robić dalej Ma ono do wyboru
albo prowadzić tę akcję konsekwentnie dalej co grozi poważ-nym
zredukowaniem znaczenia partii jeśli chodzi o sprawy
gospodarcze albo też zastopować dalszy ich rozwój co pocią-gnie
za sobą automatycznie znaczne pozostanie 'W tyle poza
krajami kapitalistycznymi ze Stanami Zjednoczonymi na cze-le
jeśli chodzi o wytwórczość przemysłową rolniczą a co za
tym idzie wykluczenie podniesienia ogólnego dobrobytu sze-rokich
mas które z niecierpliwością zoraz bardziej wzrasta-jącą
na to oczekują
Jak sfery kierownicze ZSRR postąpią — trudno obecnie przewidzieć faktem jest jednak że w wielu przy-padkach
zaczynają one nawracać do metod stosowanych w
okresie sprawowania władzy przez Stalina Widać to ze zna-cznie
wzrastającej aktywności tajnej policji która coraz bez-względniej
stosuje swą działalność terroru stosowanego wo-bec
tych wszystkich którzy niebacznie ośmielą się wystąpić
z najmniejszą nawet krytyką czy też ujawnić niezadowole-nie
Dowodem tego jest zdecydowane ukrócenie swobody w
sztuce i piśmiennictwie wyrażające się licznymi aresztowa-niami
i skazywaniem naukowców i studentów wyższych u-cze- lni
którym zarzuca się spiskowanie przeciwko partii i
rządowi Reszta która znajduje się jeszcze na wolności in-wigilowana
jest bezustannie by w żadnym przypadku nie u-siłow- ała
czasem wejść w jakikolwiek kontakt z intelektuali-stami!
państw-"zgniłeg- o Zachodu"
ł- - Największe kłopoty sprawią sferom rządzącym krajem
właśnie młodzież Minęły już dawno te czasy gdy entuzjaz-mowała
się ona ideologią marksizmu-leninizm- u Dziś dla
większości z niej sprawy te są najzupełniej obojętne i trosz-czy
się ona w pierwszym rzędzie o zagadnienia życia codzien-nego
T łędem bySoby sądzić iż na odcinku tego właśnie życia I" codziennego nie widać poprawy Uwidoczniła się ona w
ostatnich latach tym niemniej nie na tyle by była w stanie
zaspokoić coraz większe wymagania i żądania ludności Prze-ciętny
obywatel domaga się możności zaopatrywania się w
rzeczy codziennego użytku których bardzo wiele nie jest w
stanie otrzymać
I tu właśnie chcąc uwzględnić te wymagania rząd na- trafia na piętrzące się zawsząd trudności By móc je zaspo-koić
należałoby wcielić w życie zakrojone na szeroka skalę
reformy w dziedzinie wytwórczości przemysłu zainwestować
weń olbrzymie kapitały zmodernizować go Ogólnie biorąc
przemysł sowiecki pracuje bardzo przestrzalymi metodami
nie mogąc po prostu inaczej wobec chronicznego braku ja-kiejkolwiek
modernizacji sprzętu Na próby nuklearne czy
kosmiczne wydaje się gigantyczne sumy — w dziedzinie u-sprawni- enia przemysłu pracującego dla szerokich mas i ich
potrzeb — prawic nic
W chwili obecnej wydajność produkcji ZSRR stoi daleko
w tyle za amerykańską stanowiąc około 46 procent osiągnięć
USA I nic nie wskazuje na to by w razie braku rewolucyj-nej
zmiany polityki na tym polu sytuacja ta miała się pole-pszyć
Raczej będzie stale się pogarszała
Państwa bloku wschodniego uzależnione od Moskwy
czekują bezskutecznie jakiejś wydatniejszej od niej pomocy
w dziedzinie techniki Rezultat jest taki że zamiast niej o-trzy- mują one z ZSRR prawie wyłącznie tylko surowce mu-sząc
ze swej strony wysyłać do niego wytwory przemysłowe
Chcąc zaopatrzyć się w odpowiednio dobre nowoczesne po- trzebne im urządzenia przemysłowe dla swych wytwórni i fa-bryk
zmuszone są kupować je w państwach kapitalistycz-nych
bardziej wyraźnie widać iż rządzące ZSRR partia
skłania się do ograniczania tych reform któie wprowa-dzone
w życie grożą im obecnie w dziedzinie politycznej Na-wet
kosztem przytłumienia wydajności przemysłowej Uwi-dacznia
się to w ponownym nawrocie do stosowania terroru
zaostrzeniu odgórne' kntroli we wszystkich dziedzinach ży-cia
w nawracaniu do metod bezwzględnej silnej ręki epoki
stalinizmu
Jakie da to wyniki — pokaże przyszłość zapewne już nie-daleka
Mordercy dzieci
Okręgowa komisja badania
zbrodni hitlerowskich w Ka-towicach
przeprowadziła do-chodzenie
w sprawie zbrodni
ludobójstwa popełnionych w
latach okupacji na dzieciach
polskich w szpitalu dla psy-chicznie
i nerwowo chorych w
Lublińcu
Jak wynika z zeznań licz-nych
świadków oraz z zacho-wanych
dokumentów w szpi-talu
tym wymordowano 194
dzieci w wieku 1-- 14 lat Spra-wcami
zbrodni byli zamiesz-kali
obecnie w NRF lekarz
medycyny Ernest Buchalik b
dyrektor lubljnieckiego szpi-tala
vón?rj!cy dziś prakty-kę
4ekai-ska"-Av~Niedersma- rs-
Boird ttr A Jłkćbcnk Steitttrj
S F Konopka
- M Pocrynlak
year In other Countrles J3D0
berg NRF lekarz medycy-ny
Elżbieta Heckcr b kiero-wnik
oddziału "A" oraz b pie-lęgniarki
w szpitalu w Lubliń-cu
— Cecylia Langos i Doro-ta
Winkler
POWAŻNA INWESTYCJA
Za 10 dni nastąpi uroczyste
przekazanie do użytku naj-większej
w Polsce inwestycji
hytfroenergetycznej — hydro-elektrowni
w Solinie na tere-nie
Bieszczadów'
Obecnie trwa rozruch dru-giego
turbozespołu odwracal-nego
Jest to ostatnia turbina
w Solinie Poziom wody Sanu
w zbiorniku sięga już 53 metrów-
-wysokości
U progu polarnej pustyni
RESOLUTE BAY
22568 Czas podróży biegnie
szybko skracany pogawedkq
Byle nie przegapić wschodu
słońca Kamery fotograficzne
przygotowane Po trzeciej rano
zarysowuje się na niebie krwi-sta
poświata To wyziera słońce
dnia polarnego Wielka to chwi-la
— drogi Czytelniku — witać
tarcze słoneczną niezachodzące-g- o
słońca które w Arktyce jest
naprawdę inne i daje o sobie
znać codzień niemal inaczej
Topi śnieg sprowadza ptaki
ożywia rośliny pielęgnuje pis-sklęt- a
dojrzewa owoce i nasio-na
uruchamia powodzie lub
opróżnia z wód koryta rzek wią-żąc
je w lód Wszystko to zale-ży
od jego życiodajnej siły A
gdy przyjdzie koniec lata znowu
będzie sposobność do pożegna-nia
go gdy jak teraz wychodzą
cy z za horyzontu czudck jego
tarczy będzie znikał za górami
Jesteśmy nad Ungava Bay Po
kilku minutach słońce jest już
tak wysoko że zagląda do wnę
trza samolotu Mam nadzieję
że zrobiłem ładne zdjęcie
O 10 00 lądujemy w Resoluie
Bay niepisanej stolicy kanadyj-skiej
Arktyki Jest to najwięk-sze
w tym regionie osiedle ludz
kie położone niemal w jego
centrum i najlepiej znane Osa
da złożona jest z kilkudziesię
ciu dużych baraków pomalowa-nych
na czerwono posiada ru-chliwy
port lotniczy magazyny
różnego sprzętu i paliwa ob-serwatorium
pogody stacje Es-s- o
pocztę i posterunek policji
Dzień jest mroźny wietrzny
płatki śniegu pędzą niemal po
ziomo temperatura — 4°C Zas
py wysokie twarde nic zapa
dają się pod nogami Hałaśliwie
pracują maszyny odśnieżające
spychacze Takiej zimy nie wi
działem w Ottawie
Lokuję się w baraku ekspe
dycji poczym wychodzę na spot
kanie znajomych z 1967 r Zo-stało
ich bardzo niewielu Są
wszyscy Polacy: Tadek kucharz
Paweł pracujący jako mecha
nik pochodzi ze Śląska więc
rozmawiamy "pierunie po na- -
szymu oraz zostaje mi przed-stawiony
inny rodak Nie ma
już w osiedlu wesołych Amery-kanów
a więc nie będzie typo-wych
wieczorów Spotykam po-nadto
znanych mi przedtem lot-ników
pracowników administra-cji
i Eskimosów
Utrzymanie dzienne Jjosztuje
$16 Kuchnia jest wyśmienita
lecz zakwaterowanie nadal zbyt
prymitywne choć wiele zmieni-ło
się na korzyść Jest nowy
wspaniały bar świetlica a w
niej akwarium z rybkami no-we
urządzenia sanitarne itp
Resolute Bay 23568 Dzień
ten poświęcam na odwiedzenie
osiedla Eskimosów Leży ono
nad brzegiem morza około 8
km od portu Resolute Idę pie-szo
na przełaj najpierw po lą-dzie
potem po zamarzniętym
morzu zupełnie nie oddzielają-cym
się do brzegów wyspy Za
jedną z zasp spotykam Eskimo-sa
Eizika — jak się przedsta-wił
Przyjechał tu na łaziku
śnieżnym (skidoo) celem dokoń-czenia
garbowania skóry niedź-wiedzia
Teraz depcze ją mnie
w rękach i włóczy po śniegu za
łazikiem
Najpierw odwiedzam psy eski-moskie
W parach lub pojedyn-czo
uwiązane są w odstępach
wzdłuż długiego łańcucha na
szczytach kamiennego wału bu-rzowego
Spędzają tu okrągył
rok bez jakiejkolwiek osłony
Jest to miejsce --smagane przez
tak silne wiatry że wszystek
śnieg z pagórków jest zdmu-chan- y
w obniżenia terenowe
gdzie przecież znalazłyby psy w
nim schronienie gdyby ich łań-cuchy
były nieco dłuższe Z
uwięzi spuszcza się je tylko
dla zaprzęgu Zwierzęta wyją
ustawicznie jakby chciały wy-powiedzieć
ostatnią skargę ich
niesamowity wzrok nakazuje
wszelką ostrożność a chudość
ich ciał daje się zauważjć mi-mo
grubego nasrożonego futra
Pytam spotkanego tu Eskimo-sa
dlaczego psy trzyma się w
takich warunkach a on na to:
to są psy jak są przy morzu
to nie ma kłopotu z transpor
tem mięsa bo upolowanie foki
ćwiartuje się w pobliżu że na
bezśnieżnym miejscu widać je
lepiej i poza tym wiatr wyrabia
im ostrzejsze powonienie Tak
wszystko dla wygody Eskimosa
On zaś ma łazika i mięso mo-że
podwieźć zamiast rozrzucać
ochłapy po' okolicy swojego do-mu
osłonę też może zbudować
tjlko jest za leniwy a pozatem
obce mu są jakiekolwiek uczu-cia
sądząc z tego jak te psy
traktuje — kamieniem pał-ką
kopnięciami przekleństwem
łańcuchem itd
OSIEDLE ESKIMOSKIE
siedle eskimoskie Resolute
Bay ma dwie ulica Górną
"up town" szeroką i równą z
willami po obu stronach szko-łą
placem zabaw dla dzieci i
kościołem wiejącym pustką
choć podobno kilka razy do ro-ku
używanym Przed nim na
grubo z rur zespawanym może
2 metry wysokim rusztowaniu
wisi tuż nad ziemią wielki pięk-ny
dzwon Wątpię czy z tej wy-sokości
jego głos bije do nie-bios
i czy v ogóle przemawia
dc eskimoskiej duszy
Niżej Ru morzu jest druga
ulica jakoby "down town" wy-boista
nierówna otoczona skraj-nie
nędznymi budami do po-łowy
przysypanymi śniegiem
W ich wnętrzach przerażająca
nędza brud ludzie chorzy wi-dać
też bose i nędznie odziane
raczkujące dzieci tulące się do
matek Na dachach domów
wszędzie skóry niedźwiedzi fok
i reniferów rogi czaszki statki
i narzędzia domowe Ulica jest
zarazem śmietnikiem Jeszcze
niżej jest kamienny wał burzo-wy
ze wspomnianymi psami a
na samym brzegu morza łodzie
i nieco porzuconego sprzętu ry-backiego
Są też chaty za wsią
gdzie na powybijanych szybach
wiatr gwiżdże swoje arie
Szkoła jest wszelkim dobro-dziejstwem
dla tego osiedla
Pracuje w niej nauczyciel i
nauczycielka oboje bardzo mło
dzi żarliwi entuzjaści postępu
krzewienia kultury i oświaty
żywi bohaterowie z powieści
pozytywistycznych
Dzieci eskimoskie są urocze
Przeważna ich część jest dostat-nio
odziana w stanadrowe zi-mowe
ubrania kanadyjskie w
jaskrawych kolorach Czas swój
spędzają między domem a szko-łą
gdzie całymi dniami bawią
się miotając na siebie śnieg
koziołkując w nim i walcząc
wręcz Młodsze dzieci idą za
mną z tyłu w dystansie na dwa
kroki Chętnie pozują mi do
zdjęć czasem któryś doskoczy
próbuje mnie przestraszyć
Jedno z nich śmielsze niepe-wnie
ujmuje moją dłoń Pytam
jak się nazywa i jak się ma
Zaraz przybiegają inne dzieci i
chcą być najbliżej mnie To
ciekawy odruch dziecięcy Ob-serwowałem
go w wielu kra-jach
W osiedlu portowym dowia
duję się że jutro odlecę z Ja
mesem na zachód do miejsca
przeznaczenia
'i
MOULD BAY ' n-- i
hia 24368 _ o' godz 12 2„3
odlatujemy z Resolute błę-- 1
kitnym dwumotorowcem Wnę-trze
samolotu wypełnione jest
po sufit zaopatrzeniem
W kabinie dwa miejsca jed Dziennik
DZIENNIK Wydawnictwo "Wiado-mości"
Londyn pp w
"ZWIĄZKOWCA"
Pamiętniki i wspomnienia
zawsze intere-sującą
lekturę Z góry zakła-damy
że autorzy nie wszyst-ko
przekażą nam że zawsze
coś ukryją że czasem zbyt
daleko posunięta szczerość
wyznań jest pozą Wiemy da-lej
--7 naturalnie jeszcze
przed lekturą — iż sądy i oce-ny
będą wysoce osobiste i nie-koniecznie
sprawiedliwe
Inny mają zapiski
przeznaczone dla publikacji
nawet po pewnym okresie
które ukazują się
wbrew zamierzeniom autora
"Dziennik" Jana Lechonia
należy do pierwszej kategorii
to dziennik literacki pew-na
określona forma twórczo-ści
wcale zresztą rozpowsze-chniona
we Francji
Lechoń nie należał do płod
nych poetów Pisał nie tylko
mało ale miewał długie okre-sy
milczenia Pisanie się
dowiadujemy nie przychodzi-ło
mu łatwo ogromnie to-warzyski
szeroki krąg
znajomych lubiał błyszczeć w
salonach zdobywać poklask
artystów Gorący patriota
wielbiciel Piłsudskiego obra-cał
się w sferach rządzących
po maju i wyładował w służ-bie
dyplomatycznej jako rad-ca
kulturalny w ambasadzie w
Paryżu tak wielką ilość
ludzi w tym niezwykle cie-kawych
że gdyby pisał tylko
o spotkaniach z nimi powsta-łaby
niezwykle interesująca
książka
Lechoń zginał śmiercią sa-mobójcza
w czerwcu r
Wyskoczył z okna w hotelu w
Nowym Jorku Różnie tłuma-czono
sobie vówczas powody teso tragicznego kroku Opu-blikowany
"Dziennik" obei-mui- e wprawdzie zapiski z
ale dostatecz-nie
wiele dla zrozumienia
prawdziwych powodów samo-bójstwa
Poeta pisał swój dziennik
regularnie i metodycznie po-cząwszy
od 1949 r Niemal
codziennie zapisywał kilka
stronic Były to relacje z
wspomnienia obserwa-cje
oceny ludzi i książek wy-padków
aktualnych oraz daw-nych
wydarzeń Oczywiście
najwięcej zapisków tyczy
jego samego Jego ducKowych
f
no dla pilota drugie dla
Niezmiernie ciasno W dole
samolotem ściele się
chmur Od czasu do czasu w
ich przerwach ukazuje się zie-mia
pokryta grubym śniegiem
Jest tak że z trudem od-różniam
kształty terenu chmu-ry
od zamarzniętego morza
Na północy nieba dominują
barwy ciemno-niebieski- e ku
sloncu bledną przechodzą w
C7erwienie kolory i złote
Podziwiam te zmiany
O czwartej lądujemy w Mould
B?y bazie głównej ekspedycji
Poiar Continental Shelf Project
z którą związałem się w
pasie startowym du-żo
rozmaitego sprzętu pokaźny
helikopter dwa inne samoloty
i cale archiwum remanentów
po przebywającjch tu kiedyś
v praw ach
Osiedle jost na pobliskim pa-górku
tworzy go kilkanaście
baraków pomalowanych na czer-wono
lub kanarkowa dalej na
szczcie wzgórza stacja meteo-lologiczn- a
i dom z kopułą ob-serwatorium
astronomicznego
Między domami rozpięto szereg
półkulistych namiotów W po-wietrzu
unosi się warkot tur-biny
traktorów spychacza i
ćwierkanie wróbla polarnego
W sumie to cisza w poró-wnaniu
z ruchem w Resolute
James prowadzi do no-wego
baraku z silnie grzejącym
piecem i kilkoma kabinami po-wstałymi
podział wnętrza
ścianami nie sięgającymi sufi-tu
ani podłogi Widzę że jedna
kabina wolna ją zaj-muję
Jest w sprężynowe
łóżko półka z paczki po owo-cach
i takiej produkcji stół
wszędzie jednak czysto i świe-żo
Ściągam ze ścian plejbojow-sk- ą
galerie pokazówek nie dla-tego
abym nie doceniał kunsztu
druku młodzieżowej lektury lecz
po prostu dlatego że nie lubię
i
JAN LECHOŃ: I —
19Ó7 XVI — 446 Do nabycia
Księgarni
charakter
cza-su
inne
Jest
jak
Był
miał
Znal
1956
lat
1949 1950 już
dnia
się
mnie
pod
morze
biało
żółte
barw
tym
roku Przy
jest
mnie
przez
jest więc
niej
przeczytanych gazet "of multi
hund"
Potem idziemy do domu głó-wnego
Jest to obszerny barak
w nim fotele bilard trzy lam-py
pokojowe po jednej stronie
na środku stoły zastawione po-jemnikami
przypraw: w głębi
duża kuchnia z licznymi urzą-dzeniami
i akcesoriami Ktoś
pokazuje mi dużą lodówkę a w
niej'-dzbany-pełn- e różnych na-pojów
'owoce południowe obok
na "stołach ciasta- - i' delikatesy
To wszystko bez ograniczeń w
ilości' i w czasie Do tego bara-ku
przylegają magazyny umy-walnia
łazienka pralnia Ciep-ła
woda bez ograniczeń przez
i fizycznych stanów Notuje
dokładnie fazy pisania wier-sza
artykułu czy scenariusza
filmowego W "Dzienniku"
mocuje się ze soba Miał mu
niewątpliwie pomóc w prze-zwyciężeniu
rożnych strachów
i obsesji Zapewne przez kilka
lat spełnił to zadanie ale Le-chonia
ścigała wizja samobój-stwa
a z zapisków wynika że
w młodości sięgnął już raz na
swoje życie a później kilka-krotnie
myślał o targnięciu
na życie I nie wytrzymał w
czerwcu 1956 r
Lechoń był namiętnym
książek i ob-darzony
był tenomenalną pa-mięcią
Zapiski jego dotyczą
wszystkiego Oczywiście są
przede wszystkim najbardziej
autentycznym a zarazem
wstrząsającym materiałem
autobiograficznym ale pozna-jemy
mnóstwo osób Potrafił
on kilkoma zwartymi zdania-mi
doskonale uwypuklić wa-lory
utworów literackich U-der- za niezwykle ostra ocena
wielu znanych pisarzy w tym
znajomych i przyjaciół auto
ra Zerwał stosunki osobiste
z Tuwimem gdy ten powrócił
do Polski ale pozostał entu-zjastą
jego poezji Najbliższy
był mu do końca Kazimierz
Wierzyński Pisze Lechoń o
wielkiej i małej polityce Co-fa
się wstecz i snuje wizje
przyszłości Notuje też mnó-stwo
pysznych anegdot Łapie
na gorąco wszelakiego rodza-ju
sławy to znów analizuie
poszczególne wydarzenia i róż-nych
ludzi no i siebie same-go
Notuje np:
"Mickiewicz powiedział:
Nie ' potrzebuję przyjaciół
— potrzebuję pochlebców"
Oczywiście trzeba mieć
koniecznie przyjaciół co
jest niełatwe (bardzo dużo
jest już jeśli ma się jedne-g- ą
przyjaciela) Ale można
mieć uczniów którzy są w
pewnym sensie pochlebca-mi
Paczkowski był dla
mnie pod tym względem
wielkim oparciem i od roz-stania
sie z nim brak mi te-go
najszlachetniejszego po- chlebstwa"
V innym miejscu pisze
znowu o sobie:
"Czapski ciągle mi przy-- :
- pominą--ż- e Boy --zżymał-się i
cały czas Witam się z przyby-wającymi
serdecznie i bezpo-średnio
jak przyjaciele z ławy
szkolnej
Ro kolacji wychodzę na zwie-dzenie
osiedla Na jednym z
domów jest postarzała tablica
która głosi w aroganckim nie-co
tonie że jest to strefa USA
i należy się trzymać z daleka
Osoby które by chciały się do-wiedzieć
o przeznaczeniu znaj-dujących
się tam tajemnic bę-dą
jakoś tam srodze ukarane
Paskudna zimna wojna! Kie-dyś
uniemożliwiła mi badania
w po!?rnej Syberii a dziś tu w
Kanadzie kraju naturalnej wol-ności
uwłacza swą wyższą ra-cję
stanu Szkoda tylko że stre-fa
ta leży akurat na skrzyżowa-niu
wszystkich dojść do osie-dla
W spacerze towarzyszy mi
bezpański pies eskimoski czarno--
biały wesoły prosto pa-trzący
w oczy Gdy wydłubuję
mchy ze szczelin skał on kopie
łapami obok obserwuje pardwy
arktyczne a on waruje gdy
przeskakuję rów on czyni to
samo ale kilka razy tam i spo-wrote- m
Miłe psisko Na śniegu
dużo śladów: wołów piżmo-wych
(maskoksów) wilka li-sów
reniferów ptaków To do-bry
znak Tu musi być bogata
roślinność
Od zachodu zrywa się wiatr
l minuty na minutę wzrasta je-go
siła Widać już pierwsze grzy-wy
lotnego śniegu na krawę-dziach
zasp Sztorm idzie W
świetlicy siadam w fotelu z fi-liżanką
dobrej kawy Oj ciężko
będzie za kilka dni rozstać się
7 tym arktycznym komfortem
Przymróżam oczy i cisną się w
moją wyobraźnię porównania
odbytych wypraw z tym co tu
widzę Powtarzam w duchu pro-- j
zę znaną mi z rękopisu jakie-goś
polarnika z końca ubiegłe-go
stulecia
"Nie ma już dawnej Ark-k- i
strasznej z szalejącym
szkorbutem majaczącej w
rozgorączkowanych oczach z
wilczymi prawami dramata-mi
wystrzałami ponurymi
morderstwami w nocy z sza-leństwem
samotności z białą
śmiercią wśród lodowych pu-styń
z ponurą samowolą han-dlarzy
z pijackimi orgiami
w faktoriach ze znęcaniem
-- sipsnod spokojnymi i bezsil-- !
r-ny- mi tubylcami z grabieżą
i gwałtem bezczynnością ogłu-pieniem
i otępieniem Nie
ma już tej strasznej na zaw-sze
przeklętej Arktyki"
Marian Kuc
p@@t y
na mój patos że dziwił się
iż tak mało z mej złośliwo-ści
przechodzi do mego pi-sania
Nie tylko myślę ale
już wiem na podstawie mej
powieści która jest moją
psychoanaliza że złośliwości
— to moje nerwy że patos
i zamyślenie — to ja praw-dziwy
gdy mogę być sobą
A poza tym można przecież
robić hierarchię swoich
zdolności czy zalet rozwi-jać
jedne i tłumić inne —
na tym właśnie polega tzw
życie świadome"
Kiedy gen Anders był w
1950 r w Nowym Jorku Le-choń
spotkał się z nim kilka-krotni- e
Notuje swoje wraże-nia
o tym ale spotkanie przy-wiodło
mu również na pa
mięć wspomnienia Pod datą
20 sierpnia znajdujemy mm
taką kapitalną notatkę:
"Dzisiejszego generała
Andersa poznałem w r
1925 u państwa Sikorskich
w okresie kiedy byliśmy z
Tuwimem i Słonimskim
prawie codziennymi gośćmi
w tym domu Był to wtedy
piękny kawalerzysta ru-miany
z blond wąsikiem
najtypowszy ułan ód koni
i dziewczynek Ile razy pa-trzę
teraz na portret Gene-rała
ze zdumieniem porów-nywam
go w myśli z obra-zem
ówczesnego zdobywcy
kobiet i konkursów hippicz-nych
Pamiętam że na tej
samej herbacie był u Sikor-skich
mjr Beck z ówczesną
swoją żoną Porównać to
czym były wszystkie wspo- mniane tu osoby z tym
czym się stały"
Drobny i
przyczynek do bio-grafii
Piłsudskiego znajduje
się w zapisku z 30 sierpnia
1950 r
"Piłsudski o czym mało
i się wie był człowiekiem
wielkich manier i jego zło-ści
jak sławne złości Lyau-tey- a
były zawsze zamierzo-ne
natomiast kiedy chciał
zawsze czarował swoim
wielkopańskim obejściem
Pod koniec rządów Pade-rewskiego
różni satyrycy i
publicyści (ja między ni-mi)
znęcali sie nad panią
Paderewską która zresztą
do takiej satyry dawała
wszystkie powody Piłsud-skiemu
bardzo to nie po- dobało się i kiedy powie-dzi- ał
--Wieniawie: "To bardzo-n-ieładnie
tak pisać o
wmjwt §H ' rv~ rrn ~ irnw t i u XiW
fWAŻlIiNIEwSffl
SABOTAŻYSTA
Miody- - szwajcarski żołnierz
został postawiony przed są-dem
wojskowym w Colombie-r- e
pod poważnym zarzutem
sabotażu Jak się okazało
zjazd on naramienniki i gu-ziki
swego munduni popił to
icinem i beztrosko ułożył się
do snu zupełnie nago pod
przydrożnym drzewem
Sabotaż polega jak stwier-dzono
w czasie przewodu są-dowego
na umyślnym niszcze-niu
własności państwowej i-nac-zej
mówiąc właśnie nara-mienników
i guzikóio od
munduru
ORYGINALNY OBYCZAJ
Na terenie Rio de Janeiro
w Brazylii istnieje oryginalny
obyczaj polegający na tym
że gdy spotka się w autobusie
lub tramwaju dobrego znajo-mego
kupuje mu się bilet jaz-dy
Ma to być dowodem rado-ści
z nieoczekiwanego zoba-czenia
go
Niektórzy mężczyźni robią
[to także w wijpadku ujrzenia
pięknej nieznajomej niewia-sty
z którą pragnęliby nawią-zać
znajomość Nie zgodzenie
się na takie ufundowanie bi-letn- u
uważane jest za gest ioy-bitn- ie
obraźliwy
KOSZTOWNA TURYSTYKA
W Stanach Zjednoczonych
obliczono iż wydatki podró-żującego
małżeństwa ewen-tualnie
pary własnym samn-chode- vi
xoynoszą przeciętnie
dziennie około $26 podczas
gdy w 1965 roku wynosiły
$31 Koszt wyżyioienia icynosi
dziennie $13 o $250 więcej
dziennie noclegu $12 o $1
więcej materiałów pędnych
$8 o $1 tuigcej napiwków i
innych dwbnych wydatków
$3 o 50 centów więcej
Jako podstawę obliczenia
wzięto 300 przebytych mil
przeciągu dnia oraz wóz zu-żywający
1 galon benzyny na
15 mil
=ł$r == SW= Wi
U 'pracowan na
5=
I
EKSPORT PORCELANY
Wyroby fabryki porcelany
w Ćmielowie zdobywają coraz
to nowe rynki zbytu Serwisy
stołowe i kawowe ekspprtorJ
wane są obecnie do JJ kra-jów
na obu półkulach Wśród
zagranicznych odbiorców jest
Kanada Holandia Irak i Au-stria
kobiecie Wie pan że chę-tnie
bym coś zrobił aby ją
wziąć w obronę A co pan
myśli o tym żebym tak
kiedyś przespacerował się
z nią piechotą pod pachę
od Belwederu do Zamku?"
Ten "Dziennik" jest lektu-rą
wyjątkową przez bogac-two
poruszonych zagadnień
przez olbrzymią galerię osób
przewijających się przez j"-g- o kartki Stanowi on rodzaj
jakiegoś migawkowego notat-nika
z dziejów kilku dziesiąt-ków
lat Rzuca on to raz snop
to znów ujawnia jakiś nie-znany
epizod Nie jest więc
ten "Dziennik" mimo bardzo
osobistego charakteru li tyl-ko
opowieścią o sobie
Obecnie ukazał się pierw-szy
tom a wydanie dalszych
zależy od pomocy finansowej
czytelników jak to zaznaczył
we wstępie Mieczysław Gry-dzews- ki
Zwarty opis oraz charak-terystykę
"Dziennika" dała
Maria Danilewiczowa kierow-niczka
Biblioteki Polskiej w
Londynie gdzie znajują się
w przechowaniu oryginalne
zeszyty "Dziennika" Wskazu-jąc
na manię samobójcza Le-chonia
wyraża przekonanie
że obok praktyk religijnych
pomocy lekarzy i przyjaciół
"Dziennik" spowodował iż
targnął na swoje życie dopie-ro
po latach
Przegrał walkę ze sobą ale
uwiecznił ją Pozostawił jej
dramatyczny przebieg nieo-mal
w formie dokumentarnej
B H
namczykow Przechodzą oni
szkolenie w wydziałach: ob-róbki
kadłubów okrętowych
w ślusarni i w dziale instala-cji
Nad całą grupą fachową o-pi- ekę sprawuje 20 instrukto-rów
Po wstępnym szkoleniu
wietnamscy kandydaci na sto- -
Stoczniowcy gdańscy pod-sumowali
półrocze oddaniem
do eksploatacji dwóch stat-ków:
przemysłowej bazy ry-backiej
z serii B-6- 9 ms '"50-leci- e
Października'' o nośno-śeil- O
tys nra7 hayy ry--
APEL PASTORA H
Pastor anglikańslduJK
'"'--"- i "iiiKieovpT k
kiej Brytanii zaapelof]
chmenie znaidui? fFk
oglądam mecz piftj !£tłSf
Bardzo przeto
pary by me brały lM tym dniu gdy odbyumMŹ
zawody z udziałem nasMł'
zyny Zważcie że mfffy
bose do piłki lioźnejiestŁjf
cze jednym dobrodsiejstSste
boskim które dodaje mirfS
pracy fSj
HISTORIA N
ZNANEJ PIOSENKI jgt
Obecnie dopiero uwMtw jaw w jaki sposób fiiar
tuwsiutu mu popularni czasie minionei modum V
nowanei Pnlsrp "?
Serce 10 plecaku" Ta"?
Jak się okazuje skomwl-jl-t
wał ją jeszcze w 1923 $3
jeden z członków orhĄM
wojskowej kapral MichlM
liński z Truskawca JIctóEr
ta nazwana została uóircW1
"Addis Abeba" i była aoyv
kłym foztrottem fctónlpj
nak nie stał się zbyt
ny w wynmu lego te iobił nieco melodię
do niej słowa i powstah fc
senka "Seice 10 plea&ą™
która także nie stała się łk?(
rjjcrcii p?
Gd pizyszedł cyn M
wrześniowej i okupacji zPs?
toioskiej "Seice w ptóbjf
stało się najpopulanu]L'f$
melodią społeczeństwa 0el
skiego W pierwszym ni śpiewali ją powszechnie ciju"u
kowie Armii Krajowej tlj
czqcy w partyzantce ormegsj
stepnie powstancii warsśźĄ
scy Była ona symbolen&j&
ki z najeźdźca i ineoicjolr)
hymnem jeśli można sit tficl
wyrazić Podziemnej Pcf {K
Walczącej
=M= =M= =W= Polski &
Jcl?
ZiUl
0D(
j
poajitawu prant KL„ru: wti hm
IŁ ' ŁODZIE DLA SZWECJI m
Centrala CentromofKffi"
pisała kontrakt na eksporiMt
łodzi ratunkowych pncp
czonych dla 'szwedzkiej stestt
ni w Goeteborgu Jp
Zamówienie zrealizuje uita
cznia w Ustce Łodzie będiCWK
osobowe typu zamkniętejiMni
napędem silnikowym oraipjp
czno-śrubowy- m JednostkiNc
wykonywane z laminatówjf cyc
liestrowo-szklanyc- h W m]
potrzeby mogą być adapto
ne do przyjęcia na poklaisa
wet 50-osobo- wej załogi f6)
PRODUKCJA "FIATÓW
Przeszło 2 tys polskich FW!?
tów 125-- P z 7 tys zaplanip
nych na br zeszło jużifó:'
my montażowej FSO SatoS
uioy niewielkie w poróC
niu z założeniami na latają
stępne godne uznania &ą
tempo W jakim załoga Ij
opanowała montaż tjehsw
chodów z części importy
nych i procesy wykończa
we oraz nrzv2otovama i '
chomienie —wespół ze słjjp
kooperantami — prodicfHje
polskich zespołów ?j
ZDERZENIE POCWiójfó
Na stacji w Pruszczu (%c
skim wydarzyła się kaanc
fa kolejowa w wyniku Uc£
zostało rannych 20 osób JUj
Przed wjazdem na stacj(mc
stojący pod semaforem okjJ
wy pociąg motorowy Hpa
chał pociąg towarowy z]xlc
jacy z Gdańska do ZaiH£
wa Nastąpiło zderzenie cap
we Część pasażerów z M0
gu osobowego widząc zbu%
cy się pociąg towarowy OJU
ła wyskakiwać z wagoipp
WłotnQ cnnhrńti mCll W
szość odniosła obrażeni
szpitalu wojewódzkim
Gdańsku udzielono P
20 nnsnernm 5 OSÓb odm
cięższe obrażenia j
pinlirarii
Wietnamczycy mieszJT
Domu Stoczniowca gj£
częszczają też n-- u kurs )£%
nnlct-iocr- n J"
Kilkuletni oobyt na %
i i: ir- - na OPte
wanie stoczniowej sztua
i-- o --nriL-nj-7vtnin W I
nym przemyśle okrętovtfj
zkolenie Wietnamcz
oczni Gdańskiei orze- - czniowców rozp
bywa na praktyce 200 Wiet-- ! szłym roku dłuższy okres
Działalność
DWT
stoczni
backiej "Julian Marchie
W br Stocznia im- - Is
zbudowała 13 statków -- oh
nvm tonażu 8176U uu io": or przmysjluwe lutBTvtf Pl
Vio 9 Hnhnicowce 3
wce 3 trawlery' przej4
oraz 2 --"paragrafów