000531 |
Previous | 2 of 8 | Next |
|
small (250x250 max)
medium (500x500 max)
Large
Extra Large
large ( > 500x500)
Full Resolution
|
This page
All
|
m
V i
ui
! r i
"J - i"ił((#j-ati+wt(ijvł- ' & --iaf-ot-i-"
1
' &--¥t(Wtf ł--" łł r
STR 2 "ZWIĄZKOWIEC" SlćRPISŃ (Augugp piątek 17 - 1973 Mft 65
:4m
ł" HH11111W 4
"Związkowiec" (The Alliancer)
Prtnttd nd
7TiŹs POLISH ALLIANCE PRESS LIMITED
OMdal Orf aa et Tb PolUh AUUncł Ttimdlf Soeiaty af Cinaaa
HU LcplniU — Cluirmin of thł Eoird J Luk — Sacrctary
KUtorln-Chlt- f — B Haydenkorn — Genaril Mnir — I T Konopka
Butlntu Manaftr — K rrikka
lubKriptlon: In Cinidt $10 00 ptr yar In othtr Countrlłi IllOt
Second cliu mU rttfljtrUon number 1673
1471 Quaan Sr W Toronto 156 Ontario Tal 531-249- 1 3312493
MÓR 1A2
PRENUMERATA
Roczna n Kanadzia f 1000 hi Zagranica — Roczna 1100
Półroczni $ 550 Półroczni S 6 00
Kwartalna $ 350 Pojedynczy numer 15f
Handel obcymi państwami
W poprzednim numerze opublikowaliśmy uwagi lana Colvina na temat teczki "Premier 3"V której znaj-du- ji
sio dokumenty Churchilla z okresu wojny Zapewne
zdumiewające jest iz zostały one udostępnione 18 miesięcy
pożniej'?nieli inne materiały z tego okresu oraz — jak to
stwierdzi! Colvm — iz brak jest bardzo istotnych dokumen-tów
dotyczących konferencji Churchilla ze Stalinem odbjtej
w Moskwie w październiku 1944 r
Ale to co jest w tej teczce i co wiadomo już z innych
źródeł jest dostateczne by ocenić zachowanie sie tego sojusz-nika
Polski oraz innych którzy może jeszcze bardziej osten-tacyjnie
przebierali takie szaty Ani Churchill ani Roosevelt
nie zamierzali poświecić niczego na rzecz Polski Byli nato-miast
przygotowani na jak najdalej idące ustępstwa na rzecz
— jak mówili — "wujaszka Józefa" Uwzględniali wszystkie
jego żądania postulaty a przychodziło im to tym łatwiej że
oddawali to co nie należało do nich I zarówno ów wielki
doskonały polityk czołowy mąz stanu Wielkiej Brytanii Win-sto- n
Churchill jak i świetny gracz polityczny na arenie ame-rykańskiej
Roosevelt okazali sie więcej aniżeli kiepskimi
politykami w porównaniu ze Stalinem Churchill dzieląc się
ze Stalinem Europa czynił to w przeświadczeniu iż w ten
sposób zabezpiecza Wielka Brj tanie" Tymczasem cały jego
spiyt okazał sie śmiesznie bezwartościowy "Batiuszka Stalin"
i po śmierci sprawił kawał wytwornemu szefowi wojennego
rządu brytyjskiego
jednej kartce papieru Churchill przedstawił Stalinowi
swój projekt strety wpływów albo raczej podziału Eu-ropy
Kartka ta znajduje sie w teczce "Premier 3" i została
reprodukowana obecnie w prasie angielskiej Jest to wyjąt-kowy
dokument Uzgodnił — krecha Stalina przy propozy-cjach
Chuichilla — strefę wpływów w Europie A kiedy
Chuichill sugerował spalenie tej kartki by nie pozostawić
śladu cmicznego przetargu — Stalin odpowiedział: "Nie
proszę to zachować"
Churchill nie miał wątpliwości iz ten przetarg nie przy-niesie
mu zaszczytu i chciał sie pozbyć tego papierka ale
okazał sio w ostateczności posłusznym wykonawcą woli Sta-lina
Zachował to świadectwo swego cynizmu
Churchill podobnie zresztą jak Roosevelt przegrał polity-czną
rozgrywkę ze Stalinem o oblicze świata do wojnie
Handel obcymipaństwami zaspokojenie ogromnych apetytów
loryloiialnyeh ZSRR nie dało Wielkiej Brytanii ani pokoju
ani bezpieczeństwa Nie w tym rzecz iż Stalin nie dotrzymał
żadnej umowy czy porozumienia okresu wojny gdy chodzi
o podział Wpływów ale zdołał jeszcze więcej wydobyć od
swoich sojuszników którzy byli pełni naiwnych złudzeń
A przecież Churchill by politykiem największego kalibru
europejskiego Nie można go wiec uważać za naiwnego a
wobec tego należy clij ba stwierdzić iż był złym politykiem
Nie ulega żadnej wątpliwości iż oceniał jak najbardziej fał-szywie
nastawienie Stalina i cele polityczne ZSRR Kiedy
zorientował sie iż został wyprowadzony w pole że jego tak
chytrego lisa oszukano — było już za późno
rp o on stal sie później ojcem "zimnej wojny" która już
po jego odejściu z areny politycznej z "togo świata
zakończała sie wprawdzie ale nie przyniosła zwycięstwa ani
Wielkiej Brytanii ani Stanom Zjednoczonym Wielu Polaków
było zapatrzonych w Churchilla Ufali i wierzyli mu Należał
do nich zarówno gen Sikorski jak i jego następca na stano-wisko
szefa rządu Stanisław Mikołajczyk W rzeczywistości
Polska los narodu polskiego był Churchillowi jak najbar-dziej
oboietny mimo więzów sojuszniczych Można to było
już stwierdzić w 1941 r po wybuchu wojny niemiecko-sowie-ckie- j
kiedy w Londynie podjęto poufne rozmowy w sprawie
nawiązania stosunków polsko-sowieckic- h Przecież wówczas
strona brytyjska odmówiła sprecyzowania stanowiska odnoś-nie
granic polskich na wschodzie a wiec zagwarantowania
sianu z września 1939 r Chodziło naturalnie o obszary zagar-nięte
przez ZSRR
Strona polska znalazła sie pod naciskiem Wielkiej Bry-tanii
i nawiązała stosunki nie otrzymawszy od Wielkiej Bry-tanii
żadnych gwarancji Zapewne gen Sikorski miał nadzieje
że w toku dalszych rokowań bezpośrednich już z ZSRR
sprawa ta zostanie pomyślnie dla Polski załatwiona Nie jest
jednak wykluczone że gen Sikorski — a być może i wielu
innych polityków — sadził iż wydobycie z obozów sowieckich
obwateli polskich — jest tak istotne iż opłaca sie nawiązać
stosunki i pozostawić pewne sprawy otwarte Mógł naturalnie
również zakładać że Stalin zrewiduje swoje stanowisko że
dojdzie do jakiegoś zdrowego kompromisu Złudzenia
Ale te są chyba bardziej zrozumiałe i uzasadnione ani-żeli
zimm cynizm Churchilla O Stalinie nie trzeba mówić
gdyż tjlko polityczni ślepcy i liberalne pięknoduchy wierzyli
jego słowom oceniali go pozytywnie Trzeba naturalnie do-dać
iż lówaież komuniści całego świata To jednak jest zupeł-nie
inna sprawa
zakończenie
Koperniku
przowidj- -
akademicki
przesadzo- -
Kurs uniwersytecki Barry Bay
'Uniwersytet Wykłady odbywały szkole
bieżącym Bosco studentów
6-tysodn-iowy
pochodzenia polskiego
studentów zaocznych ogromnym zaintere- -
większości nauczyciele sowaniem słuchaczy
średnich i podstawowch którzy
odbvv aja studia uniwersyteckie
częściowo zaocznie częściowo
określonych terminach sodzi- -
wieczornych
W Bay odbył
kultury polskiej Wykłady
tygodnie
Tadeusz Krukowski z Uniwersy- -
tetu
prof Danuta Bieńkowska z
Uniwersytetu Toronto Ogółem
było 25 studentów obojga
!i#p-v-cv'-v:-''---"3-y-- Ł
PubUiMd for vtry
nd rrliUf kr
Na zorganizowano
u c?Lrt'n ItMtrWwńi 4ti o -- - -- """" ioitiM1! iu- -
r°?maicon- - wyświetleniem fil- -
m°w ° Po!sce- -
'-
-
" ° jr- -
kołaju W wieczorze
tjm ™c r°"niei "dział miej- -
scowa ludnosc- -
Uniwersytet Ottawa
je iż letnie kursy w Barry's Bay
będą kontynuowane Jeśli cho- -
dzi o następny rok
to już sprawa została
na- -
w s
Ottawa przepro sie w
wadził w roku w okre John 50rP by- -
sie letnim kurs ło Kurs
dla Są to cieszył się
w szkół
w
w
nach oraz w okre--
sie letnim
Bam's się kurs
pro- -
wadził przez 4 prof
Ottawa oraz przez 2 tygod- -
nie
płci
Tundlj
w
Aleksander Matejko Polska i
Polska niewątpliwie została przez histo-rię
jia przecięciu rozmaitych
istotnjch podziałów politycz-nych
i kulturalno-ideologicznyc- h
Już na początku istnienia pol-skiego
bytu państwowego trzeba
byJo wybierać miedzy pogań-stwem
tradjcyjno-sł0'3"'"- 1'
a chrześcijaństwem utożsamio-nym
owego czasu w tej części
Europy z niemczyzna Pod na-wałą
mongolską Polska opowie-działa
sie jednoznacznie za o-rient- acją
zachodnio-europejsk- ą
ponieważ w przeciwieństwie do
Słowian wschodnich miała wów-czas
swobodę wyboru Podobnie
było z stosunkiem Polski do
Islamu i odmiennością jej sj-tua- cji
w tym zakresie w porów-naniu
ze Słowianami południo-wymi
Gdy chrześcijaństwo euro-pejskie
podzieliło się na dwa
wrogie oboy Polska ostatecz-nie
opowiedziała się za katoli-cyzmem
przeciw protestantz-mow- i
co zresztą kosztowało ją
następnie wplątaniem się w ab
surdalną politycznie awanturę
skandynawską Kontrast miedzy
demokracją szlachecką a rząda-mi
absolutnymi kosztował Pol-skę
w rezultacie utratę niepod-ległości
Potem znów przyszlj
dalsze wybory o charakterze
dramatycznym: między blokiem
państw centralnych a blokiem
alianckim podczas pierwszej
wojny światowej między zacho-dnią
demokracją a faszyzmem
podczas drugiej wojny świato-wej
między stalinowskim mode-lem
komunizmu a socjalizmem
z ludzką twarzą obecnie We
wszystkich tych przypadkach
Polska chcąc nie chcąc musiała
opowiadać się w ostateczności po
'jednej ze stron zamieszanych w
spór a zarazem ponosiła konsek-wencje
Nie należy upraszczać tych wy-borów
twierdzeniem że Polska
zawsze była po jakiejś jednej o-kreślo-nej
stronie W gruncie
rzeczy niemal zawsze różne o-rient- acje
spierały się między so-bą
(np pod koniec XVIII wieku
orientacja rosyjska przeciw o-rient- acji
pruskiej albo coś zu-pełnie
podobnego podczas pierw-szej
wojny światowej) Nieraz
bywało tak że określona orien-tacja
była wprost Polsce narzu-cona
okolicznościami bądź Pol-ska
była zbyt słaba na dokona-nie
jakiegoś świadomego wybo-ru
bardziej zgodnego z jej inte-resami
(wojny szwedzkie komu-nizm
typu sowieckiego)
Polska w tych wszystkich wy-borach
historycznych może albo
stać się aliantem jednej strony
(będąc w rezultacie tak wykorzj-stan- ą
bez korzyści dla samej sie-bie
jak przez dynastie Wazów'
i Sasów Napoleona lub państwa
zachodnie podczas drugiej woj-ny
światowej) albo — co z re-guły
bywało dużo korzystniej-sze
— spełniać rolę pokojowego
łącznika między różnymi prąda-mi
cywilizacyjnymi Tu przykła-dy:
Polska Chrobrego jako po-most
chrześcijaństwa na Wschód
Unia z Litwą (a szkoda że także
nic z Rusią) tolerancja religij-na
w okresie reformacji prze-niesienie
na teren Europy Cen-tralnej
demokratycznych haseł
rewolucji francuskiej próba roz-wiązania
unickiego na RuM
(zresztą bardzo kontrowersyjna)
myśl o sojuszu Polski z Ukrainą
panslawizm Mickiewicza udział
w ruchach wolnośoiowo-rewolu-cyjnyc- h
w XIX i XX wieku
myśl o sojuszu niepodległej Pol-ski
z niepodległą Ukraina ko-munizm
uczłowieczony i urynko-wiony
--demilitaryzacja Europ-Centralne- j-demokratyzacja
blo-ku
sowieckiego
Model nacjonalityczny w wa-runkach
polskiego położenia by--v
reguły znacznie mniej ko-nystny---
od
modelu uniwersali-sty
cznego Przykłady: nieszczę-sne
wyprawy na Moskwę aby
jej narzucić polskie władztwo
antagonizacja kozactwa- - antago-nizacj- a
stosunków ze Szwecją:
sprzymierzenie wszystkich
trzech zaborców przeciw nam
pod koniec XVm wieku nie-szczęsna
polityka w stosunku do
mniejszości arodowych w Polsce
międzywojennej nagonka na ży-dów
w 1968 roku interwencja
w Czechosłowacji w tym samym
roku niedostatecznie uniwersali-styczn- a
postawa polskiej emigra-cji
na Zachodzie Polski nacjo-nalizm
wprost nieuchronnie mu-si
przegrać w starciu z nacjona-lizmami
wielkich mocarstw o-ścien- nych
albo stać się świado-mym
iub nieświadomym narzę-dziem
obcego panowania nad
Polską jak konfederacja bar-ska
konfederacja targów icka
faszystowska gruoa Piaseckiego
grupa Moczara itp
Pytanie czy rzeczywiście
"Polsko twa zguba w Rzymie'"'
Polska ostała się właśnie przez
przyłączenie się do świata chrze-ścijańskiego
i dzięki temu nie
wyginęła jak Słowianie bałtyccy
Pieczyngowie Jadźwingowie a
mało co i Litwa kozaczyzna
ludy byłego imperium rosyjskie-go
opanow ane przez komunizm i
przerobione na naród &o iocki w
bardzo znacznej mierze Katoli-cyzm
pozwala Polsce dokonywać
właściwego wyboru moralnego
Przy tym wszytkim jednak Pol-sk- a
dzieli z katolicyzmem jego
wahaniajniędzy modelem otv ar-ty- m
a modelem zamkniętm
między koncepcją integralną
koncepcją uniwersalistjczna
między paswno-etniczn- m roiii-mienie- m
religii a jej rozumie
nicm moralno św iatopoglado-wy- m
Jeśli przyjąć że dla Po'ski i Polaków właściwym
w borem jest postawa aktywno-uniwersalistyczn- a
należało by
wówczas dokonać rzeczowej oce
ny czy i jak dalece ta właśnie
postawa przyświecała Po'akom :
rozmaitych okoiczościach hilo
rycznych a zarazem jakie były
rezultaty jej przyjęcia lub od-rzucenia
Z pewnością nie przy-świecała
ona w dobie kontrrefor-macji
gdy postępowanie wobec
protestantów aczkolwiek dużo
łagodniejze niż na Zachodzi"
miało jednak mało wspólnego z
chrześcijańską miłością bliźnie-go
Stosunek szlachty do miesz-czaństwa
i do chłopów pańszczy-źnianych
też bynajmniej nie był
aktywno-uniwersalistyczn- y z w-yjątkiem
reformatorów jak Sta-szic
pod koniec XVIII wieku
Natomiat udział Polaków w ru-chach
postępowych podczas wie-ku
XIX miał niewątpliwie pod-łoże
uniwersalistyczne Stosunek
do kwestii żydowskiej był dale-ki
od uniwersalizmu Orientacja
narodowo-radykaln- a w okresie
międzywojennym kierująca sie
swym ostrzem przeciw faktycz-nie
wszystkim mniejszościom za
równo jak i wsystkim sąsiadom
bynajmniej nic pozostawiała
miejsca na postawę uniwersaj-styczn- ą
a wręcz przeciwnie by-ła
właśnie jej przeciwieństwem
Istnieje szereg źródeł rodzi-mej
bigoterii zaściankowości
szowinizmu i izolocjonizmu Jc-- t
to przede wszystkim tradycja tak
liczebnej niegdyś warstwy szla-checkiej
zajętej sprawami lokal-nymi
i porzucającej sprawę pub-liczną
na rzecz prywaty gdy tyl-ko
minęło bezpośrednie niebez-pieczeństwo
To właśnie dlatego
Polska nic mogła przez wieki ca-łe
wzmocnić i utrwalić swego by-tu
państwowego zaprzepaszczała
znaczne nawet zwycięstwa mili-tarne
nie mogła wyciągnąć peł-nych
korzyści z traktatów i so-juszów
To prawda że niedoroz-wój
państwa zabezpieczał pred
absolutyzmem ale z drugiej
strony doprowadził on w osta-tecznej
konsekwencji do utraty
niepodległości
Realizacja zadań o charakterze
kolektywnym była w Polsce tra-dycyjnie
zaniedbana właściwie
już od okresu wygaśnięcia Pia-stów
Lojalność wobec państwa
nie miała dostatecznych podstaw
w należycie rozwiniętym apara-cie
państwowym Zachłanność
szlachty i jej dążność do upo
Polonia
śledzenia mieszczaństwa unie-możliwiały
należyty rozwój my-ś'eni- a
i działania gospodarczego
opartego na racjonalych prze-słankach
Monopolistyczna pozy-cja
szlachty właśnie przeszka-dzała
wydatnie rozwojowi gos-podarki
Przemożna rola oligar-chii
arystokratycznej podział
Polski na poszczególne ośrodki
wielmożów drących Rzeczpospo-litą
na kawałki w oparciu o ma-sy
szlacheckie uparcie trzymają
ce się ich klamek nie sprzyja-ły
autentycznej postawie obywa-telskiej
Te wszystkie okoliczno
'ci walnie przyczyniły się do u-rad- ku
Rzeczypospolitej pod ko
nieć XVIII wieku
Trudno oczekiwać od silniej-szych
sąsiadów aby nie zdecydo-i- a
i się na zdobycie łupu na
słabym i rozkładającym się prze-ciwniku
w dodatku bardzo do-godnie
usytuowanym w miejsca
gdzie łatwo go było szarpać pi
kawałku Wbrew patrioty cnc--j
frazeologii przywiązanie do pań-stwa
polskiego było w masach
szlacheckich a tym bardziej
wśród arystokracji rodzimej
względnie słabe gdyż władza
centralna była przedmiotem nie-ustannych
przetargów między
partykularnymi grupami nacisku
mającymi swe lokalne interesy
bardziej na widoku nu dobro
publiczne
Okresdrzaażbnoirłówambzicjjeędnneajrodo-wą
Polaków ale z drugiej stro-ny
nie dawał dość okazji do w --
próbowania sił w działaniach
konkretnych oblicznych na c-fe- kt
a nie li tylko na okazanie
dobrej woli pokazania się in-nym
od strony szlachetno-boha-terski- cj
itd Utrwaliła się trady-cja
nieustannego rozdzierania
szat biadolenia kwękania zwa-lania
każdej winy na okupant-ów
oczekiwania nadziei z zew-nątrz
nic w oparciu o własną -- 1
łę lecz o dobrą wolę obcych do-broczyńców
Już powstanie koś-ciuszkowskie
wykazy w ało poważ
ne błędy natury taktycznej (jak
wiadomo Kościuszko był dość
słabym dowódcą ze starej szko
ły nie odpowiadającej ówczes-ny
m zmieniającym się warun-kom)
które następnie jeszcze
wyraźniej uwidoczniły się w po-wstaniach
Listopadowym i zwła-szcza
Styczniowym Nic należy
przeceniać Cudu nad Wisłą (nie
cudami wygrywa się wojny) a
już Powstanie Warszawskie na-suwa
bardzo poważne zastrzeże-nia
natury strategiczno organiza-cyjnej
(czego można było wtedy
oczekiwać zarówno od aliantów
zachodnich jak tym bardziej od
Pracownicy muzeum
prowadza bada-nia
w wielu
Wielkopolski
Głównym punktem ich za-interesowania
sa prace we
wsi Ląd w pow konińskim
Istniejący tam niegdyś gród
(i)
Rosji mając już doświadczenie
dostateczne co działo się przy
obsadzaniu Wilna) Strategia
wojny w 1939 roku może też bu-dzić
poważne zastrzeżenia u każ-dego
kto choćby pamięta fakt
jak ogromna część budżetu Pol-'k- i
międzywojennej szła na woj-sko
a z drugiej strony jako o-cz- y
wista była merów now asa ił
między przeciwnikami
Wspominam o tym wszystkim
nie po to aby formułować o-skarże- nia
po niew czasie ale ab
podkreślić jak bardzo brakowa-ło
polskiej tradycji — i chyba
brakuje do dziś dnia — myśle-nia
prakseologicznego opartego
na zimnej kalkulacji możliwości
osiągnięcia zamierzonego celu a
więc myślenia wynikającegu
właśnie z wszechstronnego do-świadczenia
gospodarczego Pod-czas
zaborów polskość to były
sfery inteligencko urzędnicze i
ziemiańskie a więc z natury re-czyma- ło
praktyczne bo poziom
administracji był niski a rolnic:
w o właściwie wegetowało Chło-pi
oraz wyłaniający się z nich ro-botnicy
zaczęli wchodzić do pol-skości
właściwie na szerszą ska-lę
w wieku dwudziestym Jeszcze
w okresie międzywojennym
świadomość narodowa była wca-le
nie powszechna wśród mas
chłopskich a zresztą ich nędzna
pozycja gospodarcza wcale ioz-wojo- wi
świadomości narodowej
nie sprzyjała Młode chłopskie
pokolenie natrafiało na bezna-dziejność
d'a siebie zarówno na
wsi (głód ziemi niskie ceny to-warów
rolnych) jak i w mieście
(brak pracy nędza mieszkanio-wa)
Słabe albo zgoła żadne tem-po
rozwoju gospodarczego zmu-szało
jednostki bardziej przed-siębiorcze
do emigracji Z dru-giej
strony wśród inteligencji i
sfer była
znaczna skłonność do patrzenia
na rzeczywistość nic od strony
tego co można autentycznie zro-bić
ale jak można byłoby u-świe- tnić
siebie oiśnić innych
przykryć byle czym rzeczy wsty-dliwe
otu'ić się w płaszcz świet-nej
historii obarczyć innych w i-- ną
za ewentualne błędy Któż
chciał "rozdrapywać aby nic za
bliźniły się błoną podłości?" W
każdym1 razie nie były skłonne
do tego sfery rządzące politycy
byli żywotnie zainteresowani w
czarowaniu siebie i czarowaniu
innych że to przecież jakoś tam
będzie że mamy potężnycch so-juszników
że polska kawaleria
to ho ho że wraże czołgi ugrzęz-ną
w błocie że będzie można
wrogów nocą wyłapywać po jed-nemu
itd
stanowił sto-lice
plemienia Lędziców Ba-dania
idą tropem doniosłego
odkrycia z ubiegłego sezonu
kiedy to natrafiono na ślady
osadnictwa z wieków VIII i
LX Znaleziono min resztki
walu obronnego itp
Odkrycie archeologiczne
arche-ologicznego
miejscowościach
wojskowo-politycznyc- h
przypuszczalnie
Zobaczysz wszystko Od fakirów z wysp
Fidżi chodzących po ogniu do miasteczka
Dzikiego Zachodu
Znajdziesz wiele emocji na Wystawie
Teeo roku masa rzeczy jest do zobaczenia na CNE
która trwać będzie az do 3 września w Toronto
Chodzący po ogniu fakirzy z Wysp Fidżi - Po raz pierwszy
w Północnej Ameryce ta wspaniaia grupa będzie wykonywała
swój legendarny ceremoniał chodząc boso po rozpalonych
l-amie-nfach
Codziennie oprócz niedziel o 6:30 wieczorem
tuz obok 'wejścia Dufferin Gates
Calgary Corral — Ta zupełnie nowa wystawa będzie sie
mieściła w dawnym budynku Rządu Ontaryjskiego Prze7yj
romantyzm i przygodę dawnych dni w tym przemyślnie
odtworzonym miasteczku Dzikiego Zachodu gdzie możesz
nawet wypłukiwać prawdziwe złoto
Koncerty w muszli — Codziennie odbywają się koncerty
różnego rodzaju dla zadowolenia każdego nastroju Orkiestry
wojskowe — każdego popołudnia zespoły "rock" wieczorami
od poniedziałku do czwartku wielkie orkiestry wieczorami
w piątki i soboty oraz widowisko Gospel Rock w każdą
niedzielę o 9 wieczorem
Tańczące wody Loblaws — inna jeszcze nowa atrakcja
w budynku ogrodownictwa Będziesz oczarowany widząc jak
woda z setek fontann tańczy w wielokolorowych światłach
do taktu pasjonującej muzyki
Wystawy międzynarodowe — W tym roku w budynku
Królowej Elżbiety znajdziesz wystawionych wiele
interesujących rzeczy pochodzących z 18 obcych krajów
miedzy innymi z Austrii Brazylii Francji Indonezji
iWokko Filipin Niemiec Zachodnich
Wieczorne widowiska na trybunach (do 2 września o 8 wiecz)
Każde z tych wspaniałych gwiazd jak James Last Tom
Jones Charley Pride i wielu innych (Bilety w cenie $450
$550 i $650)
To wszystko plus widowisko wodne "Aquarama" wyroby
sztuki rzemiosła rękodzieła i hobby centrum rolnicze
meble moda i wyroby kulinarne wesołe miasteczko długie
na półtorej mili szeroki wybór sportów i dużo dużo
więcej innych atrakcji przeważnie bezpłatnych
po wejściu na tereny wystawy
Z pewnością jest to najwspanialsze widowisko
dla całej rodziny
Canadian National Exhibition
do 3 września Toronto otwarta w niedziele
Ceny wstępu na tereny Wystawy: dorośli $150
osoby starsze wiekiem i studenci S100 dzieci 50$
ZA TYM SAMYM BILETEM MOŻESZ BEZPŁATNIE ZWIEDZIĆ
ONTARIO PUCE
odi' - --- # -- # rrtw --
j WIEŚCI z POLSKI !
X (Jpracowan im podilamis piy krajom} %
KONTO ROŚNIE
Do końca lipca br na Spo-łeczny
Fundusz Odbudowy
Warszawskiego Zamku wpły-nęło
ponad 312 min zł zaś na
koncie dewizowym (w Banku
PKO) znalazło się przeszło
2405 tys doi
ZDERZENIE POCIĄGÓW
Poważna katastrofa kolejo-wa
wydarzyła się pod Skier-niewicami
między stacjami
Rogów i Plyćwa Na stojący
pod semaforem pociąg pos-pieszny
z Lodzi najechał po-ciąg
towarowy relacji Lódż —
Skierniewice 23 osoby zosta-ły
ranne
Katastrofa spowodowała
dłuższą przerwo w normalnej
komunikacji kolejowej w tym
rejonie Pm czyny zderzenia
ustala resortowa komisja rze-czoznawców
REKORDY PORTÓW
Lipiec mimo zmiennych wa-runków
atmosferycznych któ-re
mają zasadniczy wpływ na
rytmikę obrotów portowych
okazał sie miesiącem rekordo-wym
Zespół portowy Szczecin-świnoujści- e
uzyskał najwyż-sze
w swojej historii wyniki:
1690 tys ton w czerwcu i
1668 tys ton w lipcu Por-towcy
gdańscy przeładowali
w lipcu 1128 tys ton Wiel-kość
1 min ton przeładunku
w ciągu miesiąca przekroczyli
po raz pierwszy również por-towcy
gdyńscy
KONGRES ASTRONOMÓW
W dniach od 4 do 12 wrze-śnia
br odbędzie sie w War-szawie
nadzwyczajny kongres
Międzynarodowej Unii Astro-nomicznej
związany z obcho-dami
Roku Kopernikowskie-go
z udziałem ok 1300 ucze-stników
z 40 krajów
Na program złoża się obra-dy
w ramach 5 sympozjów
ma tematy fizyki astronomi-cznej)
które odbędą się w
Warszawie Toruniu i Krako-wie
Poza tym odbędzie sie w
Toruniu sympozjum poświe-cone
specjalnie Kopernikowi
pt "Astronomia Kopernika
na tle epoki" Również 'w To-runiu
odbędzie sie uroczy-stość
nadania doktoratów ho
WAŻNE I
WYPUKŁE BANKNOTY
Po raz pierwszy w historii
pieniądza papierowego uka-zały
się banknoty Móiych
wartość łattoa jest do ziden-tyfikowania
pizez niewido-mych
Są to icypuszczone w
Holandii banknoty 10-gidde-no-ioe
które w jednym z ro-gów
posiadają tizy loypukłe
punkty Bank Holenderski
planuje emisję dalszych o
icyższcj wartości
DŁUGOŚĆ ZIM
Belgijscy uczeni stwieidzi-l- i
że długość astronomicznej
zimy w związku ze zmianami
orbity Ziemi ulega zmianom
Zima 197071 trwała 89 dób
i 2 minidy zaś ubiegłoroczna
— 88 dób 23 godziny i 58
minut a więc o 4 minuty kró-cej
W roku 1000 zima trwała
8947 doby natomiast w 2000
roku tnoać będzie 8899 do-by
a w 3000 roku 8874 doby
KOSMICZNA
ELEKTROWNIA
Firma Little z Massachu-setts
prowadzi na zlecenie
NASA studia nad możliwo-ścią
icykorzystania potężnych
satelitów geostacjonarnych
do wytwarzania energii elek-trycznej
i przekazywania jej
na Ziemię Satelita taki prze-twarzałby
energię elektrycz-ną
i przekazywałby ją na Zie-mię
za pośrednictwem {al w
zakresie mikionowym Byłby
on wijposażony w olbrzymie
zwierciadło które skupiałoby
promienie Słońca na ogni-wach
słonecznych umieszczo-nych
na skrzydle o diugości
5 mil i ciężarze 12000 ton
Ogniwa wytwarzałyby 5000
MW energii elektrycznej
Do zmontowania satelity w
kosmosie transportowiec ko-smiczny
musiałby wykonać
1000 lotów Satelita byłby go-towy
pod koniec XX uneku
przy czym koszt jego budowy
wyniósłby $2500000000
MORSKIE LOTNISKA
Istnieje pilna potrzeba bu-dowy
szeregu nowych por-tów
lotniczych ale brak jvż
na to właściwych terenów
Są one zbyt drogie i zbyt cen-ne
w sensie ich obecnego wy-korzystania
Na Zachodzie
©''wwvTy
norowych 6 wybitnym astro-nomom
ZSRR St Zjednoczo-nych
Kanady i Belgii
WYPRAWA
HARCERZY-ZEGLARZ- Y
Po 2-letn-ich
przygotowa-niach
udają się z Gdyni na
5-miesięc-zny
rejs członkowie
7-osobo-wej
wj prawy żeglar-skiej
łódzkich harcerzy Wy-płyną
oni jachtem "Odkryw-ca"
typu "Euros" o powierz-chni
80 m kw żagla Trasa
wędrówki "siedmiu śmiałych"
będzie wiodła przez Bałtyk
Kanał Kilonski Morze Pół-nocne
Ocean Atlantycki Mo-rze
Karaibskie: zakończy się
w marokańskim porcie — Ca-sablanca
WIZYTA LOTNIKÓW
BRYTYJSKICH
Na Ziemi Lubuskiej prze-bywała
delegacja weteranów
RAF z generalnym sekreta-rzem
ich związku H Norma-nem
Kombatanci brytyjscy
odwiedzili tereny b Stalagu
8C w Sagan w którym hitle-rowcy
więzili lotników wielu
narodowości min brytyj-skich
Delegacja oddala hołd
pamięci pomordowanych
przez Niemców jeńców z tego
obozu
FABRYKI DLA ZSRR
ZSRR zakupił pięć fabryk
produkujących płyty wiórko-we
i pilśniowe z wełny mine-ralnej
Dostawa ich będzie
miała miejsce w latach 1975-197- 6
Wartość tego zamówie-nia
wyniesie przeszło 40000-00- 0
złotych dewizowych
POMYŚLNY ROZWÓJ
Górnictwo węgla kamienne-go
od początku bieżącego ro-ku
pomyślnie realizuje plano-we
zadania wydobywcze
Wszystko wskazuje na to że
dzięki dobrej oliarnej i zdy-scyplinowanej
pracy załóg
prawie wszystkich kopalń
przekroczy ono zakładane na
br wydobycie 156 milionów
ton węgla
Zwiększonemu wysiłkowi
górniczej kadry inżynieryjno-techniczne- j
i robotniczej to-warzyszy
stalą poprawą wa-runków
i bezpieczeństwa pra-cy
oraz wzrost opieki socjal-nej
nad załogami
NIEWAŻNE
myśli się coraz konkretniej o
budowie nowych pasóio star-towyc- li
na moizach u wybi ze-zy
wżnych kiajów W Londy-nie
rozważa się projekt bu-dowy
sztucznej wyspy u uj-ścia
Tamizy z pasami starto-wymi
W Nowym Jorku po-dobna
konstrukcja powstanie
zapeiune około 1980 i oku na
Atlantyku a io Chicago —
na jeziorze Michigan
POJEDYNKI
W czasach mody na poje-dynki
nie byłoby to wcale
dużo gdyby chodziło o różne
osoby sprawa dotyczyła jed-nak
tylko dwóch: majora
Pierre Duponta i kapitana
Fourbier-Sarloves- e oficerów
armii napoleońskiej W ciągu
19 lat — od roku 1794 do
1813 — pojedynkowali się
oni 2100 razy Po pierwszym
spotkaniu na ubitej ziemi
które miało wynik "remiso-wy"
panowie uzgodnili że
będą się pojedynkowali za
każdym razem kiedy odle-głość
między ich jednostka-mi
unjniesie mniej niż 30 km
Dopieio po 2100 pojedynku
który również nie przyniósł
ostatecznego rozstrzygnięcia
przeciwnicy doszli do wnio-sku
że mogą już puścić w
niepamięć v)zajemne urazy i
podać sobie ręce na zgodę
Szczególnie ze żaden nie pa-miętał
już dokładnie o co im
właściwie poszło
OSŁY W SPODNIACH
Jest takie miejsce na świe-cie
gdzie osły (te najpraw-dziwsze
czworonożne) cho-dzą
w spodniach Ten dziwny
obyczaj panuje na niewiel-kiej
wysepce Ide de Re w Za-toce
Biskajskiej Datuje się
on z czasów kiedy --wyspę dot-knęła
plaga insektów Aby
choć częściowo uchronić bez-bronne
kłapouchy od boles-nych
ukąszeń zaczęto szyć
dla nich specjalne płócienne
nogawki W podobnych iloś-ciach
owady nie pojawiły się
już później na Ile de Re ale
zwyczaj przetrwał i po dziś
dzień używanym do pracy w
polu osłom zakłada się spo-dnie
SseoeoososeoeeeeGcossesceooooeeeseeseoeooeoei?
7r?-"yt%Ci-pv--rZ'i-
S'&'
7-j--
__ł - - iv %- -„v - - y---- -i a- - - --f - j- --j ją ą ♦ i ♦ -- # -- V- --4- %ft j4 - U- - M ~A dł" A-VŁłr- 4 '
-r- -r -- r-r — -rr- r-ł---_„ r-- ~ --r e r A ("&-- - V:
Object Description
| Rating | |
| Title | Zwilazkowiec Alliancer, August 17, 1973 |
| Language | pl |
| Subject | Poland -- Newspapers; Newspapers -- Poland; Polish Canadians Newspapers |
| Date | 1973-08-17 |
| Type | application/pdf |
| Format | text |
| Identifier | ZwilaD2001026 |
Description
| Title | 000531 |
| OCR text | m V i ui ! r i "J - i"ił((#j-ati+wt(ijvł- ' & --iaf-ot-i-" 1 ' &--¥t(Wtf ł--" łł r STR 2 "ZWIĄZKOWIEC" SlćRPISŃ (Augugp piątek 17 - 1973 Mft 65 :4m ł" HH11111W 4 "Związkowiec" (The Alliancer) Prtnttd nd 7TiŹs POLISH ALLIANCE PRESS LIMITED OMdal Orf aa et Tb PolUh AUUncł Ttimdlf Soeiaty af Cinaaa HU LcplniU — Cluirmin of thł Eoird J Luk — Sacrctary KUtorln-Chlt- f — B Haydenkorn — Genaril Mnir — I T Konopka Butlntu Manaftr — K rrikka lubKriptlon: In Cinidt $10 00 ptr yar In othtr Countrlłi IllOt Second cliu mU rttfljtrUon number 1673 1471 Quaan Sr W Toronto 156 Ontario Tal 531-249- 1 3312493 MÓR 1A2 PRENUMERATA Roczna n Kanadzia f 1000 hi Zagranica — Roczna 1100 Półroczni $ 550 Półroczni S 6 00 Kwartalna $ 350 Pojedynczy numer 15f Handel obcymi państwami W poprzednim numerze opublikowaliśmy uwagi lana Colvina na temat teczki "Premier 3"V której znaj-du- ji sio dokumenty Churchilla z okresu wojny Zapewne zdumiewające jest iz zostały one udostępnione 18 miesięcy pożniej'?nieli inne materiały z tego okresu oraz — jak to stwierdzi! Colvm — iz brak jest bardzo istotnych dokumen-tów dotyczących konferencji Churchilla ze Stalinem odbjtej w Moskwie w październiku 1944 r Ale to co jest w tej teczce i co wiadomo już z innych źródeł jest dostateczne by ocenić zachowanie sie tego sojusz-nika Polski oraz innych którzy może jeszcze bardziej osten-tacyjnie przebierali takie szaty Ani Churchill ani Roosevelt nie zamierzali poświecić niczego na rzecz Polski Byli nato-miast przygotowani na jak najdalej idące ustępstwa na rzecz — jak mówili — "wujaszka Józefa" Uwzględniali wszystkie jego żądania postulaty a przychodziło im to tym łatwiej że oddawali to co nie należało do nich I zarówno ów wielki doskonały polityk czołowy mąz stanu Wielkiej Brytanii Win-sto- n Churchill jak i świetny gracz polityczny na arenie ame-rykańskiej Roosevelt okazali sie więcej aniżeli kiepskimi politykami w porównaniu ze Stalinem Churchill dzieląc się ze Stalinem Europa czynił to w przeświadczeniu iż w ten sposób zabezpiecza Wielka Brj tanie" Tymczasem cały jego spiyt okazał sie śmiesznie bezwartościowy "Batiuszka Stalin" i po śmierci sprawił kawał wytwornemu szefowi wojennego rządu brytyjskiego jednej kartce papieru Churchill przedstawił Stalinowi swój projekt strety wpływów albo raczej podziału Eu-ropy Kartka ta znajduje sie w teczce "Premier 3" i została reprodukowana obecnie w prasie angielskiej Jest to wyjąt-kowy dokument Uzgodnił — krecha Stalina przy propozy-cjach Chuichilla — strefę wpływów w Europie A kiedy Chuichill sugerował spalenie tej kartki by nie pozostawić śladu cmicznego przetargu — Stalin odpowiedział: "Nie proszę to zachować" Churchill nie miał wątpliwości iz ten przetarg nie przy-niesie mu zaszczytu i chciał sie pozbyć tego papierka ale okazał sio w ostateczności posłusznym wykonawcą woli Sta-lina Zachował to świadectwo swego cynizmu Churchill podobnie zresztą jak Roosevelt przegrał polity-czną rozgrywkę ze Stalinem o oblicze świata do wojnie Handel obcymipaństwami zaspokojenie ogromnych apetytów loryloiialnyeh ZSRR nie dało Wielkiej Brytanii ani pokoju ani bezpieczeństwa Nie w tym rzecz iż Stalin nie dotrzymał żadnej umowy czy porozumienia okresu wojny gdy chodzi o podział Wpływów ale zdołał jeszcze więcej wydobyć od swoich sojuszników którzy byli pełni naiwnych złudzeń A przecież Churchill by politykiem największego kalibru europejskiego Nie można go wiec uważać za naiwnego a wobec tego należy clij ba stwierdzić iż był złym politykiem Nie ulega żadnej wątpliwości iż oceniał jak najbardziej fał-szywie nastawienie Stalina i cele polityczne ZSRR Kiedy zorientował sie iż został wyprowadzony w pole że jego tak chytrego lisa oszukano — było już za późno rp o on stal sie później ojcem "zimnej wojny" która już po jego odejściu z areny politycznej z "togo świata zakończała sie wprawdzie ale nie przyniosła zwycięstwa ani Wielkiej Brytanii ani Stanom Zjednoczonym Wielu Polaków było zapatrzonych w Churchilla Ufali i wierzyli mu Należał do nich zarówno gen Sikorski jak i jego następca na stano-wisko szefa rządu Stanisław Mikołajczyk W rzeczywistości Polska los narodu polskiego był Churchillowi jak najbar-dziej oboietny mimo więzów sojuszniczych Można to było już stwierdzić w 1941 r po wybuchu wojny niemiecko-sowie-ckie- j kiedy w Londynie podjęto poufne rozmowy w sprawie nawiązania stosunków polsko-sowieckic- h Przecież wówczas strona brytyjska odmówiła sprecyzowania stanowiska odnoś-nie granic polskich na wschodzie a wiec zagwarantowania sianu z września 1939 r Chodziło naturalnie o obszary zagar-nięte przez ZSRR Strona polska znalazła sie pod naciskiem Wielkiej Bry-tanii i nawiązała stosunki nie otrzymawszy od Wielkiej Bry-tanii żadnych gwarancji Zapewne gen Sikorski miał nadzieje że w toku dalszych rokowań bezpośrednich już z ZSRR sprawa ta zostanie pomyślnie dla Polski załatwiona Nie jest jednak wykluczone że gen Sikorski — a być może i wielu innych polityków — sadził iż wydobycie z obozów sowieckich obwateli polskich — jest tak istotne iż opłaca sie nawiązać stosunki i pozostawić pewne sprawy otwarte Mógł naturalnie również zakładać że Stalin zrewiduje swoje stanowisko że dojdzie do jakiegoś zdrowego kompromisu Złudzenia Ale te są chyba bardziej zrozumiałe i uzasadnione ani-żeli zimm cynizm Churchilla O Stalinie nie trzeba mówić gdyż tjlko polityczni ślepcy i liberalne pięknoduchy wierzyli jego słowom oceniali go pozytywnie Trzeba naturalnie do-dać iż lówaież komuniści całego świata To jednak jest zupeł-nie inna sprawa zakończenie Koperniku przowidj- - akademicki przesadzo- - Kurs uniwersytecki Barry Bay 'Uniwersytet Wykłady odbywały szkole bieżącym Bosco studentów 6-tysodn-iowy pochodzenia polskiego studentów zaocznych ogromnym zaintere- - większości nauczyciele sowaniem słuchaczy średnich i podstawowch którzy odbvv aja studia uniwersyteckie częściowo zaocznie częściowo określonych terminach sodzi- - wieczornych W Bay odbył kultury polskiej Wykłady tygodnie Tadeusz Krukowski z Uniwersy- - tetu prof Danuta Bieńkowska z Uniwersytetu Toronto Ogółem było 25 studentów obojga !i#p-v-cv'-v:-''---"3-y-- Ł PubUiMd for vtry nd rrliUf kr Na zorganizowano u c?Lrt'n ItMtrWwńi 4ti o -- - -- """" ioitiM1! iu- - r°?maicon- - wyświetleniem fil- - m°w ° Po!sce- - '- - " ° jr- - kołaju W wieczorze tjm ™c r°"niei "dział miej- - scowa ludnosc- - Uniwersytet Ottawa je iż letnie kursy w Barry's Bay będą kontynuowane Jeśli cho- - dzi o następny rok to już sprawa została na- - w s Ottawa przepro sie w wadził w roku w okre John 50rP by- - sie letnim kurs ło Kurs dla Są to cieszył się w szkół w w nach oraz w okre-- sie letnim Bam's się kurs pro- - wadził przez 4 prof Ottawa oraz przez 2 tygod- - nie płci Tundlj w Aleksander Matejko Polska i Polska niewątpliwie została przez histo-rię jia przecięciu rozmaitych istotnjch podziałów politycz-nych i kulturalno-ideologicznyc- h Już na początku istnienia pol-skiego bytu państwowego trzeba byJo wybierać miedzy pogań-stwem tradjcyjno-sł0'3"'"- 1' a chrześcijaństwem utożsamio-nym owego czasu w tej części Europy z niemczyzna Pod na-wałą mongolską Polska opowie-działa sie jednoznacznie za o-rient- acją zachodnio-europejsk- ą ponieważ w przeciwieństwie do Słowian wschodnich miała wów-czas swobodę wyboru Podobnie było z stosunkiem Polski do Islamu i odmiennością jej sj-tua- cji w tym zakresie w porów-naniu ze Słowianami południo-wymi Gdy chrześcijaństwo euro-pejskie podzieliło się na dwa wrogie oboy Polska ostatecz-nie opowiedziała się za katoli-cyzmem przeciw protestantz-mow- i co zresztą kosztowało ją następnie wplątaniem się w ab surdalną politycznie awanturę skandynawską Kontrast miedzy demokracją szlachecką a rząda-mi absolutnymi kosztował Pol-skę w rezultacie utratę niepod-ległości Potem znów przyszlj dalsze wybory o charakterze dramatycznym: między blokiem państw centralnych a blokiem alianckim podczas pierwszej wojny światowej między zacho-dnią demokracją a faszyzmem podczas drugiej wojny świato-wej między stalinowskim mode-lem komunizmu a socjalizmem z ludzką twarzą obecnie We wszystkich tych przypadkach Polska chcąc nie chcąc musiała opowiadać się w ostateczności po 'jednej ze stron zamieszanych w spór a zarazem ponosiła konsek-wencje Nie należy upraszczać tych wy-borów twierdzeniem że Polska zawsze była po jakiejś jednej o-kreślo-nej stronie W gruncie rzeczy niemal zawsze różne o-rient- acje spierały się między so-bą (np pod koniec XVIII wieku orientacja rosyjska przeciw o-rient- acji pruskiej albo coś zu-pełnie podobnego podczas pierw-szej wojny światowej) Nieraz bywało tak że określona orien-tacja była wprost Polsce narzu-cona okolicznościami bądź Pol-ska była zbyt słaba na dokona-nie jakiegoś świadomego wybo-ru bardziej zgodnego z jej inte-resami (wojny szwedzkie komu-nizm typu sowieckiego) Polska w tych wszystkich wy-borach historycznych może albo stać się aliantem jednej strony (będąc w rezultacie tak wykorzj-stan- ą bez korzyści dla samej sie-bie jak przez dynastie Wazów' i Sasów Napoleona lub państwa zachodnie podczas drugiej woj-ny światowej) albo — co z re-guły bywało dużo korzystniej-sze — spełniać rolę pokojowego łącznika między różnymi prąda-mi cywilizacyjnymi Tu przykła-dy: Polska Chrobrego jako po-most chrześcijaństwa na Wschód Unia z Litwą (a szkoda że także nic z Rusią) tolerancja religij-na w okresie reformacji prze-niesienie na teren Europy Cen-tralnej demokratycznych haseł rewolucji francuskiej próba roz-wiązania unickiego na RuM (zresztą bardzo kontrowersyjna) myśl o sojuszu Polski z Ukrainą panslawizm Mickiewicza udział w ruchach wolnośoiowo-rewolu-cyjnyc- h w XIX i XX wieku myśl o sojuszu niepodległej Pol-ski z niepodległą Ukraina ko-munizm uczłowieczony i urynko-wiony --demilitaryzacja Europ-Centralne- j-demokratyzacja blo-ku sowieckiego Model nacjonalityczny w wa-runkach polskiego położenia by--v reguły znacznie mniej ko-nystny--- od modelu uniwersali-sty cznego Przykłady: nieszczę-sne wyprawy na Moskwę aby jej narzucić polskie władztwo antagonizacja kozactwa- - antago-nizacj- a stosunków ze Szwecją: sprzymierzenie wszystkich trzech zaborców przeciw nam pod koniec XVm wieku nie-szczęsna polityka w stosunku do mniejszości arodowych w Polsce międzywojennej nagonka na ży-dów w 1968 roku interwencja w Czechosłowacji w tym samym roku niedostatecznie uniwersali-styczn- a postawa polskiej emigra-cji na Zachodzie Polski nacjo-nalizm wprost nieuchronnie mu-si przegrać w starciu z nacjona-lizmami wielkich mocarstw o-ścien- nych albo stać się świado-mym iub nieświadomym narzę-dziem obcego panowania nad Polską jak konfederacja bar-ska konfederacja targów icka faszystowska gruoa Piaseckiego grupa Moczara itp Pytanie czy rzeczywiście "Polsko twa zguba w Rzymie'"' Polska ostała się właśnie przez przyłączenie się do świata chrze-ścijańskiego i dzięki temu nie wyginęła jak Słowianie bałtyccy Pieczyngowie Jadźwingowie a mało co i Litwa kozaczyzna ludy byłego imperium rosyjskie-go opanow ane przez komunizm i przerobione na naród &o iocki w bardzo znacznej mierze Katoli-cyzm pozwala Polsce dokonywać właściwego wyboru moralnego Przy tym wszytkim jednak Pol-sk- a dzieli z katolicyzmem jego wahaniajniędzy modelem otv ar-ty- m a modelem zamkniętm między koncepcją integralną koncepcją uniwersalistjczna między paswno-etniczn- m roiii-mienie- m religii a jej rozumie nicm moralno św iatopoglado-wy- m Jeśli przyjąć że dla Po'ski i Polaków właściwym w borem jest postawa aktywno-uniwersalistyczn- a należało by wówczas dokonać rzeczowej oce ny czy i jak dalece ta właśnie postawa przyświecała Po'akom : rozmaitych okoiczościach hilo rycznych a zarazem jakie były rezultaty jej przyjęcia lub od-rzucenia Z pewnością nie przy-świecała ona w dobie kontrrefor-macji gdy postępowanie wobec protestantów aczkolwiek dużo łagodniejze niż na Zachodzi" miało jednak mało wspólnego z chrześcijańską miłością bliźnie-go Stosunek szlachty do miesz-czaństwa i do chłopów pańszczy-źnianych też bynajmniej nie był aktywno-uniwersalistyczn- y z w-yjątkiem reformatorów jak Sta-szic pod koniec XVIII wieku Natomiat udział Polaków w ru-chach postępowych podczas wie-ku XIX miał niewątpliwie pod-łoże uniwersalistyczne Stosunek do kwestii żydowskiej był dale-ki od uniwersalizmu Orientacja narodowo-radykaln- a w okresie międzywojennym kierująca sie swym ostrzem przeciw faktycz-nie wszystkim mniejszościom za równo jak i wsystkim sąsiadom bynajmniej nic pozostawiała miejsca na postawę uniwersaj-styczn- ą a wręcz przeciwnie by-ła właśnie jej przeciwieństwem Istnieje szereg źródeł rodzi-mej bigoterii zaściankowości szowinizmu i izolocjonizmu Jc-- t to przede wszystkim tradycja tak liczebnej niegdyś warstwy szla-checkiej zajętej sprawami lokal-nymi i porzucającej sprawę pub-liczną na rzecz prywaty gdy tyl-ko minęło bezpośrednie niebez-pieczeństwo To właśnie dlatego Polska nic mogła przez wieki ca-łe wzmocnić i utrwalić swego by-tu państwowego zaprzepaszczała znaczne nawet zwycięstwa mili-tarne nie mogła wyciągnąć peł-nych korzyści z traktatów i so-juszów To prawda że niedoroz-wój państwa zabezpieczał pred absolutyzmem ale z drugiej strony doprowadził on w osta-tecznej konsekwencji do utraty niepodległości Realizacja zadań o charakterze kolektywnym była w Polsce tra-dycyjnie zaniedbana właściwie już od okresu wygaśnięcia Pia-stów Lojalność wobec państwa nie miała dostatecznych podstaw w należycie rozwiniętym apara-cie państwowym Zachłanność szlachty i jej dążność do upo Polonia śledzenia mieszczaństwa unie-możliwiały należyty rozwój my-ś'eni- a i działania gospodarczego opartego na racjonalych prze-słankach Monopolistyczna pozy-cja szlachty właśnie przeszka-dzała wydatnie rozwojowi gos-podarki Przemożna rola oligar-chii arystokratycznej podział Polski na poszczególne ośrodki wielmożów drących Rzeczpospo-litą na kawałki w oparciu o ma-sy szlacheckie uparcie trzymają ce się ich klamek nie sprzyja-ły autentycznej postawie obywa-telskiej Te wszystkie okoliczno 'ci walnie przyczyniły się do u-rad- ku Rzeczypospolitej pod ko nieć XVIII wieku Trudno oczekiwać od silniej-szych sąsiadów aby nie zdecydo-i- a i się na zdobycie łupu na słabym i rozkładającym się prze-ciwniku w dodatku bardzo do-godnie usytuowanym w miejsca gdzie łatwo go było szarpać pi kawałku Wbrew patrioty cnc--j frazeologii przywiązanie do pań-stwa polskiego było w masach szlacheckich a tym bardziej wśród arystokracji rodzimej względnie słabe gdyż władza centralna była przedmiotem nie-ustannych przetargów między partykularnymi grupami nacisku mającymi swe lokalne interesy bardziej na widoku nu dobro publiczne Okresdrzaażbnoirłówambzicjjeędnneajrodo-wą Polaków ale z drugiej stro-ny nie dawał dość okazji do w -- próbowania sił w działaniach konkretnych oblicznych na c-fe- kt a nie li tylko na okazanie dobrej woli pokazania się in-nym od strony szlachetno-boha-terski- cj itd Utrwaliła się trady-cja nieustannego rozdzierania szat biadolenia kwękania zwa-lania każdej winy na okupant-ów oczekiwania nadziei z zew-nątrz nic w oparciu o własną -- 1 łę lecz o dobrą wolę obcych do-broczyńców Już powstanie koś-ciuszkowskie wykazy w ało poważ ne błędy natury taktycznej (jak wiadomo Kościuszko był dość słabym dowódcą ze starej szko ły nie odpowiadającej ówczes-ny m zmieniającym się warun-kom) które następnie jeszcze wyraźniej uwidoczniły się w po-wstaniach Listopadowym i zwła-szcza Styczniowym Nic należy przeceniać Cudu nad Wisłą (nie cudami wygrywa się wojny) a już Powstanie Warszawskie na-suwa bardzo poważne zastrzeże-nia natury strategiczno organiza-cyjnej (czego można było wtedy oczekiwać zarówno od aliantów zachodnich jak tym bardziej od Pracownicy muzeum prowadza bada-nia w wielu Wielkopolski Głównym punktem ich za-interesowania sa prace we wsi Ląd w pow konińskim Istniejący tam niegdyś gród (i) Rosji mając już doświadczenie dostateczne co działo się przy obsadzaniu Wilna) Strategia wojny w 1939 roku może też bu-dzić poważne zastrzeżenia u każ-dego kto choćby pamięta fakt jak ogromna część budżetu Pol-'k- i międzywojennej szła na woj-sko a z drugiej strony jako o-cz- y wista była merów now asa ił między przeciwnikami Wspominam o tym wszystkim nie po to aby formułować o-skarże- nia po niew czasie ale ab podkreślić jak bardzo brakowa-ło polskiej tradycji — i chyba brakuje do dziś dnia — myśle-nia prakseologicznego opartego na zimnej kalkulacji możliwości osiągnięcia zamierzonego celu a więc myślenia wynikającegu właśnie z wszechstronnego do-świadczenia gospodarczego Pod-czas zaborów polskość to były sfery inteligencko urzędnicze i ziemiańskie a więc z natury re-czyma- ło praktyczne bo poziom administracji był niski a rolnic: w o właściwie wegetowało Chło-pi oraz wyłaniający się z nich ro-botnicy zaczęli wchodzić do pol-skości właściwie na szerszą ska-lę w wieku dwudziestym Jeszcze w okresie międzywojennym świadomość narodowa była wca-le nie powszechna wśród mas chłopskich a zresztą ich nędzna pozycja gospodarcza wcale ioz-wojo- wi świadomości narodowej nie sprzyjała Młode chłopskie pokolenie natrafiało na bezna-dziejność d'a siebie zarówno na wsi (głód ziemi niskie ceny to-warów rolnych) jak i w mieście (brak pracy nędza mieszkanio-wa) Słabe albo zgoła żadne tem-po rozwoju gospodarczego zmu-szało jednostki bardziej przed-siębiorcze do emigracji Z dru-giej strony wśród inteligencji i sfer była znaczna skłonność do patrzenia na rzeczywistość nic od strony tego co można autentycznie zro-bić ale jak można byłoby u-świe- tnić siebie oiśnić innych przykryć byle czym rzeczy wsty-dliwe otu'ić się w płaszcz świet-nej historii obarczyć innych w i-- ną za ewentualne błędy Któż chciał "rozdrapywać aby nic za bliźniły się błoną podłości?" W każdym1 razie nie były skłonne do tego sfery rządzące politycy byli żywotnie zainteresowani w czarowaniu siebie i czarowaniu innych że to przecież jakoś tam będzie że mamy potężnycch so-juszników że polska kawaleria to ho ho że wraże czołgi ugrzęz-ną w błocie że będzie można wrogów nocą wyłapywać po jed-nemu itd stanowił sto-lice plemienia Lędziców Ba-dania idą tropem doniosłego odkrycia z ubiegłego sezonu kiedy to natrafiono na ślady osadnictwa z wieków VIII i LX Znaleziono min resztki walu obronnego itp Odkrycie archeologiczne arche-ologicznego miejscowościach wojskowo-politycznyc- h przypuszczalnie Zobaczysz wszystko Od fakirów z wysp Fidżi chodzących po ogniu do miasteczka Dzikiego Zachodu Znajdziesz wiele emocji na Wystawie Teeo roku masa rzeczy jest do zobaczenia na CNE która trwać będzie az do 3 września w Toronto Chodzący po ogniu fakirzy z Wysp Fidżi - Po raz pierwszy w Północnej Ameryce ta wspaniaia grupa będzie wykonywała swój legendarny ceremoniał chodząc boso po rozpalonych l-amie-nfach Codziennie oprócz niedziel o 6:30 wieczorem tuz obok 'wejścia Dufferin Gates Calgary Corral — Ta zupełnie nowa wystawa będzie sie mieściła w dawnym budynku Rządu Ontaryjskiego Prze7yj romantyzm i przygodę dawnych dni w tym przemyślnie odtworzonym miasteczku Dzikiego Zachodu gdzie możesz nawet wypłukiwać prawdziwe złoto Koncerty w muszli — Codziennie odbywają się koncerty różnego rodzaju dla zadowolenia każdego nastroju Orkiestry wojskowe — każdego popołudnia zespoły "rock" wieczorami od poniedziałku do czwartku wielkie orkiestry wieczorami w piątki i soboty oraz widowisko Gospel Rock w każdą niedzielę o 9 wieczorem Tańczące wody Loblaws — inna jeszcze nowa atrakcja w budynku ogrodownictwa Będziesz oczarowany widząc jak woda z setek fontann tańczy w wielokolorowych światłach do taktu pasjonującej muzyki Wystawy międzynarodowe — W tym roku w budynku Królowej Elżbiety znajdziesz wystawionych wiele interesujących rzeczy pochodzących z 18 obcych krajów miedzy innymi z Austrii Brazylii Francji Indonezji iWokko Filipin Niemiec Zachodnich Wieczorne widowiska na trybunach (do 2 września o 8 wiecz) Każde z tych wspaniałych gwiazd jak James Last Tom Jones Charley Pride i wielu innych (Bilety w cenie $450 $550 i $650) To wszystko plus widowisko wodne "Aquarama" wyroby sztuki rzemiosła rękodzieła i hobby centrum rolnicze meble moda i wyroby kulinarne wesołe miasteczko długie na półtorej mili szeroki wybór sportów i dużo dużo więcej innych atrakcji przeważnie bezpłatnych po wejściu na tereny wystawy Z pewnością jest to najwspanialsze widowisko dla całej rodziny Canadian National Exhibition do 3 września Toronto otwarta w niedziele Ceny wstępu na tereny Wystawy: dorośli $150 osoby starsze wiekiem i studenci S100 dzieci 50$ ZA TYM SAMYM BILETEM MOŻESZ BEZPŁATNIE ZWIEDZIĆ ONTARIO PUCE odi' - --- # -- # rrtw -- j WIEŚCI z POLSKI ! X (Jpracowan im podilamis piy krajom} % KONTO ROŚNIE Do końca lipca br na Spo-łeczny Fundusz Odbudowy Warszawskiego Zamku wpły-nęło ponad 312 min zł zaś na koncie dewizowym (w Banku PKO) znalazło się przeszło 2405 tys doi ZDERZENIE POCIĄGÓW Poważna katastrofa kolejo-wa wydarzyła się pod Skier-niewicami między stacjami Rogów i Plyćwa Na stojący pod semaforem pociąg pos-pieszny z Lodzi najechał po-ciąg towarowy relacji Lódż — Skierniewice 23 osoby zosta-ły ranne Katastrofa spowodowała dłuższą przerwo w normalnej komunikacji kolejowej w tym rejonie Pm czyny zderzenia ustala resortowa komisja rze-czoznawców REKORDY PORTÓW Lipiec mimo zmiennych wa-runków atmosferycznych któ-re mają zasadniczy wpływ na rytmikę obrotów portowych okazał sie miesiącem rekordo-wym Zespół portowy Szczecin-świnoujści- e uzyskał najwyż-sze w swojej historii wyniki: 1690 tys ton w czerwcu i 1668 tys ton w lipcu Por-towcy gdańscy przeładowali w lipcu 1128 tys ton Wiel-kość 1 min ton przeładunku w ciągu miesiąca przekroczyli po raz pierwszy również por-towcy gdyńscy KONGRES ASTRONOMÓW W dniach od 4 do 12 wrze-śnia br odbędzie sie w War-szawie nadzwyczajny kongres Międzynarodowej Unii Astro-nomicznej związany z obcho-dami Roku Kopernikowskie-go z udziałem ok 1300 ucze-stników z 40 krajów Na program złoża się obra-dy w ramach 5 sympozjów ma tematy fizyki astronomi-cznej) które odbędą się w Warszawie Toruniu i Krako-wie Poza tym odbędzie sie w Toruniu sympozjum poświe-cone specjalnie Kopernikowi pt "Astronomia Kopernika na tle epoki" Również 'w To-runiu odbędzie sie uroczy-stość nadania doktoratów ho WAŻNE I WYPUKŁE BANKNOTY Po raz pierwszy w historii pieniądza papierowego uka-zały się banknoty Móiych wartość łattoa jest do ziden-tyfikowania pizez niewido-mych Są to icypuszczone w Holandii banknoty 10-gidde-no-ioe które w jednym z ro-gów posiadają tizy loypukłe punkty Bank Holenderski planuje emisję dalszych o icyższcj wartości DŁUGOŚĆ ZIM Belgijscy uczeni stwieidzi-l- i że długość astronomicznej zimy w związku ze zmianami orbity Ziemi ulega zmianom Zima 197071 trwała 89 dób i 2 minidy zaś ubiegłoroczna — 88 dób 23 godziny i 58 minut a więc o 4 minuty kró-cej W roku 1000 zima trwała 8947 doby natomiast w 2000 roku tnoać będzie 8899 do-by a w 3000 roku 8874 doby KOSMICZNA ELEKTROWNIA Firma Little z Massachu-setts prowadzi na zlecenie NASA studia nad możliwo-ścią icykorzystania potężnych satelitów geostacjonarnych do wytwarzania energii elek-trycznej i przekazywania jej na Ziemię Satelita taki prze-twarzałby energię elektrycz-ną i przekazywałby ją na Zie-mię za pośrednictwem {al w zakresie mikionowym Byłby on wijposażony w olbrzymie zwierciadło które skupiałoby promienie Słońca na ogni-wach słonecznych umieszczo-nych na skrzydle o diugości 5 mil i ciężarze 12000 ton Ogniwa wytwarzałyby 5000 MW energii elektrycznej Do zmontowania satelity w kosmosie transportowiec ko-smiczny musiałby wykonać 1000 lotów Satelita byłby go-towy pod koniec XX uneku przy czym koszt jego budowy wyniósłby $2500000000 MORSKIE LOTNISKA Istnieje pilna potrzeba bu-dowy szeregu nowych por-tów lotniczych ale brak jvż na to właściwych terenów Są one zbyt drogie i zbyt cen-ne w sensie ich obecnego wy-korzystania Na Zachodzie ©''wwvTy norowych 6 wybitnym astro-nomom ZSRR St Zjednoczo-nych Kanady i Belgii WYPRAWA HARCERZY-ZEGLARZ- Y Po 2-letn-ich przygotowa-niach udają się z Gdyni na 5-miesięc-zny rejs członkowie 7-osobo-wej wj prawy żeglar-skiej łódzkich harcerzy Wy-płyną oni jachtem "Odkryw-ca" typu "Euros" o powierz-chni 80 m kw żagla Trasa wędrówki "siedmiu śmiałych" będzie wiodła przez Bałtyk Kanał Kilonski Morze Pół-nocne Ocean Atlantycki Mo-rze Karaibskie: zakończy się w marokańskim porcie — Ca-sablanca WIZYTA LOTNIKÓW BRYTYJSKICH Na Ziemi Lubuskiej prze-bywała delegacja weteranów RAF z generalnym sekreta-rzem ich związku H Norma-nem Kombatanci brytyjscy odwiedzili tereny b Stalagu 8C w Sagan w którym hitle-rowcy więzili lotników wielu narodowości min brytyj-skich Delegacja oddala hołd pamięci pomordowanych przez Niemców jeńców z tego obozu FABRYKI DLA ZSRR ZSRR zakupił pięć fabryk produkujących płyty wiórko-we i pilśniowe z wełny mine-ralnej Dostawa ich będzie miała miejsce w latach 1975-197- 6 Wartość tego zamówie-nia wyniesie przeszło 40000-00- 0 złotych dewizowych POMYŚLNY ROZWÓJ Górnictwo węgla kamienne-go od początku bieżącego ro-ku pomyślnie realizuje plano-we zadania wydobywcze Wszystko wskazuje na to że dzięki dobrej oliarnej i zdy-scyplinowanej pracy załóg prawie wszystkich kopalń przekroczy ono zakładane na br wydobycie 156 milionów ton węgla Zwiększonemu wysiłkowi górniczej kadry inżynieryjno-techniczne- j i robotniczej to-warzyszy stalą poprawą wa-runków i bezpieczeństwa pra-cy oraz wzrost opieki socjal-nej nad załogami NIEWAŻNE myśli się coraz konkretniej o budowie nowych pasóio star-towyc- li na moizach u wybi ze-zy wżnych kiajów W Londy-nie rozważa się projekt bu-dowy sztucznej wyspy u uj-ścia Tamizy z pasami starto-wymi W Nowym Jorku po-dobna konstrukcja powstanie zapeiune około 1980 i oku na Atlantyku a io Chicago — na jeziorze Michigan POJEDYNKI W czasach mody na poje-dynki nie byłoby to wcale dużo gdyby chodziło o różne osoby sprawa dotyczyła jed-nak tylko dwóch: majora Pierre Duponta i kapitana Fourbier-Sarloves- e oficerów armii napoleońskiej W ciągu 19 lat — od roku 1794 do 1813 — pojedynkowali się oni 2100 razy Po pierwszym spotkaniu na ubitej ziemi które miało wynik "remiso-wy" panowie uzgodnili że będą się pojedynkowali za każdym razem kiedy odle-głość między ich jednostka-mi unjniesie mniej niż 30 km Dopieio po 2100 pojedynku który również nie przyniósł ostatecznego rozstrzygnięcia przeciwnicy doszli do wnio-sku że mogą już puścić w niepamięć v)zajemne urazy i podać sobie ręce na zgodę Szczególnie ze żaden nie pa-miętał już dokładnie o co im właściwie poszło OSŁY W SPODNIACH Jest takie miejsce na świe-cie gdzie osły (te najpraw-dziwsze czworonożne) cho-dzą w spodniach Ten dziwny obyczaj panuje na niewiel-kiej wysepce Ide de Re w Za-toce Biskajskiej Datuje się on z czasów kiedy --wyspę dot-knęła plaga insektów Aby choć częściowo uchronić bez-bronne kłapouchy od boles-nych ukąszeń zaczęto szyć dla nich specjalne płócienne nogawki W podobnych iloś-ciach owady nie pojawiły się już później na Ile de Re ale zwyczaj przetrwał i po dziś dzień używanym do pracy w polu osłom zakłada się spo-dnie SseoeoososeoeeeeGcossesceooooeeeseeseoeooeoei? 7r?-"yt%Ci-pv--rZ'i- S'&' 7-j-- __ł - - iv %- -„v - - y---- -i a- - - --f - j- --j ją ą ♦ i ♦ -- # -- V- --4- %ft j4 - U- - M ~A dł" A-VŁłr- 4 ' -r- -r -- r-r — -rr- r-ł---_„ r-- ~ --r e r A ("&-- - V: |
Tags
Comments
Post a Comment for 000531
